#8: tanışıklık hâli
nedir (ve ne değildir)?
neden?
BUGÜNKÜ DESTEKÇİMİZ
nasıl?
son

#8: tanışıklık hâli

eğitimde sekizinci hâlimiz: tanışıklık hâli.
Kunduz - Eğitim Hâli 17 Eylül
Kunduz ile birlikte

Okula dönüşte en büyük destekçiniz: Kunduz

Eğitim hayatında öğrencilerin en zorlandığı noktalardan biri soru sormak desek, yanılmış olmayız. Kimi zaman arkadaşlardan ya da öğretmenden çekinmek, kimi zaman özellikle geceleri soru sorabilecekleri bir eğitmen bulamamak, her ders için…

Daha fazlasını öğren →

#8: tanışıklık hâli

eğitim hâli’nin sekizinci bülteninden herkese merhaba.

Okullar açıldı, yüz yüze eğitim başladı ve bu “yeni” başlangıç, beraberinde tanışıklıkları getirdi. Yaşadığımız tanışıklıkların hayatımızın bir yerine etki etmesini, iyi hissettirmesini ve unutulmaz olmasını diliyoruz.

eğitim hâli ile tanışıklığı olmayan arkadaşlarınıza, yakınlarınıza, tanıdıklarınıza bu bültenle tekrar “Merhaba!” demek isterseniz, çok seviniriz. 

Hoş geldiniz.

#8: tanışıklık hâli

Yeni, eski, unutulmaz, renkli ve her hâliyle tanışıklıklara doğru yol aldığımız bültenimizde;

  • Tanışıklık nedir (ve ne değildir)?
  • Neden eğitimde tanışıklıklara ihtiyacımız var?
  • Daha kapsayıcı bir eğitim ortamı için tanışıklığı nasıl artırabiliriz?

Sorularını soracak ve paydaşlarımızın verdiği cevapları takip edeceğiniz. Katkı sunan tüm paydaşlarımıza teşekkür ediyoruz.

Müziğin sesini açtıysanız tanışıklık hâli’ne başlıyoruz.

Zeynep & Muhammed

nedir (ve ne değildir)?

Tanışıklık nedir (ve ne değildir)?

Tanışıklığın bizlere hissettirdiği ve çağrıştırdığı birçok şey var.

Tanışıklık nedir (ve ne değildir)?

Görsel betimleme: Görselde Guim Tio’nun çizimiyle sırtları bize dönük şapkalı, şapkasız, ceketli, paltolu, sarışın, esmer, kumral birçok insan yan yana bekliyor.


Yeni başladığınız okul mekânını, sınıfınızı, öğretmenlerinizi, arkadaşlarınızı, derslerinizi düşünmenizi istesek hissettiğiniz şeyler, korku, güvensizlik veya merak olabilir. Aklınızda onlarca soru, hissettiğiniz onlarca duyguyla baş başa kaldığınızda yapacağınız şeyler, konfor alanımızdan çıkmak ve tanışıklığa adım atmak olabilir. O zamandan bu zamana baktığınızda tanışıklığın bizlere hissettirdiği ve çağrıştırdığı birçok şey var. 

“Doğru bir zamanda, doğru bir yerde ve doğru bir kişi/olgu/fikir ile tanışıklık, hayatımızı oldukça kolaylaştırabilir. Bu yönden bakıldığında, bireysel ve toplumsal alanımızda olasılıklarla dolu, rahatlatıcı ve güven verici bir unsur tanışık olma hâli. Yabancısı olduğumuz, ait hissetmediğimiz mekânlar, insanlar, hatta fikirler bize en başta iyi gelmez; öncelikle tanışıklık ister. Tanışıklık, her şeyin başlangıcı olma ihtimaline sahiptir.” - Irmak Akıncı Canbaz, Ağ Etkileşim Sorumlusu

“Kesinlikle güvende hissettiriyor. Bildiğim mekânları, tanıdığım yüzleri görünce her zaman rahatlarım.” - Ezgi İdemen Hazar, Orman Okulu Öğretmeni 

“Tanışıklık bana aşinalık, bilindik gibi kelimeleri çağrıştırıyor. Rutin hayatında her gün gidip geldiğin yolda rastladığın bir kedi, bir ağaç, aynı saatte yokuşu çıkan bir kadın, servise binen bir çocuk, balkondaki çiçeğe su veren bir kadın belki…” - Ümran Hancı, Sınıf Öğretmeni

“Sıcacık bir gülümseme ile kalpten bir merhabanın verdiği huzur. Tanışıklık hâli; anlama-anlaşılma, güven ortamında bulunma. Bazen aynı duygu, aynı mücadelenin içinde olmak tanışıklık… İsimlerden çok öte. İşte böyle bir his.” - Serda İlgili Narsüz, Okul Öncesi Öğretmeni, Yeşilyurt Açı Koleji Akademik Koordinatörü

Tanışık olduğumuzda güven, huzur veya aidiyet gibi birçok duyguyu yaşayabiliyoruz. Yaşadığımız bu duygularla birlikte tanışıklığı daha çok bireysel ve bireyler arası düşünsek de tanışıklık, bireylerin doğayla, sanatla, bilimle ve daha pek çok kavram ve disiplinle de yaşayabileceği bir deneyim. Tanışıklık, “tanışma”nın ötesine giderek içinde bir devamlılık barındırıyor. Temas edilen tek bir “an” değil; bir “süreç” hâline geliyor. Bireysel bağlamının yanı sıra toplumsal ve kültürel bağlamlarını da düşündüğümüzde, tanışıklık, sosyal dönüşümün önemli bir parçası. 

Hikâyeyi paylaşmak için:
neden?

Neden eğitimde tanışıklıklara ihtiyacımız var?

Eğitim ortamlarında tanışıklıkla birlikte sağlanan güven ortamı, bireylerin kendilerini oldukları gibi ifade etmesini sağlarken herhangi bir yargılama, etiketleme, zorbalık gibi istenmeyen durumların da önüne geçmeye yardımcı olabiliyor.

Neden eğitimde tanışıklıklara ihtiyacımız var?

Görsel betimleme: Görselde Guim Tio’nun çizimiyle kumsalda yan yana durmuş, sırtı bize dönük iki insan denize doğru bakıyor.


Eğitim hayatımızda yaşadığımız tanışıklıklar, bazen hayatımızı şekillendirmeye, bazense alacağımız kararlarları tamamiyle etkileyebiliyor. Dersimize giren bir öğretmenin okuduğu bir öykü, elinde gördüğünüz bir kitap, derste söylediği bir cümle yeniden kendimize dönmemize, kararlarımıza ve hayatımıza bakmamızı sağlayabiliyor.

“Üniversite sınavına hazırlanırken gittiğim dershanedeki felsefe grubu öğretmenim, bir dershane ortamına hiç uymayacak bir şekilde bizi akademik başarının her şey olmadığı fikriyle tanıştırmıştı. O kadar amaç odaklı ilerlemiştik ki o zamana kadar, duvara toslamış gibi olmuş ve önce bu fikre alışamamıştık. Biraz üzerine konuşunca, okulum, dershanem, sınıf arkadaşlarım, girdiğim sınavlar hepsi gözümde şekil değiştirmişti. Bu fikirle tanıştığım ve bu fikirle beni çok doğru bir zamanda tanıştıran öğretmenim için ‘iyi ki…’ diyorum.” - Irmak Akıncı Canbaz, Ağ Etkileşim Sorumlusu

“Ortaokulda, olay yeri inceleme uzmanı olmak istiyordum. Bunu duyunca, sosyal bilgiler öğretmenim bana Ahmet Ümit okumamı önermişti; o günden sonra da kütüphanenin müdavimi olup çıkmıştım. Derken, lisede Ahmet Ümit’in imza gününe gittim; gidince de ailemin ısrarı üzerine yazdığım şiirlerden bahsettim. Bir kitabın arkasına e-posta adresini yazdı; ben ona yazdıklarımı gönderdim -ve nezakete bakın ki- okuyup yorum yaptı. Dilimin sadeliğini beğendiğini ve çok iyi çocuk kitapları yazabileceğimi düşündüğünü yazmıştı. O zaman bir liseli olarak bunu kötü bir şey olarak değerlendirmiştim. Şimdi çocuk edebiyatı aşığı ve bir çocuk romanı yazmanın peşinde bir öğretmen olarak, hatırladıkça gülümsüyorum.” - Ezgi İdemen Hazar, Orman Okulu Öğretmeni

Yaşanılan dostluklar, küslükler, hırslar, öfkeler, güzel hatırlanan ya da unutulmak istenen zamanlar… Hepsi hayatımızda önemli bir yere sahip kuşkusuz. Kişiler dışında okul mekânının hissettirdikleri, kimilerimiz için yıllar sonra bile aynı kalabiliyor. Hatırlanan bir an, söylenen bir sözün yankısı, okulun hayatımızda koca bir tanışıklığa alan açtığını fark etmemizi sağlıyor. Eğitim ortamlarında tanışıklıkla birlikte sağlanan güven ortamı, bireylerin kendilerini oldukları gibi ifade etmesini sağlarken herhangi bir yargılama, etiketleme, zorbalık gibi istenmeyen durumların da önüne geçmeye yardımcı olabiliyor. 

“Tanışıklık hâlinde olmak kesinlikle daha cesur hissettiriyor. Bazen en olmadık anlarda en olmadık durumların üstesinden gelmeye yardımcı oluyor.” - Ümran Hancı, Sınıf Öğretmeni

Hikâyeyi paylaşmak için:
BUGÜNKÜ DESTEKÇİMİZ

Okula dönüşte en büyük destekçiniz: Kunduz

Kunduz

Eğitim hayatında öğrencilerin en zorlandığı noktalardan biri soru sormak desek, yanılmış olmayız. Kimi zaman arkadaşlardan ya da öğretmenden çekinmek, kimi zaman özellikle geceleri soru sorabilecekleri bir eğitmen bulamamak, her ders için ayrı eğitmene diledikleri zaman ulaşamamak, konular yetişsin diye derslerde soru çözümüne fazla vakit ayıramamak ve özel derslerin pahalılığı gibi birçok sebep; soru çözerek ve çözülemeyenleri sorarak daha kolay kavranabilecek konularda öğrencilerin geri kalmasına sebep olabiliyor. 

Bu problemlerden yola çıkan ve tüm okul hayatında hızlı ve ekonomik bir yardımcı olma görevini üstlenen Kunduz; YKS, LGS ve diğer tüm sınavlar için soru sormanın en kolay yolunu sunarak okula dönüşte öğrencilerin en büyük destekçisi oluyor.

Nedir? Kunduz; tüm öğrencilere çözemedikleri soruları Türkiye'nin en iyi öğretmenlerine 7 gün 24 saat sorabilmelerine olanak tanıyor. Kunduz'un 35 bini aşkın eğitmeni; öğrencilere ortalama 15 dakika içinde çözemedikleri soruların çözümlerini ulaştırıyor.

Neden önemli? %100 çözüm garantisi ve özel derslere kıyasla oldukça ekonomik bir yöntem sunan Kunduz; Android ve iOS mobil uygulamalarıyla hizmet veriyor. Her bireyin maksimum potansiyeline ve en iyi sonuca ulaşabilmesi için kişiselleştirilmiş çözümleri çok daha hızlı ve ekonomik bir yolla sunan Kunduz, iş modeliyle  eğitmenlere ek gelir elde etme imkânı da sunuyor.

Dahası: Bugüne kadar 3 milyondan fazla öğrenciye destek veren Kunduz, bünyesindeki 35 binden fazla uzman eğitmen ile, yeni eğitim öğretim yılında soru çözüm desteği hizmetinin yanı sıra detaylı konu anlatımları, mobil deneme sınavları sunarak, Türkiye'nin en seçkin öğretmenlerinden ev rahatlığında birebir online özel ders hizmeti veriyor. Ayrıca sınav ya da tercih dönemine giren öğrencilerin rehberlik ihtiyaçlarında, Rehber Kunduz devreye giriyor.

Nasıl çalışıyor? Kunduz'da okula dönüş kampanyası kapsamında Sınırsız Soru paketi ve 100 Soru paketi öne çıkıyor. Bu indirimli paketlerden birini seçen öğrenciler, zorlandıkları sorunun fotoğrafını çekiyor ve Kunduz'a gönderiyor. Sorunun anlatımlı çözümü dakikalar içinde öğrenciye ulaşıyor. Öğrenciler ayrıca takıldıkları noktaları eğitmenlere sorabiliyor. Kunduz’un nasıl çalıştığını görmek isteyen öğrenciler, uygulamayı indirdikten sonra deneme sorularını eğitmenlere ücretsiz olarak sorabiliyor.

Şimdiye dek 3 milyonu aşkın öğrencinin 40 milyondan fazla sorusuna çözüm bulan Kunduz’u yakından tanımak ve ücretsiz denemek için bu bağlantıyı ziyaret edebilirsiniz. Ayrıca okula dönüş döneminde size özel 20 TL indirimden faydalanmak için EGITIM20 kodunu ödeme ekranında kullanabilirsiniz. Kunduz okula dönüş döneminde size destek olmak için hazır! 

nasıl?

Daha kapsayıcı bir eğitim ortamı için tanışıklığı nasıl artırabiliriz?

Eğitim ortamlarında kapsayıcı bir iklim yaratmanın, ayrımcılığı azaltmanın, çeşitliliği görünür kılmanın, bir arada yaşayabilmenin yollarından biri de farklı gruplar arasındaki teması ve tanışıklığı artırmak.

Daha kapsayıcı bir eğitim ortamı için tanışıklığı nasıl artırabiliriz?

Görsel betimleme: Görselde Guim Tio’nun çizimiyle ağaçlık bir alanda yarım daire halinde dizilmiş çocuklar ve yetişkinler ortalarına koydukları haritaya ve renkli piyonlara bakıyor.


Belki yeni bir şarkı duyma ve başta pek hoşlanmama deneyiminiz olmuştur. Birkaç kez dinledikten sonra ise şarkıdan gerçekten keyif aldığınızı ve kendinizi şarkıyı mırıldanırken yakaladığınızı fark etmiş olabilirsiniz. Bu durum, sosyal psikolojinin incelediği alanlardan biri olan “yakınlık etkisi”nin altında yer alan “maruz kalma etkisi”nin örneklerinden yalnızca biri. Temel olarak, bir şeyi ne kadar çok görür, duyar veya deneyimlersek ona karşı o kadar olumlu bir tutum sergiliyoruz. Başka bir deyişle, bize tanıdık gelen, tanışık olduğumuz şeyleri daha çok sevme eğiliminde oluyoruz.

Pek çok deney ve araştırmaya konu olan bu etki, eğitim ortamlarında da tanışıklığın artmasıyla da kendisini gösteriyor olabilir. Sınıf ortamında kullandığımız materyallerin, müziklerin, kelime seçimlerinin, mimik ve jestlerin, hem rol model hem de maruz kalma etkisiyle olumlu veya olumsuz etkileri olabilir.

Eğitim ortamlarında kapsayıcı bir iklim yaratmanın, ayrımcılığı azaltmanın, çeşitliliği görünür kılmanın, bir arada yaşayabilmenin yollarından biri de farklı gruplar arasındaki teması ve tanışıklığı artırmak. En önemli kuramsal yaklaşımlardan biri olmayı sürdüren toplumsal temas, önyargı duyulan gruplarla yaşanabilecek olumlu bir ilişki ya da yakınlıkla, kişinin kendi ile ‘öteki’ arasındaki duygudaşlığı artırarak ‘öteki’nin ait olduğu gruba yönelik olumlu duygu ve düşünceler beslemeyi sağlayabilir. Toplumsal temas ile tanışıklık alanları yaratırken tek seferde bitmeyen sürekli uygulamalar yapmak, ortak amaç arayışı yaratmak, işbirliği ile hareket etmek, tarafların “güçlü” oldukları beceri ve alanları ortaya koymasına alan açmak ve çevreden destek görmelerini sağlamak önemli koşullar arasında.

SEÇBİR’in yayınladığı Ayrımcılık ve Engellilik: Eğitimciler için Temel Metinler ve Örnek Dersler kitabında yer alan bir katılımcının söyledikleri, temasın eğitim ortamlarındaki yansımasını örnekliyor:  

“Kendi ilkokulumda okul bahçesinin en uzak köşesinde bir küçük bina vardı. Bizler oradaki sınıfa deliler sınıfı derdik ve oradaki çocuklardan hep korkardık. Karşılaşınca kaçardık, onlar da bizi kovalardı. Bugün bakınca aslında özel alt sınıfta eğitim aldıklarını ve aslında biz kaçınca onların bizi kovalamasının bir tür oyun olduğunu görüyorum. Çünkü belki de oynamak, paylaşmak istiyorduk, istiyorlardı. Bu tanışmışlık, bu ayrılmışlık, bizleri birbirimizden ayırıyor ve temasımızı engelliyordu. Şu anda günümüzdeki özel alt sınıf uygulamalarının hâlâ geçmişten bir farkı yok. Okuldaki tüm çocukların birbiriyle teması artırılmalı, birbirlerini tanımalılar, böylece çok da farklı olmadıklarını ya da iletişim yollarını çeşitlendirerek birbirlerine ulaşabileceklerini kendileri de fark edebilirler.”

Yalnızca öğrenci-öğrenci ve öğretmen-öğrenci arasındaki temas ve tanışıklık değil aynı zamanda bakım veren-çocuk arasındaki tanışıklığı artırmak da eğitim ortamlarındaki olumlu ilişki ve iletişimi pekiştirmenin önemli bir bileşeni. “Çocuğumun üç arkadaşının ismini söyleyebilirim.”, “Çocuğumun en son ifade ettiği duyguyu hatırlıyorum.”, “Çocuğum benim ilgi duyduğum alanları bilir.” vb. farklı ifadelerle duygu, ihtiyaç ve beceri odaklı tanışıklıkları keşfetmeyi sağlayan ve Öğretmen Ağı Veli-Çocuk Tanışıklığı Kitapçığı’ndan Tanışıklık Pusulası eğitimin tüm paydaşlarıyla uygulanabilir ve uyarlanabilir.

Oyunlar, tanışıklığı sağlamanın, samimi bir eğitim ortamı hazırlamanın en eğlenceli yollarından biri. Öğrenme Tasarımları’ndan Tuğba Çanşalı’nın 6 Eğlenceli Tanışma Oyunu yüz yüze, DOYA’nın Tanışma Oyunları ise hem yüz yüze hem dijital ortamlarda hem eğlenip hem tanışmamızı sağlıyor.

Bireyler arası tanışıklığın yanı sıra bireylerin doğayla, bilimle, sanatla tanışıklığı da eğitim ortamlarında çok yönlü ve kapsayıcı bir tanışıklığı sağlayabilir. Örneğin, Mektepp’in kaleme aldığı blog yazısı, TEMA’nın ortaya koyduğu, öğretmenlerin ve öğrencilerin doğayla tanışmasını sağlayan Evimiz Dünya Oyunu’nu kapsamlı bir şekilde ele alıyor. 

Görüşme gerçekleştirdiğimiz paydaşlarımıza yönelttiğimiz “Eğitim ortamlarında ‘keşke tanışsaydım veya iyi ki tanıştım’ dediğiniz şeyler neler?” sorusuna karşılık olarak aldığımız yanıtların herkesin başlayan ya da henüz başlamamış olan tanışıklıklarına ilham olacağını düşünüyoruz: 

“Beden eğitimi, görsel sanatlar derslerine tam anlamıyla tanışık olmak isterdim. Teneffüsleri ve öğrenciliğin verdiği ayrıcalıkları doya doya yaşardım. Çünkü bence öğrenci olmak insana verilmiş en büyük ayrıcalıktır.” - Serda İlgili Narsüz, Okul Öncesi Öğretmeni, Yeşilyurt Açı Koleji Akademik Koordinatörü

“Mesleğe yeni başlamışsanız ve bu bir özel okulsa gerek iş yükü gerek duygu yükü bakımından ne yapacağınızı bilemediğiniz anlar oluyor. Eğer şanslıysanız iyi bir iş arkadaşı o yükü sahiplenmenizi ve onunla başa çıkmanızı sağlıyor. Ben şanslıydım, harika bir çalışma arkadaşım vardı. ‘Özel okul, kurtlar sofrasıdır,’ demişlerdi bana; halbuki o bütün içtenliğiyle kucak açmıştı. Bugün nasıl bir öğretmen olduysam, onunla birlikte oldum. Çünkü birlikte üretmekten, öğrenmekten büyük keyif alıyorduk. Eğitim ortamlarında karşımıza çıkabilecek en güzel şey, iyi anlaşabileceğimiz bir çalışma arkadaşıdır kesinlikle.”  - Ezgi İdemen Hazar, Orman Okulu Öğretmeni

“Eğitim ortamlarımdaki her türlü tanışıklığım için artık iyi ki diyorum. ‘İstenmeyen’ olarak tanımlanabilecek tanışıklıklarımın da zaman içinde yeniden karşıma çıktığında oldukça değerli olduğunu fark ettim.” - Ümran Hancı, Sınıf Öğretmeni

Hikâyeyi paylaşmak için:
son

Tanışıklıklardan sonra yaşanan güzel duyguları birlikte paylaştığımız arkadaşlıklar, hayatımızdaki dönüm noktalarına şahit olurken kişisel tarihimiz için de önemli mihenk taşlarıdır. 

Tanışıklıklardan sonra yaşadığımız ve yaşayacağımız güzel arkadaşlıklara selamla.

Merak ettiğiniz ya da ilerleyen bültenlerde odaklanmamızı istediğiniz konuları [email protected] adresine yazarak bize iletebilir, Instagram, Twitter, LinkedIn ve Medium üzerinden de bizleri takip edebilirsiniz.

İki hafta sonra görüşmek üzere.

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

İLGİLİ OKUMALAR

Bağlantıyı kopyala

Paylaş

Yayına git

Geri bildirim ver

Hata bildir