Özür Dilemek Her Zaman İyi Bir Fikir Olmayabilir!

Artık özür dilemeyi daha fazla övmemize gerek yok diye düşünüyor, biraz da özür dilemenin faydalı olmadığı durumlardan bahsetmek istiyoruz. Samimi bir şekilde özür dilemediğimizde özür dilemek, ilişkilerimize zarar verebiliyor. Ne kadar samimi olduğumuz; söylediklerimizden, onları nasıl söylediğimizden veya beden dilimizden anlaşılabiliyor. Samimi olmayan bir özür, karşımızdaki kişiye alaya alındığını hissettirebiliyor ve aradaki çatışmayı daha da kızıştırabiliyor. Bunun yanı sıra gerçekleşmeyecek sözlerin verildiği özürler pek işe yaramıyor. Özür dilemek, bize zarar verdiğimiz güveni yeniden inşa etme şansı tanıyor. Bu sebeple hatalı davranışı tekrarlamamak ve mümkün olan değişiklikleri yapmak etkili bir özrün önemli parçalarını oluşturuyor. Özür dilerken verdiğimiz sözleri tutmamak; hatalı olduğumuz ve hatamızı kabul ettiğimiz ancak değişmek konusunda istekli olmadığımız anlamına gelebiliyor. Faydası olmayan özürlerden bahsetmişken neredeyse aldığı nefes için bile özür dileyenleri de atlamayalım!

Gereğinden fazla özür dilemek, öz saygımıza zarar verebiliyor. Araştırmalar, kadınların erkeklere kıyasla özür dilemeye daha meyilli olduğunu gösteriyor. Şaşırtıcı olmayan bir biçimde, kibar ve saygılı olmaları gerektiği öğretilerek büyütülen kadınlar, kendinden emin olması gerektiği söylenerek büyütülen erkeklere kıyasla daha fazla hata yaptıklarına inanıyorlar. Özür dilemek, bazen bir alışkanlık haline geliyor ve adeta otomatik bir şekilde ağızdan çıkıyor. Özür dilemeyi alışkanlık edinmiş kişiler için “özür dilerim” yerine “teşekkür ederim” cümlesini koymaları tavsiye ediliyor. Yani, bir dahaki sefer kapısı kapanacak olan bir asansörü bekletirseniz insanlara “Özür dilerim beklettiğim için.” demek yerine, “Beklediğiniz için teşekkür ederim!” demeyi deneyebilirsiniz.

Biz özür dilemeyi öve öve bitiremesek de siz yine de bütün beklentilerinizi özür dilemeye yüklemeyin. Neden mi? Çünkü özür dilemek, sizin davranışlarınız sonucunda aldığınız bir aksiyon ve attığınız bir adım. Bundan sonraki adım ise karşınızdaki kişiden gelecek. Yani, sizi affedip affetmeme kararını ancak o alabilir. Kimi zaman “Özür de diledim işte daha ne yapayım!” düşüncesine kapılıp bir an önce eskiye dönmesi için karşımızdaki kişi üzerinde baskı kurabiliyoruz. Fakat yalnızca kendi davranışlarımızdan sorumluyuz ve sadece onları kontrol edebiliriz. Etkili bir özrün ardından yapabileceğimiz tek şey, bu özrü davranışlarımıza yansıtmak ve affedilmeyi beklemek olabilir!