Kent meydanlarında lezzet keşifleri: Dünyanın dört bir yanından rengarenk yemek pazarları

Teknik olarak pazar değil çarşı olsa da, ayaküstü lezzet rotası deyince benim aklıma ilk Kadıköy Çarşısı gelir. Kalabalığın arasından sıyrılıp 90 yıllık Özcan Turşu'nun kapısından girene bir kornişon ikram edilir; Ecevitler'den meze ve şarküteri ürünleri toplanır; köşedeki manavda her daim lezzetli meyve sebze bulunur. Fırın, balıkçı, çerezci ve baharatçılar arasında gezindikten sonra Halil'in sokağa attığı masalarda hızlıca lahmacun ya da otlu peynirli pide yenir, en nihayetinde mutlaka bir tanıdıkla karşılaşılıp sokak arasında kahve ya da biraya oturulur ve çarşı turu böylece tamamlanır.

Dünyanın dört bir yanındaki meydanlarda kurulan yemek pazarları, bazen kaotik ama bir o kadar keyifli lezzet keşifleri vadediyor. Taze gıdalar, yöresel lezzetler, atıştırmalıklar ve el yapımı ürünler bulabileceğiniz tezgahlarıyla açık hava yemek pazarlarını geziyoruz bu hafta.

La Boqueria, Barcelona

Pazar hariç her gün açık

Sant Josep de la Boqueria dünyanın en ünlü sokak pazarlarından biri. Barcelona’nın Ciutat Vella mahallesindeki pazarın, kentin en ünlü caddesi La Rambla üzerinden bir girişi bulunuyor. Pazar resmî olarak 1840’ta açılmış olsa da tarihî belgeler kökenlerinin 1217’ye uzandığını gösteriyor. O dönemde şehrin kapılarından birinin önünde, Pla de la Boquería olarak bilinen bir açık hava pazarı bulunuyordu. Pazarın şimdi kurulu olduğu alan ise 1586’da açılan Sant Josep Manastırı’na ev sahipliği yapıyordu. Zamanla La Rambla halk arasında popüler hâle geldi ve manastıra düzenlenen kundaklama saldırısının ardından pazarın manastırın bulunduğu yere taşınmasına karar verildi. Günümüzdeki metal çatı ise 1914’te eklendi.

Yaklaşık 27.000 metrekarelik, rengarenk bir labirenti andıran La Bouqeira, yumurtadan taze balık ve et ürünlerine, şekerlemelerden meyve sularına, 13 farklı kategoride gıda ürününün satıldığı, 200’den fazla tezgaha ev sahipliği yapıyor. Barcelona’daki kafe ve restoranların çoğu da malzemelerini buradan temin ediyor. Katalonya’nın en büyük pazarında yerel ürünlerin yanında Afrika, Latin Amerika, Asya ve çeşitli Avrupa ülkelerinden taze ve paketli ürünler getiren satıcılar da bulunuyor. Tezgahların çoğu 50 yıldan uzun süredir pazarda varlığını sürdüren aile işletmelerine ait; bazılarının kökleri 100 yılı aşıyor. Tezgahların arasında, pazardan gelen taze ürünlerle hazırlanan yerel yemekleri tadabileceğiniz 10 bar bulunuyor.

Borough Market, Londra

Pazartesi hariç her gün açık

Kökleri 13. yüzyıla uzanan bu tarihî gıda pazarı, Londra’nın hem en eski hem de en ünlüsü. Borough'daki büyüklü küçüklü dükkan ve tezgahların ikramları bile bir kişiyi doyuracak kadar zengin. 100’den fazla işletme barındıran pazar, başta Britanya'ya özgü lezzetlere dayansa da popülerliği sayesinde artık dünyanın dört bir yanından yiyecek ve içecekler bulmak mümkün: Fransız usulü confit ördek sandviçleri, aromatik Etiyopya soteleri, İspanyol chorizo sandviçleri, Toskana'dan porchetta usulü çevirme etler, scotch-egg ve daha niceleri...

Bir hayır kurumu gibi işleyen Borough Market gönüllü mütevelli heyeti tarafından yönetiliyor. Buna uygun olarak pazarda yer almak isteyen her işletmeden sürdürülebilir üretim yapma şartı aranıyor. Her gün pazar kapandığında toplanan yenebilir durumdaki fazla gıdalar ise 20’den fazla sivil toplum kuruluşu aracılığıyla ihtiyacı olanlara dağıtılıyor. Pazar, aralık ayında Noel alışverişi işin haftanın yedi günü açık. İnternet sitesinde ise buradan aldığınız malzemelerle yapabileceğiniz tarifleri ve alanda yapılan özel etkinliklerin takvimini bulmak mümkün.

Union Square Greenmarket, New York

Pazartesi, çarşamba, cuma ve cumartesi günleri açık

1970'lerin başında itibarını kaybetmeye başlayan Union Square, 1976'da Barry Benepe'nin öncülüğünde açılan çiftçi pazarının popülerleşmesiyle yeniden kentlileri cezbeden bir destinasyona dönüşmeye başlamıştı. Aradan geçen 30 yılın ardından Union Square Greenmarket, sabahın erken saatlerinde New York'un en ünlü şefleriyle birlikte alışveriş yapabileceğiniz, taze sebze, ot ve meyveler, çeşit çeşit peynir ve şarküteri ürünleri, çiçek, bal, reçel çeşitleri, sıcacık ekmekler bulabileceğiniz bir lezzet merkezine dönüştü. Union Square Greenmarket'in alametifarikası ise hikayelerini ve üretim süreçlerini keyifle anlatırken size tadımlık ikramlar sunan satıcılar.

Chatuchak, Bangkok

Cumartesi ve pazar açık

1942'den beri açık olan Tayland'ın en büyük pazarı Chatuchak, yeme-içme pazarı olarak anılsa da kıyafet, elektronik ürünler, kitap, evcil hayvan ürünleri, antika ve mobilyalar ve hatta bahçe malzemeleri bile bulabileceğiniz bir hafta sonu festivalini andırıyor. 

Etik nedenlerle kapatılması için kampanyalar yapılan egzotik hayvan tezgahlarını bir kenara bırakırsak 15.000 üreticinin bulunduğu, JJ Market olarak da bilinen bu pazarda yok yok. Papaya salatası, ördekli noodle, mangolu pirinç tatlısı, Hindistan cevizli dondurma gibi yerel lezzetler damak çatlatıyor. Taze soğanla servis edilen Hindistan cevizli pankek khanom krok ve ballı ızgara domuz şiş moo yang büyük beğeni topluyor.

Cours Saleya, Nice

Salıdan pazara açık

Nice’te Eski Şehir’in kalbinde kurulan Cours Saleya'da kurulan pazarlardan en ünlüsü 1816’dan beri varlığını sürdüren Marché aux Fleurs yani çiçek pazarı. Salıdan pazara kurulan bu rengarenk pazar; lavanta, mimoza ve gül kokulu stantlara eşlik eden meyve, sebze ve yerel lezzet tezgahları sayesinde Fransız Ulusal Mutfak Sanatları Konseyi tarafından “olağanüstü bir pazar” olarak tanınıyor. 

Yeme içme tezgahlarında ev yapımı ürünler, peynirler, baharatlar, Provence zeytinleri ve Niçois mutfağının olmazsa olmazı koç yumurtası gibi ürünleri bulabilirsiniz. Dışarıya bol bol masa atan kafe ve restoranlar sayesinde yaz gecelerinde üstü kapalı bir yemek salonuna dönüşen alanda pazartesi günleri Marché à la Brocante (bit pazarı), turistlerin yoğun olduğu yaz aylarında ise takı, seramik ve tekstil ürünleri satılan zanaatkarlar akşam pazarı yani Marché Artisanal Nocturne kuruluyor.

Kauppatori, Helsinki

Her gün açık

Helsinki’nin merkez meydanında haftanın yedi günü kurulan Kauppatori, kutup lezzetlerini tatmak isteyenler için ideal. Özellikle ilkbahardan sonbahara kadar oldukça hareketli olan pazar meydanındaki tezgahlarda ren geyiği, ayı salamı, tuzlu ve anasonlu çikolata, ringa balığı ve lihapiirakka (Finlandiya’ya özel etli bir hamur işi) gibi alışılmadık ürünler ve bolca deniz ürünü satılıyor. 

Bahar ve yaz aylarında meydanda el işi ürünler, hediyelik eşyalar, geleneksel gıda pazarı ürünleri ve atıştırmalıklar da satılıyor. Finlandiya’nın en eski geleneklerinden biri olan Baltık Ringa Balığı Pazarı (Helsinki Baltic Herring Market) 1743’ten beri her yıl ekim ayında burada düzenleniyor. Meydandaki köklü geleneklerden bir diğeri ise, her ayın ilk cuma günü düzenlenen eski Amerikan arabaları sergisi.

Mercado Central, Santiago

Cumartesi hariç her gün açık

Santiago’nun en karakteristik gastronomi merkezlerinden biri olarak kabul edilen Mercado Central de Santiago'da (Santiago’nun merkez pazarı) deniz ürünlerinin domine ettiği geleneksel Şili yemeklerinin neredeyse hepsinin tadına bakabilirsiniz. 

Mutfaktaki hünerine güvenenler ise Şili dışında pek de bilinmeyen ve nasıl pişirileceği muallak balık ve deniz ürünlerinin satıldığı tezgahlardan alışveriş yapabilir. Fermín Vivaceta'nın tasarladığı dökme demir çatısıyla ünlü pazar, 2012 yılında National Geographic tarafından dünyanın en iyi beşinci yemek pazarı seçilmişti. Pazarda taze meyve-sebze ve hediyelik eşyalar da satılıyor.