🛤️ Şehrin kültür merkezi: İstasyon

São Bento Tren İstasyonu’nda sanatçı Jorge Colaço, duvarları 2000 seramik fayansla 11 yılda kaplıyor, Portekiz tarihinin anları ve anımsamaları bunlar. Mumbai’deki Chhatrapati Shivaji Terminus 2004’ten beri UNESCO Dünya Koruma Listesi’nde.  Gustave Eiffel’in eserlerinden Santiago’nun merkez istasyonu önünden geçen telaşlı adımları yavaşlatıyor. Yeni Zelanda’daki Dunedin İstasyonu’nda dünyanın en uzun podyumu kuruluyor, defilelerin üssü oluyor. Maputo İstasyonu Beaux-Arts stilindeki kubbesinin altında konserler, sergiler ve gösteriler düzenleniyor. Santiago Calatrava tarafından bir sanat eseri olarak kurgulanan Liège-Guillemins’in cam, beyaz beton ve çelik konstrüksiyonu mimarlık fakültesinde tez konusu. Paris’in ortasında, bugün hâlâ dünyanın sirkülasyonu en yüksek garlarından olan 1864’da yapılmış Gare du Nord’un çehresindeki 23 kadın heykelini karakalemle çizen ressamlara karşısındaki teraslara tünemiş, allongé (kahve) veya rouge (şarap) içerken rastlamak mümkün. Yenilenen Rotterdam İstasyonu’nun çatısına yerleştirilen 130,000 güneş paneli Avrupa’nın bu konudaki en büyük projelerinden, Madrid Atocha İstasyonu’nun orta alanında bir dönümlük tropik bahçe peyzajı dikkati çekiyor.

3 Kasım 1890’da açıldığında Fransız art nouveau stili ve Osmanlı estetiğini bir araya getiren Sirkeci İstasyonu'nda sefer yaparak Gare de l’Est’i 80 saatte İstanbul’a bağlayan Orient Express treni, 1977’den beri bu hatta hizmet vermiyor. 5.Mehmed döneminde Alman mimarlar Otto Ritter ve Helmut Conu tarafından neoklasik tarzda inşa edilen Haydarpaşa, işlevsiz, brandalar altında tutsak. Bir zamanlar İzmit-Haydarpaşa arasını birbirine bağlayan, buluşmaların, sosyal hayatın ve ticaretin merkezi Kızıltoprak, Feneryolu, Göztepe, Erenköy, Suadiye ve Bostancı istasyonları bugün ulaşıma kapalı.

Suadiye İstasyonu

Peki tarih devrolabilir, bugünün ihtiyacına cevap verebilir mi? Göztepe İstasyonu ve Tarihî Moda İskelesi’ne benzer olarak tüm bu terk edilmiş istasyonlar bugün ulaşım ağının bir parçası olmasa da sergi alanı, müze veya kütüphane formunda kullanıma açılabilir, eskiden olduğu gibi bulundukları bölgenin çekim merkezi hâline gelebilir, kültürü, geleceği, ekolojiyi şekillendirebilir ve şehrin yeniden merkezine dönüşebilirler mi?

Bizce muhakkak.

Düşün bizimle,

Hazal