Avrupa Komisyonu’nun İklim, Net Sıfır ve Temiz Büyümeden Sorumlu Üyesi Wopke Hoekstra

AB, odak kaymasının müzakereleri sürdürülemez hâle getirmesinden endişeli
Antalya’daki COP31’de Avrupa Birliği (AB), ilk sonuç taslağının kapsamının müzakereleri zorlaştırdığı ve odağı emisyon azaltımından uzaklaştırdığı eleştirisini dile getirdi. , uygulamaya odaklanması gereken zirvede yeni tartışmalar açılmasının süreci “sürdürülemez” hâle getirebileceği uyarısında bulundu.
Hoekstra, Salı günü düzenlediği basın toplantısında “Uygulamaya odaklanan bu COP’ta başka konuların dikkatimizi dağıtmaması son derece önemli” dedi. Taslağın bu riski yarattığını savunan Hoekstra, temiz enerjiye geçiş konusunda mümkün olan en güçlü mesajın verilmesini istedi.
Pazartesi günü yayımlanan 144 paragraflık taslak, fosil yakıtların geleceği, iklim finansmanı ve ticaret önlemlerine ilişkin farklı önerileri biraraya getiriyor. Henüz taslak aşamasındaki metinde, gelişmiş ülkelerin 2030’da net sıfır emisyona ulaşması gibi mevcut hedeflerin ötesine geçen çağrılar da bulunuyor.
İtirazın merkezinde uygulama var
Hoekstra, basın toplantısında taslağın finansman, ticaret ve karbon yakalama ve depolama başlıklarında önceki tartışmaları yeniden açtığını söyledi. AB Konseyi dönem başkanlığını yürüten İrlanda’nın İklim, Enerji ve Çevre Bakanı Darragh O’Brien da 27 üye ülkenin uygulamaya odaklanılması konusunda ortak tutum benimsediğini belirtti.
AB, Türkiye’nin küresel nihai enerji tüketiminde elektriğin payını 2035’e kadar %35’e çıkarma girişimini destekliyor. Hoekstra, güneş, rüzgar ve nükleer gibi kaynakların payının mümkün olduğunca yüksek olması gerektiğini; ülkelerin koşulları ve siyasi uygulanabilirliğin de gözetileceğini söyledi.
O’Brien, fosil yakıtlardan adil, düzenli ve hakkaniyetli biçimde uzaklaşma taahhüdünü yineledi. İrlanda’nın bu hafta ulusal yol haritasını yayımlayacağını ve 2027’de Tuvalu ile fosil yakıtlardan çıkış konulu ikinci konferansa ev sahipliği yapacağını bildirdi.
Finansmanda yeni pazarlığa mesafe
Hoekstra, Bakü’deki COP29’da üzerinde uzlaşılan iklim finansmanı çerçevesini yeniden müzakereye açmak için gerekçe görmediklerini belirtti. AB’nin mevcut taahhütlerini sürdüreceğini söylerken ödeme kapasitesi artan diğer ülkeleri de katkı vermeye çağırdı. Basın toplantısında yeni bir finansman tutarı açıklanmadı.
O’Brien ise kırılgan ülkelerin ve toplulukların kaynaklara ulaşmasını engelleyen başvuru ve proje süreçlerinin iyileştirilmesi gerektiğini vurguladı. Kaynak, ihtiyaç sahibine ulaşmadığında yeni hedefler belirlemenin tek başına yeterli olmayacağını söyledi. Bu nedenle finansmana daha kolay ve hızlı erişimin müzakerelerin merkezinde bulunması gerektiğini savundu.
AB temsilcileri adil geçiş konusunda yeni organlar ve kurumsal katmanlar oluşturulmasının yararını da sorguladı. Yeni mekanizmalar üzerine müzakere yürütmek yerine mevcut taahhütlerin uygulanmasına odaklanılması gerektiğini belirttiler. O’Brien, ek kurumsal yapıların süreci karmaşıklaştırabileceğini söyledi.
kirletici sektörlere yönelik yeni vergilere
Birleşik Krallık, kirleticilere vergi girişimini destekledi: İklim için ne kadar kaynak sağlanabilir?
Birleşik Krallık, Antalya’daki COP31’de yönelik girişime destek verdi.
Girişim, gelişmekte olan ülkelerin iklim değişikliğine uyum sağlaması ve iklim kaynaklı kayıp ve zararlarla başa çıkması için ek gelir yaratmayı amaçlıyor.
17 Kasım Salı günü açıklanan bildiriyi Birleşik Krallık’ın yanı sıra İspanya, Kenya, Doğu Timor, Tuvalu, Vanuatu ve Güney Sudan da destekledi. Ülkeler, hedefli ve düşük tutarlı vergilerin devletlerin borç yükünü artırmadan kaynak sağlayabileceğini belirtti. Metin, mevcut kamu ve özel finansmanı tamamlayacak seçeneklerin birlikte değerlendirilmesi çağrısında bulunuyor.
Hangi sektörler gündemde?
"Dayanışma vergileri", fosil yakıt üretimi, finansal işlemler ve business sınıfı uçuşlar gibi faaliyetlere uygulanabilecek ek vergileri kapsıyor. Küresel Dayanışma Vergileri Görev Gücü’nün tarif ettiği modelde gelirler ulusal düzeyde toplanıyor; ülkeler bunların iklim ve kalkınma amaçlarına yönlendirilmesi için uluslararası işbirliği yapıyor.
Bildiri belirli bir vergi oranı veya uygulama tarihi getirmiyor. Destek veren ülkeler, farklı ekonomik koşullara uygun seçenekleri araştırma ve geliştirme niyetini açıklıyor. Hedef, afetlerden sonra tekrar tekrar acil kaynak aramak yerine, iklim risklerine hazırlık için daha düzenli ve öngörülebilir finansman oluşturmak.
Finansman ihtiyacı karşılanamıyor
Birleşmiş Milletler Çevre Programı’nın (UNEP) Uyum Açığı Raporu’na göre, gelişmiş ülkelerden gelişmekte olan ülkelere sağlanan uluslararası kamusal uyum finansmanı 2024’te 28,2-31,7 milyar dolar düzeyindeydi. Bu tutar, önceki yıla göre yaklaşık 1 milyar dolarlık artışa karşılık geliyor.
Gelişmekte olan ülkelerin yıllık uyum finansmanı ihtiyacının ise 2035’te 305 milyar dolara ulaşacağı hesaplanıyor. UNEP, uluslararası kamu finansmanının üç katına çıkarılması hedefi gerçekleşse bile ihtiyacın ancak %20-29’unun karşılanabileceğini belirtiyor.
Bu alternatif kaynak arayışının arkasında Avrupa Birliği ve gelişmiş ülkelerin yeni finansman taahhütlerine mesafeli yaklaşması da var. Ortak bildiride, kirletici sektörlerin iklim eyleminin maliyetlerine katkıda bulunması gerektiği vurgulanıyor.
Brezilya’nın COP30 başkanlığınca hazırlanan Bakü-Belém yol haritasının uygulama raporu, gelişmekte olan ülkelere yönelik yıllık iklim finansmanını 2035’e kadar 1,3 trilyon dolara çıkarmanın yollarını inceliyordu. Raporda dayanışma vergilerinin yılda yaklaşık 129 milyar dolar sağlayabileceği öngörülüyor. Bu rakam, uygulanacak düzenlemelere bağlı bir gelir potansiyeli yaratabilir.
Uçak biletleri için somut hesap
Küresel Dayanışma Vergileri Görev Gücü için hazırlanan ayrı bir araştırma, iklim karşısında kırılgan 10 ülkeye gelen uçuşların first ve business sınıfı yolcularına ek vergi uygulanmasını modelledi.
Kısa mesafeli uçuşlarda bilet başına 60, uzun mesafelerde 90 dolar alınması hâlinde yılda yaklaşık 200 milyon dolar toplanabileceği hesaplandı.
Model, ekonomi ve premium ekonomi yolcularını kapsamadı. Araştırmacılar gelirin uyum çalışmalarına ayrılmasını ve bağımsız denetim yapılmasını öneriyor.
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri António Guterres de geçen hafta COP31’de fosil yakıt şirketlerinin olağanüstü kârlarının vergilendirilmesi çağrısında bulunmuştu. Guterres, bu kaynakların iklim krizinden etkilenen kırılgan ülkelerin toparlanmasına aktarılmasını istedi.
Pazartesi yayımlanan COP31 sonuç taslağında da finansmanın yenilikçi kaynaklarına atıf bulunuyor. Ancak bu girişim kapsamında hangi vergilerin uygulanacağı, gelirlerin nasıl paylaşılacağı ve katkıların hangi takvimde başlayacağı konusunda henüz ortak bir karar yok.
Okyanus taahhütleri
Fransa ve Brezilya öncülüğünde, ülkelerin ulusal iklim planlarındaki okyanus taahhütlerini uygulamaya geçirmelerine destek verecek Blue NDC Uygulama Görev Gücü, 17 Kasım’da COP31’de başlatıldı.
Ayrıntılar: Görev gücü, deniz taşımacılığı, enerji, su ürünleri ve deniz ekosistemlerinin korunması gibi alanlarda çalışan uzman kuruluşları hükümetlerle buluşturarak teknik desteğe ve finansmana erişimi kolaylaştırmayı hedefliyor. Ülkeler arasında deneyim paylaşılması, bakanlıklar arasındaki koordinasyonun güçlendirilmesi ve uygulamadaki ilerlemenin izlenmesi de girişimin amaçları arasında.
Neden önemli? Dünya Kaynakları Enstitüsü’ne göre kıyı ülkelerinin %90’dan fazlası ulusal iklim planlarında en az bir okyanus önlemine yer veriyor; ancak bu taahhütlerin %60’tan fazlasının uygulanması ek mali veya teknik desteğe bağlı.
Asya-Pasifik bölgesini kapsayan bir işbirliği ağı

Japonya, Asya-Pasifik’te erken uyarı ağı kuracak: Afetlere hazırlık nasıl güçlendirilebilir?
Japonya, aşırı hava olayları ve afetlere karşı erken uyarı sistemlerinin yaygınlaştırılması için kuracağını açıkladı. Japonya Çevre Bakanı Hiroyoshi Sasagawa, girişimi 17 Kasım Salı günü COP31’de duyurdu.
Girişimin amacı, ülkelerin tehlikeleri erken belirleme ve risk altındaki insanlara zamanında ulaşma kapasitesini geliştirmek olarak açıklandı.
Sasagawa, “Ağ, erken uyarı sistemlerinin kurulması ve işletilmesine ilişkin bilgi ve uzmanlığı paylaşacak, etkili biçimde yaygınlaştırılmalarını destekleyecek” dedi.
Mevcut işbirliği genişletilecek
Japonya Çevre Bakanlığı’nın açıklamasına göre NEWS adı verilen Asya-Pasifik Erken Uyarı Sistemleri Ağı, ülkenin COP27’de duyurduğu kamu ve özel sektör işbirliğine dayalı girişimin devamı olacak. Bu çerçevede sistemlerin kurulması kadar, işletilmesine ilişkin deneyimlerin paylaşılması da öne çıkıyor.
Japon haber ajansı Jiji’nin aktardığına göre Japonya, 2023’ten bu yana Güneydoğu Asya’da ihtiyaç ve uygulanabilirlik araştırmaları yürütüyor; bölgede erken uyarı hizmetleri geliştirmek isteyen şirketleri destekliyor. Yeni ağ aracılığıyla, Güneydoğu Asya Uluslar Birliği üyesi altı ülkede edinilen bilgi ve deneyimin daha geniş bir coğrafyaya aktarılması planlanıyor.
Erken uyarı sistemleri, uydu ve radar gözlemleri gibi kaynaklardan gelen verileri analiz ederek yaklaşan tehlikeleri belirliyor. Uyarıların cep telefonları ve diğer iletişim kanallarıyla halka iletilmesi, insanların ve kurumların afet öncesinde hazırlık yapmasına olanak sağlıyor. Japonya’daki sıcak çarpması uyarıları ve sel riskini haritalandıran hizmetler, mevcut uygulamalar arasında bulunuyor.
Uyarının insanlara ulaşması gerekiyor
Bölgedeki afetler, gözlem ve iletişim kapasitesindeki eksiklikleri yeniden gündeme getirdi. Ağustos ayında Nepal’in kuzeyinde meydana gelen sellerde 1.400’den fazla kişi hayatını kaybetti; yerleşimler, yollar ve hidroelektrik tesisleri zarar gördü. Nepal Kızılhaçı’nın raporları, altyapı hasarının yardım ekiplerinin ulaşımını ve etkilenen toplulukların iletişim kurmasını da güçleştirdiğini gösteriyor.
Dünya Meteoroloji Örgütü’ne (WMO) göre etkili bir erken uyarı sistemi için afet risklerinin bilinmesi, tehlikenin izlenip tahmin edilmesi, uyarının insanlara ulaştırılması ve hazırlık ile müdahale kapasitesi gerekiyor. Dolayısıyla doğru tahminin, tehlike altındaki insanların uygulayabileceği koruyucu adımlarla bağlantılı olması gerektiği vurgulanıyor.
COP31’de yayımlanan 2026 değerlendirmesine göre, 136 ülke birden fazla tehlikeyi kapsayan erken uyarı sistemlerine sahip olduğunu bildiriyor. Ancak bu ülkelerin yarısından azı, sistemin dört temel bileşeninin tamamında kapasite gösterebiliyor.
Raporda, kapsamlı sistemleri bulunan ülkelerde afet kaynaklı ölüm oranlarının, sınırlı kapsama sahip ülkelerdeki oranların yaklaşık altıda biri düzeyinde olduğu belirtiliyor. Birleşmiş Milletler’in "Herkes İçin Erken Uyarı" girişimi, 2027 sonuna kadar dünya nüfusunun tamamını bu sistemlerle korumayı hedefliyor.
Finansmanda daha geniş katkı çağrısı
Sasagawa, Japonya’nın iklim finansmanı yoluyla diğer ülkeleri desteklemeyi sürdüreceğini de söyledi. Bununla birlikte, ihtiyaçların karşılanabilmesi için finansmana katkıda bulunan ülkelerin sayısının artması gerektiğini savundu. Özel finansman dahil farklı kaynaklardan gelen akışların genişletilmesini istedi.
Perspektif: Gelişmiş ekonomiler; Çin, Suudi Arabistan ve diğer Körfez ülkelerinin iklim finansmanına daha fazla katkı vermesi çağrısını sürdürüyor. Bu ülkeler ise sorumluluğun büyük bölümünün daha önce sanayileşen ekonomilerde kalması gerektiğini savunuyor.
Yapay zeka taahhüdü
COP31 Başkanlığı ile Uluslararası Telekomünikasyon Birliği, yapay zekanın çevresel etkilerini azaltmayı ve iklim eyleminde kullanımını geliştirmeyi amaçlayan Antalya Yapay Zeka Taahhüdü’nü 16 Kasım’da resmen başlattı.
Ayrıntılar: Girişim, veri merkezlerinde düşük ve sıfır emisyonlu enerji kullanımının artırılmasını, enerji ve su verimliliğinin iyileştirilmesini, donanımın yeniden kullanımını ve geri dönüşümünü kapsıyor. Yapay zekanın çevresel etkilerinin ortak standartlarla ölçülüp raporlanması ve gelişmekte olan ülkelerde iklim odaklı uygulamalara finansman ile teknik destek sağlanması da hedefleniyor.
Bir adım sonrası: Yeni hukuki yükümlülük yaratmayan gönüllü taahhüt kapsamında ilerlemenin COP32’den başlayarak 2030’a kadar her yıl iklim zirvelerinde değerlendirilmesi öngörülüyor.
Öte yandan: Aynı gün Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) ile University College London’ın yayımladığı araştırma, dil modellerinin kullanıcı itirazı karşısında yanlış iklim bilgilerini benimseyebildiğini ve iklim politikalarının birlikte yaratacağı etkileri değerlendirmekte zorlandığını ortaya koyarken UNESCO’dan Leona Verdadero, bilgileri hatırlamanın güvenilir politika analizi yapabilmek anlamına gelmediğini vurguladı.
Yaban hayatı bildirgesi
Zimbabve öncülüğünde açıklanan ve yaban hayvanlarının ve yaşam alanlarının korunmasını ulusal iklim politikalarına dahil etmeyi amaçlayan İklim için Yaban Hayatı Bildirgesi’ni destekleyen ülke sayısı 26’ya ulaştı.
Ayrıntılar: Bildirge, hayvanların doğal karbon yutaklarının korunmasındaki rolünün tanınmasını, koruma önlemlerinin ulusal iklim taahhütlerine ve uyum planlarına eklenmesini, gelişmekte olan ülkelere finansman ve teknik destek sağlanmasını hedefliyor. İnsanlarla yaban hayvanları arasındaki çatışmaların azaltılması ve yerel toplulukların haklarının korunması da metinde yer alıyor.
COP31 alanındaki Akbelen Ormanı anıtı önünde aktivistler bölgedeki linyit madeni sahasının genişleti

COP31 alanındaki Akbelen Ormanı anıtı önünde aktivistler bölgedeki linyit madeni sahasının genişletilmesi amacıyla ormanlık alanların kesilmesine, zeytinliklerin sökülmesine ve tarım arazilerinin kamulaştırılmasına karşı çıktı.
Çocuklar yaşadı! 10. Atta Festival

Nedir? Festival. Türkiye'nin bebekler ve çocuklar için tek uluslararası sanat festivali olan Atta Festival, yerli ve yabancı yapımlarla dolu zengin bir programıyla 10. kez düzenleniyor. Festivalin odağında bu yıl Hollanda ve İspanya var; iki ülkeden toplam 8 yapım festivalde. Ayrıca festival, Fransa, İtalya, Macaristan ve ABD'den gelen sanatçılarla, Türkiye’den yapımları da biraraya getiriyor. Gösterilerin yanı sıra toplam beş atölye de çocuklar ve yetişkinlerle buluşacak. Engelsiz Atta ile özel gereksinimli çocuklar için de bir atölye düzenleniyor.
Nerede? Çeşitli mekanlar
Ne zaman? 20 Kasım-6 Aralık
Neden gitmeli? Kukladan dansa tiyatrodan disiplinlerarası performanslara uzanan bir seçkiyle bebekler ve çocukları için nitelikli ve öğretici oyunlarla buluşturmak için.
Not almalı: 0-12 yaş arasına hitap eden gösterilerle festival programı burada.
Beylikdüzü'nde fosil ağaç
Beylikdüzü Kavaklı Mahallesi’nde gün yüzüne çıkarılan ve Türkiye’nin ilk ve en büyük fosilleşmiş ağacı olma özelliği taşıyan Mammeoxylon Beylikduezuense, işitsel bir sergiyle ziyaretçilerle buluştu.
Ayrıca: Beylikdüzü Atatürk Kültür ve Sanat Merkezi'nde yer alan fosil ağacın hikayesini anlatan Delikli Taş’ın Sırrı: Zaman Ağacı kitabı da sergi kapsamında okurlarla buluştu.
Sofranın Anlattığı Tarih'

'İstanbul Araştırmaları Enstitüsü’nün Arka Oda Toplantıları kapsamında 19 Kasım’da Takuhi Tovmasyan ve Burak Onaran’ın katılımıyla “Sofranın Anlattığı Tarih” başlıklı bir söyleşi düzenlenecek.
Ayrıntılar: Sofranız Şen Olsun ve MutfakTarih: Yemeğin Politik Serüvenleri kitaplarından yola çıkan buluşmada, aile hafızasının sofrada nasıl aktarıldığı ve modern devletin mutfağa müdahaleleri ele alınacak. Tovmasyan, Trakya ve İstanbul Ermenilerinin 20. yüzyılını aile tarifleri ve anıları üzerinden anlatırken Onaran, millî mutfağın kuruluşundan savaş yıllarına ve Soğuk Savaş dönemindeki mutfak diplomasisine uzanan süreçte yemeğin politik tarihini inceliyor.
Çocuk Hakları Festivali başladı
İBB Kültür ve İBB Çocuk tarafından düzenlenen Uluslararası Çocuk Hakları Festivali, 16-22 Kasım arasında 113 etkinlikle 32 mekanda düzenleniyor.
Ayrıntılar: 20 Kasım Dünya Çocuk Hakları Günü kapsamında İstanbul'un farklı ilçelerinde düzenlenen festivalde çocuklar; odağına çocuk haklarını alan tiyatro, atölye, interaktif oyun, gezi, masal saatleri gibi öğretici etkinliklere ücretsiz katılabilecek.
Uluslararası Ankara Caz Festivali

Nedir? Festival. Caz Derneği'nin "Caz evrenseldir" mottosuyla bu yıl 30.'sunu düzenlediği festival, İlhan Erşahin’s İstanbul Sessions, Ferit Odman Quintet, Meltem Ege, Calico Plus, Jakub Mizeracki Trio, Deborah Davis, Kerem Görsev Quartet ve gerçekten çok dahasını ağırlıyor.
Nerede? Çeşitli mekanlar
Ne zaman? 16-30 Kasım
Neden gitmeli? Festival programı çok iyi. Ankara bu hafta tiyatro, film ve caz olmak üzere 3 festivale ev sahipliği yapıyor. Ayrıca şehrin gri-sarı sonbaharı da tatlıdır.
Not almalı: Ayrıntılı bilgi ve biletler burada.
Entelektüelin sorumluluğu

Nedir? Oyun. Bahçe Galata'nın 30. İstanbul Tiyatro Festivali'nde prömiyer yapan yeni oyunu sezonda izleyiciyle buluşuyor. Saim Güveloğlu’nun JM Coetzee'nin Romancının Romanı kitabından uyarlayıp yönettiği oyun, entelektüelin işlevini, yazarla eser arasındaki ilişkiyi ve etik meseleleri tartışırken soruları sorup cevapları izleyiciye bırakıyor. Sahnede ise Tansu Biçer, Tülin Özen, Defne Koldaş ve Sezer Arıçay'ı izliyoruz.
Nerede? Paribu Art
Ne zaman? 18 Kasım
Neden gitmeli? Romancının Romanı'nı okuyanlar için ilginç bir deneyim zira oyun ve roman ilişkisi bakımından ikiye ayrılmış durumdalar; okumayanlar içinse merak uyandırıcı.
Not almalı: Tek perde, 110 dakika, biletler burada.
Zamansız bir trajedi
Nedir? Bale. Rus balesinin dahi koreografı Boris Eifman'ın dünya çapında övgü topladığı Anna Karenina yorumu, klasik balenin zarafetini çağdaş dansın sınır zorlayan fiziksel diliyle buluşturuyor. İzleyicinin her şehirde ve her seferinde coşkuyla karşıladığı, eleştirmenlerin ise teknik ustalığın hakkını verirken dram dozu konusunda ikiye ayrıldığı sükseli bir gösteri.
Nerede? Atatürk Kültür Merkezi
Ne zaman? 17 Kasım
Neden gitmeli? Tolstoy’un ölümsüz trajedisini Boris Eifman’ın baş döndürücü koreografisiyle yeniden keşfetmek için.
Not almalı: Biletler burada.

Keşif sahnesi: Kalabalıklar Albüm Lansmanı
Nedir? Konser. Üyelerini başka projelerden tanıyıp sevdiğimiz, alternatif müziğin başarılı isimlerinden Kalabalıklar, grupla aynı adı taşıyan ilk albümlerini tanıtıyor.
Nerede? Babylon
Ne zaman? 19 Kasım
Neden gitmeli? Kendileri "Nergis" ile listelerimize sızan, son zamanların en güzel keşiflerinden.
Not almalı: Sahnede yalnız olmayacaklar, sürpriz isimler de onlara eşlik edecek. Biletler burada.

Ghostly Kisses
Nedir? Konser. Hayranlarının “kendisi bu dünyadan değil” dediği, İstanbullu müzikseverlerin her konserini dört gözle beklediği, muhteşem sesiyle herkesi büyüleyen Fransız-Kanadalı şarkıcı ve söz yazarı Margaux Sauvé, sahne adıyla Ghostly Kisses bu yıl çıkardığı yeni albümü Across the Pond ile geliyor.
Nerede? Paribu Art
Ne zaman? 20 Kasım
Neden gitmeli? Daha karanlık ve içe dönük son albümünden parçalarını muhteşem sesinden canlı dinlemek, dream pop'un büyüsüne kapılmak için.
Not almalı: Biletler burada.
.jpg)
Bir reggae gecesi: Nayah Salon'da
Nedir? Konser. Reggae denince İstanbul'da akla gelen ilk mekan Nayah, 5 yıllık aranın ardından konser serisiyle Salon'da. Gecede sahne, Sattas; Ras Memo ve C-Fyah, Melis Karaduman ve Özge Ürer'in. Ayrıca Umut Tanılkan da gecenin konukları arasında yer alıyor.
Nerede? Fiba Salon İKSV
Ne zaman? 21 Kasım
Neden gitmeli? "Bir zamanlar Nayah’ın dans pistinde yolları kesişenlerle o kültürle bugün tanışacaklar aynı bas frekansında buluşacak."
Not almalı: Ayrıntılı bilgi ve biletler burada.

Ozan Sağdıç: 'Zarifane Alay'
Nedir? Sergi. Küratörlüğünü Ruhi Sağdıç'ın üstlendiği sergi, fotoğraf avcısı Ozan Sağdıç'ın gündelik yaşamın farklı alanlarından fotoğraflarını biraraya getiriyor. Kalabalıklar, sokaklar, çalışma ve eğlence ortamları, kıyafetler, ulaşım araçları ve kamusal mekanlar...
Nerede? Dirimart Pera
Ne zaman? 13 Aralık'a kadar
Neden gitmeli? Ozan Sağdıç’ın fotoğraflarında gündelik hayatın içindeki tesadüfi uyumları, beklenmedik karşılaşmaları ve ince mizahı keşfetmek için.
Not almalı: Sergi öncesi VEKAM'ın yayımladığı Ben Hayattayken başlıklı Ozan Sağdıç belgeselini izleyebilirsiniz.
OpenAI, ChatGPT Wallet’ı kullanıma sundu
OpenAI, yapay zeka destekli sohbet robotu ChatGPT’de Dots yapay zeka ajanlarının kullanıcılar adına alışveriş yapmasını sağlayan Wallet özelliğini kullanıma sundu.
Ayrıntılar: İlk etapta yalnızca ABD’deki 18 yaş üstü seçili ChatGPT Pro abonelerine sunulan özellikle kullanıcılar, Visa, Mastercard veya American Express kartlarını cüzdana ekleyerek ajanlarından ürün bulmasını ve satın almasını isteyebiliyor. Ödeme öncesinde ürünlerin, toplam tutarın ve kullanılacak kartın incelenip Face ID veya parmak izi gibi bir güvenlik kontrolüyle işlemin onaylanması gerekiyor. Kart bilgileri, ajanla veya satıcıyla paylaşılmıyor. Şirket, ileride harcama limitleri belirleyerek bazı alışverişlere önceden onay verme seçeneği de sunmayı planlıyor.
Muse artık kullanıcı adına telefon araması yapabiliyor
Meta, belirli görevleri kullanıcı adına otonom bir biçimde tamamlayabilen kişisel yapay zeka ajanı Muse’un artık ABD’deki işletmeleri kullanıcılar adına arayabildiğini duyurdu.
Ayrıntılar: Yeni özellik, şimdilik yalnızca ücretli abonelere sunuluyor. Ajan, rezervasyon ve randevu işlemlerini yapabiliyor ve telefonda bekleyebiliyor. Muse aboneliği, ABD’de aylık 20 dolardan başlıyor.
Microsoft’un küresel kesintisinin maliyeti 7 milyar dolara ulaşabilir
Microsoft; Outlook, Teams ve Copilot’ın da aralarında bulunduğu hizmetlerini 24 saatten uzun bir süre boyunca etkileyen küresel kesintinin giderildiğini açıkladı.
Ayrıntılar: Anderson Economic Group, kesintiye bağlı olarak işlerin aksamasından kaynaklanan ekonomik kaybın 7 milyar dolara ulaşabileceğini tahmin etti. Downdetector verilerine göre 74 ülke ve bölgeyi etkileyen kesinti, şirketler ve kamu kurumlarında e-posta, takvim ve toplantı hizmetlerini aksattı. Microsoft, sorunun sunucu altyapısından kaynaklandığını ve siber saldırı veya yapay zekayla bağlantılı olmadığını açıkladı.
Apple’ın akıllı gözlüğünden yeni ayrıntılar
Apple’ın, yapay zeka asistanı Siri üzerinden günlük işlemleri tamamlayan ekransız akıllı gözlüğünü 2027’de piyasaya sürmeyi planladığı, fakat yazılım geliştirme çalışmalarındaki gecikmeler nedeniyle takvimin ertelenebileceği bildirildi.
Ayrıntılar: Bloomberg analisti Mark Gurman’ın haberine göre kameralarıyla çevredeki nesneleri tanıyabilen gözlük; çeviri, yol tarifi, müzik dinleme ve sesli arama gibi özellikler sunacak. Siri’nin iPhone uygulamalarını kontrol edebilmesi nedeniyle gözlükle araç çağırma, restoran rezervasyonu ve alışveriş gibi işlemler de yapılabilecek. Apple Watch’ta kullanılan bir işlemciden güç alan ve visionOS işletim sisteminin sadeleştirilmiş bir versiyonunu kullanan cihaz, işlem yükünü eşleştirildiği iPhone ile paylaşacak. Kullanıcılar, manyetik bağlantı sayesinde gözlüğü takılıyken şarj edebilecek.
AMD, Zen 6 mimarisinin ayrıntılarını paylaştı
ABD merkezli çip üreticisi AMD, yeni nesil “Venice” sunucu işlemcilerine güç veren Zen 6 ve Zen 6c mimarilerini tanıttı.
Ayrıntılar: Zen 6c tabanlı modeller, tek işlemcide 256 çekirdeğe ve 1 GB L3 önbelleğe kadar destek sunuyor. Yüksek işlem hızına odaklanan standart Zen 6 modelleri, 96 çekirdeğe ve 5,3 GHz frekansa ulaşırken daha fazla çekirdeği biraraya getiren Zen 6c modelleri 4,1 GHz’e çıkabiliyor. Yeni platform, 16 bellek kanalıyla saniyede 1,6 TB’a kadar bellek bant genişliği sunuyor. AMD, aynı frekansta çalışan 16 çekirdekli yapıları karşılaştırdığında önceki nesle göre bulut tabanlı kurumsal görevlerde %20, yapay zeka görevlerinde ise %31 performans artışı kaydedildiğini söylüyor.
Google, Gemini 4 Hydrogen’i duyurdu
Google, günlük kodlama görevleri ve yapay zeka ajanlarının yürüttüğü çok adımlı görevlerde hız ve verimliliğe odaklanan yeni yapay zeka modeli Gemini 4 Hydrogen’i duyurdu.
Ayrıntılar: Model, varsayılan muhakeme seviyesinde Gemini 3.8 Flash’ten 2,5 kat daha hızlı çalışırken halüsinasyonu beş kattan fazla azaltıyor. Metin, görsel, ses ve video formunda komut işleyebilen model, dört farklı muhakeme seviyesi sunuyor. Ücretsiz kullanıcılar, Gemini uygulaması, Google Arama ve geliştirici araçlarında kullanıma açılan modele komuta göre otomatik model seçimi yapan araç üzerinden erişebiliyor.
OKUMAYA DEVAM EDİN
İstanbul Tiyatro Festivali’nin konuklarından biri "Requiem" oyunuyla yönetmen Dmitry Krymov’du. "Sahilde Kafka" ile "Hamlet"i biraraya getiren, Ophelia’nın son anlarına odaklanan Krymov, çocukluğun oyunbazlığıyla şiddetin karanlığını yan yana getirerek şiirsel bir dünya yarattı. Kendisiyle yaptığımız söyleşide sanatçı olmayı, tiyatronun zamanla kurduğu ilişkiyi, sahnede yaratılan dünyayla gerçek dünya arasındaki sınırları ve yıkıcı bir çağda tiyatronun ne işe yarayabileceğini konuştuk.

Birleşmiş Milletler’in dokuzuncu Genel Sekreteri António Guterres’in görev süresi yıl sonunda dolarken, bu göreve geçmek isteyen sekiz aday arasında henüz uzlaşı sağlanamadı. Ön oylamalarda Rebeca Grynspan öne çıksa da belirleyici olan, Güvenlik Konseyi’nin beş daimi üyesinin tutumu olacak.

İstanbul Modern, fotoğrafçı Manuel Çıtak’ın (1962-2023) ilk retrospektif sergisi “Kendine Ait Bir Ada”ya ev sahipliği yapıyor. Ermeni fotoğrafçıların en önemli modern temsilcilerinden, 1990’lı yıllardan itibaren Türkiye’de belgesel fotoğrafa yeni bir soluk getiren ve zamansız ayrılığına kadar mesleki faaliyetlerini sürdüren Çıtak’ın mirasını anıyoruz.

Antalya’daki COP31 zirvesinin ilk genel sonuç taslağı, fosil yakıtlardan çıkışın hızlandırılmasını ve uyum finansmanının 2035’te yıllık en az 120 milyar dolara ulaşmasını öneriyor. Henüz taslak aşamasındaki metne ilişkin tartışmalar, hedeflerin nasıl ve hangi takvimde uygulanacağı ve gelişmekte olan ülkelere sağlanacak desteğin nasıl güvence altına alınacağı üzerinde yoğunlaşıyor.




