Berrak zihinler için yalın, zengin, bağımsız bir Türkçe dijital medya üyeliği.
Ücretsiz Kaydol →Çalışanların %15’i AI yöneticilere sıcak bakıyor
Quinnipiac Üniversitesi’nin ABD’deki 1397 yetişkinle yaptığı yeni bir anket, çalışanların %15’inin yöneticilerinin görevleri atayan ve iş akışını belirleyen bir yapay zeka programı olduğu bir işte çalışmaya sıcak baktığını ortaya koydu.
- Bununla birlikte: Katılımcıların %70’i, yapay zekaya ilişkin gelişmelerin iş fırsatlarında azalmaya yol açacağını inandığını belirtti. %30’luk bir kesim ise yapay zekanın kendi işlerini gereksiz hâle getirmesinden endişeli olduğuna işaret etti.
xAI'ın son kurucu ortakları da ayrıldı
Elon Musk'ın yapay zeka girişimi xAI'da kalan son kurucu ortaklar Manuel Kroiss ve Ross Nordeen de şirketten ayrıldı. Böylece xAI'ın 11 kurucu ortağından geriye sadece Musk kaldı.
- Editörün önerisi: xAI’da çalışan göçü: Kurucuların yarısının şirketle yollarını ayırmasının perde arkasında ne var? | Quando, Doğa Yurduneri
Beyaz eşya satışlarında düşüş
Türkiye Beyaz Eşya Sanayicileri Derneği (TÜRKBESD), yılın ilk iki ayında beyaz eşya pazarında iç satış, ihracat ve üretim kalemlerinin tamamında çift haneli gerileme yaşandığını açıkladı.
- Ayrıntılar: Ocak ve Şubat aylarında pazardaki iç satışlar, yıllık bazda %14’lük bir düşüşle 1,4 milyon adede geriledi. İhracat, %19 düşerek 2,6 milyon adede inerken üretimde de %26’lık bir düşüş kaydedildi. Sektör, ilgili dönemde 3,9 milyon adet üretim yapabildi.
BDDK’dan Siemens Finansman’a faaliyet izni
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), Siemens Finansman AŞ’ye Türkiye’de finansman şirketi olarak faaliyet göstermeye başlayabilmesi için faaliyet izni verdi.
Türkiye’nin sera gazı emisyonu rekor kırdı
TÜİK verilerine göre Türkiye’de 2024'te toplam sera gazı emisyonu, %5,3 artarak 584,5 milyon ton karbondioksit eşdeğerine ulaşarak rekor kırdı.
- Ayrıntılar: Artışta fosil yakıt politikalarının etkisi öne çıktı ve enerji sektörünün payı %71,8 olarak ölçüldü. Kişi başı emisyon 2024’te 6,8 ton karbondioksite çıkarken enerji sektörü emisyonları %5,6 artışla 419,9 milyon ton, endüstriyel işlemler ve ürün kullanımı ise %7 artışla 75,7 milyon ton olarak kaydedildi. Tarım sektörü emisyonları, %2,4’lük bir artışla 73,5 milyon tona çıkarken atık sektörü, %3,9 artışla 15,4 milyon tona ulaştı.
Mutlaka göz atın
🗞 Quando: NASA, 54 yıl sonra Ay’a mürettebat gönderiyor: Artemis II neden önemli? | Doğa Yurduneri
🗞 Exante: Aslı Kurul Türkmen: "En başarılı kurucular, en başından itibaren kendilerini Türkiye ile sınırlamıyor" | Emircan Yaman
🗞 Angst: Haritası olmayan bir eşik: Orta yaş deneyimleri nasıl değişiyor? | Elvan Omay
Bir önceki sayı:
🧑💼 CEO problemi, Estee Lauder-Puig görüşmeleri
📱 Son olarak: Aposto'nun LinkedIn ve YouTube hesabını takip etmeyi unutmayın!
TotalEnergies, Orta Doğu’daki yüzlerce çalışanı tahliye etti
Fransa merkezli enerji şirketi TotalEnergies, ABD-İsrail ve İran arasındaki çatışmalar nedeniyle Orta Doğu'nun çeşitli bölgelerinde görev alan 1300’e yakın çalışanını bölgeden tahliye etti.
- Ayrıntılar: TotalEnergies Genel Müdürü Patrick Pouyanne, çalışanların Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Katar, Suudi Arabistan ve Irak'tan tahliye edildiğini bildirdi. Pouyanne ayrıca, ana faaliyetlerin sürdürülmesi için sınırlı sayıda yerel çalışanın bölgede kaldığını ifade etti.
Hürmüz'den paralı geçiş yasası komisyondan geçti
İran Meclisi Ulusal Güvenlik Komisyonu, dünyanın en kritik enerji transit noktası Hürmüz Boğazı’ndan geçen gemilerden ücret alınmasını öngören tasarıyı kabul etti.
- Ayrıntılar: Tasarı, boğazdan geçişlere İran riyali bazında geçiş ücreti uygulanmasını, ABD ve İsrail'e bağlı gemilere geçiş yasağı getirilmesini ve İran'a tek taraflı yaptırım uygulayan ülkelere kısıtlama getirilmesini öngörüyor. Tasarının yasalaşması için meclis genel kurulunda oylanması, ardından İran Anayasayı Koruyucular Konseyi'nden geçmesi ve Cumhurbaşkanı tarafından imzalanması gerekiyor.
- Bilgi notu: ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının ardından kapatılan Hürmüz Boğazı, günlük 20 milyon varille küresel petrol tüketiminin yaklaşık %20'si ve sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) ticaretinin %20’sine geçit olma niteliği taşıyor.
Unilever işe alımları durdurdu
Reuters’ın incelediği bir şirket içi bildiriye göre Unilever, ABD-İsrail ve İran arasında Orta Doğu’da devam eden çatışmaların etkilerini gerekçe göstererek en az üç ay süreyle dünya genelinde tüm seviyelerde işe alımları durdurma kararı aldı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, BlackRock CEO'su ile görüştü
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, İstanbul’da düzenlenen Dünya Ekonomik Forumu (WEF) Türkiye Ülke Stratejisi Toplantısı’nda dünyanın en büyük varlık yönetim şirketi BlackRock'ın CEO’su Larry Fink’i Dolmabahçe Çalışma Ofisi’nde kabul etti.
- Önemli ayrıntı: Toplantı kapsamında düzenlenen stratejik diyalog oturumuna 16 ülkeden imalat, teknoloji, enerji, finans, altyapı, varlık yönetimi, sağlık, gıda ve havacılık gibi farklı sektörlerden toplam yönetilen varlığı 1,2 trilyon doları bulan 23 uluslararası yatırımcı katıldı.
OpenAI’a 122 milyar dolar yatırım
OpenAI, 852 milyar dolar değerleme üzerinden 122 milyar dolar finansman topladığı yatırım turunu kapattı.
- Ayrıntılar: Amazon, NVIDIA ve Microsoft’un katıldığı tur, SoftBank, Andreessen Horowitz, D.E. Shaw Ventures, MGX, TPG ve T. Rowe Price Associates tarafından ortak yönetildi. Şirket ayrıca, ayda 2 milyar dolar gelir elde ettiğini, haftalık aktif kullanıcı sayısının 900 milyonu aştığını, 50 milyondan fazla ücretli abonesi bulunduğunu, ChatGPT’deki aramaların geçen yıl neredeyse üç katına çıktığını ve platforma entegre edilen reklamlardan altı haftadan kısa bir sürede 100 milyon dolardan fazla gelir elde ettiğini açıkladı.
Mercedes-Benz’den 4 milyar dolarlık fabrika yatırımı
Almanya merkezli otomobil üreticisi Mercedes-Benz, SUV üretimini artırmak için ABD’nin Alabama eyaletindeki fabrikasına 2030’a kadar 4 milyar dolar yatırım yapacağını açıkladı.
- Ek olarak: Gelecek yıllarda ABD operasyonlarına 7 milyar dolardan fazla yatırım yapmayı planlayan şirket, ülke genelindeki çeşitli lokasyonlarda görev alan 500’e yakın çalışanını Atlanta’daki yeni Ar-Ge merkezine taşıyacağını duyurdu.
Toyota’nın üretimi üst üste dördüncü ay düşüşte
Japonya merkezli otomobil üreticisi Toyota Motor, Şubat ayında dünya genelindeki üretim miktarının üst üste dördüncü ay düşüş gösterdiğini açıkladı.
- Ayrıntılar: Şirketin küresel üretimi, geçen ay yıllık bazda %3,9 düşerek 749 bin 673 adede geriledi. Toyota, popüler SUV modeli RAV4’ün eski modelden yeni modele geçiyor olması nedeniyle aracın üretildiği Kanada tesisinde yaşanan düşüşü genel düşüşe gerekçe gösterdi. Üretim, Kanada’da %46,2 daralırken Çin’de 11,5, Japonya’da %2,6, Orta Doğu’da %20,4 geriledi. ABD ve Avrupa’da ise sırasıyla %3,4 ve %3,9’luk artış gözlemlendi.
- Öte yandan: Markanın küresel satışları, aynı dönemde yıllık bazda %3,3 düşerek 737 bin 134 adede indi.
Skoda, Çin pazarından çekilme kararı aldı
Skoda, 2006'da girdiği Çin pazarından çekilme kararı aldı.
- Önemli ayrıntı: Yıl ortasına kadar yerel bir ortaklık aracılığıyla bölgesel satışlara devam edeceğini vurgulayan otomobil üreticisi, satış operasyonları sona erdikten sonra mevcut kullanıcılara satış sonrası hizmet sunmaya devam edeceğine işaret etti.
NVIDIA’dan Marvell’a 2 milyar dolar yatırım
NVIDIA, yarıiletken şirketi Marvell Technology’ye 2 milyar dolar yatırım yaptı.
- Ayrıntılar: Yatırım anlaşması kapsamında Marvell, NVIDIA’nın NVLink Fusion altyapısıyla uyumlu özel çipler ve ağ çözümleri geliştirecek. NVIDIA ise Marvell’a işlemci ve ağ arayüzü kartı gibi destekleyici teknolojiler sağlayacak.
X’in reklamverenlere açtığı dava reddedildi
ABD’li yargıç Jane Boyle, X’in Dünya Reklamverenler Federasyonu (WFA) ve Mars, CVS Health ve Colgate-Palmolive’in de aralarında bulunduğu bir grup reklamverene platformu boykot ettikleri gerekçesiyle açtığı davayı reddetti.
- Ayrıntılar: Dava dosyasında adı geçen şirketler, Elon Musk’ın 2022'de platformu satın almasının ardından marka güvenilirliğine yönelik endişeler nedeniyle X’i boykot ederek platforma reklam vermeyi kesmişti. X, ise 2024 yılında bir dava açmış ve reklamverenleri toplu olarak platformu boykot ederek kendisine karşı komplo kurmak ve milyarlarca dolar zarara uğratmakla suçlamıştı. Platform, WFA ve reklamveren grubunun bu şekilde ABD’nin tekelcilik karşıtı yasalarını ihlal ettiğini öne sürmüştü. Yargıç Boyle, X’in tekelcilik karşıtı yasalar kapsamında herhangi bir zarar gördüğünü kanıtlayamadığına işaret etti.
İşsizlikte artış
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Şubat ayında 15 yaş ve üzerindeki kişilerde işsiz sayısının bir önceki aya göre 133 bin kişi artarak 2 milyon 981 bine çıktığını, işsizlik oranının ise 0,3 puanlık bir artışla %8,5’e yükseldiğini açıkladı.
- Bununla birlikte: Aynı dönemde istihdam edilen kişi sayısı, aylık bazda 153 bin kişi artarak 32 milyon 158 bin kişiye çıkarken istihdam oranı da 0,2 puan artarak %48,2’ye yükseldi. Benzer şekilde işgücü, 286 bin kişilik bir artışla 35 milyon 139 bin kişiye, işgücüne katılma oranı da 0,3 puanlık bir artışla %52,6 seviyesine çıktı. 15-24 yaş arasını kapsayan genç nüfusta işsizlik oranı ise 1,4 puanlık bir artışla %15,8 olarak kayda geçti.
DTÖ'de e-ticaret anlaşması
Dünya Ticaret Örgütü'nün (DTÖ) 66 üyesi, e-ticareti daha kolay ve güvenli hâle getirmeyi amaçlayan bir dijital ticaret anlaşmasının uygulanması konusunda uzlaştı.
- Önemli ayrıntı: Çin ve Avrupa Birliği'nin de dahil olduğu ve küresel ticaretin %70'ini oluşturan üyeler, düzenlemeyi kendi aralarında hayata geçirecek.
Master Choco Gıda iflas etti
Bursa’da sekiz yıldır faaliyet gösteren ve günde 12 ton üretim yapan Master Choco Gıda'nın konkordato talebi reddedildi ve şirketin iflasına hükmedildi.
- Öte yandan: Aynı grup bünyesindeki Master Bronz için iflas şartlarının oluşmadığına karar verildi.
Uber, Blacklane’i satın alıyor
Paylaşımlı yolculuk platformu Uber, talep üzerine lüks araç şoförlüğü hizmetleri sunan Almanya merkezli Blacklane’i satın almak üzere anlaşmaya vardı.
- Ayrıntılar: Düzenleyici kurumların onayına tâbi olan anlaşmanın finansal ayrıntıları kamuoyuyla paylaşılmadı. Fakat Uber, satış işlemlerinin yıl sonuna kadar tamamlanmasını beklediğini açıkladı. 2011’de kurulan Blacklane, bugüne kadar Sixt, Mercedes-Benz ve ALFAHIM gibi yüksek profilli yatırımcılardan 100 milyon dolardan fazla yatırım aldı.
OKUMAYA DEVAM EDİN
Küresel enerji akışının en kritik noktalarından biri olan Hürmüz’deki kriz, alternatif rota arayışlarını yeniden gündeme taşıdı. Türkiye ise Kalkınma Yolu projesi ve lojistik altyapısıyla bu arayışın doğal adaylarından biri olarak öne çıkıyor. BlackRock Başkanı Larry Fink’in ziyareti, bu jeoekonomik tablonun sermaye tarafında da dikkatle izlendiğine işaret ediyor.

Savaşın kazananı olmaz belki ama ABD ve İsrail’in İran’a başlattığı saldırılarda birinci ay geride kalırken, Washington’ın küresel arz sıkıntısını hafifletmek için kuralları gevşetmesi Rusya’ya beklemediği bir kazanç sağladı. Rusya, petrol gelirlerini artırırken Tahran ile doğrudan diplomasi yürüten Çin de kendi gemilerini Hürmüz Boğazı’nda geçirip 11 milyon varilden fazla İran ham petrolünü kıyılarına çekmeyi sürdürüyor.

TBMM’ye sunulan yeni kanun teklifiyle çalışan annelerin ücretli doğum izni süresinin 16 haftadan 24 haftaya çıkarılması planlanıyor. Teklif, özel sektörde çalışan babaların iznini de 5 günden 10 güne yükseltiyor. Öte yandan kadın örgütleri ve uzmanlar, ücretsiz kreşlerin eksikliğinin düzenlemenin etkisini sınırladığını ve kadınların istihdama katılımıyla ilgili risk oluşturduğunu belirtiyor. Peki Türkiye'de kreşler, ihtiyacı karşılamaya yakın mı?

Yazının başlığı Sezen Aksu’nun "Adem Olan Anlar" şarkısının bir dizesi, ancak bu yazı bir uyum güzellemesi. Zira belirsizlik, bizim coğrafyamızda sonradan ortaya çıkan bir arıza değil; iş yapma biçimimizin fabrika ayarı olsa da artık belirsizliği daha zor kontrol edebiliyoruz; daha belirsiz değil ama daha karmaşık bir zamanda yaşıyoruz. Bu da her birimizin uyum kabiliyetimizi geliştirmemizi zorunlu hâle getiriyor. Peki nasıl?



