Microsoft, Avrupa Birliği (AB) yönetmeliklerine uyum çalışmaları kapsamında ilk kez ülke bazlı gelir miktarlarını paylaştı.

• Ayrıntılar: Şirket, 30 Haziran 2025’te sona eren 12 aylık mâli dönemde Türkiye'de 114,6 milyon dolar gelir elde etti. Vergi öncesi kâr ise 31,4 milyon dolar olarak kayda geçti. Aynı mâli yıl içinde 5,37 milyon dolar vergi ödeyen Microsoft ayrıca, Türkiye’de 272 çalışanı olduğunu bildirdi.

BYD, bu yıl Manisa’da kurmayı planladığı fabrikayı askıya aldı. Çin merkezli otomobil şirketinin hükümetle hangi şartlarda sözleşme imzaladığını bilmeyen hemen herkes, BYD Türkiye’yi linç yağmuruna tuttu. Hem hükümet yetkilileri hem BYD bu konuda sessiz kalınca “Arka planda ne oldu?” sorusunun yanıtının peşine düştük.

Bu yıl BYD’nin Manisa’da kurmayı planladığı fabrikayı askıya almasıyla otomotiv sektöründe ortalık karıştı. Çin merkezli otomobil şirketinin hükümetle hangi şartlarda sözleşme imzaladığını, bağlayıcı bir madde bulunup bulunmadığını ve diğer koşulları bilmeyen hemen hemen herkes, BYD Türkiye’yi linç yağmuruna tuttu.

Hem hükümet yetkilileri hem de BYD, bu konuda sessiz kalmayı tercih etti. Oysa hepimiz biliyoruz ki hükümet, konu vergi ve alacak olunca hakkını kimsede bırakmaz. Bu nedenle BYD’nin Türkiye’yi kandırması da söz konusu olamaz.

• Fakat her iki taraf da bu kadar sessiz kalınca “Arka planda ne oldu?” sorusunun yanıtını araştırmak bize düştü.

Perde arkası: Son dönemde Avrupa Birliği’nin (AB) gündemine aldığı “Made in Europe” yaklaşımı, süreci etkileyen en önemli başlıklardan biri olarak öne çıkıyor. AB, elektrikli araçlarda yalnızca Avrupa’da üretimi değil, aynı zamanda yüksek oranda Avrupa menşeli parça kullanımını teşvik edecek yeni düzenlemeler üzerinde çalışıyor. Bu nedenle AB sınırları içinde üretim yapan ülkeler, önemli bir avantaj elde ederken Gümrük Birliği içinde yer alsa da AB üyesi olmayan Türkiye, aynı statüde değerlendirilmiyor.

Bu konuda kapı, tam olarak kapalı değil. Fakat esasında açık da değil. Türkiye için aralık bir kapı var ama şu an için o kapıdan içeri girmemiz pek mümkün değil…

Anlamı: Bu durumda Türkiye’de üretilen bir otomobilin Avrupa’da satılması mümkün görünmüyor. Dolayısıyla BYD’nin bu yatırımı askıya alması ve konuyla ilgili gelişmeleri beklemesi çok normal. Zira Türkiye’de üreteceği bir otomobili Avrupa’da satamayacak. Bu nedenle Türkiye’deki yetkililerin önce bu konuyu çözüme kavuşturması bekleniyor.

BYD’nin Macaristan fabrikasını birinci öncelik ilan etmesi ve Türkiye yatırımını beklemeye alması da bu stratejik değişimin sonucu olarak yorumlanıyor. Şirket, Avrupa pazarında büyürken olası gümrük vergilerinden ve gelecekte uygulanabilecek yerli üretim şartlarından etkilenmemek için üretimini doğrudan AB sınırları içine kaydırıyor.

Dahası: Reuters’ın iddiasına göre şirket, Macaristan’dan sonraki ikinci fabrikasını da AB içinde kurmayı değerlendiriyor.

YAZININ DEVAMI

Allianz ⁠Partners CEO’su Tomas Kunzmann, artan yapay zeka kullanımı nedeniyle seyahat sigortası birimindeki 1800’e yakın çalışanı işten çıkaracaklarını açıkladı.

Foxconn’un ikinci çeyrek geliri, yapay zeka ürünlerine yönelik güçlü talebin etkisiyle piyasa beklentilerini aşarak yıllık bazda %39,8 arttı ve 2,51 trilyon Tayvan dolarına yükseldi.

Bulut tabanlı tasarım platformu Figma, kullanıcıların yapay zekaya günlük konuşma dilinde komutlar vererek uygulama geliştirmesine olanak tanıyan ve yapay zeka ajanları sunan Bud’ın ekibini transfer etti.

• Önemli ayrıntı: Eski adı Orchids olan girişim, hem Bud hem de Orchids markalarını 18 Temmuz’a kadar kapatacak. Kullanıcıların bu tarihe kadar projelerini taşıması gerekecek.

Çin merkezli Kuaishou Technology, çatısı altında faaliyet gösteren yapay zeka destekli video üretim aracı Kling AI’ın Alibaba, Tencent ve Baidu’nun da aralarında bulunduğu bir yatırımcı grubundan 2,8 milyar dolar yatırım aldığını duyurdu.

• Ayrıntılar: 15 milyar dolar değerleme üzerinden yapılan yatırım kapsamında Alibaba, Tencent ve Baidu, Kling AI hissedarı oldu. Böylece Kuaishou Technology’nin Kling AI'daki payı, %100'den %68'e düştü. Kling AI’ın, finansman turu için iki ay içinde ek yatırımcılar bulabileceği ve topladığı yatırımı 3 milyar dolar bandına çıkarabileceği bildirildi.

Açık kaynaklı yapay zeka modellerine yönelik bulut altyapısı sağlayan ABD merkezli girişim Together AI, 800 milyon dolar yatırım aldı.

• Ayrıntılar: Aramco Ventures liderliğinde hayata geçirilen tura Vista Equity Partners, General Catalyst, NVIDIA, Emergence Capital, March Capital, Prosperity7 Ventures, Salesforce Ventures ve Coatue Management da katıldı. Şirketin değerlemesini 8,3 milyar dolara yükselten yeni finansman, çip altyapısını genişletmek, küresel veri merkezi kapasitesini artırmak ve kurumsal müşterilere yönelik yapay zeka platformunu geliştirmek için kullanılacak.

Hitman ve 007 First Light’ın arkasındaki oyun stüdyosu IO Interactive, 2023 yılında açtığı İstanbul ofisini kapattığını açıkladı.

• Arka plan: Söz konusu karar, Xbox’ın IO Interactive'in üzerinde çalıştığı Project Fantasy’den finansal desteğini çekmesinin ardından alındı. Danimarka merkezli oyun stüdyosu, oyunun tüm haklarını geri alarak geliştirme çalışmalarına bağımsız devam edeceğini duyursa da bütçeyi dengelemek için bazı stüdyolarını kapatmak zorunda kaldı.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen FETÖ ve “askerî casusluk” soruşturması kapsamında geçen yıl yönetimi Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu’na (TMSF) devredilen Assan Group’un yeni sahibi ROKETSAN oldu.

• Ayrıntılar: ROKETSAN, TMSF’nin Esentepe’deki binasında düzenlenen ihalede tek katılımcıydı. Assan Group için belirlenen muhammen bedel 416,5 milyon dolar, ihaleye katılım teminatı ise 41,65 milyon dolar olarak açıklanmıştı. Şirket, 471 milyon dolarlık teklifiyle Assan Group’u devraldı. Satış işlemlerinin tamamlanmasının ardından ROKETSAN, %100 iştiraki olarak kurulacak bir şirket üzerinden Assan Group tesislerini işletecek.

İngiltere merkezli lüks otomobil üreticisi Bentley, ilk elektrikli modeli Torcal’ı 23 Eylül’de Londra’da tanıtacağını duyurdu.

İngiltere merkezli havayolu şirketi EasyJet, Castlelake’in 5,5 milyar sterlinlik gayriresmî satın alma teklifini prensipte kabul ettiğini açıklamasından yalnızca birkaç gün sonra Apollo Management’ın 5,7 milyar sterlinlik teklifini onayladığını ve Castlelake’in teklifini artık değerlendirmeye almadığını açıkladı.

• Ayrıntılar: Şirketi satın almak için Castlelake, hisse başına 6,90 sterlinlik bir teklif sunarken Apollo Management, bu tutarı 7,15 sterlin olarak belirledi. EasyJet, konuya ilişkin açıklamasında Apollo Management’ın teklifinin geçen hafta prensipte kabul ettiği Castlelake teklifine kıyasla yatırımcılar için daha avantajlı olduğuna işaret etti. Apollo Management’a resmî bir teklif sunması için 7 Ağustos’a kadar süre verildi.

Küresel risk analizi şirketi FM'in hazırladığı 2026 Küresel Risk ve Dayanıklılık Endeksi, yatırımcılar için dünyanın en güvenli ülkesinin İsviçre olduğuna işaret etti.

• Önemli ayrıntı: İsviçre'yi Danimarka ve Norveç takip ederken ilk 10'da Avrupa dışından listeye girebilen tek ülke Singapur oldu.

İngiltere merkezli enerji devi BP, Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) petrol boru hattının işletmeciliğini Azerbaycan’ın petrol devi SOCAR'ın SOCAR Midstream Operations (SMO) iştirakine devretti.

• Ayrıntılar: Devir işleminin, hattın Azerbaycan, Gürcistan ve Türkiye'den geçen tüm bölümlerini kapsadığı belirtildi. Ayrıca Güney Kafkasya boru hattı sistemleriyle ilgili ortak operasyonlar da SMO'ya geçti.

Meta, Kanada’daki ilk, dünya genelindeki 33’üncü veri merkezini Alberta’da inşa edeceğini duyurdu.

• Ayrıntılar: 9,17 milyar dolar yatırımla Sturgeon County'de inşa edilecek tesis, 1 GW kapasite sunacak ve 1,8 GW’a kadar ölçeklenebilecek. 800 bin haneye eşdeğer elektrik tüketecek veri merkezinin enerji altyapısı, tamamen Meta tarafından finanse edilecek. Meta, bu elektrik tüketimini temiz ve yenilenebilir enerjiye yatırım yaparak telafi etmeyi hedefleyecek. Ayrıca kapalı devre sıvı soğutma sistemi kullanacak tesis, tipik bir golf sahasından daha az su tüketecek.

Güney Kore merkezli çip üreticisi SK Hynix, ABD’deki halka arzında 26,5 milyar dolar fon topladı.

• Neden önemli? SK Hynix’in halka arzı, bugüne kadar Amerikan borsalarında yabancı bir şirket tarafından hayata geçirilen en büyük halka arz oldu. Şirketin hisseleri, Cuma günü Nasdaq borsasında işlem görmeye başladı.

Çin merkezli robotik şirketi Unitree Robotics’in halka arz başvurusu onaylandı.

• Ayrıntılar: Onay kapsamında Unitree Robotics hisseleri, Şanghay’ın STAR Market borsasında listelenecek. İlk halka arzında 40,45 milyon hisse satmayı planlayan şirket, 619,4 milyon dolar finansman toplamayı hedefleyecek. Henüz halka arz için herhangi bir tarih ve hisse fiyatı açıklanmamış olsa da verilen onay 12 ay geçerli olacak.

🗞 Quando: Verimlilik miti: AI gerçekten maliyet tasarrufu sağlıyor mu? | Doğa Yurduneri

🗞 Exante: Geleceğin dünyasında yeni bir olgu: Elektriğin yüzyılı ve elektrodevlet | Yaman Alp Ungan

🗞 Soli: Gölgeden çıkan zanaat: Türkiye'de bağımsız saatçiliğin sessiz yükselişi | Orhun Canca

Bir önceki sayı:

📊 Suistimal araştırması, Sky-ITV anlaşması

📱 Son olarak: Aposto'nun LinkedIn ve YouTube hesabını takip etmeyi unutmayın!

BMI tarafından derlenen veriler, elektrikli araçlara yönelik küresel talebin Haziran ayında üst üste dördüncü ay artış gösterdiğine işaret etti.

• Ayrıntılar: Geçen ay dünya genelinde satılan elektrikli araç adedi, yıllık bazda %7 artarak 2 milyona ulaştı. Avrupa’da satışlar, %31’lik bir artışla 530 bin adede çıkarken Haziran ayı rekoru kırıldı. Fakat 11 milyon elektrikli araç satılan Çin’de satışlar %11 geriledi. Kuzey Amerika pazarında da %13’lük bir daralma gözlemlendi.

Finlandiya merkezli havayolu şirketi Jetflite, artan jet yakıtı maliyetlerinin tetiklediği mâli sıkıntılar nedeniyle 2026'nın geri kalanındaki tüm uçuşlarını iptal etti ve faaliyetlerinin büyük bölümünü sonlandırma kararı aldı.

• Ayrıntılar: 1980 yılında kurulan şirket, operasyonlarını sonlandırmak ve 53 çalışanını işten çıkarmak için 8 Haziran’da resmî istişare sürecini başlatmıştı. Çatı şirket Wihuri Aviation Group’un, Jetflite’ın kapanışından etkilenmeyeceği açıklandı.

İsviçre merkezli ilaç üreticisi Novartis, yeni nesil kanser ilaçları geliştiren İngiltere merkezli biyoteknoloji şirketi Myricx Bio'yu satın alacağını açıkladı.

• Ayrıntılar: Satış anlaşmasının toplam değeri 1,5 milyar dolara ulaşabilecek. Anlaşma kapsamında Novartis, Myricx Bio’ya 1,1 milyar dolar peşin ödeme yapacak. 400 milyon dolara varan ek ödeme ise bilimsel ve ticari başarı kriterlerine bağlı olacak. Düzenleyici kurumların onayına tâbi olan satış anlaşmasına ilişkin işlemlerin, yıl içinde tamamlanması bekleniyor.