CAATSA yaptırımlarında yol haritası

ABD Başkanı Donald Trump, Ankara’daki NATO Zirvesi sırasında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’la görüşmesinin ardından, CAATSA kapsamında Türkiye’ye 2020’den beri uygulanan yaptırımların kaldırılması için Washington’da çalışma başlatıldığını ve sürecin Dışişleri ile Hazine tarafından takip edildiğini açıkladı.

• Trump, basın toplantısında “ABD’nin dostlarına yaptırım uygulamak istemediğini” söyleyerek, Türkiye’ye yönelik CAATSA yaptırımlarının kaldırılmasına olumlu baktığı mesajını verdi ve F-35 savaş uçaklarının satışı konusunda ise “Daha tam karar vermedim” ifadesini kullandı.
• Erdoğan-Trump görüşmesinden bir gün sonra Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio Ankara’da bir araya geldi; iki bakanın, liderlerin ele aldığı konuların takibinde izlenecek adımları görüştüğü aktarıldı.
• Trump’ın ilk başkanlık döneminin son aylarında CAATSA, Türkiye’nin 2019’da Rusya’dan S-400 hava savunma sistemi alıp topraklarına konuşlandırması nedeniyle devreye sokulmuş ve yasadaki 12 yaptırımdan 5’i Türkiye’ye uygulanmıştı.
• CAATSA, 2017’de Kongre tarafından kabul edilen federal yasa olduğu için Türkiye’ye yönelik yaptırımların kalıcı olarak kaldırılması amacıyla yasal değişiklik yapılması gerekiyor; benzer şekilde Kongre, 2022’de Hindistan’a S-400 alımına rağmen yaptırım muafiyeti tanıyan bir yasa çıkarmıştı.
• Yasa, ABD Başkanı’na yaptırımların belirli süre uygulanmaması için muafiyet yetkisi de veriyor; Trump’ın Türkiye için bu yetkiyi kullanabilmesi adına somut bilgi ve gelişmelere dayalı kapsamlı bir raporu Kongre’ye sunması gerekiyor.
• ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun Türk tarafıyla temaslarında, CAATSA metninde Türkiye’nin S-400 sistemini elinde bulundurduğu sürece yaptırımların sürmesini öngören sert dilin, kalıcı çözüm bulunmasını zorlaştırdığını vurguladığı ifade edildi.