18 maddelik teklif: iyi hâl indiriminde değişiklik

AK Parti tarafından hazırlanan kadına karşı şiddetin önlenmesi ve sağlık çalışanlarının özlük haklarında iyileştirme yapılmasına yönelik düzenlemeleri içeren yasa teklifi, TBMM Başkanlığı'na sunuldu.

AK Parti Grup Başkanvekili Bülent Turan ve AK Parti Ankara Milletvekili Selva Çam düzenledikleri basın toplantısında teklifin detaylarını paylaştı. Turan, tüm partilerden "pozitif yaklaşım beklediklerini" belirtti.

Ne içeriyor?

Çam detaylarını paylaştığı teklifin iki temel alanda kanuni düzenlemeler yapılmasını kapsadığını belirterek "Teklifimizle kadına karşı şiddette işlenen suçlara karşı caydırıcı cezalar getiriliyor. Kadınlarımıza yönelik hem 'yaralama' hem de 'kasten öldürme' eylemlerinde cezaların artırılacağı ve caydırıcılık fonksiyonu nedeniyle de önemli olan bir teklif getiriyoruz." ifadelerini kullandı. Yasa teklifine göre;

Kadına yönelik şiddet

• Çam, iyi hâl indirimindeki düzenlemeye ilişkin "Yeni düzenlemede pişmanlığını gösteren davranışların esas alınmasını istiyoruz. Yeni hazırladığımız düzenleme, duruşma sırasında sadece yargılamayı yapan mahkemeyi, hâkimi etkilemek için yapılmış şekli davranışların, duruşma sırasındaki rol yapmaların, takdiri indirim nedeni sayılamayacağına dair de bir hüküm getiriyor." diyor.
• Kasten yaralama suçu, katalog suçlar arasına girerken kadına karşı şiddette dört ay olan ceza alt sınırı altı aya çıkarılıyor. Kadına yönelik tehdit suçunun ceza alt sınırı dokuz ay, kadına işkence suçunun ceza alt sınırı ise beş yıla çıkarılıyor.
• Kadına yönelik ısrarlı takipte, cezai işlem başlatılabilmesi için "ciddi huzursuzluklara neden olması" ve "güvenlik endişesine yol açması" gibi koşullar bulunuyor. Kadınlara talepte bulunmaları durumunda baronun ücretsiz avukat gönderebileceği de bildiriliyor.

Sağlık çalışanlarına yönelik düzenleme 

• Sağlık kurum ve kuruluşlarında çalışan kişilere karşı görevleri sırasında ya da görevlerini icra ettikleri için işlenen kasten yaralama suçu da katalog suçlar kapsamına alınıyor.
• Kamu kurum ve kuruluşları ya da devlet üniversitelerindeki sağlık görevlilerinin uyguladıkları muayene, teşhis ve tedaviye yönelik tıbbi işlemlerden kaynaklı zararların tazmini için açılan davalar neticesinde devletin ödediği tazminatın ilgilisine rücusu bakımından Mesleki Sorumluluk Kurulu'nun yetkilendirileceği belirtiliyor.

Bozdağ'ın yorumu 

Adalet Bakanı Bekir Bozdağ, iyi hâl indiriminde yapılan değişiklikle ilgili "Türk Ceza Kanunu'nda 'iyi hâl' diye halk arasında bilinen takdiri indirim sebeplerinin uygulanması, toplumumuzda infiale yol açmaktadır." değerlendirmesinde bulundu. Bozdağ kadına yönelik şiddet ve kadın cinayetlerinde yargının devreye girmesinin mağduriyetin oluşmasından sonra gerçekleştiğini belirterek şöyle konuştu: 

"Bunu önleyici hukuku daha öne çekme imkânı var. Türkiye'nin kadına karşı şiddetle mücadelede şiddeti önleyici tedbirlere daha çok ihtiyacı olduğuna; önleyici tedbirlerin kadınlarımızın sağlığını koruma, yaşam hakkını koruma ve diğer haklarını muhafaza etme bakımından daha önemli olduğuna ben yürekten inanıyorum. O yüzden kadını şiddetle veya cinayetle eziyetle işkenceyle tehditle muhatap kılmadan önce bu muhataplığı ortadan kaldıracak mekanizmaların da çok önemli olduğunu düşünüyorum."

Nasıl yorumlanıyor? 

AK Parti'nin TBMM'ye sunduğu değişikliği değerlendiren kadın dernekleri, teklifin kadına yönelik şiddete çözüm üretemeyeceğini savunuyor. 

Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu Başkanı Canan Güllü, birçok eksikliğin bulunduğunu vurguladığı teklifte iyi hâl indiriminin "pişmanlık" koşuluna bağlanmasını "Kadına karşı şiddetin, öldürmenin pişmanlığı mı olur? Bu maddede açık ve net bir şekilde 'kadına karşı şiddet suçtur; dolayısıyla yapılan eylemin indirimi olmaz' diye bir madde bekliyoruz biz. Çünkü kadına şiddet hayatın olağan akışına terstir." ifadeleriyle eleştirdi. 

Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu Genel Sekreteri Fidan Ataselim kadına yönelik şiddetin yargı eliyle meşrulaştırıldığı günlerde olunduğunu belirterek "Mevcut yasalar etkin uygulanmazken 'reform' adı altında yeni yasal düzenlemeyi bu iktidar gündeme getirdiğinde olumlu bulamıyoruz. Tam tersine bir reformdan söz edilmesi gereken tek şey İstanbul Sözleşmesi'ydi, 6284 sayılı kanunun çıkmasaydı." ifadeleriyle duruma tepki gösteriyor. 

Ataselim ayrıca bu düzenlemeyi "manipülatif" olarak nitelendirerek "Ceza Kanunu'nun 96'ıncı maddesinde 'eziyet' suçu tanımlanır. Eğer bu maddeye işlerlik kazandırılmış olsaydı şu anda 'ısrarlı takip' için önerdikleri cezadan daha fazla bir ceza söz konusu olur ve caydırıcı olabilirdi. Aynı zamanda kadına şiddetle ilgili reform yaptıklarını düşünenlerin öncelikle toplumsal cinsiyet eşitliği kavramını ortaya koymaları gerekir." diyor.