'Fondazione Prada’nın nörobilim ve insan beynine odaklanan "Human Brains" projesinin yeni bölümü "Screen Talk" Milano’daki Cinema Godard’da başladı.

• Ayrıntılar: Mayıs 2027’ye kadar sürecek ve ücretsiz olarak düzenlenecek dokuz aylık program, bilimsel araştırma ile sinemayı biraraya getiriyor; film ve belgesel gösterimlerine uluslararası bilim insanları, akademisyenler, araştırmacılar ve yönetmenlerin katıldığı konuşmalar eşlik ediyor.
• Bilgi notu: Uzun yaşam, beyin plastisitesi, bilinç, hafıza, ergenlik, yapay zeka, davranış bilimleri ve dil gibi konuların ele alınacağı programda Sam Green’in The Oldest Person in the World (2025) filminin ardından, ilk olarak 29 Ekim'de Suki Chan’ın Conscious (2026) filmi ve 26 Kasım'da Åse Svenheim Drivenes’in Teenage Life Interrupted (2025) filmleri gösterilecek.

Vincent van Gogh'un ölümünden iki ay önce, 1890'da yaptığı Châtaigniers en fleurs adlı tablo, 180 milyon dolar tahmini değerle Sotheby's müzayedesine çıkmadan önce Londra'da sergilenmeye başladı.

• Ayrıntılar: Arjantinli koleksiyoncu Nelly Arrieta de Blaquier'in 2020'de hayatını kaybetmesinin ardından satışa çıkarılan 12 eser arasında Cézanne, Monet, Gauguin, Renoir ve Degas'nın tabloları da bulunuyor; toplam değerinin 450 milyon doları aşması beklenen eserler 18 Kasım'da New York'ta müzayedeye çıkacak.

Chessington World of Adventures bünyesinde 2027'de açılacak 69 odalı Minecraft World Hotel, konuklara oyunun dünyasında konaklama deneyimi sunacak.

• Ayrıntılar: Otelde Nether temalı asansörler, maden galerilerini andıran koridorlar, temalı restoran ve iksir barı bulunacak; yeni Minecraft World alanında ayrıca dünyanın ilk Minecraft roller coaster'ı "Escape the Nether" yer alacak.

Londra’nın sembol oteli Dukes geri dönüyor: James Bond’un martinisiyle ilişkilendirilen Dukes Bar’a ev sahipliği yapan Dukes London, yenileme çalışmalarının ardından 2027’nin ikinci çeyreğinde yeniden hizmete girecek.

• Ayrıntılar: Russell Sage Studio tarafından yenilenen St James’s Place’teki 85 odalı otel, Minor Reserve Collection bünyesinde faaliyet gösterecek. Otelde 13 executive süit ve geçmişteki ünlü konuklardan ilham alan beş özel süit bulunacak.
• Ayrıca: Yenilenen otelde The Delany Drawing Room adlı yeni lounge ve bar da açılacak; 160 çeşit viskinin yanı sıra şampanya ve kokteyller sunulacak, kış bahçesi ve bahçede ikindi çayı servis edilecek. Yeni restoran ise The Wolseley ve The Delaunay’ın işletmecisi The Wolseley Hospitality Group işbirliğiyle açılacak.

American Airlines, uluslararası uçuşlardaki First Class kabinini 19 Kasım'dan itibaren kaldırarak yenilenen Boeing 777-300ER uçaklarında 70 adet kapılı Flagship Suite Business Class koltuğuna geçecek.

• Ayrıntılar: Böylece havayolunun premium koltuk sayısı 116'dan 144'e çıkacak. Yeni düzen ilk olarak New York-Buenos Aires hattında kullanılacak, ardından Londra, Tokyo, Sao Paulo ve Sydney rotalarına yayılacak; A321XLR uçaklarındaki transatlantik first class da 28 Mart 2027'ye kadar kademeli olarak kaldırılacak.

Dubai’den Tel Aviv’e giden Flydubai uçağının ikinci pilotu kaptan pilotu bıçakladıktan sonra uçağın kontrolünü ele geçirerek yaklaşık 5 bin 200 metre irtifa kaybetmesine neden oldu.

• Ayrıntılar: Yolcular ve mürettebat saldırganı etkisiz hâle getirirken uçak Suudi Arabistan’a güvenli şekilde indirildi. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu saldırganın radikalleştiğine yönelik bulgular bulunduğunu söylerken BAE olayın terör bağlantısını araştırmaya başladı.

Etihad Rail, Abu Dabi-Dubai arasında iki emirliği ilk kez yolcu treniyle birbirine bağlayan hattı 30 Eylül'de hizmete açarak yolculuk süresini bir saatin biraz üzerine indirdi.

• Ayrıca: Dubai'deki istasyon Jumeirah Golf Estates'te bulunuyor. Hattın Al Dhafra istasyonu 30 Aralık'ta, Sharjah istasyonu ise 30 Mart 2027'de açılacak.

2026’nın seyahat ve turizmde öne çıkan ülkeleri: Dünya Ekonomik Forumu’nun (WEF) 110 ekonomiyi kültürel ve doğal kaynaklar, hava ulaşımı altyapısı, güvenlik, fiyat rekabetçiliği ve turizm çalışanlarının donanımı gibi kriterlere göre incelediği 2026 Seyahat ve Turizm Gelişme Endeksi’nde Japonya ilk kez listenin zirvesine çıktı.

• Ayrıntılar: Endekse göre 2024’ten bu yana ülkelerin %92’sinde ilerleme kaydedildi; ABD ikinci, İspanya üçüncü, Avustralya dördüncü, Fransa beşinci sırada yer aldı. İlk 10’aa Almanya, Birleşik Krallık, Çin, İsviçre ve İtalya da yer girdi; Avrupa, altı ülkeyle endeksin en yüksek performans gösteren bölgesi oldu.

Adana’nın Dilekkaya köyünde Şükriye Arıkanlı, her sabah eline süpürgesini ve plastik hortumunu alıp aile evinin avlusundaki Roma lahitlerini temizliyor. Bu, annesi Hatun Dilci ile babası Amber Dilci’nin definecilere karşı tüfekle koruduğu Anavarza Antik Kenti için onlarca yıldır süren bir aile nöbetinin bugünkü hâli. Yaşar Kemal’in de bir dönem konuk olduğu bu evde gerçek, efsane ve binlerce yıllık tarih iç içe yaşarken Şükriye Hanım’ın aklında artık başka bir soru var: Gençlerin terk ettiği köyde, kendisinden sonra Anavarza’ya kim sahip çıkacak?

Yazı: Nimet Kıraç
Fotoğraflar: Can Erok

Zamanların üst üste katlandığı bir yerdeyiz. Toprakların en bereketlisiyle sarılmış, güneşin ısısını cömertçe savurduğu, ağaçlarla çevrili bir avluda sessiz bir ritüel sergileniyor. Her sabah gün doğumuyla beraber eline plastik hortumunu alan Şükriye Hanım, iki katlı beyaz aile evinin bahçesinde yer alan binlerce yıllık Roma lahitlerini ve diğer tarihî eserleri temizlemeye başlıyor.

Bu görkemli lahitlerden birinin köşeleri koç başlarıyla süslenmiş, çevresi aslan kabartmaları ve aşk tanrısı Eros’la örülmüş. Şükriye Hanım, hiç tanımadığı insanlara ait olan bu lahdi her gün önce sarı bir süpürgeyle süpürüyor, sonra uzun bir hortum kullanarak temiz suyla özenle yıkıyor. Tarih, burada vitrin arkasında konuşlu steril bir nesne değil; ait olduğu yerde yaşamaya devam ediyor.

Adana’nın Kozan ilçesine bağlı Dilekkaya köyünde yaşayan Şükriye Arıkanlı, bu görevi ailesinden devralmış. Büyüdüğü evin hemen yanı başında yer alan Anavarza Antik Kenti’yle arasında oldum olası derin bir bağ olduğunu söylüyor. Bu bağ, antik kente çocuğuna bakar gibi bakan, onu definecilerden ve kaçakçılardan on yıllar boyu koruyan anne babasından yadigar.

Şükriye Hanım’ın annesi, arkeoloji dünyasının Nene Hatun’u olarak tanınan Hatun Dilci. Avşar yörüğü olan Hatun Hanım’ın hayatı, 1964 yılında ev yapmak isterken buldukları balıklı mozaik ile birdenbire değişmiş. Durumu yetkililere bildirdikten sonra evi başka bir noktaya yapmak için temel kazınca bu sefer bu topraklar, onları başka bir sürprizle karşılaştırmış. Bu defa halk arasında bilinen adıyla Kralın Kızı mozaiğini bulan çift, iki tavuklarını satıp durumu yine yetkililere bildirmek üzere Adana’ya yola çıkmışlar. 2019 yılında rahmetli olan Hatun Hanım, mozaiği bulduklarını bildirince, valinin, eşi Amber Bey’i alnından öptüğünü anlatırmış.

Resmî adı denizler tanrıçası Tethys’in mozaiği olan, ancak halk arasında Anavarza kralının kızı Prenses Aya’nın trajik aşk üçgenini resmettiği söylenilen ve MS 4. yüzyıla tarihlenen eseri bulmaları üzerine, yetkililer efsane olacak bu çifte resmî bir bekçilik görevi teklif etmişler. Teklif o teklif. Hatun Hanım ve Amber Bey, görevi o kadar büyük bir ciddiyetle yürütmüşler ki, definecilerle çatışmaya da girmişler; evleri yakılmaya çalışılmış, hayvanları zehirlenmiş, köy sakinleriyle ters de düşmüşler. Şükriye Hanım, onlarca yıl boyunca geceleri babasının, gündüzleri ise annesinin antik kenti korumak için tüfekle sipere yattığını anlatıyor.

YAZININ DEVAMI

Prix Versailles’in tren istasyonları seçkisi: Prix Versailles, dünyanın en dikkat çekici yeni tren istasyonlarını açıkladı; Melbourne, Riyad, Lyon, Roma, Los Angeles ve Napoli’den yedi istasyon yer aldı.

• Ayrıntılar: Listede yer alan istasyonlar Town Hall Station (Melbourne), Lyon Part-Dieu Station (Lyon), Colosseo - Fori Imperiali Station (Roma), Monte Sant’Angelo Station (Napoli), National Museum Station (Riyad) Western Station (Riyad) ve LAX/Metro Transit Center (Los Angeles) oldu.

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, 2025'te müze ve ören yerlerinin 34 milyon 836 bin 7 ziyaretçi ağırlayarak ziyaretçi rekoru ve 7 milyar 306 milyon lira ile gelir rekoru kırdığını açıkladı.

• Ayrıntılar: En çok ziyaret edilen yer 2 milyon 552 bin 734 kişiyle Efes Ören Yeri olurken, Efes'i 2 milyon 302 bin 218 ziyaretçiyle Hierapolis Ören Yeri, 1 milyon 187 bin 185 ziyaretçiyle Göreme Ören Yeri ve 1 milyon 143 bin 434 ziyaretçiyle Paşabağlar Ören Yeri izledi.

TBMM’ye sunulan iki ayrı kanun teklifiyle en az 5 yıl fiilen uçuş yapan pilotlar ile Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği’ne (TMMOB) bağlı odalara üye, en az 10 yıl kıdemli mühendis ve mimarlara hususi damgalı pasaport verilmesi önerildi; teklifler İçişleri Komisyonu’na sevk edildi.

• Ayrıntılar: Pilotlara ilişkin teklif Yeni Parti Bursa Milletvekili Hasan Öztürk, mühendis ve mimarlara ilişkin teklif ise Yeni Parti Sivas Milletvekili Ulaş Karasu tarafından sunuldu; her iki düzenleme de henüz komisyonda bulunuyor.
• Bununla birlikte: TBMM’de muhtarlar, mali müşavirler, eczacılar ve doktorlar dahil başka meslek gruplarına da yeşil pasaport verilmesini öngören ayrı teklifler bulunuyor.

São Paulo Havalimanı’na Estúdio Campana’dan Sala Pedra Preta: Itaú, São Paulo Guarulhos Havalimanı’nın Terminal 3’ünde Estúdio Campana’nın sanat yönetimi ve çevresel kürasyonunu üstlendiği yeni salonu Sala Pedra Preta’yı açtı.

• Ayrıntılar: Yaklaşık 1.400 metrekarelik salon; dinlenme, çalışma, yemek ve sosyalleşme alanlarını biraraya getiriyor. Perkins&Will’in mimari ve iç mekan tasarımını üstlendiği projede Estúdio Campana, Brezilya’nın farklı coğrafyalarından ve ekosistemlerinden ilham aldı; cephenin 1.000 metrekarelik bölümünde Juruá Nehri’nin kıvrımlarını yansıtan Goiabão ahşabı kullanıldı.
• Ayrıca: Roberto Burle Marx, Tomie Ohtake, Candido Portinari, Di Cavalcanti, Beatriz Milhazes ve Vik Muniz’in eserlerinin de yer aldığı sanat koleksiyonunun kürasyonunu Instituto Itaú Cultural yaptı; restoranın menüsü ise Evvai şefi Luiz Filipe Souza tarafından hazırlandı.

George Lucas’ın 1970’lerden itibaren toplamaya başladığı sanat eserleri ile Mellody Hobson’ın koleksiyonunun biraraya gelmesiyle oluşan Lucas Museum of Narrative Art, 20 yıllık bekleyişin ardından Los Angeles’taki Exposition Park’ta ziyarete açıldı. Açılıştan hareketle dünyanın dört bir yanındaki film müzelerini keşfediyoruz.

Yazı: Deniz Aytekin

George Lucas ve Mellody Hobson tarafından kurulan Lucas Museum of Narrative Art, sayısız ertelemenin ardından 22 Eylül 2026’da Los Angeles’taki Exposition Park’ta kapılarını açtı. Görsel hikaye anlatımının farklı kültürlerdeki tezahürüne ve dönemler boyunca geçirdiği dönüşüme odaklanan müze, tarih öncesi mağara resimlerinden illüstrasyona, çizgi romandan sinemaya ve duvar resimlerine uzanan geniş bir koleksiyonunun yanında sinema salonları, araştırma kütüphanesi, dev kampüsü ve restoranıyla da yılın en heyecan verici müze açılışı olarak anılıyor.

Lucas’ın 1970’lerden itibaren toplamaya başladığı sanat eserleri ile Hobson’ın koleksiyonunun biraraya gelmesiyle oluşan müze fikri yaklaşık 20 yıl önce ortaya çıkmış San Francisco ve Chicago planlarının hayata geçirilememesinin ardından projenin inşasına 2018’de Los Angeles’ta başlanmıştı.

Yaklaşık 5,5 hektarlık alana yayılan 29 bin metrekarelik müzenin 30’dan fazla galerisine yayılan açılış sergileri, 1.300’den fazla eserle görsel hikaye anlatımının gelişimine ışık tutuyor. İlk kattaki The History of Narrative Art: Heroes Myths The Sacred, mağara resimleri, resimler, mozaikler ve heykeller üzerinden mitlerin, inançların ve toplulukların oluşumunda görsel anlatının rolüne odaklanıyor. Sergide dünyanın farklı bölgelerindeki bazı eser ve alanların aslına sadık yeniden üretimleri de bulunuyor. Bu üretimler arasında Sistina Şapeli’nin tavanı, Sargon II Sarayı’ndaki insan başlı kanatlı boğalar, İspanya’daki Altamira mağara resimleri ve Aztek Güneş Taşı bulunuyor.

Üst katlardaki galeriler ise aşk, aile, topluluk, çocukluk ve gündelik yaşam gibi temalar ile fantastik, romantik ve macera gibi türlere ayrılmış durumda. Vincent van Gogh, Frida Kahlo, Jacob Lawrence, Beatrix Potter ve Ernie Barnes gibi sanatçıların eserleri; çizgi roman, manga, grafik roman, fotoğraf ve illüstrasyon örnekleri; Norman Rockwell, N.C. Wyeth, Jessie Willcox Smith, Maxfield Parrish ve Frank Frazetta gibi illüstratörlere ayrılmış galeriler bu bölümde yer alıyor.

Sinemaya ayrılan bölümde Lucas’ın arşivinden parçaların bulunduğu Star Wars in Motion sergisi yer alıyor. İlk altı Star Wars filmindeki araçlara odaklanan sergide Luke’un A New Hope filmindeki Landspeeder’ı gibi araçların konsept tasarımları, modellemeleri, aksesuarları ve kostümleri yer alıyor. Müzede aynı zamanda iki sinema salonu da var. Robert Flaherty Theater’da belgesel sinema ve görsel anlatının tarihine, Slavko Vorkapich Theater’da ise ışık, hareket, ses, renk ve kurgu gibi sinemanın temel unsurlarına odaklanan filmler gösteriliyor.

YAZININ DEVAMI

Nabza göre tatil: Kişiselleştirilmiş seyahat uygulamalarının yükselişi: Milyonlarca kişinin tatile nereye gideceğine ve gittiği yerde neler yapacağına Instagram ve TikTok videolarından “ilham alarak” karar vermesi en gözlerden uzak destinasyonların bile ziyaretçi patlaması yaşamasına neden oluyor. Bu durum hem girişimcileri hem de seyahat sektörü profesyonellerini ziyaretçilerin kendilerini özel hissedebilecekleri çözümler üretmeye itiyor. Algoritma ve sponsorlu içeriklerden arınmış, niş ve hiper kişiselleştirilmiş tatiller yükselişte.

Prada, Milano’daki tarihî mağazasını yeniledi: Prada, Galleria Vittorio Emanuele II’de bir asırdan uzun süre önce açılan Fratelli Prada mağazasının bulunduğu alanda Prada Galleria konseptini hayata geçirdi. Sekiz kata yayılan alanda kadın ve erkek koleksiyonlarının yanı sıra valiz, güzellik ve ev ürünleri, özel müşteri salonu ve dairesi ile Fondazione Prada’nın görsel deney ve araştırmaya adanan Osservatorio alanı bulunuyor.

• Ayrıntılar: Mağazanın iki karşılıklı bölümü, ilk kez yer altındaki Passaggio Segreto ile birbirine bağlandı. Marchesi 1824 pastanesinin üzerindeki katta, Prada’nın 114 yıllık tarihine ait kıyafet ve objelerin sergilendiği markanın ilk kalıcı sergi alanı Pradasphere yer alıyor; iç mekanda ise markanın estetik dilini tarihî pasajın mimarisiyle birleştiren mermer zemin, ahşap paneller ve Marchesi 1824’ün imza rengi olan fıstık yeşili dekorasyon öne çıkıyor.

Dijital göçebeler için taşınması en kolay ülkeler: Holafly’nin 2026 Dijital Göçebe Sürtünme Endeksi, vize süreçleri, bankacılık, sağlık hizmetleri, internet bağlantısı, yaşam maliyeti ve riskler gibi kriterleri değerlendirerek 17 popüler ülkeyi karşılaştırdı; zirvede Gürcistan yer aldı.

• Ayrıntılar: Gürcistan, zorunlu ikamet kaydı ve vergi kimlik numarası şartının bulunmaması ve pasaportla birkaç saat içinde banka hesabı açılabilmesiyle öne çıktı; Peru, düşük gelir eşiği ve süresiz daimi oturma imkanı sağlayan Rentista oturum kategorisiyle ikinci, Güney Afrika ise adres kaydı ve vergi kimlik numarası gerektirmemesiyle üçüncü oldu.
• Ayrıca: İlk 10’da Tayland, Malezya, Vietnam, Hırvatistan, Macaristan, Portekiz ve BAE de yer aldı; bu ülkelerdeki vize, kayıt ve vergi kimlik numarası şartları sıralamayı etkileyen unsurlar arasında gösterildi.

Malta’nın Gozo Adası’nın başkenti Victoria, 2031 Avrupa Kültür Başkenti seçilerek 2018’deki Valletta’nın ardından bu unvanı alan ikinci Malta kenti oldu.

• Ayrıntılar: Dokuz Avrupa ülkesinden uzmanların değerlendirdiği süreçte seçilen ve “Island of Islands” temasıyla hazırlanan proje, Gozo’nun yerel topluluklarını ve geleneklerini “Coast, Salt and Waves” başlıkları altında ele alacak; Victoria’nın tarihî Citadel’i, meydanları, yerel mağaza ve kafeleri kentin kültürel tanıtım programının merkezinde yer alacak.

İklim kriziyle birlikte adalet, eşitsizlik, göç, emek, savaş ve yaşam alanlarının kaybı gibi konuları merkezine alan film programıyla BIFED bu yıl 7-11 Ekim'de 13. kez düzenleniyor. Bu yıl festivalin teması “hesap verebilme sorumluluğu”.

SPONSORLU:

📌 Türkiye'nin hammadde ve üretim gücünü katma değerli ürüne, markaya ve ihracata nasıl dönüştürebileceği, 8 Ekim Perşembe günü Boğaziçi Üniversitesi'nde düzenlenecek 5. Gıda İnovasyon Zirvesi'nde tartışılacak. Gıda, İçecek ve Tarım Politikaları Araştırmaları Merkezi'nin (GİFT) düzenlediği zirvede Türkiye Gıda İnovasyon Vadisi'nin kuruluşu ilan edilecek. Gün, genç girişimcilerin de sahne alacağı oturumların ardından yaklaşık 250 ürünün değerlendirildiği gıda+ Ödül Töreni ile sona erecek. Katılım ücretsiz, kontenjan sınırlı. Ayrıntıları buradan inceleyebilirsiniz.