Abbas’ın Türkiye ziyareti iç politikadaki dengeleri nasıl değiştirebilir?

Filistin'in Batı Şeria bölgesindeki El Fetih yönetiminin lideri Mahmud Abbas, İsrail saldırılarının ve ateşkes görüşmelerinin devam ettiği bu dönemde iki günlük ziyaret için Türkiye'ye geldi. Abbas, 15 Ağustos'ta TBMM’de konuşma da yapacak. Türkiye'den önce Rusya'ya giden Abbas'ın Ankara ziyaretiyle ilgili tartışmalar ise devam ediyor.

Peki, Ankara’ya en son 5 Mart 2024’te gelen Abbas’ın Türkiye ziyareti iç politikadaki dengeleri nasıl değiştirebilir?

Neden önemli? Türkiye'deki iktidarla ilişkisi Hamas'a nazaran daha mesafeli olan Abbas'ın Ankara ziyareti, İran ile Hizbullah’tan İsrail’e yönelik bir misillemenin beklendiği döneme denk geliyor. 

• Hamas Siyasi Büro Başkanı İsmail Haniye'nin öldürülmesi ve ardından bu göreve İran'a daha yakın olarak görülen Yahya Sinvar'ın getirilmesi, ateşkes müzakereleri ve Batı'nın terör örgütü olarak kabul ettiği Hamas'ı direniş örgütü olarak tanımlayan Ankara'nın pozisyonunu zora soktu.

Ancak Batı Şeria'da bile desteği azalan Abbas'ın TBMM'de yapacağı konuşma daha çok Türkiye’nin iç politikasındaki dengeleri değiştirecek. Türkiye’de Haniye ile ilgili paylaşımların sansürlendiği gerekçesiyle 2 Ağustos’ta Instagram kapatılmış ve bir hafta sonra yeniden açılmıştı.

Dahası: AK Parti ile benzer tabandan gelen Yeniden Refah Partisi ve Saadet Partisi'nden bazı siyasetçiler, uzun süredir iktidarı Filistin konusunda etkisiz olmakla suçluyor. Ayrıca iktidar partisi İsrail’le ilişkileri tamamen kesemediği için de eleştiriliyor.

Ankara görüşmelere dahil edilmedi

Ankara, Ortadoğu’da çıkacak bir savaşa dair endişelerini sürekli dile getirmesine rağmen ateşkes görüşmelerine tam anlamıyla müdahil olamadı. Haniye suikastından olumsuz etkilenen ateşkes müzakereleri ile ilgili ABD, Mısır ve Katar'dan 8 Ağustos'ta yeni bir çağrı gelmişti.

ABD Başkanı Joe Biden, Mısır Cumhurbaşkanı Abdülfettah el Sisi ve Katar Emiri Şeyh Temim bin Hamed Al Sani'nin ortak çağrısında İsrail ve Hamas, Abbas'ın Meclis'te konuşacağı gün, yani 15 Ağustos'ta yeniden müzakere masasına davet edildi. 

Abbas’ın ziyareti

Ankara’ya 14 Ağustos Çarşamba akşamı Moskova’dan gelen Abbas, önce Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’la Külliye’de görüştü. Abbas, 15 Ağustos'ta ise Meclis'e yapacağı ziyarette ilk olarak TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş ile ikili görüşme yapacak. İkili görüşmenin ardından Abbas ve Kurtulmuş, Cumhurbaşkanı Erdoğan'la Meclis'te biraraya gelecek.

Perspektif: TBMM Başkanlığı, Abbas için düzenlenecek Meclis özel oturumunun "Filistin halkına ve davasına güçlü desteği göstermek ve mazlum Filistin halkının sesinin dünyaya duyurulmasını sağlamak amacıyla" yapılacağını belirtti.

• Abbas'ın Perşembe günkü TBMM ziyareti, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun geçen ay ABD Kongresi'ne yaptığı ziyaretin ardından yapılması bakımından da önem taşıyor. Genel Kurul, 15.00'te TBMM Başkanı Kurtulmuş tarafından açılacak. Kurtulmuş'un açılış konuşmasının ardından da Abbas'a söz verilecek. Abbas'ın milletvekillerine İsrail'in Gazze başta olmak üzere Filistin topraklarındaki saldırılarını anlatması beklenen konuşması İngilizce, Türkçe ve Fransızcaya tercüme edilecek.
• Erdoğan da Abbas'ın konuşmasını Genel Kurul Salonu'nda dinleyecek. Genel Kurul özel toplantısının ardından Erdoğan, Abbas ve Kurtulmuş, Meclis Şeref holünde açılacak Filistin temalı fotoğraf sergisini ziyaret edecek. Bunun ardından da Kurtulmuş, Abbas ve heyetiyle Meclis'teki Mermerli Salon'da biraraya gelecek.

"Onur konuğu" çağrısı: İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun 25 Temmuz'da ABD Kongresi'nde yaptığı konuşmanın Kongre üyelerince iyi karşılanması ve dakikalarca ayakta alkışlanması Türkiye'de tepkiye yol açmıştı. 

• Yeniden Refah Partisi Milletvekili Doğan Bekin, TBMM'de 25 Temmuz'da düzenlediği basın toplantısında Netanyahu'nun konuşmasına tepki göstererek Filistin lideri Mahmud Abbas ile Netanyahu'yu kongrede protesto eden ABD Temsilciler Meclisi üyesi Rashida Tlaib'in "onur konuğu" olarak TBMM'ye davet edilmesi çağrısında bulunmuştu.
• Bunun üzerine Erdoğan, 27 Temmuz'da Abbas ile ilgili "Bazı siyasi partiler 'Hükümet Filistin Başkanını Türkiye'ye davet etsin ve Parlamentoda konuştursun' diyor. Size davet etmediğimizi kim söylüyor? Davet ettiğimiz hâlde gelmeyen Sayın Abbas'ın kusura bakmasın önce bizden ayrıca özür dilemesi lazım. Davet ettik gelmedi. Bekliyoruz bakalım gelebilecek mi?" demişti.