• Daday'da iki gün: Hasattan kışa | apéro Cumartesi

• Daniel Humm'dan HUMM, WE ARE ONA'dan DALAD'S | apéro gazete

• ABD’de 18-29 yaş arasındaki 995 kişiyle yapılan bir araştırmaya göre katılımcıların %32’si uyuşturucu ve alkol kullanımı hakkında bilgi edinmek için ChatGPT, Google Gemini ve Meta AI gibi araçları kullanıyor.

  • Ayrıntılar: JMIR Formative Research dergisinde yayımlanan araştırmada, yapay zekaya başvuranların yaklaşık %93’ünün madde kullanımının riskleri ve sonuçları hakkında bilgi aradığı, yaklaşık yarısının dozaj gibi belirli maddelere ilişkin sorular sorduğu, %35’inin ise bağımlılık gibi konuları araştırdığı görüldü. Araştırmacılar, sohbet botlarının yanlış veya riskli yönlendirmelerde bulunabileceği uyarısında bulunarak yanıtların doğruluğunun ve gençlerin davranışları üzerindeki etkilerinin incelenmesi gerektiğini belirtti.

• Martı, yapay zeka destekli sürücüsüz araçları paylaşımlı yolculuk hizmetine entegre etmeyi hedefleyen RoboMartı projesini duyurdu.

  • Ayrıntılar: Şirketin kurucusu Oğuz Alper Öktem, test sürüşlerinin başarıyla tamamlandığını açıkladı. Kameralar, LiDAR sensörler ve radar sensörlerle çevresini 360 derece algılayabilen RoboMartı, trafik ışıklarını, yayaları, araçları ve yol koşullarını analiz ederek sürüş kararları verecek şekilde tasarlandı. Projenin hizmete başlama tarihi, RoboMartı’nın faaliyet göstereceği şehirler ve kullanılacak araç sayısı henüz paylaşılmadı.

• Google, Gemini 4 Argon’un duyurulmasından iki hafta sonra bugüne kadarki en güçlü yapay zeka modeli olarak tanımladığı Gemini 4 Carbon’u da tanıttı.

  • Ayrıntılar: Karmaşık ve uzun süreli mühendislik görevleri için geliştirilen model, büyük yazılım projelerinde hataların kaynağını bulup düzeltmek için günlerce çalışabiliyor. Google’a göre Carbon; kodlama, çok adımlı görevleri yerine getirme, bilimsel akıl yürütme ve güvenlik açığı tespitinde Argon’u geride bırakıyor. İlk aşamada bir grup seçili siber güvenlik uzmanına açılan modelin daha sonra geliştiricilere, şirketlere ve tüketicilere de sunulması planlanıyor.

📊 Özel sektör tahvilleri. Fon krizinin ardından şirketlerin borçlanma araçlarındaki ödeme aksaklıkları büyüyor; yılbaşından 27 Ekim’e kadar vadesinde ödenemeyen anapara 12,7 milyar liraya ulaştı. Emircan Yaman, EXANTE için piyasadaki sorunları ve yatırımcıların karşılaştığı riskleri uzmanlarla değerlendirdi.

🏫 Haftanın tartışması: Ortak sınav, ortak fayda getirir mi? Millî Eğitim Bakanlığı’nın yeni ortak yazılı sınav sistemi, öğretmenlerin sınav hazırlama yetkisini daraltırken öğrencilerin farklı öğrenme ihtiyaçlarının nasıl gözetileceği sorusunu gündeme taşıyor. Ayşe Alan, ölçme-değerlendirmede ortak standartlarla öğretmenlerin mesleki özerkliği arasındaki dengeyi sorguladı.

🌍 Haftanın gündemi: İklim değişikliğinin ekonomik bedeli. Aşırı hava olayları üretimden enflasyona, büyümeden finansal istikrara uzanan sonuçlar doğuruyor. Burak Arzova, COP31 yaklaşırken merkez bankalarının ve ekonomi yönetimlerinin iklim risklerini nasıl değerlendirmesi gerektiğini, bu riskleri küçümsemekle geçici şoklara aşırı tepki vermek arasındaki denge üzerinden ele aldı.

📱 Haftanın fikri: Tek kişilik uygulamalar. Yapay zeka, yalnızca bir kişinin, ailenin veya arkadaş grubunun ihtiyacını karşılayan yazılımlar geliştirmeyi kolaylaştırıyor. Doğa Yurduneri, milyonlarca kullanıcıya ulaşma hedefinin yerini gündelik bir sorunu çözmeye bırakabildiği bu yeni dönemde, kodlamanın kişisel bir yaratıcılık aracına dönüşmesini inceledi.

🤖 Haftanın sorusu: Yapay zekayla dertleşmek, daha iyi bir hayat getiriyor mu? Türkiye’de üretken yapay zeka kullanımı yaygınlaşırken geçim sıkıntısı, güvencesiz çalışma ve fırsat eşitsizliği sürüyor. Hakan Bektaş, EXANTE için teknolojinin sunduğu kişisel destekle toplumsal refah arasındaki mesafeyi ve ekonomik kazanımlardan kimlerin yararlanacağını tartıştı.

⏳ Haftanın okuması: Pandemi günlerini özlemek bizi kötü biri mi yapar? Kapanma dönemine duyulan özlemin ardında, yavaşlayabilmek ve kendi zamanımız üzerinde söz sahibi olmak da var. Vartan Estukyan, Angst için bu duygunun çalışma düzenimizle ilişkisini ve kendimize vakit ayırabilmek için neden bir felaketi beklemek zorunda hissettiğimizi yazdı.

• Bir yıldır Türkiye’yi dolaşan Tükettiğimiz Dünya Documentarist Ekoloji Buluşmaları, 31 Ekim’de Adalar Müzesi’nde düzenlenecek film gösterimleri ve yönetmen söyleşileriyle başladığı şehir olan İstanbul’da sona erecek.

  • Ayrıntılar: Deniz ekosistemi ve adalarda yaşamı odağına alan programda Nazlı Ökten’in Bir Ada(m) ve Ayşenur Sülün’ün Hayalet Ağlar filmleri gösterilecek; ardından yönetmenlerle söyleşi yapılacak.

  • Bilgi notu: Saat 14.00’te başlayacak etkinliğe katılım ücretsiz.

• Yönetmen Thomas Ostermeier’in Türkiye’de yönettiği ilk oyun Değişim / Dönüşüm, Mine ve Tarık’ın evliliklerinin bir hesaplaşmaya dönüşmesini anlatan hikayesiyle 3 ve 4 Kasım’da Zorlu PSM’de sahnelenecek.

  • Ayrıntılar: Maja Zade’nin metnini Türkçeye uyarlayan Timuçin Esen, uzun bir aranın ardından tiyatro sahnesine dönüyor; Esen ile Funda Eryiğit, oyunda toplam 22 karaktere hayat veriyor.

• Türkiye genelindeki hava kalitesi ölçüm istasyonlarından elde edilen verilere göre hazırlanan havası en temiz iller sıralamasında Kırklareli birinci, Artvin ikinci, Bayburt üçüncü oldu; Sinop, Bingöl, Rize, Karabük, Kırşehir, Isparta ve Bartın da ilk 10’a girdi.

• ABD’nin Atlanta kentindeki G20 Dışişleri Bakanları Toplantısı’nda, bazı Avrupalı diplomatların Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’la aynı karede yer almaya itiraz etmesi üzerine planlanan aile fotoğrafı çekimi iptal edildi.

  • Ayrıntılar: Türkiye’yi Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın temsil edeceği toplantıda Ukrayna ve İran’daki savaşlar, ticaret gerilimleri ve Hürmüz Boğazı başta olmak üzere deniz yollarının güvenliği ele alınacak.

  • Öte yandan: Önceki toplantılara davet edilen Ukrayna ile G20’nin kurucu üyelerinden Güney Afrika, ABD yönetimi tarafından toplantıya çağrılmadı.

• Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın davetiyle bugün çalışma ziyareti için Türkiye'ye gelece.

  • Ayrıntılar: Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı, İstanbul’daki görüşmelerde ikili işbirliği, Rusya-Ukrayna Savaşı ve Karadeniz’deki güvenlik durumunun ele alınacağını duyurdu.

• Şef Maksut Aşkar’ın İstanbul’daki restoranı Neolokal, dünyanın en prestijli gastronomi listelerinden The World’s 50 Best Restaurants 2026’nın 51-100 sıralamasında 94. sırada yer aldı.

  • Nedir? 21 Ekim’de açıklanan liste, altı kıtadan 36 şehirdeki restoranları bir araya getiriyor. Anadolu mutfak mirasını çağdaş tekniklerle yorumlayan Neolokal, bu başarıyla Türkiye’yi uluslararası gastronomi sahnesinde temsil ediyor.

  • Ayrıca: Listenin ilk 50 restoranı ise 4 Kasım’da Peru’nun başkenti Lima’da düzenlenecek törenle açıklanacak.

  • Okuma önerisi: En iyileri açıklayan liste her yönüyle yeterince iyi mi? | Reyhan Ülker, apéro

• Büyük Ev Ablukada, Jakuzi ve Arkadaş, farklı müzikal dünyaları tek günlük bir programda buluşturan Kendine Has Sahnesi kapsamında 31 Ekim’de İstanbul KüçükÇiftlik Park’ta sahne alacak.

  • Ayrıntılar: “Renkleri geri getirmek” fikrinden hareket eden konser serisi, alternatif müziği merkeze alıyor; üç grubun kendine özgü sahne performanslarını aynı gün izleme fırsatı sunuyor.

• Apple’ın ticari sırlarının kötüye kullanıldığını öne sürerek OpenAI ve iki eski çalışanına açtığı davada duruşma tarihi, 19 Temmuz 2027 olarak belirlendi.

  • Ayrıntılar: Apple, davada eski çalışanları Chang Liu ve Tang Yew Tan’ın ticari sır niteliği taşıyan gizli ürün ve teknoloji bilgilerini OpenAI’ın donanım geliştirme çalışmalarına yardımcı olmak için kullandığını öne sürüyor. OpenAI’ın yanı sıra io Products’ın da taraf olduğu davada belge paylaşımının büyük ölçüde 5 Şubat’a kadar tamamlanması, delil toplama sürecinin ise 12 Mart’ta sona ermesi planlanıyor.

• Rusya ve Ukrayna, Ukrayna’nın güneyinde Rus işgali altındaki Oleşki kentinden sivillerin tahliyesine başlarken ABD First Lady’si Melania Trump’ın arabuluculuğunda sağlandığı bildirilen ateşkesin süresi pazar günü doluyor.

  • Ayrıntılar: Kent sakinlerine Rusya ve Belarus üzerinden Ukrayna’nın kontrolündeki topraklara gidecek otobüslere binmeleri için dört saatlik süre tanındı; birkaç yüz kişinin gaz, elektrik ve şebeke suyu bulunmamasına rağmen kentte kalmayı tercih ettiği bildirildi.

• Gastronomi, sanat ve tasarımı biraraya getiren WE ARE ONA, Art Basel Paris kapsamında şef Dalad Kambhu ve sanatçı Rirkrit Tiravanija ile DALAD’S adlı geçici restoran projesini hayata geçirdi. 18-25 Ekim tarihleri arasında, Place de l’Étoile yakınındaki gizli bir mekandaki deneyim, Tayland mutfağını çağdaş bir yorumla sundu.

  • Neler neler? Tiravanija’nın geleneksel Tayland balıkçı teknelerinden esinlenerek tasarladığı paslanmaz çelik masalarda yemekler konukların önünde hazırlandı. Kambhu, yerel malzemeleri geleneksel tarifler ve modern tekniklerle buluşturduğu dört aşamalı öğle ve sekiz aşamalı akşam menüleriyle 100 kişiye kadar konuğu ortak bir sofrada buluşturdu.

• İsrail’de 27 Ekim’de yapılan genel seçimlerin açıklanan sonuçlarına göre Başbakan Binyamin Netanyahu’nun bloku 53, Gadi Eisenkot’un öncülük ettiği muhalefet bloku 48 sandalye kazanırken Arap partileri toplam 19 sandalyeyle tarihindeki en yüksek temsile ulaştı.

  • Ayrıntılar: Hiçbir blok hükümet kurmak için gereken 61 sandalyeye ulaşamadı; Arap partilerinin desteği muhalefete çoğunluk sağlayabilecek olsa da bloktaki Siyonist partilerin Demokratlar dışındakileri bu işbirliğine karşı çıkıyor.

  • Bir adım sonrası: Sonuçların 4 Kasım’da Cumhurbaşkanı Isaac Herzog’a sunulması, yeni parlamentonun 10 Kasım’da yemin etmesi bekleniyor.

• Türkiye İstatistik Kurumu’na göre, 2026’nın üçüncü çeyreğinde yurt dışını ziyaret eden vatandaş sayısı geçen yılın aynı dönemine göre %24,2 artarak 4,2 milyona ulaştı.

  • Ayrıntılar: Aynı dönemde turizm gideri %22,6 artışla 3,04 milyar dolara yükselirken yurt dışına çıkan vatandaşların kişi başı ortalama harcaması 723 dolar oldu.

  • Öte yandan: Türkiye’nin turizm geliri %5 artarak 25,53 milyar dolara çıktı; Türkiye’den çıkış yapan ziyaretçi sayısı ise %1,6 azalarak 23,26 milyona geriledi.

• Üç Michelin yıldızlı Eleven Madison Park’ın şefi Daniel Humm, New York’un West Village semtinde, adını taşıyan HUMM restoranını açtı. Eleven Madison Park’a kıyasla daha rahat bir deneyim sunan mekanın iç tasarımı Fransız tasarımcı Pierre Yovanovitch imzası taşıyor.

  • Mekandan: Bordo ve hardal tonlarının yoğun olduğu restoranda kadife oturma grupları, cilalı kırmızı bölmeler ve buzlu cam avizelerle sıcak, teatral bir atmosfer yaratılıyor. Francesco Clemente’nin yıldızlar ve deniz canlılarıyla bezeli el boyaması tavan freski, Rashid Johnson’ın duvar resmi ve Louise Bourgeois’nın eserleri dekorasyona sanatsal bir boyut katıyor.

  • Menüden: Açık mutfaktaki seramik kaplı odun fırını, mevsimsel malzemeleri öne çıkaran modern Amerikan mutfağının odağında. Menüde Humm’ın annesinden ilham alan iki kişilik fırında tavuk, kömür ateşinde pişirilmiş levrek, ev yapımı makarna ve ballı süt dondurması öne çıkıyor. Kırmızı et içermeyen menü, sebze odaklı yaklaşımıyla dikkat çekiyor.

  • Okuma önerisi: Daniel Humm Dreams of a Restaurant Where No One Wants to Leave | Daniel Humm, Bon Appétit

• Meta, X rakibi platformu Threads’de kullanıcıların gönderilerini yalnızca seçtikleri arkadaşlarıyla paylaşmasını sağlayan “Threads Friends” özelliğini test etmeye başladı.

  • Ayrıntılar: Instagram’ın “Yakın Arkadaşlar” özelliğine benzeyen sistem, İrlanda, İtalya ve Japonya’da test ediliyor. Teste katılan kullanıcılar, listelerine diğer ülkelerden kullanıcıları da ekleyebiliyor. Listeye en fazla 50 kullanıcı dahil edilebiliyor. Gönderileri yalnızca listedekiler görebiliyor. Bu kişilerin gönderilere bıraktığı beğeni ve yanıtlar da listedeki diğer kullanıcılar tarafından görüntülenebiliyor. .

• Bakırköy Belediyesi’ne yönelik “ihaleye fesat karıştırma” ve “irtikap” iddialarıyla yürütülen soruşturmada gözaltına alınan 63 kişiden 39’u tutuklandı; 18 kişi adli kontrol şartıyla, altı kişi ise savcılık ifadelerinin ardından serbest bırakıldı.

  • Ayrıntılar: Tutuklananlar arasında belediye başkan yardımcıları Abdülhamit Pehlivan, Cemalettin Özdemir, Arda Karadağ ve Ali Rıza Akyüz ile Başkan Yardımcısı Vekili Nurcan Alan bulunuyor; Zabıta Komiseri Ayhan Kıvılcım hakkında ise ev hapsi kararı verildi.

  • Öte yandan: Belediye Başkanı Ayşegül Ovalıoğlu’nun 86 yaşındaki babası Mustafa Özdemir ve dayısı Metin Soğuksu, adli kontrol şartıyla serbest bırakılanlar arasında yer aldı.