Türkiye-Ermenistan arasında doğrudan ticaret hazırlığı
Dışişleri Bakanlığı, Türkiye ile Ermenistan arasında doğrudan ticaretin başlatılmasına dair bürokratik hazırlıkların tamamlandığını, ortak sınırın açılmasına yönelik gerekli teknik ve bürokratik çalışmaların ise devam ettiğini duyurdu.
- Ayrıntılar: Türkiye ile Ermenistan arasında ticaret, güncel olarak transit ülke Gürcistan üzerinden yapılıyor ve burada vergi uygulanıyor. Yeni düzenlemeyle mallar, Türkiye'den Ermenistan'a doğrudan ihraç edilebilecek ve çıkış ile nihai varış noktasının bu ülkeler olduğu belirtilebilecek.
Motorlu kara taşıtları istatistikleri
TÜİK, Nisan ayına ilişkin motorlu kara taşıtları istatistiklerini yayımladı.
- Ayrıntılar: Geçen ay Türkiye’de 182 bin 34 adet taşıtın trafiğe kaydı yapıldı. Trafiğe kaydı yapılan taşıt sayısı, aylık bazda %13,8 artarken yıllık bazda %5,2 azaldı. Kaydolan taşıtların %45’ini otomobiller, %38,5’ini ise motosikletler oluşturdu. Nisan ayı verileri, trafiğe kayıtlı toplam taşıt sayısını 34 milyon 199 bin 933’e çıkardı.
- Öte yandan: Geçen ay 919 bin 896 adet taşıtın devri yapıldı. Bu taşıtların %65,8'ini otomobiller, %15,1'ini kamyonetler, %11,4'ünü ise motosikletler oluşturdu. Ay boyunca trafiğe kaydı yapılan otomobiller arasında en çok görülen beş marka, Renault, Volkswagen, Toyota, Hyundai ve Peugeot oldu.
Her 5 çalışandan 1’i AI kullandığını gizliyor
İnsan kaynakları platformu Kolay İK’nın LinkedIn üzerinden 254 kişinin katılımıyla yaptığı yeni bir araştırma, her 5 çalışandan 1’inin yapay zeka kullandığını gizlediğini ortaya koydu.
- Ayrıntılar: Katılımcıların %61’i, yapay zeka kullanımı konusunda tamamen şeffaf olduğunu belirtti. Buna karşılık %14’lük bir kesim, söylediğinden daha fazla yapay zeka kullandığını ifade ederken %5, şirketinin olumsuz yaklaşabileceğini düşündüğü için kullanımını paylaşmadığını dile getirdi. %20’lik bir kesim ise henüz yapay zeka araçlarını kullanmadığını ifade etti.
- Ek olarak: Katılımcıların %62’si, yapay zekanın iki yıl içinde iş tanımlarını önemli ölçüde değiştireceğini bilmeleri hâlinde yapay zeka becerilerini geliştireceğini ifade etti. %25’lik bir kesim, yapay zekanın etkisinin abartıldığını düşünerek süreci akışına bırakacağını söylerken iş ya da sektör değişikliği yapacağını ifade edenlerin oranı %13 oldu.
Standard Chartered’da işten çıkarma
İngiltere merkezli bankacılık devi Standard Chartered, otomasyon ve yapay zeka kullanımını artırarak hayata geçireceği yeniden yapılanma planı kapsamında 2030’a kadar kurumsal rollerin %15’inden fazlasını azaltacağını duyurdu.
- Önemli ayrıntı: Söz konusu hamle, 7 binden fazla pozisyonu etkileyecek.
Veri merkezlerinin enerji tüketimi
Uluslararası Veri Merkezi Birliği’ne göre ABD ve Birleşik Krallık’ta yapay zeka ve internet altyapısını besleyen veri merkezlerinin elektrik tüketimi, toplam tüketimin %6’sına yaklaştı.
- Ayrıntılar: Veri merkezlerinin elektrik kullanımının 2030’a kadar dört katına çıkması beklenen Birleşik Krallık’ta 2025’in ilk yarısında şebeke bağlantı başvurularında %460 artış görüldü. ABD’de ise veri merkezi tüketiminin yaklaşık %13’ünün, kullanılmayan “zombi hizmetlerden” kaynaklandığı ve bunun 3 GW’tan fazla enerji israfına yol açtığı belirtildi.
Meta’da yeniden yapılanma
Nisan ayı sonlarında 8000 çalışanını işten çıkaracağını ve 6000 açık pozisyonu kapatacağını açıklayan Meta, şirket çalışanlarına gönderdiği bir e-postada 7000 çalışanı yapay zeka araçları ve uygulamaları geliştirmeye odaklanan dört yeni birime kaydıracağını duyurdu.
- Önemli ayrıntı: Yeni birimlerde, çalışan başına daha az yönetici düşeceği belirtildi.
Elon Musk OpenAI davasını kaybetti
Elon Musk’ın kuruluş amacından sapmak, insanlığa yarar sağlayacak yapay zeka teknolojileri geliştirme hedefinin peşinden gitmemek ve kendisini kâr amacı gütmeyen bir araştırma laboratuvarı olma konusunda yanlış bilgilendirmekle suçlayarak kurucuları arasında bulunduğu OpenAI’a açtığı davada jüri Musk aleyhine karar verdi.
- Önemli ayrıntı: Musk'ın OpenAI yöneticilerine yönelik iddialarını reddeden jüri, davanın zaman aşımı süresi geçtikten sonra açıldığına hükmetti.
Anthropic, Stainless’ı satın aldı
Anthropic, yazılım geliştirme kitlerinin (SDK) oluşturulmasını ve bakımını otomatik hâle getiren yapay zeka araçları geliştiren Stainless’ı satın aldı.
- Ayrıntılar: Eski Stripe mühendisi Alex Rattray tarafından 2022’de kurulan girişimin müşterileri arasında OpenAI ve Google da bulunuyordu. Anthropic, satın alımın ardından tüm Stainless ürünlerinin kademeli olarak kapatılacağını, fakat müşterilerin bugüne kadar oluşturdukları SDK’ları kullanmaya devam edebileceklerini açıkladı.
OpenAI, Apple hakkında yasal işlem başlatmaya hazırlanıyor
2024 yılında Apple Intelligence’ı tanıtan Apple ile iki yıl önce işbirliği yapan OpenAI’ın, anlaşmadan beklediği faydaları göremediği ve Apple hakkında yasal işlem başlatmaya hazırlandığı bildirildi.
- Ayrıntılar: Reuters’ın haberine göre OpenAI, işbirliğinin ChatGPT aboneliklerini artırmasını ve Apple uygulamalarıyla daha derin bir entegrasyona yol açmasını bekliyordu. Fakat bu beklentiler karşılanmadı. Bunun üzerine girişim, Apple ile anlaşmayı yeniden müzakere etmek ve mevcut sorunları yasal yollara başvurmadan çözmek istedi, ancak sonuç alamadı. OpenAI’ın, doğrudan dava açmak yerine, sözleşme ihlali bildiriminde bulunmayı planladığı aktarıldı.
İngiltere’den Deutsche Bank’e 221 bin dolar ceza
İngiltere’nin Mâli Yaptırımlar Uygulama Ofisi (OFSI), Almanya merkezli Deutsche Bank’in Londra şubesine 2022’de Rusya’ya yönelik yaptırımları ihlal ettiği gerekçesiyle 221 bin dolar para cezası verdi.
- Ayrıntılar: OFSI’ın açıklamasına göre banka, 2022’nin Haziran ve Temmuz aylarında yaptırım uygulanan bir kuruluşla bağlantılı bir Rus şirkete 635 bin 619 sterlin tutarında iki ödeme işlemi yaptı. Fakat şube, bu ödemeleri aynı yılın Eylül ayında OFSI’a kendi isteğiyle bildirdi. Bu nedenle başlangıçta 300 bin sterlin olarak belirlenen cezada %45’lik bir indirim uygulandı.
Tortilla Mexican Grill’de kritik muhasebe hatası
İngiltere merkezli restoran zinciri Tortilla Mexican Grill, Fransa operasyonlarında 2,5 milyon sterlinlik giderin mâli tablolara işlenmediğini açıkladı.
- Bir adım sonrası: Açıklamanın ardından şirket hisseleri %12 geriledi ve markanın kredi anlaşmalarının ihlal edilmiş olabileceği bildirildi.
Boğazlar İdaresi
İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi ve Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri, dünyanın en kritik enerji transit noktası Hürmüz Boğazı’ndaki geçişleri yönetmek için Basra Körfezi Boğazları İdaresi adlı yeni bir kurum kurulduğunu duyurdu ve gemilerin geçiş izinleri ile operasyon duyurularının bu yapı üzerinden izlenmesini istedi.
Birkaç haftalık petrol stoku kaldı
Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı Fatih Birol, G7 maliye bakanları toplantısı sırasında küresel ticari petrol stoklarının yalnızca birkaç haftalık arzı karşılayacak seviyeye indiğini ve Mart-Nisan döneminde kaydedilen küresel petrol stoklarının 246 milyon varil azaldığını açıkladı.
Nestle ve Perrier tesislerinde arama
Fransa’da adli ve idari denetim ekipleri, Nestle'ye ait bir laboratuvar ve şirket çatısı altında faaliyet gösteren su markası Perrier'in dolum tesisinde arama yaptı.
- Ayrıntılar: Söz konusu aramalar, tüketici hakları savunucusu bir grubun Paris savcılığına tüketiciyi yanıltma ve hile iddiasıyla suç duyurusunda bulunmasının ardından başlatılan adli soruşturma kapsamında yapıldı. Nestle, ilgili makamlarla tam işbirliği içinde çalıştığını açıkladı.
Air Antilles iflas etti
Karayipler’de faaliyet gösteren havayolu şirketi Air Antilles, iflas ederek faaliyetlerini tamamen sonlandırdı.
- Ayrıntılar: 2002'de kurulan şirket, 24 yıldır bölgesel yolcu taşımacılığı yapıyordu. Fakat Fransa’nın sivil havacılık otoritesinin Aralık ayında yaptığı güvenlik denetimi sonrası şirketin işletme lisansı iptal edildi. Ticari uçuşlarını sürdüremeyen şirket, ciddi gelir kaybı yaşamaya başladı ve denetimde tespit edilen sorunları giderecek finansmanı bulamadı. 69 milyon doların üzerinde borcu bulunduğu aktarılan Air Antilles için mahkeme tasfiye kararı verdi.
İşsizlikte istihdam etkisi
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre yılın ilk çeyreğinde işsiz sayısı, çeyreklik bazda 52 bin kişi azalarak 2 milyon 894 bin kişiye, işsizlik oranı ise 0,1 puan azalarak %8,2’ye geriledi.
- Ayrıntılar: İlgili dönemde işgücüne katılım oranı 0,7 puan azalarak %52,6’ya inerken istihdam oranı da 0,5 puan azalarak %48,3’e düştü. Geniş tanımlı işsizlik olarak da bilinen atıl işgücü oranı ise 0,6 puan artarak %30,4’e çıktı. Ayrıca ilk çeyrekte 301 bin kişilik istihdam kaybı yaşandı. Bu kaybın 189 bini hizmet sektöründe, 48 bini inşaat sektöründe, 44 bini tarım sektöründe, 20 bini ise sanayide kaydedildi.
Samsung’da greve geri sayım
Samsung ve şirketin 90 bin çalışanını temsil eden sendika arasında hükümet arabuluculuğuyla yapılan görüşmelerin başarısızlıkla sonuçlanmasının ardından 48 bin civarı çalışan grev hazırlığına başladı.
- Ayrıntılar: Sendika, prim ödemeleri konusunda rakip SK Hynix ile büyük bir fark olduğunu savunarak yıllık faaliyet kârının %15’inin ikramiyeye ayrılmasını istemişti. 21 Mayıs Perşembe günü başlayacak grev, 18 gün sürecek. Söz konusu iş bırakma hamlesinin, şirketin teslimatlarında gecikmelere yol açması ve küresel çip krizini kötüleştirmesi bekleniyor.
Saab, 79 yıllık fabrikasını kapattı
1945 yılında kurulan ve 2012’de iflas eden otomobil markası Saab, İsveç’in Trollhättan kentindeki fabrikasını kapatma kararı aldı.
- Ayrıntılar: İflasın ardından Saab’ın varlıklarını devralan National Electric Vehicle Sweden, operasyonları tamamen durduracağını açıkladı. Karar kapsamında fabrikada kalan son prototip araçlar ve üretim ekipmanları müzayedeyle satışa çıkarılacak. Fabrikada bulunan binlerce yedek parça, tasarım maketleri ve tarihî afiş de müzayedede yer alacak. Müzayede, 21-30 Mayıs tarihleri arasında yapılacak. Açık artırmanın son gününde Saab hayranlarına fabrikayı ziyaret etme fırsatı da sunulacak.
Çelik sektörüne koruma
Avrupa Parlamentosu, Avrupa Birliği'ndeki (AB) çelik sektörünü korumak için ithalat kotalarını azaltmayı ve gümrük vergilerini yükseltmeyi içeren önlemleri kabul etti.
- Ayrıntılar: Yeni düzenlemeye göre AB'nin gümrüksüz çelik ithalatı, yılda 18,3 milyon tonla sınırlanacak. Böylece gümrüksüz ithalat kotaları, 2024’e kıyasla %47 azaltılmış olacak ve kota dışı gümrük vergisi %50'ye yükseltilecek.
Fractile, 220 milyon dolar yatırım aldı
İngiltere merkezli yapay zeka çipi girişimi Fractile; Accel, Factorial Funds ve Founders Fund tarafından yönetilen yatırım turunda 220 milyon dolar yatırım aldı.
- Ayrıntılar: Conviction, Gigascale, O1A, Felicis, Buckley Ventures ve 8VC de tura katılan yatırımcılar arasındaydı. Şirket, yeni finansmanı ilk çiplerini ticarileştirmek ve operasyonlarını genişletmek için kullanacağını açıkladı.
OKUMAYA DEVAM EDİN
Japonya'dan çıkıp Avrupa ve ABD'nin büyük şehirlerine yayılan odyofil barlar, tekdüzeliğe ve hızlı tüketime karşı deneyimi, süreci ve niteliği önceliklendiren analog kültürün yaygınlaşmasının bir temsili. Yeme-içmeyle müziği birleştiren bu anlayışın güncel versiyonlarından biri de Asmalı Mescit'teki taproomx. İstanbul'da gecenin yüzleri yazı dizisinin bu bölümünde plak ve kraft bira hissiyatının mekana bürünme hikayesini taproomx’in ortaklarından Can Çakmakçı'dan dinliyoruz.

Google, geleneksel geliştirici etkinliği Google I/O’yu bu yıl 19 Mayıs Salı günü düzenlendi. Google ürünlerine gelecek en yeni özelliklerin tanıtımına sahne olan etkinlikte Gemini 3.5 model ailesi, Omni video modeli, Gemini Spark yapay zeka ajanı, Evrensel Sepet ve Daily Brief özelliği de duyuruldu.

Dışarıdan bakıldığında Japonya, kusursuz bir düzen, sarsılmaz bir disiplin ve kolektif bir kültürle anılıyor. Ancak bu parıltılı ve yüksek teknolojili yüzeyin altında, onlarca yıldır sessizce büyüyen başka bir gerçeklik var: Sistematik yalnızlık. Peki, nasıl oldu da bir duygu durumu, kâr marjları hesaplanan bir pazar alanına evrildi ve Japonya’da yalnızlık bu derece kurumsallaştı?

Türkiye’nin müze potansiyeli olağanüstü. Her şehirde bir arkeoloji müzesi olması da büyük bir zenginlik fakat her müzenin kendi ayırt edici kimliğini daha görünür kılması daha büyük bir kazanım olur. Peki isimlendirmeden başlayarak kimlik, anlatı ve deneyim bakımından müzelerimizi nasıl ileriye taşıyabiliriz?



