Viraj Nedir?

Geçişle ilgili kuralları ve kural kitabını net bir şekilde incelemeye başlamadan önce bazı kavramları oturtmamız gerektiğini düşünüyorum. Bu kavramlardan kurallarda da bahsedildiği için öncelikle onları bilmek iyi olacaktır. Pistler, virajlardan ve düzlüklerden oluşur. Düzlüklerin tanımı son derece kolay ama virajlarda işler biraz daha karmaşıktır.

Yavaş viraj, orta hızlı viraj, hızlı viraj, tam gaz geçilen viraj, şikan, düşük hızda yön değişimi gerektiren virajlar, orta hızda yön değişimi gerektiren virajlar ve yüksek hızda yön değişimi gerektiren virajlar. Çok ayrıntıda boğulmadan virajları ve viraj dönmenin aşamalarını da bilmemiz gerektiğini düşünüyorum. Çünkü geçişler düzlüklerde olduğu kadar düzlük sonundaki virajlarda veya şikanlarda da gerçekleşiyor. Virajlarda, daha yüksek hıza sahip arkadaki araba, geç ve/veya daha kuvvetli frenleme yaparak öndeki arabayı geçer. Kurallarda da frenleme bölgesi gibi konulara referans verildiği için bu konulara basitçe değineyim:

1. Frenleme bölgesi: Virajı ideal şekilde dönmek için frene basılan bölge. Bu bölge pilottan pilota değişir. Pilotlar kendi sürüş karakterlerine, lastik tipine ve/veya lastik ömürlerine, fren sıcaklıklarına ve arabalarının yere basma kuvvetine göre frenleme noktası seçerler.
2. Dönüşe başlama: Bu noktada pilotlar virajı ideal şekilde almak için dönüşe başlarlar. Genelde içteki kerb’ün başlangıcı, dönüşe başlama noktası olarak seçilir.
3. Apeks: Bir virajın içte kalan ve çoğunlukla ideal yarış çizgisinin geçtiği bölümü apekstir. Çoğunlukla bir virajı ideal bir şekilde dönmek için apekse temas edilmesi gerekir. Bu nedenle kurallarda apekse sıklıkla atıf yapılır.
4. İvmelenme: Bu noktada pilotlar apeksi geçmiş ve ivmelenmeye başlamıştır. Burada da gaza önce oturmayı başaran pilotlar avantaja sahiptir.

Resim 1: Virajın bölümleri.

Bu girişten sonra şimdi biraz kural kitabındaki bilgilere bakalım. Viraj teorisi ve elimizdeki kurallar ışığında, uygulamaları da dikkate alarak bazı çıkarımlar yapalım.