Rekabet Kurulu, çevrimiçi reklamcılık hizmetleri kapsamında reklamveren ve reklam ajansı müşterilerine sunduğu faturalandırma işlemlerindeki ticari uygulamaların Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'u ihlal edip etmediğini tespit etmek için Google hakkında soruşturma başlattı.

• Ayrıntılar: Kurul, Google İrlanda üzerinden faturalandırılan reklamveren ve reklam ajansı müşterilerinin Türk vergi mevzuatı uyarınca stopaj yükümlülüğüne tâbi tutulduğunu, Türkiye üzerinden faturalandırılanların ise bu yükümlülüğe tâbi olmadığını tespit etti. Soruşturmada Google'ın reklamverenleri ve reklam ajanslarını hangi ölçütler temelinde sınıflandırdığı, bu sınıflandırmanın objektif olup olmadığı, faturalandırma uygulamasına nasıl yansıtıldığı ve teşebbüsler üzerinde ne şekilde bir maliyet etkisi yarattığı ve bu sınıflandırma temelinde başka ayrımcı davranışlarda bulunulup bulunulmadığı incelenecek.

Türkiye’de 15 yaş altındaki çocukların sosyal medya kullanımına kısıtlama getirilmesine ilişkin bir madde de içeren kanun teklifi, TBMM Komisyonu’ndan geçti.

• Ayrıntılar: Düzenleme yürürlüğe girerse sosyal medya platformları, 15 yaşını doldurmamış kullanıcılara hizmet sunamayacak ve bu düzenlemeye uymak için gerekli yaş doğrulamasını yapmakla yükümlü olacak. Platformlar ayrıca, 15 yaşını dolduran, fakat reşit olmayan çocuklar için ayrıştırılmış hizmetler sunma konusunda gerekli tedbirleri almak ve ebeveyn denetimi araçları sunmak zorunda olacak.
• Geniş açı: Aralık ayında Avustralya, 16 yaş altındaki çocuklara sosyal medya kullanımını yasaklayarak sosyal ağ kullanımına yaş sınırlaması getiren ilk ülke oldu. Bunun üzerine İngiltere, Fransa, Danimarka, İspanya, Polonya, Avusturya ve Yunanistan’ın da aralarında bulunduğu başka ülkeler de benzer yasa tasarıları üzerinde çalışmaya başladı.

Adalet Bakanı Akın Gürlek, üç ay içinde Türkiye’de sosyal medya platformlarına kimlikle giriş uygulamasının başlatılacağını duyurdu.

• Ayrıntılar: Konuyla ilgili sosyal ağların temsilcileriyle yürütülen görüşmelerin olumlu sonuçlandığını vurgulayan Gürlek, kimlik doğrulamasının sahte ve bot hesaplar üzerinden yapılan hakaret, yargısız infaz ve itibar suikastlarının önüne geçmeyi amaçlayacağını dile getirdi. Kullanıcıların artık paylaşımlarından hukuken sorumlu tutulacağını ifade eden Gürlek ayrıca, yasanın yürürlüğe girmesinin ardından başlayacak üç aylık geçiş süreci sonunda kimlik bilgisiyle doğrulanmayan tüm hesapların kapatılacağına işaret etti.

Huawei, koşuculara özel olarak geliştirdiği Watch GT Runner 2 akıllı saat modelini Türkiye’de 17 bin 999 liradan satışa sundu.

• Ayrıntılar: Yalnızca 43,5 gram ağırlığındaki saatin 1,32 inçlik AMOLED ekranı, 3000 nit tepe parlaklığı sunuyor. Havacılık sınıfı titanyum alaşımlı bir kasayla gelen saat, 32 saat GPS kullanımına olanak tanıyor ve tek şarjla 14 güne varan pil ömrü vadediyor. Hem iOS hem de Android cihazlarla uyumlu bir şekilde çalışan ürün, sağlık ve aktivite verilerini takip ediyor.

🗞 Quando: 5G Türkiye’ye geldi: Asıl mesele hız değil, altyapının nasıl kurulacağı olacak | Alper Sarıkan

🗞 Spektrum: 'Yeni savaş': Yapay zeka ve uzay teknolojileri savaşı nasıl değiştiriyor? | Utku Başar

🗞 Exante: Baran Çelik: "OİB GSYF'yi otomotiv sektörünün dönüşümünde katalizör olacak bir araç olarak görüyoruz" | Emircan Yaman

Bir önceki sayı:

🚀 Artemis II görevi, 5G’ye geçiş

📱 Son olarak: Aposto'nun LinkedIn ve YouTube hesabını takip etmeyi unutmayın!

Ses odaklı yapay zeka girişimi ElevenLabs, yapay zeka desteğiyle müzik oluşturmaya olanak tanıyan ElevenMusic uygulamasını iOS ekosisteminde yayımladı.

• Ayrıntılar: Ücretsiz kullanılabilen uygulama, günlük konuşma dilinde komutlarla şarkı oluşturmaya olanak tanıyor. Kullanıcıların şarkı uzunluğu ve sözlü olup olmaması gibi ayrıntıları seçebildiği platformda günde en fazla yedi şarkı üretilebiliyor. Başkaları tarafından üretilen şarkıları keşfetmeye ve bu şarkılar üzerinde düzenleme yapmaya da olanak tanıyan uygulamada canlı radyolar, albümler, trendler ve listeler de bulunuyor.

Anthropic, yapay zeka destekli sohbet robotu Claude ve kodlama aracı Claude Code’da üçüncü parti uygulamalar tarafından ücretsiz kullanımı sonlandırdığını ve OpenClaw gibi hâricî uygulama ve yazılımlar aracılığıyla Claude kullanan herkesin artık ek bir kullanım paketi veya uygulama programlama arayüzü (API) anahtarı satın alması gerekeceğini açıkladı.

• Açıklama: Claude Code operasyonlarını yöneten Boris Cherny, söz konusu kararın kullanım yoğunluğu, mühendisliğe ilişkin kısıtlamalar ve optimizasyon sorunları nedeniyle alındığını vurguladı.

ABD’de John Doe adlı bir kullanıcı, kullanıcıların kişisel bilgilerini gizlice Meta ve Google ile paylaştığını öne sürerek yapay zeka destekli arama motoru Perplexity AI’a toplu dava açtı.

• Ayrıntılar: Dava dosyasına göre kullanıcılar, Perplexity AI’ın anasayfasına girer girmez platform, cihaza bir izleme yazılımı indiriyor. Bu yazılım, Meta ve Google’ın kullanıcıların Perplexity AI ile yaptıkları sohbetlere erişmesine olanak tanıyor. İki şirket, bu sohbetlerden elde edilen verileri hedefli reklam göstermek ve üçüncü taraf şirketlere satmak için kullanabiliyor. Perplexity AI’ın “Gizli Mod” ayarı da kişisel verilerin paylaşılmasının önüne geçmiyor.

Çin merkezli yapay zeka girişimi DeepSeek’in, yeni yapay zeka modeli V4’ü Huawei tarafından geliştirilen en yeni çiplerle çalıştıracağı bildirildi.

• Önemli ayrıntı: The Information’ın haberine göre birkaç hafta içinde piyasaya sürülecek V4’ün lansmanına hazırlık için Alibaba, ByteDance ve Tencent gibi yerli teknoloji devleri, Huawei’e yüz binlerce adetlik toplu siparişler verdi.

Microsoft’un yapay zeka laboratuvarı Microsoft AI, metin, ses ve görüntü üretimine odaklanan üç yeni model yayımladı.

• Ayrıntılar: 25 farklı dili destekleyen MAI-Transcribe-1, sesli içerikleri ve konuşmaları metne dönüştürebiliyor. Ses üretimine odaklanan MAI-Voice-1, yalnızca bir saniyede 60 saniyelik sesli çıktılar üretebilirken MAI-Image-2, video formunda çıktı üretiyor.

Google, Gemini 3 modelleri üzerine inşa ettiği açık kaynaklı yeni yapay zeka modeli ailesi Gemma 4’ü duyurdu.

• Ayrıntılar: Google’ın “bugüne kadarki en akıllı açık kaynaklı model ailesi” olarak tanımlanan Gemma 4, 2 milyar ve 4 milyar parametreli iki “Effective” modeli, 26 milyar parametreli “Mixture of Experts” modeli ve 31 milyar parametreli “Dense” modelinden oluşuyor. Tüm modeller görsel ve video işleyebilirken “Effective” modelleri, ses formunda da komut algılayabiliyor. İnternet bağlantısı olmadan kodlama yapabilen Gemma 4 ailesi, 140 farklı dili destekliyor.

Anthropic, ilaç keşfi ve biyolojik araştırma süreçlerini daha verimli hâle getirmek için yapay zekadan faydalanan biyoteknoloji girişimi Coefficient Bio’yu yaklaşık 400 milyon dolara satın aldı.

• Ayrıntılar: 400 milyon dolarlık tutarın hisse senedi formunda ödeneceği aktarıldı. Coefficient Bio’nun 10 kişilik ekibinin, Anthropic’in sağlık ve yaşam bilimleri birimine katılacağının da altı çizildi.

Yapay zeka desteğiyle çip tasarlamaya olanak tanıyan araçlar geliştiren ABD merkezli girişim Cognichip, Seligman Ventures liderliğindeki yatırım turunda 60 milyon dolar finansman topladı.

• Ayrıntılar: Turla birlikte şirketin bugüne kadar topladığı finansman miktarı 93 milyon dolara ulaştı. Ayrıca yatırımın ardından Intel CEO'su Lip-Bu Tan ve Seligman Ventures’ın yönetici ortağı Umesh Padval, Cognichip’in yönetim kuruluna katıldı. Yeni yatırım, yapay zeka tabanlı çip tasarım sistemini geliştirmek ve çip tasarlama süreçlerini daha hızlı, verimli ve düşük maliyetli hâle getirecek teknolojileri ölçeklendirmek için kullanılacak.

Claude'un kitlesel gözetim ve tam otonom silahların geliştirilmesi de dahil olmak üzere "tüm yasal amaçlar" için kullanılması talebini reddetmesinin ardından ABD Savunma Bakanlığı ile gerilim yaşayan Anthropic, İngiltere Bilim, İnovasyon ve Teknoloji Bakanlığı yetkililerinden teklif aldı.

• Ayrıntılar: Financial Times’ın haberi yetkililerin, Anthropic’e ülkedeki varlığını genişletme çağrısında bulunduğuna işaret etti. Habere göre ABD merkezli şirkete sunulan teklifler arasında Londra’daki ofisini genişletme ve hisselerini borsada listeleme seçenekleri de yer alıyor. Ayrıca CEO Dario Amodei’nin, Mayıs ayında İngiltere’yi ziyaret etmesi bekleniyor.

Google, Apple’ın iOS cihazlardaki uygulamaları araç içi bilgi-eğlence sisteminde açmaya olanak tanıyan CarPlay uygulamasına özel bir Google Meet sürümü yayımladı.

• Ayrıntılar: CarPlay kullanıcıları, Google’ın video konferans platformuna araçlarının gösterge panelinden erişebilecek. Platform, sürücülerin seyahat hâlindeyken ellerini kullanmadan güvenli bir şekilde toplantılara katılmasına ve toplantı takvimini görüntülemesine olanak tanıyacak. Sürücüler, Google Meet toplantılarına yalnızca sesli olarak katılabilecek ve diğer kullanıcıların kamera görüntüsünü göremeyecek.

Yapay zeka endüstrisi sihir evresinden bilançoların ve fizik yasalarının konuşulduğu soğuk gerçeklik evresine sert iniş yaptı. OpenAI’ın büyük sükse yaratan Sora aracını aniden kapatması bunun ilk işaretlerinden. Ama durum, ne bundan ne de finansal bir krizden ibaret. İşin yutturmaca kısmından çıkıp gerçekliğe, yani endüstriyel verimlilik kısmına geçişin sancılarıyla karşı karşıyayız.

Bugün üretken yapay zeka devrimi dediğimiz olayın her şeyden önce LLM, yani büyük dil modellerinden türediğini hatırlayarak başlayalım. Dil de kelimelerden oluşur ve kelimeleri asla küçümsememek gerekir. İngilizce hype kelimesinin Türkçeye "furya" diye tercüme edilebileceğini ilk kez Sinan Aral’ın sosyal medya üzerine yazdığı The Hype Machine kitabının Türkçeye Furya Makinesi ismiyle (Tellekt Yayınları, Mayıs 2022) çevrilmesiyle görmüştüm. Sevgi Halime Özçelik tarafından yapılan bir çeviriydi.

YAZININ DEVAMI

TBPN: OpenAI, teknoloji ve iş dünyasına odaklanan yayın platformu TBPN’i satın aldı.

• Ayrıntılar: Satış bedeline ilişkin resmî bir açıklama yapılmadı. Fakat OpenAI, TBPN’in yayınlarına devam edeceğini ve içerik tarafında bağımsızlığını koruyacağını aktardı.

İnsanlığı 50 yıldan uzun bir süre sonra ilk kez tekrar Ay’a götürecek Artemis programının ilk insanlı görevi Artemis II’nin mürettebatı, 6 Nisan Pazartesi günü Ay geçişi sırasında 1970’te Apollo 13 göreviyle kırılan 398 bin kilometrelik rekoru geride bırakarak insanlığın uzayda kat ettiği en uzak noktaya ulaştı.

• Ayrıntılar: NASA yetkilileri Brandon Lloyd, Amy Dill ve Brandon Borter, bu dönüm noktası niteliğindeki gelişmeyi mürettebata yolladıkları ve insanlık tarihinin en uzak mesafeden gönderilen kişiden kişiye mesajı olduğu düşünülen bir e-postayla kutladı. Ay’ın yörüngesinde seyahat eden ve yüzeye inmeyecek olan mürettebatın, takip eden günlerde dönüşe geçmesi ve 10 Nisan’da Orion kapsülüyle birlikte Pasifik Okyanusu’na iniş yapması bekleniyor.

Artemis II mürettebatı, Ay’ın yörüngesine seyahatleri sırasında çektikleri Dünya fotoğraflarını yer ekibine ulaştırdı.

• Ayrıntılar: Mürettebatı taşıyan Orion kapsülünün penceresinden çekilen fotoğraflardan birinde Dünya’nın tam bir kompozisyonu yer aldı. Fotoğrafta görülen iki kuzey ışığı ise dikkat çekti. NASA, Artemis II’de astronotların uzaya akıllı telefon götürmesine izin verdiği için ulaştırılan görseller, iPhone 17 Pro Max ile çekildi. Böylece fotoğraflar, bir telefonla derin uzaydan çekilen ilk görseller olarak tarihe geçti.

İngiltere merkezli elektrikli dikey kalkış ve iniş (eVTOL) aracı üreticisi Vertical Aerospace, ticari kullanıma sunacağı eVTOL uçağı Valo’nun bir helikopter gibi dikey kalkış yaptığı ve ardından sabit kanatlı bir uçak gibi kanat üstü uçuşa geçtiği test uçuşuyla birlikte dönüm noktası niteliğinde bir başarıya imza attı.

• Ayrıntılar: Şirketin 10 yıllık tarihindeki en önemli teknik kilometre taşı olarak nitelendirilen uçuşta test pilotu Paul Stone, Valo’yu Cotswold Havaalanı'ndaki test merkezinde uçurdu. Uçuş sırasında Valo, önce ön pervaneleri öne doğru eğilmeden dikey olarak kalkış yaptı. Arka pervaneler, içeri doğru çekilirken kanat üzerinde uçuşa ivme kazandırdı ve Valo kanat üzerinde uçtuktan sonra geleneksel bir pist inişi yaparak uçuşu tamamladı.
• Neden önemli? Böylece araç, gerçek dünya koşullarında pervanelerden kanatlara kaldırma kuvvetini aktırma yeteneğini kanıtladı. Söz konusu gelişmenin, İngiltere Sivil Havacılık Otoritesi (CAA) gözetiminde faaliyet gösteren, pilotlu ve tam ölçekli bir eVTOL uçağı için bir ilk olduğu açıklandı.