Her şey dahil planlama: Spontane seyahat devri bitti mi?

Her şey dahil planlama: Spontane seyahat devri bitti mi?

Müze biletinden akşam içilecek biraya, bavula konacak kıyafetten gün içinde kullanılacak tuvalete kadar seyahatin neredeyse her anını önceden planlamak mümkün. Popüler destinasyonların rezervasyon zorunlulukları ve seyahat uygulamaları spontane tatili giderek zorlaştırırken, genç gezginlerin %70’inden fazlası etkinliklerini ulaşım ve konaklamayla aynı anda ya da daha önce ayarlıyor. Park yerinden temiz tuvaletlere, bira bahçelerinden yürüyüş rotalarına rehber niteliğindeki seyahat uygulamalarını inceledik.

İngiltere merkezli uçuşsuz seyahat danışmanlığı hizmeti sunan ByWay bu hafta tüm gezginlerin kullanımına açık 10 derslik ücretsiz bir trenle seyahat kursu başlattığını açıkladı. Merak edip kursa kayıt olduğumda gelen mesajda gelecek birkaç hafta boyunca rota planlama, Interrail ve Eurail kombine biletleri konusunda bilgilendirme, koltuk seçimi ve bilet satın alma, rota üzerindeki otel seçeneklerini bulma, gezi rehberi hazırlama, yolculuk aksamalarını yönetme başlıklarında açıklayıcı videoların e-postama düzenli olarak gönderileceği belirtildi; o sırada internet sitesinde yer alan DIY seyahat planlama rehberlerine göz atmam önerildi.

Girip rastgele bir rota seçtiğimde her biri “önceden satın alınması” tavsiye edilen tren biletleri ve konaklama seçeneklerinin yanında nasıl biri olduğum hakkında hiçbir bilgi vermememe rağmen önüme, yolumun geçtiği her bir şehir için “oraya gitmişken mutlaka yapmam gerekenler” listesi de çıktı.

Elbette bu, influencer hesaplarından gezi rehberlerine, niş seyahat sitelerinden havayolu e-bültenlerine kadar farklı mecralarda karşımız çıkan sayısız “checklist”ten yalnızca biri; seyahate yapılacaklar listesiyle gitmek de yeni ortaya çıkmış bir konsept değil. Onlarca yıl önce çekilmiş filmlerde, asırlık romanlarda bile bir kentin belirli mahalle ve meydanlarını, kafe ve restoranlarını güzelleyen bölümler sık sık karşımıza çıkar. Son yıllarda değişen ise görmek istediğimiz birçok yeri ziyaret etmek için artık önden planlama, bilet alma ya da en iyi ihtimalle online rezervasyon yapma gerekliliği.

Louvre, Sistin Şapeli, MoMA, Sagrada Familia gibi dünyanın en popüler destinasyonlarına yıllardır online bilet satışı mevcut. Daha başına buyruk hareket etmek isteyenler ise kapıda metrelerce uzayan kuyruklarda beklemeyi içeri girememe riskine rağmen göze alıyordu. (20’li yaşlarımızda tatil yapma mantığının önceden plan yapmakla örtüşmediğini düşünen bir arkadaş grubu olarak çıktığımız Berlin seyahatinde sekiz gün boyunca dönüşümlü olarak sıraya girmemize rağmen Reichstag hükümet binasının cam kubbesini göremeden geri dönmüştük.)

Ancak son yıllarda birçok müze ve doğa koruma alanı kapıda bilet sistemini tamamen kaldırma yoluna gitti. Amsterdam’daki Van Gogh Müzesi, Anne Frank’in Evi, Londra’nın en yüksek terası Sky Garden gibi birçok mekan kapıda oluşan kaosu önlemek adına tamamen online rezervasyon sistemine geçerken; Paris’in yeraltı mezarları Katakomblar, Avusturya’daki dünyanın en büyük buz mağarası Eisriesenwelt, Hırvatistan’daki Plitvice Gölleri Ulusal Parkı ve dünyanın en tehlikeli patikalarından biri olarak bilinen Caminito del Rey gibi doğal alanlar güvenlik önlemleri gerekçesiyle ve çevre tahribatını engellemek için saat dilimi belirli online rezervasyon dışında girişlere izin vermiyor. Rijksmuseum ve Louvre gibi bazı müzelerin girişinde teorik olarak müsaitlik durumuna göre bilet bulmak mümkün ama yoğun talep dolayısıyla genelde gidenler kapıdan dönüyor.

  • Turistik etkinlik planlama şirketi Arival’ın geçen yıl yaptığı araştırmaya göre gezginlerin %60'ı tur ve etkinlik biletlerini en az üç gün önceden rezerve ederken, %17-20'lik bir kesim biletlerini bir ay öncesinden alıyor. Seyahate çıkanlar erken rezervasyon motivasyonunun ardında aşırı turizm nedeniyle popüler etkinliklerde yer bulamama ve strese girme riskini ortadan kaldırmanın yanında geçirecekleri güzel günleri önceden hayal etmenin verdiği keyfin de yer aldığını söylüyor.Üstelik 55 yaş üstü kitle önce ulaşım ve konaklamayı planlayıp etkinlikleri sona bırakma alışkanlığını sürdürürken, Z ve Y kuşağı gezginlerin %70’inden fazlası etkinliklerini ulaşım ve otel rezervasyonundan önce veya aynı anda yapıyor.

Tatile çıkmadan haftalar önce planlanması gerekenler elbette uçak ve tren biletleri, otel rezervasyonları, kültür sanat mekanları ve doğa koruma alanları ile sınırlı değil. Yemek yenilecek restoranları, katılacağınız otantik turları, takip edilecek rotaları, günlük harcama bütçenizi, nereye ne giyeceğinizi, akşamüstü biranızı nerede yudumlayacağınızı ve hatta gün boyunca gireceğiniz tuvaletleri bile birkaç seyahat uygulamasını telefonunuza yükleyerek önceden belirleyebilirsiniz.

Makul uçak bileti ve otel rezervasyonu uygulamalarını bir kenara bırakırsak, seyahat planlama uygulamalarının en popülerlerinden biri GetYour Guide. Uygulama; rehberli şehir gezilerinden müze biletlerine, doğa sporlarından gurme tadımlarına son derece geniş bir yelpazede binlerce etkinlik seçeneği sunuyor. Her bir etkinliği önceden rezerve etmek, diğer katılımcıların yorum ve puanlarını okumak ve etkinlikleri farklı kriterlere göre filtreleyip sıralamak mümkün. Üstelik planlarınızın değişme riskine karşın satın aldığınız çoğu paketi 24 saat öncesine kadar komisyon ödemeden iptal etme seçeneği de var.

Wanderlog özellikle roadtrip'ler ve grup olarak çıkılan seyahatleri planlamak için en iyi uygulamalardan biri. Seyahat programı oluşturma, bütçe planlama, uçuş ve otel rezervasyonlarını düzenleme özelliklerinin yanı sıra kullanıcılara tatil bittikten sonra oluşturdukları seyahat rehberlerini diğer kullanıcılarla paylaşma imkanı da sunuyor. Grup seyahatlerinde seyahat planına herkes katkıda bulunabiliyor ve bir restoranda mutlaka tadılması gereken lezzetler ya da giriş kuralları gibi notlar ekleyebiliyor. Hayli geniş veritabanı sayesinde gittiğiniz yerde diğer kullanıcıların tavsiye ettiği mekan ve aktiviteleri keşfedebilir yapay zeka eklentisinin hazırladığı seyahat planını üzerinde değişiklikler de yaparak takip edebilirsiniz.

Gittiğiniz kentin havasına ve katılacağınız etkinliklere uygun kıyafet kombinleri hazırlamak ve ihtiyacınız olan her şeyi bavula koyduğunuzdan emin olmak istiyorsanız dijital gardırop Whering’i kullanabilirsiniz. Dijital gardırobunuzu, kıyafetlerinizin fotoğraflarını yükleyerek ya da uygulamanın devasa veritabanından veya favori online mağazalarınızdan görseller aktararak doldurabilirsiniz. Uygulama bu görselleri birbiriyle kombinlenebilir cut-out’lar hâline getiriyor; böylece sayısız kıyafet kombini ve ilham panosu oluşturabiliyorsunuz. Zamanınız kısıtlıysa ya da spontane davranmak istiyorsanız, Whering’in yapay zekası bulunduğunuz yerin hava durumunu da hesaba katarak kıyafet önerileri sunuyor. Uygulama içindeki planlayıcı, belirli tarihler ve etkinlikler için kıyafet fikirlerinizi depoluyor ve bavul hazırlama listesi oluşturduğunuzda unutmuş olabileceğiniz parçaları hatırlatıyor.

SpotHero, ABD ve Kanada'da New York, Chicago, Los Angeles, San Francisco ve Toronto dahil 300'den fazla kentte hizmet veren ve kullanıcıların önceden otopark rezervasyonu yapmasına olanak sağlayan bir uygulama. Özellikle havaalanları, stadyumlar, konser salonları ve şehir merkezlerinde yaygın olarak kullanılan uygulama, otoparkların konumunu ve fiyatlarını inceleme ve erken rezervasyonla indirimli olarak kiralama hizmeti sunuyor. Uygulama üzerinden ödeme yapan sürücüler otopark girişinde QR kod göstererek rezerve ettikleri alana talep ettikleri süre boyunca park edebiliyor.

Tatile çıkmadan önce en dikkatli hesaplanması gereken kalem şüphesiz seyahatiniz boyunca yapılan harcamalar ve bütçeniz. Ailece ya da sevdiklerinizle çıktığınız tatil boyunca kimin hangi hesabı ödediğini, uçak biletlerini aldığını ve otel masraflarını karşıladığını girerek kişi başı yapılması gereken ödemeleri hesaplayan birçok uygulama var ancak TravelSpend benzerlerinden bütçenizi ve günlük harcama sınırınızı tatile çıkmadan önce belirleme seçeneği sunması ve tüm harcamalarınızı kategori bazında görmenizi sağlamasıyla ayrışıyor.

X'te kahve zincirlerinin tuvalet şifrelerini günlük olarak paylaşan hesapların dünyanın dört bir yanında aktif olduğunu düşünün. 150 binin üzerinde kayıtlı noktası bulunan ve daima ücretsiz kalacağı sözü veren Toilet Finder anlık konumunuza göre çevrenizdeki tüm tuvaletleri harita ve liste olarak tuvaletin ücretsiz olup olmadığı, temizliği, dükkan içinde yer alıp almadığı ve engelli erişim durumu gibi detaylarla birlikte veriyor. 

Bir diğer küresel alternatif olan Where Is Public Toilet? ise haritaları çevrimdışı indirme imkanı veriyor. Böylece internet bağlantınız olmasa bile tüm gün boyunca tuvalete nerelerde girebileceğinizi önceden planlayabiliyorsunuz. 

Eğer reklamsız bir kullanım isterseniz, üç dolarlık tek seferlik ödemeyle WC Toilet and Restroom Finder uygulamasının pro sürümünü edinebilirsiniz. Bu uygulama, diğer kullanıcıların yüklediği tuvalet fotoğraflarını gösteriyor ve engelli erişim durumunu yeşil, turuncu, kırmızı renkli trafik ışığı sistemiyle sınıflandırıyor. 

Tek bir kadının Instagram hesabı olarak başlayıp devasa bir interaktif Google haritasına dönüşen Got2Go NYC ise New York’taki kafe ve mağazaların tuvalet giriş kodlarını paylaşıyor.

Aslen outdoor sporları ve doğa yürüyüşü takibi için tasarlanan spor uygulaması AllTrails gittiğiniz yerlerdeki gizli koyları, manzaralı patikaları ve sakin yürüyüş yollarını diğer kullanıcıların yorumları ve çektikleri fotoğraflarla birlikte keşfetmek için ideal. Haritalar kaydedilebildiğinden telefonun çekmediği yerlerde kaybolma endişesi de yok üstelik. Uygulamanın gelişmiş filtreleme özelliklerini kullanarak bebek arabasına uygun, evcil hayvan dostu, yol üzerinde tarihî yapılar yer alan rotaları bulabilir; lifeline özelliği sayesinde canlı konumunuzu sevdiklerinizle paylaşabilirsiniz.

Son sırada bira bahçelerinin ve terasların hangisinin anlık olarak güneş aldığını gösteren Sunseekr var. Mimar Mo Dawod tarafından geliştirilen ve akıllı gölge simülasyonları ile navigasyon yazılımlarını kullanarak mekanların günün hangi saatinde, ne kadar güneş aldığını saat saat gösteren interaktif harita Londra'da elde ettiği popülerliğin ardından Paris, Milano, New York, Sidney gibi popüler 25 dünya şehrine yayıldı. Baştan aşağı yenilenen sürümüyle artık hava durumuna dair bildirimler gönderiyor, şehirlerin yükselen trend mekanlarını listeliyor ve hatta kullanıcıların kendi keşfettiği güneşli noktaları haritaya eklemesine izin veriyor. Üstelik mekana giderken hangi yolu kullanırsanız güneş gören sokaklardan geçeceğinizi gösteren bir "Sun Paths" özelliği de var.