PwC Türkiye’nin Etik ve İtibar Derneği (TEİD) ile işbirliği içinde hazırladığı Türkiye Suistimal Araştırması, Türkiye’de faaliyet gösteren şirketlerin %85’inin son iki yıl içinde en az bir suistimal vakasıyla karşılaştığını, tipik bir şirkette ortalama üç suistimal vakası meydana geldiğini ve şirket büyüdükçe bu sayının arttığını ortaya koydu.

• Ayrıntılar: Vakaların %64’ünde suistimaller çalışan kaynaklı olurken bunu %15 ile yönetim ve %10 ile müşteriler izledi. Katılımcı şirketlerin %40’ına yakınında suistimal kaynaklı yıllık kayıp 5 milyon liranın üzerine çıktı; %16’sında ise 25 milyon lirayı aştı. Her iki suistimal vakasından birinin bir yıldan fazla sürede tespit edilebildiği görüldü. Ayrıca yönetim kaynaklı vakalarda finansal etkinin daha yüksek olduğu belirlendi. 25 milyon lira üzeri kayıp oranı, yönetim kaynaklı vakalarda %33,3’e ulaşırken çalışan kaynaklı suistimallerde %7,8 seviyesinde kaldı.

Ekonomim’den Merve Yiğitcan, paslanmaz çelik haddelemede Türkiye’deki tek üretici olan Posco Assan TST’nin %30 hissedarı olan Kibar Holding’in, büyük ortak POSCO’ya “kârın Güney Kore’de bırakıldığı” iddiasıyla dava açtığını ve ortaklığın giderilmesi için hukuki süreç başlattığını bildirdi.

Toshiba’nın, orta ve üst segment buzdolabı, çamaşır makinesi ve bulaşık makinesini de kapsayan 30’dan fazla ürünüyle Türkiye’de beyaz eşya pazarına girmeye hazırlandığı bildirildi.

• Ayrıntılar: Türkiye Gazetesi’nin haberine göre marka, Türkiye'nin 81 ilinde 170 servis noktasıyla hizmet verecek. Ayrıca kapıya gelen ürünün 48 saat içinde kurulum desteğinin sunulması hedeflenecek.
• Öte yandan: Toshiba, İzmir’deki Gaziemir fabrikasından hâlihazırda 100’den fazla ülkeye fırın ve ocak ihraç ediyordu.

HSBC, Türkiye'deki perakende bankacılık faaliyetleri için satış da dahil olmak üzere tüm stratejik seçenekleri değerlendirmeye başladığını açıkladı.

• Ek olarak: Banka, Türkiye'deki KOBİ bankacılığı operasyonlarını da gözden geçirdiğine işaret etti. Reuters, değerlendirme sürecine yatırım bankacılığı gibi operasyonların dahil olmadığını aktardı.
• Bir adım geriden: Geçen hafta Dubai merkezli bankacılık devi Emirates NBD’nin, HSBC'nin Türkiye birimini satın almak için görüşmeler yürüttüğü bildirilmişti.

AB'nin Temu, Shein, Alibaba gibi Çin merkezli ucuz alışveriş sitelerinden sipariş edilen ürünlere gümrük vergisi uygulama kararıyla birlikte 150 euro altı ürünlere yönelik gümrük muafiyeti tarihe karışıyor. Türkiye ise bu tabloda hem kendi pazarını koruyan hem de AB pazarındaki ihracatçısını savunan nadir görülen bir çift taraflı konumda yer alıyor. Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı (TEPAV) Kalkınma Programı Direktörü Ekrem Cunedioğlu yeni kararı ve Türkiye'ye olası etkilerini değerlendirdi.

Avrupa Komisyonu, Çin'den gelen düşük değerdeki ürünlerin Avrupa pazarındaki etkisini sınırlandırmak amacıyla küçük paketlere yeni bir gümrük vergisi uygulayacağını açıkladı. Shein, Temu ve Alibaba gibi Çin merkezli platformlardan gelen ucuz ithalat çığını frenlemek amacıyla Avrupa Komisyonu, 150 euro altındaki paketlere uygulanan gümrük muafiyetini kaldırarak sabit vergi getiriyor.

YAZININ DEVAMI

Otomotiv Distribütörleri ve Mobilite Derneği (ODMD), yılın ilk yarısına ilişkin pazar verilerini açıkladı.

• Ayrıntılar: Ocak-Haziran ayları arasındaki altı aylık dönemde Türkiye’de 558 bin 179 adet otomobil ve hafif ticari araç satıldı. Satışlar, geçen yılın aynı dönemine göre %8,19 azaldı. Satılan araçların 440 bin 234 adedini otomobiller, 117 bin 945 adedini ise hafif ticari araçlar oluşturdu. Otomobil satışları, yıllık bazda %9,79 düşüş gösterirken hafif ticari araç pazarında bu düşüş %1,69 olarak kayda geçti.

Dünya Ekonomik Forumu (WEF) ve PwC tarafından hazırlanan ortak bir rapor, yapay zekanın işgücü piyasasında en büyük etkiyi kariyerinin başındaki çalışanlar üzerinde yarattığını ortaya koydu.

• Ayrıntılar: Rapora göre ABD’de 22-25 yaş arası gençlerin yapay zekadan etkilenen mesleklerdeki istihdam oranı, ChatGPT’nin kullanıma sunulduğu 2022'nin sonundan bu yana %16 geriledi. Küresel genç işgücünün %37’si, teknolojik dönüşümlerden orta veya yüksek düzeyde etkilendi.

Şubat ayında SpaceX tarafından satın alınan yapay zeka girişimi xAI’ın adı, resmen SpaceXAI olarak değiştirildi.

• Ayrıntılar: Elon Musk liderliğindeki şirket, artık SpaceXAI olarak faaliyet göstereceğini duyurduğu X paylaşımında yeni logosunu da tanıttı. SpaceXAI’ın, SpaceX çatısı altında faaliyet gösteren ayrı bir şirket olmayacağı ve daha çok uzayda veri merkezi inşa etmeye odaklanan bir birim gibi faaliyet göstereceği aktarıldı. xAI, geçen yıl X’i bünyesine kattığı için sosyal ağın da artık SpaceXAI’a bağlı olacağı vurgulandı.

Güney Kore merkezli teknoloji devi Samsung, yılın ikinci çeyreğine ilişkin bilanço tahminlerini paylaştı.

• Ayrıntılar: Şirket, Nisan-Haziran ayları arasındaki dönemde yapay zeka odaklı bellek çiplerine yönelik artan küresel talebin etkisiyle kârının 19 kat artarak 89,4 trilyon wona çıktığını, satış gelirinin ise yıllık bazda iki katından fazla bir artışla 171 trilyon wona yükseldiğini açıkladı. Ayrıca faaliyet kârının üst üste üçüncü çeyrek rekor kırdığı vurgulandı. Bilançoya ilişkin resmî rakamlar ay sonunda açıklanacak.

HSBC, Türkiye'deki perakende bankacılık faaliyetleri için satış da dahil olmak üzere tüm stratejik seçenekleri değerlendirmeye başladığını açıkladı.

• Ek olarak: Banka, Türkiye'deki KOBİ bankacılığı operasyonlarını da gözden geçirdiğine işaret etti. Reuters, değerlendirme sürecine yatırım bankacılığı gibi operasyonların dahil olmadığını aktardı.
• Bir adım geriden: Geçen hafta Dubai merkezli bankacılık devi Emirates NBD’nin, HSBC'nin Türkiye birimini satın almak için görüşmeler yürüttüğü bildirilmişti.

Samsung, en yeni donanım ürünlerini tanıtacağı bir sonraki Galaxy Unpacked etkinliğini 22 Temmuz Çarşamba günü Türkiye saatiyle 16.00’da hayata geçireceğini açıkladı.

• Ayrıntılar: Londra’da düzenlenecek etkinlik, Samsung’un resmî internet sitesi ve YouTube kanalı üzerinden canlı yayımlanacak. Şirketin, etkinlikte yeni katlanabilir akıllı telefonları, akıllı saatleri ve akıllı gözlüğünü tanıtması bekleniyor.

Google, yeni Pixel 11 akıllı telefon serisini tanıtacağı Made by Google etkinliğini 13 Ağustos Perşembe günü Türkiye saatiyle 01.00’de hayata geçireceğini duyurdu.

Gazprom, Mavi Akım üzerinden Türkiye’ye gaz sevkiyat zincirinde yer alan Krasnodarskaya kompresör istasyonunun Ukrayna tarafından İHA’larla hedef alındığını ve tesiste hasar oluştuğunu açıkladı.

• Ayrıntılar: Şirket hasarın onarımı için çalışmaların sürdüğünü ancak hızlı müdahale sayesinde Türkiye’ye sevkiyatta kesinti oluşmadığını bildirdi.

Uluslararası Para Fonu (IMF), Türkiye ekonomisine ilişkin 2026 yılı büyüme beklentisini %3,4’ten %2,9 seviyesine indirdi; 2027 yılı beklentisi ise %3,5’ten %3,6’ya yükseltildi.

• Ayrıntılar: IMF böylece büyüme beklentisinde yıl boyunca ikinci aşağı yönlü revizyonunu yapmış oldu. Kurum Ocak ayında yayımlanan Ekonomik Görünüm raporunda Türkiye ekonomisinin 2026 yılında %4,2 büyümesini beklediğini açıklamıştı.

İstanbul Sanayi Odası (İSO), Türkiye imalat sektörü ihracat iklimi endeksinin Haziran ayında bir önceki aya kıyasla 0,1 puan artışla 50,4 puan seviyesine yükseldiğini açıkladı.

• Ayrıntılar: Konuyla ilgili İSO tarafından yayımlanan açıklamaya göre Haziran ayında en büyük 5 ihracat pazarının 3’ünde üretim azaldı. Almanya, Birleşik Krallık ve Fransa’da üretimde daralma görülürken, ABD ve İtalya’da ılımlı artış kaydedildi.

Rusya, Ukrayna’nın rafineri ve enerji altyapısına yönelik saldırılarının ardından iç piyasadaki akaryakıt arzını artırmak adına dizel ihracatının yasaklandığını açıkladı.

• Cep bilgisi: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) verilerine göre Türkiye dizel ithalatının %85’ini Rusya’dan yapıyor.
• Editörün önerisi: Rusya'dan dizel ithalatı risk altında: Türkiye’ye 'pirojni' kapısı kapanacak mı? | Birol Oğuz, EXANTE

S&P Dow Jones Indices, Türkiye’yi 2027 ülke sınıflandırması izleme listesine alarak mevcut gelişen piyasa statüsünün özel önlemler veya sınır piyasa statüsüne düşürülme riski taşıdığını duyurdu.

• Ayrıntılar: Kurum, Türkiye için piyasa erişimi, yapısal sorunlar ve hisse sahipliği şeffaflığı başlıklarını yakından izlediğini, durumun daha da kötüleşmesi halinde Türk hisselerine özel muamele uygulanabileceğini ve sorunlar özel önlem tarihinden sonraki 1 yıl içinde çözülmezse ülke sınıflandırmasının en yakın yıllık gözden geçirmede değerlendirileceğini açıkladı.

Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Konferansı (UNCTAD), 2025 yılında Türkiye’ye gelen doğrudan yatırım stokunun 221 milyar dolardan 199,9 milyar dolara gerilediğini ve Türkiye’nin küresel doğrudan yatırımlardan aldığı payın %0,44’ten %0,35’e indiğini açıkladı.

• Ayrıca: Aynı dönemde Türkiye’den çıkan doğrudan yatırım stoku 63 milyar dolardan 72,9 milyar dolara yükselirken, net doğrudan yatırım stoku da 158 milyar dolardan 127 milyar dolar seviyesine geriledi.

İfade Özgürlüğü Derneği (İFÖD) "Dini değerleri aşağılama" ve "Cumhurbaşkanına hakaret" suçlamalarıyla 3 Temmuz'da tutuklanan komedyen Deniz Göktaş'ın YouTube'da 13 günde 12,5 milyon kez izlenen "Ölü Deniz" adlı stand-up'ının videosu hakkında, 5651 sayılı Kanun'un 8/A maddesi kapsamında erişim engeli kararı verildiğini açıkladı.

• Bilgi notu: Daha önce bazı kesitleri X'te engellenen ve platform tarafından Türkiye'den görünmez kılınan stand-up hakkında alınan karar henüz YouTube tarafından Türkiye'de uygulanmadı.

Çin merkezli yapay zeka girişimi DeepSeek’in, NVIDIA ve Huawei gibi üçüncü parti çip tedarikçilerine olan bağımlılığını azaltma çabasının bir parçası olarak kendi yapay zeka çipini geliştirdiği bildirildi.

• Ayrıntılar: Reuters’ın haberine göre şirket, üretim ortaklarıyla görüşmeler yürütmeye ve çip geliştirme çalışmalarına odaklanacak mühendisler işe almaya başladı. Geliştirilen çiplerin, model eğitimi yerine, yapay zeka modellerini çalıştırmak için ihtiyaç duyulan çıkarım süreçlerinde kullanılacağı aktarıldı.
• Editörün önerisi: OpenAI, Jalapeño’yu duyurdu: Şirketler neden kendi AI çiplerini geliştiriyor? | Quando, Doğa Yurduneri