Macar Kültür Merkezi, 10 Eylül-5 Şubat'ta çok yönlü sanatçı ve küratör Tibor Iski Kocsis’in 30 yıllık yaratıcı döneminden seçilen eserlerden oluşan Türkiye’deki ilk kişisel sergisi Işığın Sessizliği’ne ev sahipliği yapıyor.

• Ayrıntılar: Kocsis, serginin çıkış noktasını ışık olarak belirlerken Güneş, Ay ve Dünya arasındaki ilişkiyi doğa olgusunun yanı sıra insan varoluşu ve kültürünün temel deneyimlerinden biri olarak ele alıyor. Sergi, ışığın renk, yaşam ve dünyayı algılama biçimi üzerindeki rolünü inceliyor.

Avustralya Kayıt Endüstrisi Birliği (ARIA), büyük ölçüde veya tamamen yapay zeka tarafından üretilen şarkıların resmi müzik listelerine girmesini yasakladı; yeni kurallara göre şarkının insanlar tarafından yazılması, ana vokal ve temel enstrümanların insanlar tarafından icra edilmesi gerekiyor; yapay zekayla mastering yapılmasına ise izin veriliyor.

• Ayrıntılar: Karar, Avustralyalı DJ Josh Fawaz’ın yapay zeka destekli "Like a Prayer" yorumunun ARIA dans listesinde bir numaraya, genel listede ise iki numaraya yükselmesinin ardından geldi. Spotify’da 48 milyondan fazla kez dinlenen şarkı, daha sonra yapay zeka kullanımıyla kredilendirildi.
• Bilgi notu: SubmitHub’ın araştırmasına göre Temmuz 2026’da dünya genelinde yayımlanan müziklerin %38,5’inde yapay zeka kullanıldı; parçaların %23,2’si tamamen yapay zeka tarafından üretilirken %15,3’ünde yapay zeka tarafından oluşturulan sesler insanlar tarafından değiştirildi veya işlendi.

Alkan Avcıoğlu, Lumen finalisti: Yönetmen ve yapay zeka sanatçısı Alkan Avcıoğlu, fotoğraf sanatçısı Edward Burtynsky ile ortak çalışması Hypertopographics ile dijital sanat alanının önemli ödüllerinden Lumen Ödülü’nün 2026 finalistleri arasına seçildi.

• Ayrıntılar: 2025 tarihli Hypertopographics, günümüzün endüstriyel yapıları, teknolojik sistemleri ve küresel bağlantılarının insan ölçeğini aşan boyutlarını ele alıyor. Seri, New York’taki Heft Gallery’nin ardından Türkiye’de Çanakkale Bienali kapsamında Troya Müzesi’nde ve Eylül'de Contemporary Istanbul’da DifoArt sunumuyla izleyiciyle buluşacak.

Ugo Rondinone'nin ilk İstanbul sergisi: Ugo Rondinone’nin Mountain serisinden 20 yeni heykel ile gündoğumu ve günbatımı temalı 14 suluboya eserin yer aldığı the sun and the mountain başlıklı İstanbul’daki ilk kişisel sergisi, 2 Eylül-8 Kasım'da Dirimart Dolapdere’de sanatseverlerle buluşuyor.

• Ayrıntılar: Doğa, zaman, yalnızlık ve insan deneyimi arasındaki ilişkileri araştıran sanatçı, neon renklerle dengelenmiş kaya heykelleri ile ışıkla titreşen suluboyaları biraraya getirerek izleyiciyi duyusal bir manzaraya davet ediyor.

İspanya’nın Alicante kentindeki Villena Arkeoloji Müzesi’nden (MUVI), Avrupa’nın Tunç Çağı’na ait en değerli metal işçiliği koleksiyonlarından, yaklaşık MÖ 1.000 yılına tarihlenen ve ağırlıklı olarak altın eserlerden oluşan Villena Hazinesi’nin 59 parçası ile müzede bulunan üç Meryem ve Çocuk tacı dört dakikadan kısa sürede çalındı.

• Ayrıntılar: Hırsızların müzenin bulunduğu bölgenin dışındaki belediye spor merkezinde saat 05.16’da sahte alarm vererek güvenlik güçlerini bölgeden uzaklaştırdığı, dört dakika sonra MUVI’nin alarmının devreye girdiği açıklandı. Polis ve jandarma ekipleri müzeye 05.24’te ulaştığında pencereden müzeye giren hırsızların 1,5 milyon avro değerinde eserle birlikte kaçmış olduğu belirtildi.

Hollanda kamu yayıncısı AVROTROS, 2027 Eurovision Şarkı Yarışması’na da katılmayacağını; silahlı çatışmalara taraf olan ülkelerin yarışmaya ev sahipliği yapamayacağına ilişkin yeni düzenlemenin Eurovision’un tarafsızlığını yeniden tesis etmek için yeterli olmadığını açıkladı.

• Bir adım geriden: Hollanda, İsrail’in Gazze’deki savaşı nedeniyle 2026 Eurovision’u İzlanda, İspanya, İrlanda ve Slovenya ile birlikte boykot etmişti. AVROTROS, uluslararası çatışmaların yarışmanın birleştirici niteliğini zedelediğini ve Gazze savaşı nedeniyle Eurovision’un artık tarafsız bir platform olarak görülemeyeceğini belirtti.

Sony Music Publishing ve Warner Chappell Music, Claude modellerini eğitmek için telif haklarına tâbi binlerce müzik eserini yasa dışı yollarla indirip kullandığı gerekçesiyle Anthropic’e dava açtı.

• Ayrıntılar: Davada Anthropic’in yanı sıra CEO Dario Amodei ve kurucu ortak Benjamin Mann da sanık olarak gösterildi. Yayıncılar, telif haklarının ihlal edildiği belirlenen her eser için 150 bin dolara, telif hakkı bilgilerinin kaldırıldığı durumlar için ise 25 bin dolara kadar tazminat talep ediyor. Toplam tazminat tutarının milyarlarca doları bulabileceği belirtiliyor.

Prime Video, Formula 1 dünya şampiyonu Lando Norris’un hayatını konu alan Lando adlı üç bölümlük belgesel serisinin 2027'de yayımlanacağını açıkladı.

• Ayrıntılar: Belgesel, 13 yarış zaferi ve 48 podyum derecesi bulunan Norris’in 27. yaş gününden önce geçirdiği yaza ve yarış pistinin dışındaki hayatına odaklanacak. Sürücü, belgeselin bir süredir çekildiğini ve yapım sürecine yakından dahil olduğunu söyledi.

Çağdaş Macar edebiyatının önde gelen yazarlarından, Kossuth ve Attila József Ödüllü Péter Nádas, 83 yaşında hayatını kaybetti.

• Kimdir? 1942’de Budapeşte’de doğan Nádas, kariyerine foto muhabiri ve gazeteci olarak başladı; roman, öykü ve denemeleriyle uluslararası tanınırlık kazandı. Türkçeye çevrilen eserleri arasında Anılar Kitabı, Ölümle Baş Başa ve Bir Aile Romanının Sonu yer alıyor.

İKSV'nin nitelikli edebiyat çevirilerini destekleme amacıyla verdiği Talât Sait Halman Çeviri Ödülü için 2026 yılı başvuruları 31 Ağustos-2 Ekim tarihleri arasında kabul ediliyor; ödüle, orijinal dilinden Türkçeye çevrilmiş ve ISBN almış öykü ve roman çevirileri için yayınevleri veya çevirmenler başvurabiliyor.

• Ayrıntılar: Bu yıl yazar ve çevirmen Ayşe Sarısayın başkanlığındaki Seçici Kurul’da Emrah İmre, Begüm Kovulmaz, Lale Özcan ve Ayşe Ece yer alıyor. Ödülü kazanan çevirmen 100 bin lira nakit desteğin sahibi olacak.

Garth Jennings’ın yönettiği "Pulp: Son Bir Şarkı Daha" (Pulp: What Do You Do for an Encore?), 24 Eylül’de MUBI’de. Belgesel, grubun “More” turnesindeki en büyük arena konserini, geçmişte daha önce hiç görülmemiş arşiv görüntüleriyle buluşturuyor. Belgeselin anlatıcısı ise vokal Jarvis Cocker. Yönetmen Garth Jennings ile Zoom’da biraraya geldik.

Yazı: Eda Solmaz

Garth Jennings’ın yönettiği Pulp: Son Bir Şarkı Daha (Pulp: What Do You Do for an Encore?) 24 Eylül’de MUBI’de. Belgesel, grubun “More” turnesindeki en büyük arena konserini, geçmişte daha önce hiç görülmemiş arşiv görüntüleriyle buluşturuyor. Belgeselin anlatıcısı ise vokal Jarvis Cocker.

Belgeselde “Disco 2000” gibi grubun hit şarkılarında yalnızca seyirci olmaktan çıkıyor, kendimizi konserin tam ortasındaymışız gibi hissediyoruz. Jarvis’in danslarının, sözlerinin ve müziğinin ardındaki hikayeleri dinleyip şarkılara eşlik ederken buluyorsunuz kendinizi.

Garth Jennings, grubun şarkılarıyla kurduğu derin bağ ve yaşadıkları kayıpların ardından hâlâ sahip oldukları birlikteliği, müziğin yalnızca bir sanat formu değil, yaşayan bir organizma olduğunu güçlü bir şekilde hatırlatıyor. Film sona erdiğinde ise kendimi 14 yıl öncesine, Pulp’ı ilk kez izlediğim ana dönüp bakarken buluyorum ve müziklerinin zaman içinde zihnimde nasıl dönüştüğünü düşünüyorum.

Garth Jennings ile Zoom’da buluşuyoruz ve ‘Pulp: Son Bir Şarkı Daha’nın perde arkasını konuşuyoruz.

Belgeseli izledikten hemen sonra Pulp şarkıları dinlemeye başladım. Sizin de grup ile ilk işbirliğiniz 90’larda müzik videolarını çekmenizle başlıyor. O dönem göremediğiniz ama bugün Pulp hakkında fark ettiğiniz şey nedir?

Ben zaten belgeseli bu yüzden yaptım. Çünkü gruba bayılıyorum. Kimse benden böyle bir şey yapmamı da istemedi; “Bunu sen çeker misin?” demedi. Hatta o sırada bir animasyon filmin üzerine çalışıyordum. Bunlarla uğraşmak için hiçbir sebebim yoktu.

90’larda müziklerini ilk keşfettiğimiz zaman da onları seviyordum. Şimdi o müzik benim için çok daha fazlasını ifade etmeye başladı. Belgesel üzerinde çalışmaya başladığımda gruba olan sevgim katlanarak arttı. Dolayısıyla bu film benim için bütün hikayeye dönüp bakmanın ve bu grubu neden sevdiğimi anlatmaya çalışmanın bir yolu oldu. Umarım onların hayranı olmayan seyirci de Pulp’a âşık olur. Daha önce Pulp izlememiş ya da müziklerini duymamış insanların film bittiğinde “Evet bu adamları dinlemem lazım” demelerini umuyorum. Bütün umudum bu.

YAZININ DEVAMI

Ridley Scott, "The Dog Stars"ta salgın sonrası bir dünyada yas, yalnızlık ve umuda dair güçlü fikirlerin peşine düşüyor; fakat bu fikirleri taşıyabilecek inandırıcı bir dünya yaratmakta zorlanıyor.

Yazı: Emre Eminoğlu

Film: The Dog Stars
Yönetmen: Ridley Scott
Yapım yılı: 2026
Süre: 118 dakika

Peter Heller’ın 2012 tarihli aynı adlı romanından uyarlanan The Dog Stars, dünya nüfusunun büyük bölümünü yok eden bir salgının ardından Colorado’daki terk edilmiş bir havaalanında yaşayan Hig (Jacob Elordi), köpeği Jasper ve hayatta kalma konusunda kendisinden çok daha katı kuralları olan Bangley’nin (Josh Brolin) hikayesini anlatıyor.

• Geçmişte kaybettiklerinin yasını hâlâ taşıyan Hig için Jasper’la yaptığı uçuşlar, av gezileri ve telsizden duyduğu belirsiz bir sinyal, hayatta kalmanın ötesinde bir yaşamın hâlâ mümkün olabileceğine dair umut kırıntıları sunuyor. Fakat Hig’in yaşadığı dünyanın içine girmek, onun kayıplarının ağırlığını paylaşmaktan çok daha zor.

Salgının geride nasıl bir dünya bıraktığını, dışarıda kimlerin yaşadığını, karşılarına çıkan insanların neden tehdit oluşturduğunu film çoğu zaman yalnızca karakterlerinin bildiği bir bilgiymiş gibi ele alıyor; izleyicinin de aynı boşlukları kendiliğinden doldurmasını bekliyor. Mesele bu soruların yanıtlarını diyaloglarda alamıyor olmak diye düşünmeyin. The Dog Stars’ın sorunu anlatmadıkları değil; anlatmamayı gizem, boşluk bırakmayı atmosfer, parçalı olmayı da derinlik sanması.

^{Jacob Elordi, The Dog Stars | Kaynak: 20th Century Studios}

Bu belirsizlik filmin yarattığı dünyaya dair en basit detaylarda dahi kendini gösteriyor. Hig’in keşif uçuşlarından birinin ardından Bangley’ye Denver’da gördüğü birtakım işaretlerden söz ettiği sahne, örneğin, dışarıdaki tehdide dair önemli bir bilgi edinmişiz gibi kurgulanıyor. Oysa fotoğrafladığı duvarı kaplayan işaretlerin neden önemli olduğunu, kimlere ait olduğunu ya da neyin habercisi olduğunu anlamak neredeyse imkansız; gördüğümüz şey pekala terk edilmiş bir şehirdeki herhangi bir graffiti de olabilirdi.

YAZININ DEVAMI

YKY Kitap Kulübü’nün yeni sezon ilk buluşması 24 Eylül'de Cem Alpan moderetörlüğünde Rita Bullwinkel'in Kafa Darbesi kitabıyla başlıyor.

• Ayrıca: Her ay bir kitap üzerine konuşulan okuma etkinliğinde; 22 Ekim'de İbtisam Azem'in Kayboluş Kitabı, 26 Kasım'da Ben Lerner'in Transkripsiyon ve 24 Aralık'ta Susie Boyt'un Sevgi ve Özlemle kitapları konuşulacak.

Paramount 2003 yapımı romantik komedi How to Lose a Guy in 10 Days'in devam filmi için çalışmaların başladığını açıkladı.

• Ayrıntılar: İlk filmin yıldızı Kate Hudson’ın Stacey Sher ile birlikte Shiny Penny çatısı altında yapımcı olarak projeye dahil olduğu yapımda, Hudson ve Matthew McConaughey’nin rollerine dönmesi hedefleniyor.

Richard Kelly, kült film Donnie Darko’nun devamı niteliğindeki yaklaşık 800 sayfalık The Philosophy of Time Travel adlı kitabın, filmin çıkışının 25. yılı olan 26 Ekim’de yayımlanacağını açıkladı.

• Ayrıntılar: Kelly’nin 10 yılda kaleme aldığı kitap, Donnie’nin ölümünün ardından 14 aylık döneme odaklanacak ve hikayeyi 1988’de sürdürecek. Karakterlerin yaşadıklarını anlama çabalarını ve bir destek grubunun zamanla tarikata dönüşmesini anlatacak kitap, Kelly’nin daha geniş bir Donnie Darko devam projesinin ilk adımı olacak. Yönetmen, hikayeyi önce animasyon ve motion-capture teknikleriyle sinemaya uyarlamayı, ardından 28 yıl ileriye sıçrayan bir film çekmeyi planlıyor.

30 Rock ekibinden Tina Fey, Alec Baldwin, Tracy Morgan, Jane Krakowski ve Jack McBrayer de dahil birçok oyuncu, dizinin 20. yıl dönümünü 11 Ekim’de New York’taki Radio City Music Hall’da düzenlenecek özel gösteriyle kutlayacak.

• Ayrıntılar: Sürpriz konukların da yer alacağı gösteriden elde edilen gelir, Harlem Boys and Girls Club’a aktarılacak.

1951-1957 arasında yayımlanan I Love Lucy, 6 Eylül’de 78. Emmy Ödülleri’nin ikinci gecesinde Televizyon Akademisi tarafından bu yıl ilk kez verilen Legacy Award ödülünün sahibi olacak.

• Ayrıntılar: Yeni ödül, televizyon dünyası, toplum ve kültür üzerinde kalıcı etki yaratan yapımları onurlandırmak amacıyla oluşturuldu. Yayınlandığı dönemde iki En İyi Komedi Dizisi Emmy’si kazanan I Love Lucy, sitcom formatının şekillenmesinde ve televizyon dizilerinin yeniden yayınlanması modelinin oluşmasında önemli rol oynadı.

Aralarında Matteo Garrone, Marco Bellocchio, Abel Ferrara, Roger Waters ve Annie Ernaux'nun da bulunduğu sinema ve sanat dünyasından isimler, 2 Eylül'de başlayacak Venedik Film Festivali'nde Filistin bayrağının diğer katılımcı ülkelerin bayraklarıyla birlikte yer almasını istedi.

• Ayrıntılar: Venice4Palestine girişimi, festivalde iki Filistinli yönetmenin filmlerinin gösterilecek olmasına dikkat çekerek film endüstrisinden İsrail hükümetiyle bağlantılı kurum ve kuruluşlarla yapılan anlaşmaların askıya alınması çağrısında da bulundu.

Viyana Uygulamalı Sanatlar Müzesi'nde sergilenen ve geçmişte Mısır Kraliçesi Nazlı'ya ait olan 673 elmaslı tarihî kolye, müzenin açık olduğu saatlerde cam vitrini çekiçle kırarak kaçan iki şüpheli tarafından çalındı.

• Ayrıntılar: Sipariş üzerine bir suç örgütü tarafından yapıldığı düşünülen soygunda 200 karatlık paha biçilmez mücevher hedef alındı. 1939'daki kraliyet düğününde takılan ve 2015'te 4,3 milyon dolara satılan Van Cleef & Arpels imzalı kolyenin çalınmasının ardından sergi ziyarete kapatılırken Viyana polisi geniş çaplı arama başlattı.

'Ustasından Sonra' Terakki’de: Terakki Vakfı Sanat Koleksiyonundan 22 sanatçının eserini biraraya getiren Ustasından Sonra: Karşılaşmalar, Diyaloglar, Ayrışmalar sergisi, Itır Demir küratörlüğünde 7 Eylül-24 Ekim'de Terakki Vakfı Sanat Galerisi’nde izleyiciyle buluşacak.

• Ayrıntılar: Sergi, farklı kuşaklardan usta ve öğrencilerin birbirlerinden nasıl etkilendiğine ve öğrencilerin bu mirastan zamanla nasıl ayrışarak özgün sanat dillerini geliştirdiğine odaklanıyor. Seçkide Bedri Rahmi Eyüboğlu, Fikret Mualla, Burhan Uygur, Komet, Naile Akıncı, Sabri Berkel ve Özdemir Altan’ın da aralarında bulunduğu sanatçıların eserleri yer alıyor.