Microsoft’un, 2032 yılına kadar veri merkezi kapasitesini üç katından fazla artırarak 38 GW’a çıkarmayı hedeflediği bildirildi.

• Önemli ayrıntı: Bloomberg’ün haberine göre şirketin mevcut 12 GW’lık kapasitesinin yalnızca 2 GW’lık bölümü, yapay zeka odaklı çiplere ayrılıyor. Şirket, 2032’de 38 GW’lık toplam kapasitenin yaklaşık üçte birini yapay zekaya ayırmayı hedefliyor.

Kanada merkezli yapay zeka girişimi Cohere, Almanya merkezli yapay zeka şirketi Aleph Alpha ile birleşmek üzere anlaşma imzaladı.

• Ayrıntılar: Düzenleyici kurumlardan onay alınmasının ardından yıl sonuna kadar tamamlanacak birleşme, 20 milyar dolar değerlemeye sahip yeni bir şirket yaratacak. Birleşmenin ardından faaliyetler Cohere markası altında yürütülecek. Şirketin Berlin ve Toronto'da iki genel merkezi olacak; fakat Aleph Alpha'nın Heidelberg'deki mevcut ofisi araştırma merkezi olarak kullanılacak. Ayrıca birleşmeden doğan şirketin çalışan sayısı 1000'i aşacak.

OpenAI’ın, halka arz öncesinde değerlemesini 1,2 trilyon dolara çıkaracak yeni bir yatırım turu düzenlemek için yatırımcılarla görüşmeler yürüttüğü bildirildi.

• Ayrıntılar: Financial Times’ın haberine göre henüz erken aşamadaki görüşmeler, yatırımcıların talebiyle başlatıldı. OpenAI, son olarak Mart ayında 852 milyar dolar değerleme üzerinden 122 milyar dolar finansman topladığı bir yatırım turunu kapatmıştı. Şirket, Haziran ayında gizli halka arz başvurusu yapmış olsa da CEO Sam Altman, geçen hafta yapay zeka güvenliğine ilişkin mevcut gelişme ve endişeler nedeniyle şirketin bu yıl halka açılmayacağını açıkladı.

TikTok’un çatı şirketi ByteDance’in yapay zeka desteğiyle ilaç geliştirmeye odaklanan iştiraki Anew Labs, 290 milyon dolar yatırım aldı.

• Ayrıntılar: HSG, IDG Capital ve Hillhouse Investment tarafından yönetilen tura 5Y Capital, Gaorong Ventures, Primavera Venture Partners, Boyu Capital, SBP Group ve Shanghai ‌Future ⁠Industries Fund da katıldı. Turun ardından Anew Labs’in değerlemesi 1,5 milyar dolara ulaştı. ByteDance’in, çatısı altından ayrılan Anew Labs’deki %56’lık hissesini elinde tutmaya devam edeceği aktarıldı.

Arama deneyimimizin yapısal olarak değişmeye başladığı aşikar. Artık sadece bilgi aramıyoruz, aynı zamanda alım kararlarımızı da yapay zekaya danışıyoruz. Ancak yeni denklem yalnızca GEO’dan ibaret değil: Araştırmalar, tüketicilerin yapay zeka önerilerinde hâlâ bağımsız insan deneyimine ve güvenilir üçüncü taraflara ihtiyaç duyduğunu gösteriyor. Markalar için de esas mesele, algoritmada görünmek kadar, algoritmanın güvendiği üçüncü taraf dünyasında sahici, tutarlı ve organik bir yer edinebilmekte yatıyor.

Bir soruyla başlayacağım… “Bilgiye erişim biçimlerimiz yıllar içinde çok değişti” cümlesini hangi kuşağa mensup kişiler daha çok kullanıyordur? Benim cevabım, “nefes alan ve bir şeyler araştırmaya başlama yaşı ve yetisine ulaşmış her Allah’ın kulu” olacaktır. Klasik tabirle 7’den 77’ye hepimizin bilgiye erişim yöntemleri hayatlarımız içinde farklılaştı, farklılaşıyor.

YAZININ DEVAMI

Web tabanlı tasarım platformu Canva, Türkiye’de Kişisel Verileri Koruma Kurumu’na (KVKK) veri ihlali bildiriminde bulundu.

• Ayrıntılar: Platformun kullandığı üçüncü taraf bir sistemde meydana gelen yetkisiz erişim, kurumsal verilerin dışarı sızmasına yol açtı. İhlalden Türkiye'de faaliyet gösteren 424 organizasyon ve kuruluşun etkilendiği belirtildi. Sızdırılan veriler arasında Canva kullanan şirketlerin çalışanlarına ait isim-soyisim, e-posta adresi, işyeri adresi ve telefon numaraları, Canva ile paylaşılan müşteri sipariş formları, veri koruma anlaşmaları, ana hizmet sözleşmeleri, faturalar ve rutin iş yazışmaları da yer alıyor.

Avusturya merkezli plastik ambalaj ve geri dönüşüm şirketi ALPLA, İzmir'in Tire ilçesinde 20 milyon avro yatırımla yeni bir üretim tesisi açtı.

• Ayrıntılar: Tesis, şirketin Türkiye’deki beşinci fabrikası oldu. Açılışın ardından ALPLA’nın İzmir ve Adana'daki son yatırımlarının toplamı, 30 milyon avroya ulaşırken Türkiye'deki yıllık işleme kapasitesi de 120 bin tona ulaştı.

Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü’nün (OECD) "Batı Balkanlar ve Türkiye için KOBİ Politikaları Endeksi 2026-Türkiye Ekonomi Profili" raporu, Türkiye'deki istihdamın %68,5'ini küçük ve orta büyüklükteki işletmelerin (KOBİ) elinde tuttuğunu ve KOBİ'lerin ekonomide yaratılan katma değerdeki payının %41,2 seviyesinde olduğunu ortaya koydu.

Bloomberg’ün haberine göre Körfez ülkelerinde halka arz hacminin 2026’da 1,1 milyar doların altına gerilemesi, HSBC ve EFG Hermes gibi yatırım bankalarını Türkiye, Mısır ve Hindistan’daki halka arz fırsatlarına yöneltti.

• Ayrıntılar: Daralmanın sert yaşandığı Suudi Arabistan’da halka arz sayısı, yıllık bazda %90 azalırken toplam halka arz büyüklüğü %96 daralarak 139 milyon dolara geriledi. Türkiye’de ise aynı dönemde halka arz piyasası tam tersi yönde hareket etti. 2026’nın ilk sekiz ayında 34 şirketin halka arzı tamamlanırken toplam halka arz büyüklüğü, 82,4 milyar liraya ulaştı.

KPMG Türkiye M&A ve 212 ekiplerinin hazırladığı “Türkiye Startup Yatırımları” raporu, yılın ikinci çeyreğinde dünya genelinde 8 bin 440 anlaşmayla 227 milyar dolarlık girişim yatırımı yapıldığını ve yatırım hacminin geçen yılın aynı dönemine göre iki katından fazla arttığını ortaya koydu.

• Bununla birlikte: Aynı dönemde Türkiye’de 40 farklı anlaşmayla 559 milyon dolarlık yatırım yapıldı. Yatırım hacmi, 2025’in aynı dönemindeki 858 milyon dolarlık tutarın altında kalırken satın almalar, 455 milyon dolarla yatırım hacminin %81,4’ünü oluşturdu. Adet bazında ise 31 anlaşmayla tohum yatırımları öne çıktı. 11 anlaşmaya liderlik eden yabancı yatırımcılar, 543 milyon dolarlık hacim yaratarak toplam hacmin %97’sini oluşturdu.
• Önemli ayrıntı: Yapay zeka, yedi işlemle en fazla yatırım yapılan dikey sektör oldu. Yatırım hacmi bazında bakıldığında ise teslimat ve lojistik sektörü 436 milyon dolarla ilk sıraya yerleşti. Bu alanı 82 milyon dolarla oyun ve 20 milyon dolarla pazarlama teknolojileri izledi.

İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi, 54 yıl önce kurulan Amper Elektrik İnşaat Ve Sanayi AŞ, Forend Elektrik Malzemeleri Ve Dış Ticaret AŞ ile Protart Elektrik Ve Bilişim Teknolojileri Dış Ticaret AŞ’nin ayrı ayrı iflaslarına karar verdi.

Almanya’da bir mahkeme, Facebook ve Instagram’da üçüncü taraflar tarafından yayımlanan sahte reklamlardan Meta’nın sorumlu olduğuna hükmederek şirketin söz konusu içerikleri kaldırmasına ve tazminat ödemesine karar verdi.

• Ayrıntılar: Dava, Almanya’daki bir finans portalı tarafından açıldı. Portal, logo ve kurucusunun fotoğrafının izinsiz olarak kullanıldığını ve bu içeriklerle dolandırıcılık amacı taşıyan yatırım reklamları yayımlandığını öne sürdü. Platform, yalnızca 2024’ün Ağustos ayında Meta’ya yaklaşık 260 ihlal bildirdi. Mahkemeye göre Meta, bazı içerikleri kaldırmak için 62 güne kadar bekledi. Karar, temyize götürülebilecek.

Ankara 5. Sulh Ceza Hakimliği, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının yürüttüğü soruşturma kapsamında Alves Kablo'ya yönetim kayyumu atanmasına hükmetti.

• Önemli ayrıntı: Kararın "kuvvetli suç şüphesi" gerekçesiyle alındığı belirtildi.

Yapay zeka destekli yazılım geliştirme platformu Factory, 200 milyon dolar yatırım aldı.

• Ayrıntılar: ABD merkezli girişimin yatırım turuna Blackstone, Khosla Ventures, Sequoia Capital, Insight Partners, Evantic Capital, Sound Ventures, NEA, Mantis VC ve Clearlake’in yanı sıra Salesforce CEO'su Marc Benioff, Brad Gerstner ve Nico Rosberg de katıldı. Tur, şirketin değerlemesini 5 milyar dolara, bugüne kadar topladığı finansman miktarını ise 400 milyon doların üzerine çıkardı.

Hükümetler, uzay ajansları ve büyük şirketler için uydular tasarlayan, üreten ve işleten İngiltere merkezli girişim Open Cosmos, 300 milyon avro yatırım aldı.

• Önemli ayrıntı: Şirket, yeni yatırımı ConnectedCosmos, OpenConstellation ve DataCosmos platformlarını büyütmek ve İngiltere ile Avrupa’daki mühendislik, üretim ve yazılım ekiplerini genişletmek için kullanacağını açıkladı.

🗞 Quando: AI destekli menü furyası: Yapay zeka neden iştah açıcı yemek görselleri üretemiyor? | Doğa Yurduneri

🗞 Exante: SPK’nın 130 fon için verdiği tasfiye kararı ne anlama geliyor? | Emircan Yaman

🗞 apéro: Bedenin modası, beslenmenin trendi: Peki şimdi ne yiyeceğiz? | Reyhan Ülker

Bir önceki sayı:

🤞 İstihdamda iyimser tutum, Boeing’de uzlaşma

📱 Son olarak: Aposto'nun LinkedIn ve YouTube hesabını takip etmeyi unutmayın!

Matcha, protein barlar, iki malzemeli Japon cheesecake’i, Gigi Hadid makarnası, çiğ köfte suşi… Yiyecek trendleri, artık sosyal medyanın etkisiyle çok daha hızlı yayılıyor. Tedarik zincirleri ise bu hıza ayak uydurmakta zorlanıyor. Talep, dijital hızda büyürken çiftlikler ve fabrikalardaki tarım ve gıda üretimi, fiziksel sınırlar içinde kalıyor.

Üç yıl önce TikTok’ta viral olan bir Dubai çikolatası videosu, 100 milyondan fazla izlenme aldı ve birkaç ay içinde çikolata markalarından süpermarket zincirlerine kadar pek çok büyük firma, kendi Dubai çikolatasını üretmeye başladı. Bu üretim furyası, küresel fıstık arzında ciddi bir baskıya yol açtı.

Matcha, protein barlar, iki malzemeli Japon cheesecake’i, Gigi Hadid makarnası, çiğ köfte suşi… Yemek trendleri, artık sosyal medyanın etkisiyle her zamankinden çok daha hızlı yayılıyor. Tedarik zincirleri ise bu hıza ayak uydurmakta zorlanıyor. Zira trendler, hammaddelere yönelik talebi artık tedarik zincirlerinin yetişemeyeceği bir hızda artırıyor. Talep, dijital hızda büyürken çiftlikler ve fabrikalardaki tarım ve gıda üretimi, fiziksel sınırlar içinde kalıyor ve hâlâ aylar ve yıllarla ölçülen bir takvimde ilerliyor.

Bu durum, şirketleri ürün geliştirme çalışmalarında kritik değişiklikler yapmaya ve çok daha fazla proaktif davranmaya itiyor.

Geniş açı: Esasında yemek trendleri yeni bir fenomen değil. Tarihte bazı yiyeceklerin büyük bir popülarite kazandığı pek çok dönem yaşandı. 18’inci ve 19’uncu yüzyılın başlarında İngiltere’de ananas o kadar rağbet görüyordu ki yalnızca vitrinde sergilemek üzere ananas kiralayan dükkanlar açılmıştı. 1960’lar ve 1970’lerde ABD’de popülerleşen İsviçre fondüsü de milyonlarca fondü setinin satılmasına yol açtı.

Ancak artık sosyal medya, bu tür trendlerin birkaç hafta içinde tüm dünyaya yayılmasına neden oluyor. TikTok ve Instagram, trendlerin coğrafi yayılma süresini dramatik biçimde kısaltıyor.

Rakamlar: Yakın tarihli çalışmalar da kullanıcıların sosyal medyadaki yemek trendlerine büyük bir ilgi gösterdiğini ortaya koyuyor. Instacart ve The Harris Poll’un 2021 yılında 2000’den fazla ABD'li yetişkinle yaptığı bir anket, katılımcıların %44'ünün o yıl sosyal medyada gördüğü bir yemek trendini denediğini gösteriyor.

• Genç tüketicilerde çok daha fazla yüksek olan bu oran, 18-24 yaş arasındaki tüketicilerde %71’e, 25-40 yaşındaki tüketicilerde ise %70’e çıkarken 41-56 yaş arasında %35’te kalıyor.

Attest’in geçen yıl yaptığı bir araştırma da Z kuşağı üyelerinin %86'sının son bir yılda en az bir gıda trendini denediğine işaret ediyor. Ayrıca bu katılımcıların %53'ü TikTok'ta, %40'ı Instagram'da, %39'u ise YouTube'da yemek içerikleri aradığını söylüyor.

Benzer şekilde: Mondelez'in araştırmasına göre de dünya genelindeki tüketicilerin %55'i, sosyal medyanın son bir yıl içinde kendilerine yeni bir atıştırmalık denemeleri konusunda ilham verdiğini söylüyor. Bu oran, Z kuşağında %70’e, Y kuşağında ise %71’e çıkıyor. Ayrıca tüketicilerin %62'si, sosyal medyadaki yemek içeriklerinden hoşlandığını ifade ediyor.

MorganMyers'ın bu yıl yayımladığı bir araştırmaya göre ise Z kuşağı üyelerinin %52'si TikTok'taki, %44’ü ise Instagram’daki bir paylaşımın kendilerini yeni bir yiyecek veya içecek denemeye yönelttiğini söylüyor.

Yemek neden bu kadar hızlı trend hâle geliyor?

Sosyal medyada yiyecek ve içecekler çok daha hızlı trend hâline geliyor. Uzmanlar, görsel zenginliği bu hızın en önemli nedenlerinden biri olarak gösteriyor. Çim yeşili matcha’lar, mor ube latteler ya da içinden dolgu taşan Dubai çikolataları, Instagram ve TikTok paylaşımları için oldukça güçlü görseller sunuyor.

Ek olarak: Erişim kolaylığı da trend hızını artırıyor. Moda ya da teknolojideki trendlerin aksine viral bir yiyeceği denemek, genellikle çok büyük bir bütçe gerektirmiyor. Benzer şekilde sosyal medyada daha fazla vakit geçiren genç tüketicilerin yeni ürünleri denemeye daha yatkın olması da bu hıza büyük bir ivme kazandırıyor.

Bu devasa hız, tedarik zincirinde ciddi bir baskı yaratıyor. Örneğin peynir üretiminin bir yan ürünü olan peynir altı suyunun en büyük tüketicisi bir zamanlar domuzlardı. Bugün ise spor ve protein trendinin yükselişi, peynir altı suyu proteini konsantresine yönelik talebi hızla artırıyor.

Fakat süt ürünleri üreticileri, peynir üretimini aynı hızda artıramıyor. Araştırma şirketi Vesper’ın verileri, peynir altı suyu proteini fiyatının Haziran ayına kadarki üç yılda beş katına çıktığına işaret ediyor. TikTok fenomenlerinin kas kütlesini artırmak isteyen takipçilerine önerdiği yüksek proteinli cottage cheese'de de benzer bir arz sıkıntısı yaşanıyor.

Benzer şekilde: Matcha üretiminde kullanılan tencha yapraklarının fiyatının da 2024-2025 arasında neredeyse üç katına çıktığı biliniyor. Üstelik bu yaprakların toplandığı çay çalılarının yetişmesi yıllar alıyor. Dolayısıyla üretim, ani talep artışına kısa sürede yanıt veremiyor.

• Ayrıca hızla büyüyen pazarlar fırsatçıları da kendine çekiyor. ABD’nin Los Angeles kentinde matcha satan Rocky Xu, geçen yıl stokları tükendiğinde pazarın çok sayıda aracıyla dolduğunu söylüyor. Çoğunlukla çiftçiler ile yabancı alıcılar arasında aracılık yapmayı hedefleyen Japon girişimcilerden oluşan bu yeni oyuncular, fiyatların daha da yükselmesine yol açıyor.

• Matcha’ya yönelik talebin hızla artması, Kyoto merkezli çay şirketleri Ippodo ve Marukyu Koyamaen’i ürünlere satın alma sınırı getirmeye itiyor.

• Üstelik bu kriz, talebi karşılamak amacıyla üretimin ciddi ölçüde artırılmasına rağmen yaşanıyor. Japonya’nın 2023’teki 4176 tonluk matcha üretimi, 2010’daki üretimin neredeyse üç katına karşılık geliyor.

Dubai çikolatasının popülaritesi de Antep fıstığı arzında sıkıntıya yol açıyor. Veri takip platformu Tridge, Antep fıstığı içinin kilogram başına fiyatının son bir yılda 14,7 avrodan 19,8 avroya çıkarak %35 yükseldiğini söylüyor. Platform, bu fiyatın yıl sonuna kadar 23,8 avroya ulaşabileceğini öngörüyor.

YAZININ DEVAMI

Japon ve ABD’li yetkililerin, 550 milyar dolarlık yatırım anlaşmalarının bir parçası olarak yeni bir yarıiletken fabrikası kurmak üzere görüşmeler yürüttüğü bildirildi.

• Önemli ayrıntı: Nikkei Asia’nın haberine göre 2-3 trilyon yen yatırımla kurulacak tesis, çip üreticisi GlobalFoundries tarafından işletilecek.

ABD merkezli burger zinciri Wendy’s’in en büyük franchise işletmecilerinden Meritage Hospitality Group, 14 iştiraki ile birlikte iflas koruma başvurusunda bulundu.

• Ayrıntılar: 350’den fazla Wendy’s restoranını işleten şirketin, başvurudan önce yaklaşık 60 Wendy’s restoranını kapattığı ortaya çıktı. İflas başvurusu, şirketin varlıkları ile borçlarının 10-50 milyon dolar aralığında olduğuna işaret etti.

Sağlık Bakanlığı'na 2017 yılından bu yana ambulans uçak hizmeti sağlayan Red Star Havacılık Hizmetleri AŞ’ye mahkeme kararıyla denetim kayyumu atandı.