İsviçre merkezli bankacılık devi UBS’in 2025 Küresel Servet Raporu, Türkiye’nin Litvanya'nın ardından dolar milyonerlerinin oransal olarak en hızlı arttığı ikinci ülke olduğunu ortaya koydu.

• Ayrıntılar: Rapora göre Türkiye'de dolar milyoneri sayısı, bir önceki yıla göre %6,4 artarak 93 bine yaklaştı. Küresel özel servet, yıllık bazda %10,8 yükselirken Avrupa, Orta Doğu ve Afrika bölgesindeki artış, dünya ortalamasının üzerinde yaşandı. Küresel özel servetin yarısından fazlası, ABD ve Çin'de yoğunlaşmayı sürdürdü. Ayrıca bir yıl içinde dünya genelinde yaklaşık 1 milyon kişi daha dolar milyoneri statüsüne yükseldi.

Dubai merkezli bankacılık devi Emirates NBD’nin, HSBC'nin Türkiye birimini satın almak için görüşmeler yürüttüğü bildirildi.

• Bir adım geriden: Emirates NBD, 2019'da Denizbank’ı da Sberbank’tan satın almıştı. HSBC ise Türkiye’deki faaliyetlerini küçültmesinin ardından daha önce de yerel iştirakini ING Groep NV’ye satmaya çalışmıştı. Fakat ING Groep NV, 2015 yılında yasal düzenlemelere ilişkin bariyerler nedeniyle satın alma planından vazgeçmişti.

P&G’nin, Dubai merkezli yeni bir bölgesel yapılanma üzerinde çalıştığı ve bu kapsamda Türkiye yapılanmasını Avrupa organizasyonundan çıkararak Orta Doğu ve Afrika (MEA) bölgesine bağlı yeni yapı altında konumlandıracağı bildirildi.

• Ayrıntılar: Patronlar Dünyası’ndan Necla Dalan’ın haberine göre Türkiye, Kafkasya ve Orta Asya organizasyonunun liderliğini üstlenen Oya Güngör, yeni yapılanmanın başına geçirilecek. Bu geçişle birlikte Türkiye ve Kafkasya operasyonunun liderliğini de 1997’den beri P&G bünyesinde çalışan Burak Akkiriş üstlenecek.

ABD hükümeti, Anthropic’in siber güvenlik odaklı yapay zeka modeli Mythos 5 ve onun halka açık sürümü Claude Fable 5 için uyguladığı ihracat kontrolünü kaldırarak iki modelin yeniden erişime açılmasına izin verdi.

• Arka plan: Donald Trump hükümeti, yakın zamanda ulusal güvenlik endişeleri nedeniyle Anthropic’e Mythos 5 ve Claude Fable 5’e ABD dışındaki ülkelerde erişim engeli getirme emri vermişti. Emir, ABD vatandaşı olmayan Anthropic çalışanlarını da kapsıyordu. Anthropic ise emre uyduğundan emin olmak için iki modele erişimi küresel çapta askıya almıştı. Ticaret Bakanlığı’nın ihracat kontrolünü kaldırmasıyla birlikte iki model, 1 Temmuz itibarıyla yeniden erişime açıldı.

Meta, şirket çalışanlarının fare hareketleri ve klavye vuruşlarından elde edilen verileri toplayarak bu verileri yapay zeka ajanlarını eğitmek için kullanmak üzere bilgisayarlara yüklediği yazılımın kullanımını durdurdu.

• Ayrıntılar: Yapay zeka destekli sistemin, şirket içinde bir veri ihlaline yol açtığı bildirildi. Business Insider’ın haberine göre sistem aracılığıyla toplanan veriler, yanlışlıkla tüm Meta çalışanlarının erişimine açıldı. Bu veriler arasında özel mesajlaşmalar ve performans verileri de yer alıyordu.

Adobe, fotoğraf ve videolarda görüntü kalitesini iyileştirmeye odaklanan yapay zeka modelleri geliştiren Topaz Labs’i satın alacağını duyurdu.

• Ayrıntılar: Şirket, Astra ve Wonder ile ünlü Topaz Labs’in araçlarını yapay zeka asistanı Firefly’a ve video ile görsel düzenleme araçlarına entegre edecek. Girişimin mevcut model ve araçları, Adobe’un web sitesi üzerinden bağımsız bir hizmet olarak da sunulmaya devam edecek.

Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) tarafından hazırlanan "Türkiye'nin İlk 1000 İhracatçısı" araştırmasının 2025 sonuçları, ihracatını en çok artıran şirketleri ortaya koydu.

• Ayrıntılar: TİM verilerine göre 2025'te en fazla ihracat yapan ilk 1000 firmanın toplam ihracatı, 182,1 milyar doları buldu. Listede bir önceki yıla göre en hızlı yükselen şirket, 727 basamakla Bilgin Yatçılık ve Turizm oldu. İhracatını oransal olarak en çok artıran şirket, %411,1 ile KCR Dış Ticaret oldu. İhracatını tutar bazında en çok artıran şirket ise 2,8 milyar dolarla Ford Otomotiv olarak kayda geçti.

İsviçre merkezli bankacılık devi UBS’in 2025 Küresel Servet Raporu, Türkiye’nin Litvanya'nın ardından dolar milyonerlerinin oransal olarak en hızlı arttığı ikinci ülke olduğunu ortaya koydu.

• Ayrıntılar: Rapora göre Türkiye'de dolar milyoneri sayısı, bir önceki yıla göre %6,4 artarak 93 bine yaklaştı. Bir yıl içinde dünya genelinde yaklaşık 1 milyon kişi daha dolar milyoneri statüsüne yükseldi. Yeni milyonerlerin yarısına yakınının ABD'de yaşadığı kaydedildi. ABD'yi sırasıyla Çin, Japonya, Almanya, İngiltere ve Fransa takip etti.

Somali Savunma Bakanlığı, 30 Haziran'da Aşağı Şabel bölgesinde TSK'ya ait F-16 jetleri tarafından Eş Şebab militanlarına karşı düzenlenen hava saldırılarında 35 kişinin öldürüldüğünü açıkladı.

• Ayrıntılar: Operasyonlarda örgüte ait mağara, silah depoları ve gizlenme yerlerinin hedef alındığı belirtildi.
• Geniş açı: El Kaide bağlantılı Eş Şebab, Somali, Türkiye ve Batı ülkeleri tarafından "terör örgütü" olarak kabul ediliyor. Türkiye, Şubat'ta Somali'ye savaş jetleri konuşlandırdığını duyurmuş, hava unsurlarının Mogadişu'ya "terörle mücadele desteği" vereceğini açıklamıştı.
• Öte yandan: Savunma Bakanlığı'nın X paylaşımı bir süre sonra kaldırıldı. Bakanlığın Facebook hesabından yapılan Somalice bir paylaşımda ise Türkiye ya da F-16 uçaklarına dair ifadeler yer almadı.

İstanbul Sanayi Odası (İSO), Türkiye imalat PMI’ın Haziran ayında bir önceki aya kıyasla 2,7 puan azalışla 47,1’e gerilediğini açıkladı.

• Ayrıntılar: Endeks böylece 27. ayında da üst üste 50 eşik değerinin altında kalarak sektörde daralma koşullarının devam ettiğine işaret etti. Konuyla ilgili İSO tarafından yapılan açıklamaya göre Haziran ayında toplam yeni siparişlerdeki azalma belirginleşirken, Mayıs’ta artış gösteren yeni ihracat siparişleri de yeniden düşüşe geçti. Satın alma faaliyetleri de yeni siparişlerdeki zayıflamaya bağlı olarak tekrar geriledi.

Volkswagen’in, otomotiv endüstrisi tarihindeki en büyük yeniden yapılanma hamlelerinden birine imza atarak Almanya’daki dört fabrikasını kapatacağı ve işten çıkaracağı çalışan sayısını 100 bine yükselteceği bildirildi.

• Ayrıntılar: Şirketin denetleme kurulu üyelerine söz konusu yeniden yapılanma planıyla ilgili bilgi verildi. Ayrıca CEO Oliver Blume, sendikalardan ve hissedarlardan gelecek tepkilere karşı destek toplamak için hafta başında planı üst düzey yöneticilere sundu. Reuters’ın haberine göre şirket, Hannover, Zwickau, Emden ve Neckarsulm tesislerini kapatacak. Bu kapamalar, 45 binden fazla çalışanın işine son verilmesine yol açacak. Bu iş kesintisi, hâlihazırda planlanan 50 bin kişilik kesintinin üzerine eklenecek.
• Bir adım geriden: CEO Blume’un 2024 yılında Almanya'daki fabrikaları kapatma planı, işçi sendikalarının şiddetli direnişiyle karşılaşmış ve bu direniş şirketin geri adım atmasına yol açmıştı.

İngiltere merkezli havayolu şirketi EasyJet, ABD merkezli özel sermaye şirketi Castlelake’in 5 milyar sterlin değerindeki üçüncü gayriresmî satın alma teklifini reddetti.

• Ayrıntılar: Şirket yönetimi, hisse başına 6,25 sterlinlik teklifi “son derece fırsatçı” olarak nitelendirdi. Castlelake yetkilileri ise doğrudan hissedarlara çağrı yaparak son teklifin finansal avantajlarını değerlendirmelerini istedi.

Avrupa Otomobil Üreticileri Birliği (ACEA), Mayıs ayında Avrupa Birliği, Birleşik Krallık ve Avrupa Serbest Ticaret Birliği ülkelerinde toplam 1 milyon 152 bin 523 yeni otomobil satıldığını ve bölgede satışların yıllık bazda %3,6 arttığını açıkladı.

• Ayrıntılar: Satılan tüm sıfır otomobillerin üçte ikisini, elektrikli araçlar oluşturdu. Tamamen elektrikli araç satışları, yıllık bazda %39,1 artarken bu artış oranı şarj edilebilir hibrit otomobillerde %13,2, hibrit otomobillerde %8,2 olarak kayda geçti. Benzinli ve dizel araç satışları ise %19 geriledi.
• Öte yandan: Renault, Stellantis ve Volkswagen’in satışları, %1-3 düştü. Buna karşılık satışlarda Çin merkezli Leapmotor %465, Chery %244, BYD %136, Geely %12,2, SAIC ise %13,9 artış deneyimledi. Benzer şekilde Tesla’nın satışlarında da %107’lik bir artış gözlemlendi.

Avrupa Birliği (AB), Shein, Temu ve AliExpress gibi Çin merkezli e-ticaret platformları aracılığıyla Çin’den gelen ve daha önce gümrük vergisinden muaf tutulan düşük değerli e-ticaret ürünlerine 1 Temmuz itibarıyla 3 avro ek ücret uygulamaya başladı.

• Önemli ayrıntı: Haksız rekabeti sınırlandırmayı amaçlayan düzenleme kapsamında alınacak ek ücret, bir gönderideki her farklı gümrük sınıflandırması için ayrı ayrı uygulanacak.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Mayıs ayında işsiz sayısının 9 bin kişi artarak 2 milyon 883 bin kişiye yükseldiğini, işsizlik oranının ise %8,2 seviyesinde sabit kaldığını açıkladı.

• Ayrıntılar: İlgili dönemde hem işgücüne katılım oranı hem de istihdam oranı, 0,4 puan artarak sırasıyla %52,8 ve %48,5’e yükseldi. Geniş tanımlı işsizlik olarak da bilinen atıl işgücü oranı 0,9 puan artarak %31’e yükselirken genç işsizlik oranı, 0,4 puanlık bir artışla %14,8’e çıktı.

Yapay zeka çipleri geliştiren ve veri merkezi altyapısı sağlayan ABD merkezli girişim Groq, Disruptive ve Infinitum tarafından ortak yönetilen yatırım turunda 650 milyon dolar yatırım aldı.

Danone, rakibi Chobani’ye yüksek proteinli yoğurt ürünlerinde tüketicileri yanıltacak biçimde etiketleme yaptığını öne sürerek dava açtı.

• Ayrıntılar: ABD’de açılan davada Danone, Chobani’nin “20G Protein” serisinde yer alan ürünlerinin protein değerlerini olduğundan daha yüksek gösterdiğini ve ürünün protein yoğunluğunu artırmak yerine, porsiyon tanımını büyüterek etikette daha yüksek protein değeri sunduğunu öne sürdü. Kendi markası Oikos Pro’nun standart porsiyon başına 20 gram protein sunduğunu, Chobani’nin ürünlerinin ise aynı standartlar üzerinden değerlendirildiğinde 20 gramın altında kaldığını vurgulayan şirket, bu durumun tüketicilerin ürünleri karşılaştırmasını zorlaştırdığını savundu.
• Geniş açı: Danone, 2016’dan bu yana Chobani’ye en az dört kez dava açtı.

Goldman Sachs, yıl başından bu yana 1 trilyon doların üzerinde birleşme ve satın alma işlemine danışmanlık yaparak bu eşiğe en hızlı ulaşan banka oldu.

• Arka plan: Banka, SpaceX'in halka arzında aracı kurum olarak görev almasının ve NextEra Energy’nin Dominion Energy satın alımında finansal danışmanlık yapmasının ardından bu eşiğe ulaştı.

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), Mayıs ayında bankacılık sektörü kârının yıllık bazda %6,6 azalarak 58,2 milyar liraya gerilediğini, Ocak-Mayıs döneminde ise %29,2’lik bir artışla 421,8 milyar liraya yükseldiğini açıkladı.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü, Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı'nın (TPAO) Adıyaman ve Şanlıurfa'daki sahasına ilişkin petrol arama ruhsatının süresini 8 Haziran 2028’e kadar uzattı.