Sıcak günlere eşlikçi kitaplar: Bu yaz ne okumalı?
Kitapların mevsimleri vardır. Ya da mevsimlerin kitapları. Yağmurlu bir sonbahar günü elimiz istemsizce hüzünlü kitaplara gider. Selim İleri’nin "Her Gece Bodrum"uyla yazlıktan döneriz, günlerimiz yavaş yavaş "Aylak Adam"ın gri gökyüzüyle boyanır. Peki yazın sıcak günlerinde ne okuruz? Bir kitabı yaz kitabı yapan nedir? Hangi kitaplar denizden gelen esintiyle yaprakları çevrilsin ister?

Kitapların mevsimleri vardır. Ya da mevsimlerin kitapları. Kitaplar okunmak istedikleri zamanı, yeri, hatta hava durumunu kendileri seçerler.
- Mesela yağmurlu bir sonbahar günü elimiz istemsizce hüzünlü kitaplara gider. Selim İleri’nin Her Gece Bodrum’uyla yazlıktan döneriz, günlerimiz yavaş yavaş Aylak Adam’ın gri gökyüzüyle boyanır. Sürekli sonbahar yaşayan ülkelerde yazılan kitaplara uzanırız.
Peki şu günlerde artık yarıladığımız yazın sıcak günlerinde ne okuruz? Bir kitabı yaz kitabı yapan nedir? Hangi kitaplar denizden gelen esintiyle yaprakları çevrilsin ister?
Korfu Üçlemesi
Yaz kitapları denince akla ilk gelenlerden biri şüphesiz Korfu Üçlemesi’dir. Gerard Durrell kendi çocukluk anılarından yola çıkarak yazdığı bu seride, ailesinin İngiltere’den Korfu Adası’na taşındıktan sonraki hikayesini anlatır.
Daha sonra ünlü bir zoolog olacak küçük Gerald’ın bu cennet gibi adada doğayla kurduğu eşsiz diyalog, yine severek okuduğumuz, İskenderiye Dörtlüsü’nün yazarı, abisi Lawrence Durrell’in yazma heyecanı, anneleri Louisa’nın dört çocukla bu yabancı yerde var olma mücadelesini ve adada kurduğu dostlukları keyifle ve hatta yer yer kahkaha atarak okuruz. Bu çok sevilen kitap serisi aynı isimle diziye de uyarlandı ve tabii o da çok sevildi.
Napoli Romanları
Son zamanlarda kitaplarıyla tüm dünyayı kasıp kavuran, buna rağmen hâlâ kim olduğunu bilmediğimiz gizemli yazar Elena Ferrante’nin Napoli Romanları’nda yaz ve şehir, hikayenin başkarakterlerinden biridir. İki çocukluk arkadaşının bir ömür süren, bolca kıskançlık ve rekabet hislerinin yanında bitmez bir sevgi ve dayanışmadan beslenen dostluklarının hikayesi, dört kitapta anlatılır.
Hacimler gözünüzü korkutmasın. Aynı mahallede büyüyen fakat bambaşka karakterlere sahip bu iki kızın hikayesini elinize alınca bırakamayacak, okudukça okumak isteyeceksiniz.
Mavi Yolculuk
Yaz kitaplarından bahsederken Azra Erhat’ın Mavi Yolculuk’unu anmadan olmaz. Bu kitap Cevat Şakir, Sabahattin Ali gibi Cumhuriyet dönemi aydınlarının başlattığı, Ege ve Akdeniz’in pek bilinmeyen tarihî kalıntılarını keşfetmek için çıktıkları seyahatin bir nevi yol güncesi. Ülkemizin gizli kalmış zenginliklerini, unuttuğumuz güzelliklerini hatırlamak için harika bir kaynak. Okurken kendinizi berrak bir yaz günü, bir gemide, bu toprakların tarihini sevdiğiniz yazarlardan dinlerken bulacaksınız.
Kelimeler ve Resimler
Yazın her zaman kurmaca okumak mümkün olmuyor. Bazen hikaye uzadıkça, sıcağın da etkisiyle bunaldıkça bunalıyoruz. Seyahate çıkarken, bavulumuza okumak zorunda hissettiğimiz kitapları değil de keyifle okuyacağımız kitapları koymak istiyoruz. İşte bu zamanlarda imdadımıza kurmaca dışı yazılar, denemeler, anılar ve gezi yazıları yetişiyor. Orhan Pamuk’un yaz başında yayımlanan kitabı Kelimeler ve Resimler pek çoğumuzun çantasına, hiç olmazsa okuma listesine girmiştir bile.
- Nobel Ödülü konuşmasıyla başlayan bu kitap, Pamuk’un yazarlık serüvenini yıllar içerisinde yayımlanan röportajları, çeşitli yayınlar için kaleme aldığı yazıları, anıları ve fotoğraflarıyla anlatıyor. Tabii, kitaba Umberto Eco’dan Ara Güler’e pek çok yazar ve sanatçı da farklı şekillerde konuk oluyor.
Yakın zamanda Türkçede yayımlanan Han Kang’ın Işık ve İp kitabı da benzer özellikleri taşıyor. Yazarın melankolik sayılabilecek diğer kitaplarının aksine, umut dolu, şiir, günce, konuşma gibi farklı metin türlerinin derlenmesiyle hazırlanmış, kolay okunan bir kitap.
İrlanda Defteri
Okurken sizi başka diyarlara götüren, hiç bilmediğiniz yerleri sokak sokak gezdiren, okunacak kitaplar listenizi uzatan kitapları sever misiniz? Öyleyse, henüz okumadıysanız, Meltem Gürle’yi bu yaz mutlaka okumanızı öneririm. Meltem Gürle’nin Dublin’de geçirdiği bir yılı, Ulysses’in izinde adımladığı sokakları, o sokakların hikayesini anlatan kitaplarla anlattığı İrlanda Defteri, çıktığı günden beri edebiyatseverlerin keyifle okuyup birbirine tavsiye ettiği bir kitap. Belki henüz yaz bitmeden, belki de sonbahar için bir gezi planlamanıza ilham olabilir. Çünkü bu kitaba da yazarın yıllar evvel İstanbul’da tanıştığı bir Japon akademisyen ilham olmuş.
“Bir edebiyatsever için Dublin’e gitmenin bir tür hac yolculuğu sayılacağını söylemişti ayrılırken. O zamanlar bu söze pek itibar etmemiş olabilirim, ama şimdi, şehre ayak bastıktan sonra onun ne demek istediğini daha iyi anlar gibiydim. Ben de bu yolculuğa çıkmaya hazırdım artık.”
Geri Döndüğüm Yerler
Bu listeyi bitirmeden, hem blog'unu hem de çeşitli edebiyat ve kültür platformlarına yazdığı yazıları keyifle okuduğum, bu yazıları da iki farklı başlıkla kitaplaştıran Banu Yıldıran Genç’ten bahsetmek isterim. İsimlerini çok sevdiğim, Yan Yana Durduğumuz Zamanlar ve Geri Döndüğüm Yerler’de okuduğu kitapları anılarıyla harmanlayıp kağıda döken yazar, yer yer hikayeleriyle yüreğimizi burksa da hemen bir sonraki bölümde gülümseten anılarla gönlümüzü alıyor.
Bu okuma serüveninde de pek çok yeni yazarla ve eserle tanışıyoruz. Denemeleri ve kitap eleştirilerini okurken not aldığımız ve gittikçe uzayan kitap listeleri bir yana, bir de yazardan cesaretle elimize kalem-kağıt alıp bizim de kendi anılarımızı yazasımız geliveriyor.
Keyifle kitap okuduğunuz miskin öğleden sonralarla, deniz tuzuyla, yosun kokusuyla dolu bir yaz olsun!