Türkiye’de yakın zamanda sosyal medya kullanımına ilişkin iki yeni düzenleme gündemde. 15 yaş altı çocukların sosyal medya kullanımına kısıtlama getiren yasa taslağı, TBMM Komisyonu’ndan geçerken Adalet Bakanı Akın Gürlek de sosyal medyaya kimlikle giriş uygulamasını başlatacak bir düzenleme üzerinde çalıştıklarını duyurdu. Uzmanlar, her iki düzenlemenin de çeşitli riskler ve belirsizlikleri beraberinde getireceğini vurguladı.

Son haftalarda Türkiye’de sosyal medya kullanımına ilişkin iki düzenleme taslağı gündemde. 15 yaş altı çocukların sosyal medya kullanımına kısıtlama getiren yasa taslağı, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Komisyonu’ndan geçerken Adalet Bakanı Akın Gürlek de sosyal medyaya kimlikle giriş uygulamasını başlatacak bir düzenleme üzerinde çalıştıklarını duyurdu.

YAZININ DEVAMI

X, platformuna Elon Musk’ın yapay zeka girişimi xAI’ın sohbet robotu Grok’tan güç alan iki yeni özellik ekledi.

• Ayrıntılar: X’in uygulama içi görsel düzenleme aracı, Grok desteği eklenerek güncellendi. Kullanıcılar artık, düzenleyicide metin komutlarıyla Grok’tan fotoğrafları düzenlemesini, yüzleri bulanıklaştırmasını veya görsellere yazı eklemesini isteyebilecek. Grok ayrıca, tercih edilmesi durumunda dil bariyerini ortadan kaldırmak için akışa düşen yabancı dildeki tüm gönderileri otomatik olarak kullanıcının diline çevirecek.
• Neden önemli? X, daha önce platformda Grok ile görüntü düzenlemenin çok daha kolay bir yolunu sunuyordu. Kullanıcılar, gönderi altında Grok’u etiketleyerek fotoğraflar üzerinde düzenleme yapmasını isteyebiliyordu. Fakat Grok, X’te fotoğrafları paylaşılan gerçek kadın ve çocukların bikinili ve yarı çıplak görsellerini oluşturmaya başlamasının ardından geniş çapta tepki topladı. Bunun üzerine X, söz konusu özelliği erişime kapattı.

Instagram, 13-18 yaş arasındaki kullanıcılara sunduğu ve hesaba otomatik olarak belirli kısıtlamalar getiren Genç Hesapları’nın +13 film derecelendirme kriterleriyle uyumlu hâle getirileceğini açıkladı.

• Ayrıntılar: Yeni standart, gençlerin Instagram’da +13 yaş grubuna uygun bir filmin içeriğine eşdeğer içerikler görmesini sağlayacak. 18 yaş altındaki kullanıcıları otomatik olarak bu standarda geçirecek olan platformda gençler, ebeveyn izni olmadan bu ayardan çıkamayacak. +13 standardı, hesaplar, yorumlar, arama sekmesi, keşfet akışı, içerik akışı, direkt mesajlar ve yapay zeka etkileşimleri de dahil, tüm platform genelinde geçerli olacak.
• Ek olarak: Meta, daha kısıtlayıcı bir deneyimi tercih eden ebeveynler için “Kısıtlı İçerik” adlı bir modu da kullanıma sunacak. Ebeveynlere, gençlerin Instagram’da neler göreceği konusunda daha fazla kontrol sağlayan mod, yorum görme, yorum yapma ve yorum alma özelliklerini de devre dışı bırakacak.

Elon Musk, kurucuları arasında bulunduğu OpenAI’a kuruluş amacından saptığı, insanlığa yarar sağlayacak yapay zeka teknolojileri geliştirme hedefinin peşinden gitmediği ve kâr amacı gütmeyen bir araştırma laboratuvarı olma konusunda kendisini yanlış bilgilendirdiği gerekçesiyle 2024'te açtığı davada mahkemeye haklı bulunması durumunda dikkate alınabilecek çözüm önerilerini sundu.

• Ayrıntılar: OpenAI CEO’su Sam Altman ve OpenAI Başkanı Greg Brockman’ın görevlerinden alınmasını talep eden Musk, Ekim ayında girdiği yeniden yapılanma süreci kapsamında kâr odaklı bir iştirak kuran OpenAI’ın yeniden kâr amacı gütmeyen bir kuruluş olarak faaliyet göstermesini de istedi. Dava duruşmaları, 27 Nisan’da başlayacak.
• Bir adım geriden: Musk, aynı davada daha önce OpenAI ve yatırımcısı Microsoft’tan 134 milyar dolar tazminat da talep etmişti.

Paylaşımlı yolculuk platformu Uber, Amazon’un bulut bilişim birimi Amazon Web Services (AWS) ile yaptığı bulut sözleşmesini genişleteceğini duyurdu.

• Ayrıntılar: Anlaşma kapsamında Uber, AWS’nin düşük güç tüketimine odaklanan ARM tabanlı sunucu işlemcisi Graviton’ın kullanımını artıracak. Şirket ayrıca, AWS’nin NVIDIA rakibi yapay zeka çipi Trainium3’ü de kendi sistemleriyle test etmeye başlayacak. Böylece platform, AWS’nin yapay zeka çiplerini kullanan Anthropic, OpenAI ve Apple gibi büyük teknoloji şirketleri arasına katılacak.

ABD merkezli çip üreticisi Broadcom, Google ve Anthropic ile iki yeni anlaşma imzaladı.

• Ayrıntılar: 2031’e kadar geçerli olan anlaşma kapsamında Broadcom, Google ile işbirliği içinde yeni nesil yapay zeka çipleri geliştirecek ve tedarik edecek. Şirket ayrıca, 2027’den itibaren Anthropic’e Google’ın yapay zeka çipleriyle 3,5 GW kapasitesinde bilgi işlem gücü sağlayacak.

Anthropic, siber güvenlik odaklı yeni yapay zeka modeli Mythos’un önizleme sürümünü Amazon, Apple, Broadcom, Cisco, CrowdStrike, Linux Vakfı, Microsoft ve Palo Alto Networks’ün de aralarında bulunduğu iş ortaklarının kullanımına sundu.

• Ayrıntılar: 12 iş ortağının savunma amaçlı güvenlik çalışmaları ve kritik yazılımların güvenliğini sağlamak için Mythos’u kullandığı Project Glasswing girişiminin bir parçası olarak yayımlanan model, Anthropic’in “bugüne kadarki en güçlü modellerinden biri” olarak nitelendirildi. Hem birinci parti hem de açık kaynaklı yazılımların kodlarındaki güvenlik açıklarını taramak için kullanılan Mythos, birkaç hafta içinde binlerce güvenlik açığı tespit etti. Bu açıkların çoğunun 1-12 yıl öncesine dayandığı belirtildi. Şirket, Mythos’un oldukça güçlü kodlama ve muhakeme becerilerine sahip olduğunu vurguladı.

Meta, geçen yıl kurulan yapay zeka odaklı Superintelligence Labs biriminin geliştirdiği ilk büyük dil modeli Muse Spark’ı Meta AI’a entegre etti.

• Ayrıntılar: Gelecek haftalarda tüm Meta platformlarına entegre edilecek olan Muse Spark, bilim, matematik ve sağlık alanlarındaki karmaşık soruları mantıksal olarak çözümleyebiliyor. Meta AI’a çok modlu algılama kabiliyeti kazandıran modelle birlikte asistanın arayüzü de güncelleniyor. Artık kullanıcılar, Meta AI’da sohbet robotunun hem hızlı yanıtları hem de karmaşık problemleri ele almasına olanak tanıyan modlar arasında geçiş yapabiliyor. Karmaşık problemlerin ele alındığı “Düşünme” modunda model, aynı anda birden fazla yapay zeka ajanı çalıştırıyor. Muse Spark, gelişmiş sağlık içgörüleri ve görsel kodlama yetenekleri de sunuyor.
• Bununla birlikte: Meta, Meta AI’a yeni bir “Alışveriş” modu da ekledi.

Yerli biyoteknoloji girişimi PhiTech, Entertech İstanbul Teknokent ve Yapı Kredi Portföy işbirliğiyle kurulan Entertech Girişim Sermayesi Yatırım Fonu'nun (GSYF) liderliğinde hayata geçirilen yatırım turunda 2,4 milyon dolar yatırım aldı.

• Önemli ayrıntı: Yeni yatırım, PhiTech’in nadir hastalıklar için geliştirdiği çok katmanlı yapay zeka çözümlerini pazarda büyütmek ve kanser odaklı çözümlerin Ar-Ge süreçlerini tamamlamak için kullanılacak.

Avustralya merkezli yapay zeka altyapısı sağlayıcısı Firmus, Coatue Management liderliğindeki yatırım turunda 505 milyon dolar finansman topladı.

• Ayrıntılar: NVIDIA’nın da katıldığı tur, şirketin değerlemesini 5,5 milyar dolara çıkardı. Yeni finansman, veri merkezi kapasitesini genişletmek, yeni tesisler geliştirmek, çip dağıtımı yapmak ve büyük ölçekli yapay zeka iş yükleri için gerekli güç ve soğutma altyapısını desteklemek için kullanılacak.

Otonom araçlar, robotlar ve fiziksel yapay zeka sistemlerinin topladığı video verilerini analiz ederek eğitime hazır veri setlerine dönüştüren ABD merkezli girişim Nomadic, TQ Ventures liderliğindeki yatırım turunda 8,4 milyon dolar yatırım aldı.

• Ayrıntılar: Kurucuları arasında Türk girişimci Mustafa Bal’ın da bulunduğu girişimin yatırım turuna Pear VC ve Google DeepMind’ın baş bilim insanı Jeff Dean de katıldı. Şirket, yeni yatırımı ekibini büyütmek, müşteri tabanını genişletmek ve ürününü geliştirmek için kullanacağını açıkladı.

Google, aynı anda çok sayıda sekmeyle çalışan kullanıcılar için Chrome tarayıcısına sekmeleri dikey olarak düzenleme seçeneği ekledi.

• Ayrıntılar: Yeni özellik, herhangi bir Chrome penceresine sağ tıklayınca çıkan “Sekmeleri dikey olarak göster” seçeneği üzerinden aktif hâle getirilebilecek. Bu seçeneğe tıklandığında arayüzün üst kısmında açık olan tüm sekmeler, solda açılan bir kenar çubuğunda alt alta listelenecek. Dikey olarak listelenebilecek sekme sayısında herhangi bir sınır olmayacak.

Intel, Elon Musk’ın Terafab projesine katıldığını açıkladı.

• Ayrıntılar: Elon Musk, şirketleri Tesla, SpaceX ve xAI’ın bugüne kadarki en büyük çip üretim tesisini inşa etmek üzere başlattıkları ortak proje Terafab’i Mart ayında duyurdu. Proje kapsamında üç şirketin her yıl 1 TW yeni bilgi işlem gücü yaratacağını belirten Musk, projenin en az 20 milyar dolara mâl olacağını açıklamıştı. Bu kapsamda Tesla’nın genel merkezinin bulunduğu Austin’de bir fabrika kurulacağı ve fabrikada iki tür çip üretileceği aktarılmıştı. Intel’in, fabrika altyapısını kurma noktasında projeye katkı sağlaması bekleniyor.

Bloomberg analisti Mark Gurman, Apple’ın katlanabilir iPhone modelini Eylül ayında iPhone 18 Pro ve iPhone 18 Pro Max ile birlikte tanıtmayı planladığını bildirdi.

• Ayrıntılar: Gurman’ın iddiası, Nikkei Asia’nın Apple’ın katlanabilir iPhone’un tasarımında beklenenden daha fazla problemle karşılaşması nedeniyle sonbahar aylarında planladığı lansmanı erteleyebileceğini bildirmesinden birkaç gün sonra geldi. Gurman, test aşamasındaki problemler ilk tedariki sınırlandırabilecek olsa da Apple’ın yine de cihazı yeni iPhone ile aynı anda veya iPhone 18 serisinden kısa bir süre sonra piyasaya sürmeyi planladığına işaret etti.

İnsanlığı 50 yıldan uzun bir süre sonra ilk kez tekrar Ay’a götürecek Artemis programının ilk insanlı görevi Artemis II’nin mürettebatı, Ay yüzeyine en yakın uçuşunu tamamlayarak “Ay’ın karanlık yüzü” olarak da bilinen bölgeyi ilk kez insan gözüyle görüntülemeyi başardı.

• Ayrıntılar: Uçuş sırasında mürettebatı taşıyan Orion uzay aracı, Ay’ın yüzeyine 6 bin 545 kilometre kadar yaklaştı. Ekip, 6 Nisan’da da Dünya’dan 406 bin kilometre uzağa giderek 1970’te Apollo 13 göreviyle kırılan 398 bin kilometrelik rekoru geride bırakmış ve insanlığın uzayda kat ettiği en uzak noktaya ulaşmıştı. Görevin tüm ana hedeflerini tamamlayan mürettebat, yakın geçiş sonrası dönüş için yola çıktı. Ekibin, Cumartesi sabah saatlerinde Orion kapsülüyle birlikte Pasifik Okyanusu’na iniş yapması bekleniyor.
• Ek olarak: Mürettebat, Ay’ın uzak bölgesinden çektiği görüntüleri de Dünya’ya ulaştırdı. Fotoğraflardan biri, tıpkı günbatımı gibi Dünya’nın ufukta battığı anları gözler önüne sererken diğeri, Ay’ın Güneş’i tamamen kapattığı 57 dakikalık bir tutulmayı gösterdi.

🗞 Quando: Yapay zeka ve doğa: AI’ın gezegenimize bedeli insanlığın varoluşu olabilir mi? | Prof. Dr. Gresi Sanje

🗞 Pareto: AI aklaması: Yapay zeka kaynaklı işten çıkarmalar gerçeği yansıtıyor mu? | Doğa Yurduneri

🗞 Soli: Gizemli krallığın izinde: Mantarların dünyasını keşfedebileceğiniz müzeler | Deniz Aytekin

Bir önceki sayı:

🪪 Sosyal ağlarda kimlik dönemi, Artemis II rekoru

📱 Son olarak: Aposto'nun LinkedIn ve YouTube hesabını takip etmeyi unutmayın!

Çin merkezli otomobil üretcisi BYD, herhangi bir insan müdahalesine ihtiyaç duymadan hem şarj etme hem de lastik şişirme görevlerini yerine getirebilen tamamen otonom bir robotik sistem için Çin Ulusal Fikrî Mülkiyet İdaresi’ne patent başvurusu yaptı.

• Ayrıntılar: Patent dosyasına göre robotik sistem, araç park edildiğinde otomatik olarak batarya durumunu ve lastik basıncını kontrol ediyor. Daha sonra sistem, her iki işlemin de gerekli olup olmadığını tespit ederek görevleri sırasıyla yerine getiriyor. Hizmet döngüsündeki her bir adım, bir sonraki aşamaya geçmeden önce doğrulanıyor. Sistem ayrıca, araçta herhangi bir donanım değişikliği yapılmasını gerektirmiyor.

Verne; Uber ve Pony.ai ile işbirliği içinde Avrupa’nın ilk ticari robotaksi hizmetini Hırvatistan’ın başkenti Zagreb’de resmen başlattı.

• Ayrıntılar: Hizmet kapsamında Pony.ai’ın yedinci nesil otonom sürüş yazılımıyla donatılan Arcfox Alpha T5 elektrikli araçlar, Verne uygulaması üzerinden rezervasyona açıldı. Kullanıcılar, uygulama üzerinden yaklaşık 90 kilomatrekarelik bir alanı kapsayan hizmeti saat 07.00 ve 21.00 arasında kullanabiliyor. Verne tarafından yönetilen filodaki robotaksilerin, ilerleyen dönemlerde Uber üzerinden de çağrılabileceği ifade ediliyor.

YouTube, Premium abonelik planında “Otomatik Hız” ve “Hareket Modu” adlı iki yeni özelliği test etmeye başladı.

• Ayrıntılar: Otomatik Hız, oynatma hızının video temposuna göre otomatik olarak ayarlanmasını mümkün kılıyor. Özellik, konuşmaların yoğun olduğu bölümlerde videoyu hızlandırırken önemli ayrıntıların yer aldığı kısımlarda hızı yavaşlatıyor. Hareket Modu ise kullanıcıların hareket hâlinde ve dışarıda olduğu zamanlarda arayüzü sadeleştiriyor. Böylece arayüzdeki gereksiz ayrıntılar kaldırılarak odaklanma kolaylaştırılıyor.

ABD’de ticari araçlarla otonom paylaşımlı yolculuk hizmetleri sunmak için geçen yıl Uber ile işbirliği yapan Volkswagen’in MOIA America iştiraki, otonom ID.Buzz araçların testlerine Los Angeles kentinde başladı.

• Ayrıntılar: MOIA America ve Uber, günlük filo operasyonları için Los Angeles’da ortak bir tesis de kurdu. 10 araçlık bir filoyla testlere başlayan tesisin, nihayetinde 100’ün üzerinde ID.Buzz robotaksiye ulaşacağı açıklandı. İki şirket, yıl sonunda bir güvenlik operatörüyle otonom paylaşımlı yolculuk hizmetini başlatacak. 2027’de ise hizmet tamamen sürücüsüz hâle getirilecek.