Nasıl Geçti?: Wolverhampton, Brighton

Wolverhampton Wanderers, alışılagelmişin dışında bir sezonu geride bıraktı. Sene içinde Şampiyonlar Ligi potasıyla kısa bir flört dönemi yaşasalar da finali, yılın büyük bir bölümünü küme düşme korkusuyla geçiren Newcastle United’ın sadece iki puan önünde yaptılar.

Genellikle menajerler bir kulübe yeni geldiklerinde köklü bir değişikliğe gitmeye çalışırlar. Yeni oyuncular, yeni bir oyun felsefesi, hatta yeni bir sistem. İşleyişin hepsine hakim olmak ve belki geçmişteki izleri silmek…

_{Görsel: Shropshire Star}

Nuno Espirito Santo sonrası görevi devralan Bruno Lage ise Premier Lig’deki çaylak sezonunda bunların hiçbirini yapmadı. Tüm şehrin duvarlarında silueti hâlâ duran kült bir figürün ardından ateşten gömleği giyen Lage’ın en büyük amacı; işleyen sistemi dinginlikle geliştirmek oldu. Bir nevi devraldığı mirası bırakan kişinin izinden gitti.

Takımın Santo ile birlikte kazandığı bir 3-4-3 alışkanlığı vardı. Bu formasyon Lage ile zaman zaman 3-5-2’ye dönse de gerideki 3’lü plan hep sabit kaldı. Ligin en sağlam savunma takımlarından birine dönüşmelerini sağlayan en temel sebep de buydu.

Lage selefi gibiydi. Topa sahip olmaktan uzak durup, hızlı ve dikine hücumlarla fırsatlar yaratmaya çalışan bir oyun anlayışı benimsedi. Bu sistemde üretkenliğin artmasında, kanat bekleri Semedo ve Al-Nouri’nin yükselen performansının payı büyüktü. İkili mümkün olduğunca ileri çıksa da buranın bir “savunma takımı” olduğunun bilincinden asla ayrılmadılar.

Bu savunma kurgusundan söz ederken Jose Sa ve Conor Coady’e değinmemek elbette ki olmaz. 

_{Görsel: Molineux News}

Coady, oynadığı büyüleyici sezonla birlikte kulübün bayrak adamı haline geldi: tandemin ana oyuncusu olarak liderlik görevini en iyi şekilde üstlendiği konusunda pek şüphe yok. Bununla birlikte yarattığı sertlikle birlikte savunmaya –hatta takıma– kimliğini veren çok kilit bir roldeydi. Bu bütünlük, 'en iyilerin liginde' Wolves’un clean sheet istatistiklerinde hep en yukarılarda olmasını sağladı.

Jose Sa da Molineux’deki kimliğin ortaya çıkarttığı bir üründü. Tıpkı Coady gibi o da rüya gibi bir sezon geçirdi. Önünde oynayan isimler değişse de yılın her anında kalesinde güven vermeye devam etti.

Hücumda hedeflenen potansiyele ulaşılamasa da Wolves’taki bu kusursuz dengeyi oluşturan en önemli unsur Moutinho ve performansıyla pek çok büyük takıma göz kırpan Ruben Neves’ti. Genç ve dinamik Portekizli, ekürisi 35’lik Moutinho’yla birlikte takımın uzun oynayan mentalitesinde orta sahadaki köprü görevini gören isimdi.

_{Görsel: Sky Sports}

Son olarak yaşadığı korkunç kafa travmasının ardından Raul Jimenez de Kurtlar’ın her şeye rağmen en önemli kozu olmaya devam etti. Özellikle Adama Traore’nin Barcelona’ya gidişiyle birlikte büyük sorumluluk alan tecrübeli santrafor, sene içinde zaman zaman yalnız kalsa da eldeki diğer alternatiflere bakınca yeri gayet sağlam şekilde sezonu tamamladı.

Özetle Wolves bu sene de önceki yıllarda olduğu gibi ‘demlenen’ oyununu sürdürdü. Kötü başlangıcın ardından yakaladıkları seriyle birlikte kendilerini epey yukarılara atmayı başardılar. Bana göre ligin en pragmatik takımlarından biri konumundalar. Hücumda topu içeriye sokmakta problem yaşasalar da özellikle Hwang ve Trincao’nun kanatlara açıldığı formasyonda ortaya izlemesi keyifli bir seyir sundular.

Kırılma Anı

2018’de rekor bir bedelle kulüp transfer rekorunu kıran Adama Traore’nin Barcelona’ya gidişi. Lage geldiğinden beri istediği dakikaları bulamayan İspanyol’u “Ha gitti, ha gidecek” derken sözleşmesinin bitimine kısa bir süre kiralık olarak elden çıkartmak; Wolves için hem kangrenleşmiş parmağı kesmek demekti. Barcelona'nın satın almayı düşünmediği Traore'nin adı bugünlerde Leeds ile anılıyor.

Menajere Not

Bruno Lage 7/10

Ligi bitirdikleri yer olan 10. sıra pek tatmin edici durmasa da Avrupa kapısıyla arasındaki puan farkının sadece 5 olması, ülkesi dışındaki ilk ciddi deneyimini yaşaması ve biraz hedefsiz kalmalarından dolayı formdan düşmelerinin etkisiyle kötü bir final yaptıklarını düşünüyorum. Gönlümden geçen 9 ama potansiyel vaat eden bir 7 veriyorum.

_{Görsel: Premier League}

Sezonun Oyuncusu: Conor Coady

Kaptan için diyecek hiçbir şey yok. Oyun stiliyle birlikte çevresindekileri de olduğundan çok daha iyi gösteriyor. Bu takım için kıymeti hem sahada, hem de gönüllerde çok büyük. İlerleyen süreçte aralık ayındaki Dünya Kupası için İngiltere menajeri Southgate’in elindeki en ciddi parçalardan biri olacak.

Beklentiler: 2022/23 Sezonu

Lige yükseldiği günden bu yana adımlarını genellikle ileri atan Wolves, gelecek sezon yine Avrupa potasına yakın bir yerde konumlanmak isteyecek ve bunu hayata dönüştürecek potansiyelleri mevcut. Lage'ın takıma bir vites daha atlatması için gerekli olan bir numaralı şey hücumdaki skor çeşitliliği ve yaz döneminde hamleler bu gerçeğin etrafında şekillenecek. 

2009’da taraftarı olduğu Brighton’ın hisselerini satın alan ve bu tarihten itibaren kulübün başkanlık görevini sürdüren poker oyuncusu Tony Bloom, son dönemin en popüler figürlerinden biri olarak karşımıza çıkıyor. 2019’da bir diğer hissedarı haline geldiği kulüp Union Saint Gilloise’nın bu sezon Belçika Pro League normal sezonuna damga vurmasıyla birlikte şöhretine şöhret katan ‘The Lizard’ lakaplı Bloom, 2018/19 sezonunun sonunda oynadığı Brighton görevindeki en büyük kumardan bugün baktığımızda oldukça kazançlı çıkmış gözüküyor.

_{Görsel: Brighton and Hove Albion}

Lig piramidinin 91. basamağında bulunduğu 1997'den tam 20 sene sonra Chris Hughton menajerliğinde İngiltere’nin en üst düzey ligine adım atan ve ilk sezonunda kalıcı olmayı başaran Brighton, sürdürülebilirliği sağlamak adına köklü değişiklikler yapmak zorunda olan mütevazi bir yapıdaydı. Kümede kalma mücadelesi verdikleri 2019 yılının ardından, kendi ölçeğinde büyük harcamalar yaparak takımın yerini sağlamlaştırmak isteyen Bloom, bu yatırım için Chris Hughton’a güvenmiyordu. 

• Önce şubat ayında İngiltere’nin gelişim antrenörü Dan Ashworth’ü sportif direktörlük görevine getirdi; ligin son haftasının ardından da Ostersund’u futbol literatürüne dahil etmiş Swansea menajeri Graham Potter’ı ikna etti. 

Bu tarihten itibaren Brighton’ın tırmanışı başladı.

Topa daha fazla sahip olmak isteyen bir oyun anlayışıyla ‘kaotik’ pandemi sezonunu 'Hughton Brighton’ının 5 puan önde tamamlayan 'Potter Brighton’ı, 20/21 sezonunda ise oyun gücünü skorla destekleyemeyen bir takıma evrildi. Küme düşme yarışına -neredeyse- hiç dahil olmadığı sezonu Championship hattına oldukça yakın bir noktada, 16. sırada tamamlayan Seagulls’ın toplaması beklenen puanla topladığı puan arasındaki fark tam olarak -20.47’ydi. Sonuca dönüştürmedeki problemleri bir kenara bırakıldığında oyun perspektifinden sık sık Pochettino’nun Southampton’ını hatırlatan sekanslar ortaya koyan Brighton, xG oranları ile gerçek sayılar arasındaki farkın normal bir seviyeye inmesiyle birlikte pozitif futbolunun meyvesini, bu sezonki puan rekoruyla topladı. 

Southgate’in tökezlemesiyle birlikte adı bugünlerde sıkça İngiltere ile anılan Potter, ligin taktiksel anlamda en esnek menajerlerinden biri olduğunu çok dar bir havuza rağmen kanıtladı. 38 haftada tam 15 farklı formasyon deneyen Potter’ın en çok üzerinde durduğu sistemler 3’lü savunma ve türevleri oldu; bu sezon en çok kullandıkları formasyon 3-5-2’ydi. Ayrıca beklenen sayıda skor üretememe lekesi üzerine yapışan Brighton’ın bu sezon 75. dakika ve sonrasında en çok gol atan takımlardan biri olması da İngiliz menajerin hanesine bir artı olarak yazılabilir. Ancak madalyonun diğer yüzüne baktığımızda, İngiliz menajerin bu kadar fazla formasyon denemesi işlerin her zaman yolunda gitmediğinin de ipucunu veriyor.

Bu sezonun iki farklı döneminde de uzun süreli galibiyetsizlik serileri yaşayan Brighton, bunlardan birincisini henüz sezonun başında tecrübe edecekti. Lige çok hızlı başlayan ve 5 maç sonunda topladığı 12 puanla zirveye çok yakın konumlanan Seagulls, Lig Kupası’ndaki Swansea maçının ardından bir sonraki galibiyeti için 26 Aralık’ı beklemek zorunda kalacaktı: yani tam 11 maç.

Bu süreçteki 8 beraberlik onları Watford ve Norwich’in alıştırdığı standarttan bir adım öteye taşısa da aynı dönemde saha dışında da gerilimli günler yok değildi: Amex’te 20 şut çektikleri Leeds maçında 0-0’lık skora razı olan Brighton oyuncuları karşılarında öfkeli bir taraftar grubu ve onlardan yükselen ıslıkları buldu. Potter’ın maç sonu buna verdiği reaksiyon uzun süre unutulmayacak, hatta belki de taraftar gruplarıyla arasını açacak cinstendi.

"Sanırım Premier Lig'de sekizinci sıradayız. Ancak belki de bu futbol kulübü hakkında biraz tarih dersine ihtiyacım var.”

_{Görsel: The Times}

İşler Boxing Day fikstüründe rayına otururken Potter’ın ‘MOTM’ ödülüne aday gösterilmemesine yol açan diğer bir seri de şubat ayıyla kapıda belirdi. 

FA Cup’taki West Brom maçında Mwepu’yu sakatlığa kurban veren Brighton, Dan Burn’ün de Newcastle’a transferinin ardından takım savunmasındaki sertliğini tamamen kaybetti. Üstelik şubat ayında başlayan serinin sezon başındaki seriden en temel farkı, bunun peş peşe mağlubiyetleri beraberinde getirmesiydi. 

• 15 Şubat’taki Old Trafford ziyaretiyle birlikte takip eden 6 maçtan puansız ayrılan Brighton için iç sahadaki Norwich beraberliği serinin bitişini simgelerken yükselişin de miladı oldu.

Nisan ayının gelmesiyle birlikte ‘güneş açan’ Brighton, Potter’ın ağırlık koyduğu Londra ziyaretlerinde Arsenal ve Tottenham’dan 6 puan çıkartarak taraflı-tarafsız herkesin ilgisini üzerine çekiyor ve ‘oynamak istemeyeceğiniz takım’ kimliğini geri kazanıyordu. Sezon sonuna kadarki 6 haftada yalnızca Manchester City’e boyun eğen Brighton, bunun da intikamını şehrin diğer takımından alacaktı: tarihinin en yüksek puanıyla sezonu tamamlayan Brighton’ın 4-0’lık Manchester United zaferi, Seagulls’ın en üst düzeydeki en farklı galibiyeti oldu. 9. sıra; Brighton profilindekiler için hiç fena bir derece sayılmaz.

Kırılma Anı

Bir penaltının kaçtığı 0-0’lık Norwich beraberliğinin ardından Graham Potter’ın Emirates ziyareti öncesi kadrosundaki bazı dokunuşları, takımın sezon finalini çok üst bir seviyede yapmasını sağladı. Maupay’nin kulübeye çekilmesi, Bordalas’ın Getafe menajeriyken savunmadaki soru işaretlerinden dolayı sol ön oyuncusu olarak kullandığı Cucurella’nın 3’lü savunmanın soluna geçmesi, iki kanat beke de hücum orjinli oyuncuların (Marsch&Trossard, Gross) yerleştirilmesi epey etkileyici olsa da farkı yaratan unsur Caicedo’nun denkleme dahil edilmesi oldu.

_{Görsel: The Argus}

Moder’in sakatlığının ardından ilk kez Arsenal deplasmanında ilk 11 başlayan 20 yaşındaki Ekvatorlu orta sahanın Bissouma ve Mwepu’yla birlikte ön alan baskısında ve fiziksel mücadelede yarattığı fark, Brighton’ın zorlu rakipler karşısında kontrolü hiç kaybetmemesini sağladı; özellikle Tottenham deplasmanı bunun en iyi örneği. Caicedo, Arsenal maçının ardından formayı bir daha bırakmazken Potter’ın yeni sezondaki planlarında da kuşkusuz büyük bir rol kaplıyor.

Menajere Not

Graham Potter 8/10

Premier League’in ABD’deki yayıncısı NBC Sports’un sezon başında internet sitesinden yayınladığı ‘muhtemel puan durumu’ sıralamasında kendisine 15. basamakta yer bulan Brighton, sezon sonunda en çok zıplayış yapan takım olarak göze çarpıyor ve bundaki en büyük pay kuşkusuz Graham Potter’ın. Big 6’te boşalacak herhangi bir koltuğun en ciddi adaylarından olan Potter, elinin değdiği her oyuncunun değerini arttırdığı gibi Brighton’ı büyüklere transfer olmak için oldukça elverişli bir köprüye çevirmiş durumda: Bissouma’nın Tottenham’a transferi bunu kanıtlarken sezon başında takıma katılan Cucurella’nın da Manchester City için eli kulağında.

Sezonun Oyuncusu: Marc Cucurella

La Masia’dan bir sol bek olarak mezun olan Cucurella, yükselişe geçtiği Getafe yıllarının ardından bu sezon başında Brighton’a transfer olurken bu kadar fazla hayal kurduruyor muydu? Emin değilim. Bu sezon sık sık sol kanat bek ve sol bek oynayan Cucurella, oyun kurulumunda ciddi role sahipken hücum aksiyonlarının da çoğu zaman başlangıcındaydı: 90 dakika sahada kalmakta zorlanan hücumcu sağ kanat bek Lamptey’in yokluğunda Veltman’ın 11’e geçmesi, Brighton hücumlarını çoğu zaman tek kanada mahkum bıraktı ve Cucurella bunun üstesinden başarılı şekilde gelmiş gözüküyor.

Sezonun son çeyrek diliminde stoperde gösterdiği başarılı performans ise bugün adını Tottenham ve Manchester City gibi devlerle andırıyor ve Brighton’ın kendisinden ciddi bir meblağ kazanacağına şüphe yok.

Beklentiler: 2022/23 Sezonu

Bissouma ve Cucurella’dan gelecek yüklü miktarlarla Brighton’ın aynı seviyeye tutunabilecek bir kadro derinliği oluşturması gerekiyor ve bunu Dan Ashworth olmadan yapmak zorundalar. Potter, Newcastle United’a imza atan Ashworth’süz ilk transfer dönemine hazırlanırken halihazırda Deniz Undav’ı kadroya katarak güçlü bir hamle yaptı. Bissouma’dan doğan boşluğa bir oyuncu arayışlarını sürdüren Brighton; Sanchez, Webster, Dunk, Lamptey, Mwepu, Caicedo, Mac Allister, Maupay gibi hazır bir çekirdeğe yapacağı eklemelerle belki de Avrupa Kupaları için yarışmacı bir hale gelecek. Potter’ın yolculuğunun bir sonraki durağı bu.