Türkiye’deki bir tarikat liderini eleştirdiğim tweetlerimin altına bir kişi filozoflara tapanlar, onları eleştirmeyenler x hocaya y z diyor şeklinde bir savunu yapmıştı. Hakikaten filozoflara adeta bir peygamber, şeyh gibi tapındığımızı sananlar var. Oysa gerekirse Spinoza&nbsp;Efendi'yi bile yerden yere vurarak eleştiririz. Filozoflar bütün yaşamlarını, öğretilerini doğrudan kabul edip ezberlediğimiz liderlerimiz değil. Hatta pek çoğunun takdire şayan hayatlar yaşamadığını da kabul etmek lazım. Fakat bu kişiler düşünmenin ustaları.Felsefe tarihini ezberlemek veya ortamlarda bilgi satmak için öğrenmiyoruz, büyük sorularımızı yanıtlama girişiminde tarihin büyük dehalarından ilham alıyoruz. Dahası günlük pratikleriniz Antik Yunan’da yaşamış bir bireyden çok farklı gözükse de aslında bugün konuştuğumuz problemlerin pek çoğu o zaman da tartışılıyordu, adalet, özgürlük, algılar, bedeninin sonluluğu, ölümden sonra ne olacağı, yaşamın anlamı...2500 senedir aynı konuları konuşuyoruz, felsefe ilerlemiyor&nbsp;demiyorum. Bu fikre katılmıyorum. Bugün kimse evrenin arkhesi sudur&nbsp;demediğine göre demek ki gelişmelere paralel olarak düşünce tarihindeki bazı fikirler geçerliliğini yitiriyor. Ama bu durumda dahi Thales’ten öğrenecek bir şey var, doğayı doğanın kendisinde kalarak açıklama girişimi. Sonucu her ne olursa olsun, felsefe tarihindeki filozofların sorgulama biçimleri bizim her günkülük içerisinde farkına dahi varmadığımız detayları görünür hale getiriyor. Bu yüzden felsefe tarihi okumak eleştirel, sorgulayıcı düşünme modelini geliştiren, daha iyi ve tutarlı argümanlar üretmenizi sağlayan bir süreç. Aristoteles’in dediği gibi, ev yapa yapa mimar, kitara çala çala kitaracı olursak&nbsp;şayet, düşüncede ustalaşmanın yolu, elbette felsefi düşünme pratikleri olacak. Bu pratiklerde kim bize filozoflardan daha iyi rehberlik edebilir?O yüzden konu&nbsp;Kant’ın günlük yaşamı değil aslında, Kant’ın düşünme modelinin bizde yeni kapılar açması vesilesiyle bildik problemlere, örneğin neyin iyi ve ahlaki bir eylem olduğu&nbsp;gibi, bilmedik ufuklar yaratmak. Gün içerisinde yaşadığınız kaygıdan ve acıdan ilişkilerinizde takındığınız tavırlara, politik yaşantınızdan bilimsel meraklarınıza insanı insan yapan tüm entelektüel faaliyetlerde felsefe tarihinin söyleyeceği en az bir (genellikle 100 civarında oluyor) şey vardır.Sen aslında nesin? Bu hayatı nasıl yaşamak istiyorsun? Tüm bunların anlamı ne? Bu soruları felsefe tarihi okumadan da düşünebilir ve yanıtlamaya çalışabilirsiniz fakat hâlihazırda 2500 senelik gelişen bir düşünce varken, sıfırdan başlamanın, tekerleği yeniden icat etmeye çalışmanın anlamı yok.O yüzden insanlığın en zorlu soruları karşısında en parlak dehalarının neler dediğini her sayıda birlikte irdeleyelim istiyorum. Bu ayın gelecek sayısında ise kitaplardan filmlere, belgesellerden podcastlere, makalelerden söyleşilere bir öneri listesi paylaşacağım.2 hafta sonra görüşmek üzere, merakla kal! :)

Düşünürlerle Düşünüyorum.

Dilozof

Bir savunu

Neden felsefe tarihi okuyasın ki?

Yaz döneminde akademik telaşlarla birlikte bir nevi sezon arası vermiş olduk. Ama uzun bir süre böylesi bir duraksamanın yaşanmayacağı konusunda teminat verebilirim. Nitekim bu sürede sevgili Aposto ekibi ile oturduk ve burada durmaksızın büyüyen (ben de buna biraz şaşırdığımı itiraf etmeliyim!) okuyucu topluluğumuz için bu servisi nasıl daha anlamlı hale getirebiliriz diye düşündük.Son aylarda Dilara’nın günlük yaşamından inciler ve varoluşsal krizler şeklinde ilerleyen sayılar genellikle seyahatlerimde doğduğu için istikrar sağlamak gerçekten zorlaşmıştı. İlhamını kaybeden yazar tribine girerek “Bu hafta hiçbir kriz yaşamadım ki, ne yazacağım? Keşke bir sorun olsaydı…” diye söylenirken kendimi yakaladığım zamanlar var. (Abartıyorum tabii, işin şakası.)Ama belli ki yazmayı seviyorum. Hem “Sesine katlanamıyordum, yazılarını okumayı çok seviyorum.” diyen insanlarla birlikte kendi başına bir mecra olmuşken, burası varken yazmaya devam! :)Genel olarak video, podcast gibi ses dosyaları halinde felsefi bilgi aktardığım için “Keşke bu anlattıklarının kitabı olsa…” pek sık karşılaştığım bir talep. Bir felsefe tarihi kitabı yazmak ciddi manada zaman ve emek ister. Fakat bu yine de videolardaki içeriğin yazılı bir arşivi olmasına engel değil.Bu yüzden şöyle bir fikir doğdu, “Her ay bir filozofu konu edinsek, o ayın ikinci haftası filozofa dair bir blog yazısı yazsam, dördüncü haftası ise konuda derinleşmek isteyenler için o filozofa dair kaynak önerilerimi derlesem ve bunlar ayda iki sayı olarak yayınlansa nasıl olur? Örneğin kasım ayını Platon dosyası gibi işleriz.”Böylelikle içeriklerimi izler veya dinlerken elinizde okuyabileceğiniz metinler olur ve okuyarak içselleştirebilenler için bir kitap iddiası olmayan felsefe notları arşivimiz olur. Çünkü bakıldığında Türkçe kaynaklar arasında eksik olan tek şey videolar değil; aynı zamanda yazılı notlar da.Daha iyisi ise bu notlar herkese açık, ücretsiz olacak. Aposto’da premium üyelik başlıyor, premium üyeler ekstra içeriklere erişebilecekler. Bakmanızda fayda var. Ama benim bu her ay yayınlayacağım iki sayı, en başından beri olduğu gibi, ücretsiz bir şekilde takip edilecek. O yüzden ricam yaratmakta olduğumuz bu arşivi daha fazla insana eriştirebilmemiz için paylaşarak destek olmanız.Fakat bu noktada sadece bir duyuru ile ayrılmak istemiyorum, yazmayı özlemişim. :)Felsefe tarihi öldü, ne gerek var ki bu arşive diyenlere karşı bir savunu…

Pelin Dilara Çolak

Neden felsefe tarihi okuyasın ki?