Nedir?

Küçük işletmeler meselesi: ABD'nin teşvik paketinde uygulama gecikmeleri

Vorga Can

Şikagolu Griff Neal geçtiğimiz cuma günü çalar saatini 03.00'e kurdu. Erkenden kalkacak, federal program kapsamında dağıtılan kredilere ilk başvuran vatandaşlardan olacaktı. İşler planlandığı gibi gitmedi ve o sabah Bank of America, Neal’ın başvurusunu geri çevirdi. Sebep ise şirketinin daha önce hiç bankaya borçlanmamasıydı. “Cidden ağzım açık kaldı,” diye anlatıyor olan biteni Neal "paramız bitmeden finansman bulabilecek miyiz?”

ABD Kongresinin geçtiğimiz haftalarda kabul ettiği 2,2 trilyon dolarlık yardım paketinin 350 milyar dolarlık kısmı 500'den az çalışanı olan işletmelere ayrıldı. Bu sayede nakit akışı devam edecek, küçük oyuncular pandemi krizini hafif sıyrıklarla atlatacaktı. Ancak evdeki hesap çarşıya uymadı. Zira, kararı uygulamak meclisten geçirmek kadar kolay değil. Bankalar programa katılmayı ya reddetti ya da dahil olmamak için işleri ağırdan aldı. Gelirleri kesilen küçük işletmeler ise finansörlerin ağır şartları ile karşı karşıya.

• Yardım paketi ile yerel işletmelerin kira, fatura ve çalışan maaşlarını karşılamaya devam etmesi hedefleniyor. Anlaşma kapsamındaki meblağ haziran sonuna kadar küçük işletmelere ayrıldı. Üstelik işletmeler kriz boyunca işten çıkarma yapmaz, çalışanlarına maaşlarının en az dörtte üçünü ödemeyi sürdürürse kredileri hibeye dönüşecek. İşçi maliyetlerinin 2,5 katına kadar kredi çekebilecek küçük oyuncular için faiz tavanı ise %4 olarak belirlendi. ABD'de özel sektör işgücünün yarısını oluşturan küçük işletmeler için bu paket ilk bakışta pek de fena gözükmüyor.
• Bankalar: Finansörler ise hükümet ile bazı konularda ters düşüyor. Bankalar, kredi programının otoritelerin istediği kadar hızlı başlayamayacağını belirtiyor. Zira, Trump yönetiminin gerekli yönergeleri sağlamadığı bankalar, mevcut kredi yeterlilik şartlarını uygulanamaz buluyor. Finansörler programın nasıl çalışacağını ve borçlardan ne ölçüde sorumlu olacaklarını merak ediyor.
• Durum: Ulusal Ekonomik Konsey Direktörü Larry Kudlow program kapsamında yaklaşık 178 bin kredi ile 50 milyar dolar dağıtıldığını açıkladı. Teşvik bütçesinin küçük işletmelerin ihtiyaçlarının karşılamak için yeterli olmayacağı ortada. Zira bu kapsama giren her şirketin 2,5 aylık işçi maliyeti toplamı 700 milyar doları yakalıyor.
• Şimdi ne olacak? Yetkililer ve milletvekilleri kredi programının yeterli olmayacağını çoktan kabul etti. Senato Çoğunluk Lideri Mitch McConnell ise dün yaptığı açıklama ile Senato'nun perşembe günü kredi programının ekstra fonlar ile desteklenmesini oylacağını duyurdu. Beyaz Saray yetkililerinin de küçük işletme fonunu 200 milyar dolar genişletmek için senatörleri ikna etmeye çalıştığı biliniyor.