• Şarabın görünmeyen coğrafyasında, Asya'da | apéro Cumartesi
• Osman Sezener Robuchon Monaco'da, Nobu Madrid'de | apéro gazete

İngiltere’de canlı yapay zeka desteğiyle beyin ameliyatı geçiren dünyadaki ilk hasta 48 yaşındaki Rhys Hibbert’ın 11 milimetrelik kanserli olmayan tümörü başarıyla çıkarıldı.

• Ayrıntılar: University College London Hospital’daki cerrahlar, yapay zekanın ameliyat sırasında canlı görüntüyü analiz ederek kritik damar ve sinirlerin konumunu belirlemesinin tümörün güvenli şekilde çıkarılmasına yardımcı olduğunu açıkladı. Cerrahların kontrolü elinde tuttuğu sistemin daha geniş bir klinik çalışmada test edilmesi planlanıyor.

OpenAI, Anthropic, Google, Microsoft ve CrowdStrike’ın da aralarında bulunduğu 100’ün üzerinde teknoloji şirketi, açık bir mektup imzalayarak özel sektörü ve kamu kurumlarını yapay zekayla ilgili siber tehditlere karşı kendilerini korumak için işbirliği yapmaya çağırdı.

• Ayrıntılar: İlerleyen dönemlerde modeller daha yetenekli hâle geldikçe yapay zeka güdümlü siber saldırıların çok daha yaygın ve karmaşık hâle geleceği uyarısında bulunan mektup, hükümetleri siber güvenlik konusunda yerel, ulusal ve uluslararası düzeyde işbirliği yapmaya davet etti.

Yunanistan'ın hava savunmasını güçlendirmeyi amaçlayan "Aşil Kalkanı" projesi kapsamında İsrail ile 3,1 milyar euroluk silah alımı anlaşması imzalayacağı bildirildi.

• Ayrıntılar: Kathimerini gazetesinin haberine göre Tel Aviv'de imzalanması planlanan projede, 700 milyon euroluk payı Yunan firmaları üstlenecek. Anlaşma kapsamında Spyder, Barak MX ve David's Sling sistemlerinin tedarik edilmesi; yapay zeka destekli tehdit algılamasının Patriot ve mevcut insansız hava araçlarıyla entegre edilmesi hedefleniyor.

🔠 Gazetecilik. Düşük ücretler, yüksek kiralar ve uzun çalışma saatleri gazetecilerin yaşamını giderek zorlaştırıyor. Ekonomik sorunların yanı sıra gazeteciler soruşturma ve tutuklanma riskiyle de karşı karşıya. Türkiye’nin en çok takip edilen medya kuruluşlarında çalışan gazeteciler; gelirlerinden barınma giderlerine, çalışma saatlerinden mesleği bırakma düşüncesine kadar uzanan deneyimlerini Spektrum'da Melisa Gülbaş anlattı.

❓Haftanın sorusu: Merkez Bankası iletişiminde sorun mu var? TCMB’nin haftalık repo ihalelerine beklenenden erken dönmesi teknik olarak bir normalleşme adımıydı ancak piyasa aynı karardan Eylül’de faiz indirimi, Ekim’e kadar bekleme ve erken gevşeme olmak üzere üç farklı sonuç çıkardı. Doç. Dr. Filiz Eryılmaz, Exante için cevapladı.

🔎 Haftanın incelemesi: Bir zamanlar hayatın akışı içinde kendiliğinden gerçekleşen karşılaşmalar giderek programlanan, paketlenen ve satın alınan hizmetlere dönüşüyor. Kiminle, nerede ve nasıl karşılaşacağımızı belirleyen sosyal altyapılar artık teknoloji şirketleri, hospitality sektörü ve üyelik sistemleri tarafından şekillendiriliyor. Peki daha pürüzsüz bir sosyal yaşam uğruna farklı olanla karşılaşma ihtimalinden tümden vazgeçiyor olabilir miyiz? Elif Bayram, Angst için yazdı.

2026-2030 Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı kapsamında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan başkanlığında oluşturulacak Ulusal Yapay Zeka Kurulu, yapay zeka alanındaki ulusal öncelikleri ve yıllık uygulama planlarını onaylayacak, büyük ölçekli kamu ve ekosistem yatırımlarını yönlendirecek.

• Ayrıntılar: Eylemlerin takibi için bir Program Ofisi ve ilerlemeyi kamuoyuna açacak Ulusal Yapay Zeka İlerleme ve Şeffaflık Portalı kurulacak; ayrıca etik rehberlik için ayrı bir Ulusal Yapay Zeka Etik Kurulu oluşturulacak.

Türkiye ile Suudi Arabistan arasında imzalanan hükümetlerarası anlaşma kapsamında Sivas ve Taşeli'nde 1000'er MW kapasiteli iki güneş enerjisi santrali kurulacak; ikinci aşamada 3 bin MW'lık ilave yenilenebilir enerji yatırımı planlanıyor.

• Ayrıntılar: İlk fazdaki santrallerde üretilen elektrik için ilk beş yıl megavatsaat başına 47,5 avro alım tarifesi uygulanacak; sonrasında tarife Sivas GES'te 23,415 avroya, Taşeli GES'te 19,950 avroya düşecek.

Manifest ve Hyper Ajans’ın kurucusu Tolga Akış, İstanbul'da yürütülen soruşturma kapsamında "müstehcen yayınların yayımlanmasına aracılık etmek" suçlamasıyla tutuklandı.

• Ayrıntılar: Savcılığın sevk yazısında; Manifest'in sosyal medya içeriklerinin çocukların ruhsal ve ahlaki gelişimini olumsuz etkileyebileceği, filtreleme olmaksızın erişilebilen paylaşımların Anayasa'nın 41. maddesinde korunan aile yapısına ve ortak ahlaki değerlere aykırı olduğu kaydedildi. İfadesinde suçlamaları reddeden Akış, hesaplarındaki para akışının yasal dijital platform gelirlerinden kaynaklandığını savundu.

Wall Street Journal'a göre Rusya'nın NATO üyeleri Polonya ve Litvanya arasında yer alan Kaliningrad'daki askerî hareketliliği Batılı istihbarat servislerinin dikkatini çekerken CIA Başkanı John Ratcliffe, Moskova'daki temaslarında Rus yetkilileri NATO'ya yönelik bir saldırı konusunda uyardı.

• Geniş açı: ABD istihbarat değerlendirmeleri, Rusya'nın doğrudan kapsamlı bir savaş yerine siber saldırı, sabotaj veya sınırlı sınır ihlalleri gibi düşük yoğunluklu ve kaynağı inkar edilebilir operasyonlarla NATO'nun tepkisini test edebileceğine işaret ediyor.

• Nedir? Festival. CerModern tarafından bu yıl 9. kez düzenlenen ve ülkemizde dans sanatının gelişmesine ve geniş kitlelere ulaşabilmesine katkı sağlamayı amaçlayan SOLO Çağdaş Dans Festivali, 13 farklı ülkeden 21 sanatçıyı ağırlayacak.
• Nerede? CerModern
• Ne zaman? 29-30 Ağustos

Suriye Demokratik Güçleri'nin (SDG) feshedildiğini açıklayan eski Genel Komutan Mazlum Abdi, yayımlanan kararnameyle Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed El Şara'nın danışmanlığına atandı.

Nobu Hospitality, İspanya’daki beşinci otelini 1 Eylül 2026’da Madrid’de açmaya hazırlanıyor. Calle Alcalá 26’da, Plaza de Cibeles ile Puerta del Sol arasında konumlanan Nobu Hotel Madrid, markanın ünlü Japon-Peru mutfağını başkente taşıyacak.

• Neler neler? Otelin merkezindeki üç katlı Nobu Restaurant’ta Black Cod Miso ve Yellowtail Jalapeño gibi imza lezzetler sunulacak. Çatı katındaki Nobu Rooftop ise Madrid manzarası eşliğinde yemek ve kokteyl deneyimi sağlayacak. Otelde 50 oda ve süitin yanı sıra wellness alanı, spor salonu ve 105 metrekarelik özel teraslı Nobu Suite bulunacak.

Açık kaynaklı yazılım platformu Hugging Face, geliştiricilerin takviyeli öğrenmeyle yeni hareketler öğretebildiği 25 santimetre boyundaki Microduck robotunu tanıttı.

• Ayrıntılar: Tasarımı bir ördeğe benzeyen robot yürüyebiliyor, düştüğünde kendi başına ayağa kalkabiliyor, çömelebiliyor, paten kayabiliyor ve gagasıyla 800 grama kadar nesneleri taşıyabiliyor. Kamera, LiDAR sensör ve iki hareket sensörüyle çevresini algılayan Microduck'ın davranışları, önce simülasyonda şekillendirilip doğrudan robota aktarılabiliyor. Geliştiriciler daha sonra modeli yeniden eğitebiliyor.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ve Ticaret Bakanlığı verilerine göre Temmuz ayında ihracatın ithalattan çıkarılmasıyla elde edilen dış ticaret açığı, yıllık bazda %13,6 artarak 7,34 milyar dolara yükseldi.

• Ayrıntılar: Temmuz ayında ihracat, geçen yılın aynı dönemine göre %2,9 artarak 25,6 milyar dolara, ithalat ise %5,1 artarak 32,9 milyar dolara çıktı. Diğer yandan ihracatın ithalatı karşılama oranı, %77,7’ye geriledi.

Yeni Parti Genel Başkanı Özgür Özel, tutuklu bulunan Ekrem İmamoğlu'nun İBB davasındaki savunmasını içeren ve henüz basılmamış olan kitabı hakkında toplatma kararı verildiğini açıkladı.

• Ayrıca: Özel; Adalet Bakanı Akın Gürlek’in, İmamoğlu’nun davanın canlı yayınlanması talebinin arkasında duramayacağı yönündeki sözlerine tepki göstererek yargılamanın televizyondan yayımlanması için Meclis'e acil düzenleme çağrısı yaptı.

Türk gastronomisinin önemli temsilcilerinden Şef Osman Sezener, Ege ve Anadolu mutfağını Monaco’ya taşıdı. OD Urla’nın kurucusu Sezener, Robuchon Monaco’nun davetiyle düzenlenen iki özel gecede, bölgesel ürünler ve mevsimsellik odağında hazırladığı tadım menüsünü sundu.

• Menüden: Sezener’in hazırladığı menüde tahin, tarhana, damla sakızı, Bodrum mandalinası, mesir macunu, sumak ve zeytinyağı gibi Türkiye’nin farklı coğrafyalarına ait ürünler öne çıktı. Etkinlik, Joël Robuchon’un gastronomi mirasıyla Sezener’in Ege merkezli çağdaş mutfak anlayışını buluştururken, Türk mutfağının uluslararası gastronomi sahnesindeki görünürlüğüne de katkı sağladı.

ABD Federal Ticaret Komisyonu (FTC), içerikleri kaldırırken veya kullanıcı hesaplarını askıya alırken kendi politikalarını ihlal ederek tüketicileri yanıltmış olabileceği şüphesiyle YouTube hakkında soruşturma başlattı.

• Önemli ayrıntı: Soruşturma, kullanıcılar belirli içerikleri paylaşmalarına izin verildiğini düşünerek platforma kaydolduktan sonra bu içeriklerin kaldırılması veya hesaplarının askıya alınmasının “tüketiciyi yanıltıcı uygulama” olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceğini inceliyor.

Norveç Kralı 5. Harald, nadir görülen bir kan rahatsızlığı nedeniyle tedavi gördüğü hastanede 89 yaşında hayatını kaybetti.

• Ayrıntılar: 14. yüzyıldan bu yana ülkede doğan ilk hükümdar olan ve monarşiyi modernleştiren reformcu kimliğiyle tanınan Harald’ın ardından tahta oğlu Haakon geçecek.

• Nedir? Festival. Bu yıl 10. kez düzenlenen ve sanat yönetmenliğini Ayşe Draz'ın yaptığı Müzede Sahne, oyunun dönüştürücü gücünü merkeze alırken, devam eden Yoko Ono sergisine de göz kırparak seyircinin katılımcıya, alanın sahneye, mektubun direnişe dönüştüğü anlara bakıyor. Onur Ünsal’ın başrolünü üstlendiği Bir Kadının Kavgaları ve Dönüşümleri ile başlayacak etkinlik, oyunların yanı sıra performans, söyleşi ve atölyelerle devam edecek.
• Nerede? Sakıp Sabancı Müzesi
• Ne zaman? 27-30 Ağustos

Yaşlıların teknolojiye ayak uyduramaması, sorumluluğu bireylere bırakılmış bir yetersizlik gibi anlatılıyor. Oysa dijital arayüzlerden bankacılık sistemlerine pek çok tasarım, yaşlıların değişen ihtiyaçlarını hesaba katmıyor. Bunun sonucunda milyonlarca kişi dijital işlemlerini yakınları üzerinden yürütmek zorunda kalırken, bu görünmez dijital vekalet rejimi dolandırıcılık riskini de büyütüyor. Peki sorun yaşlıların teknolojiye ayak uyduramaması mı, yoksa sistemin yaşlılara uyum sağlamaması mı?

Yazı: Ümit Alan

Paolo Sorrentino’nun Youth (Gençlik) filminde çok sevdiğim bir sahne var. Harvey Keitel’in canlandırdığı yaşlı yönetmen, genç senaristlerle bir seyir terasındadır. Gençlerden birini çağırır ve orada sabitlenmiş dürbünden karşıdaki dağa bakmasını ister. “Evet çok yakın görünüyor,” der dürbünden bakan genç. “İşte gençken gördüğün şey budur; her şey çok yakın, gördüğün şey gelecektir” diye devam eder yönetmenimiz. Ancak orada kalmaz, dürbünü ters çevirir ve bu kez merceğe o tarafından bakmasını ister genç senaristten. Sonra da ekler:

“İşte yaşlıyken gördüğün şey de budur; her şey çok uzak görünüyor. Geçmişin gibi.”

Henüz yaşlı sayılmam belki ama bugün 47 yaşındayken bile geçmişteki kendime, örneğin 20 yaşındaki hâlime bakınca onu çok uzakta görüyorum. O kadar uzak görüyorum ki, sanki o 20 yaşındaki çocuk ben değilmişim de benim evladımmış gibi. Bazılarımız bunu aklından geçirmiştir: İlk gençlikteki kendimizi, karşımıza alıp konuşmak, omuzlarından tutup sarsmak isteriz.

Sılası olmayan bir gurbet gibi gelir gençlik o anda. Daha ileriye bakmaya çalıştığımda ise ister istemez yaşlılığı görüyorum ve hayatımdaki yaşlı insanların değişen koşullarla mücadelesi üzerine düşünüyorum sonra. Bu nedenle, giderek artan "yaşlılara yönelik dolandırıcılık salgını" beni daha çok etkiliyor. Bana kalırsa burada, yaşlıların yetersizliğinden öte sistemsel bir açık var.

Tasarım kime hizmet ediyor?

Her şeyden önce teknolojinin arayüzleri hızla değişiyor ve hepsi "kullanıcı dostu" olmak gibi bir iddiayla kullanıcısından kendisini öğrenmesini bekliyor. Ne zaman annemlere, kayınvalideme gitsem elime çözülememiş bir teknoloji problemi uzatılıyor.

Teknolojiyi üretenlere göre bu bir güncelleme. Yeni menü ve daha iyi bir deneyim. Tasarım, önünde açık bir gelecek olan, öğrenmeye yatırım yapması akıllıca sayılacak bir insan olduğunu varsayıyor. Oysa ters çevrilmiş bir dürbünle bakan biri için bu varsayım çok anlamsız ve uzak. Hayatının son evresinde, kim bilir kaçıncı kez yeni bir menü öğrenmesi dayatılıyor ve buna kapsayıcılık deniyor.

YAZININ DEVAMI