Vanuatu’nun iklim tazminatı girişimi

Vanuatu, iklim değişikliğinden en fazla sorumlu ülkelerin zarar gören ada devletlerine tazminat ödemesini sağlamak için Uluslararası Adalet Divanı’ndan (UAD) bağlayıcı olmayan bir görüş talep ederek ABD merkezli fosil yakıt ve ağır sanayi şirketleri için hukuki ve mali riskleri artıran bir süreç başlattı.

  • Vanuatu’nun öncülük ettiği BM Genel Kurulu kararıyla UAD’den, devletlerin iklim değişikliğiyle mücadele ve iklim zararlarını önleme konusundaki yükümlülüklerinin kapsamını açıklığa kavuşturması istendi.
  • ABD’deki bazı iş dünyası çevreleri, UAD görüşünün iklim zararları için açılacak tazminat davalarında emsal oluşturmasından ve şirketlere yönelik milyarlarca dolarlık taleplerin önünü açmasından endişe duydu.
  • Hukuk uzmanları, UAD’nin vereceği görüşün doğrudan bağlayıcı olmasa da ulusal mahkemelerin kararlarını ve iklimle ilgili yeni uluslararası anlaşmaların müzakerelerini etkileyebileceğini ifade etti.
  • İklim savunucuları, Vanuatu’nun girişiminin, deniz seviyesinin yükselmesi ve aşırı hava olayları nedeniyle ciddi kayıplar yaşayan küçük ada devletlerinin “tarihi sorumluluk” ilkesine dayalı tazminat taleplerini güçlendireceğini savundu.