Kütüphanemin olmazsa olmazları neler?

📖 Sanat tarihi

Pandemiyle beraber kazandığım alışkanlıklardan biri evde kaldığım süreçte pek hakim olmadığım ama merak duyduğum alanlarda okumalar yapmak oldu, bu alanlardan biri de sanat tarihiydi. Bolca cümlenin altını çizip kendime notlar çıkardığım ve şimdi dönüp baktığımda benim için olmazsa olmaz dediğim kitaplar:

• Pardon Neye Bakmıştınız? / Will Gombertz: Bu alandan tek bir kitap seçme şansım olsa kesinlikle bu kitap olurdu. Sanat tarihini en keyifli biçimde, akım ve sanatçılara kronolojik akışta yer vererek görsellerle anlatıyor. Sanat akımlarının öne çıkan isimlerinin ironik eserlerini yorumlaması bir noktada da muazzam bir kültür birikimi aktarımı oluyor. En başta ders tadında olduğunu düşünerek ön yargılı yaklaşmıştım ama kafamdaki birçok düşünceyi ters düz ederek kolaylaşıtırdı ki, kendisi en çok hediye ettiğim kitapların başında geliyor.
• Sanatçı Gibi Düşün / Will Gombertz: Tasarımıyla da bana ilham veren kitapların başında gelir bu küçücük kitap! BBC sanat editörü olan Gombertz, çalışma hayatı boyunca sanatçılarla yakın ilişkide olduğu için onları gözlemleme şansı da buluyor. Aslında bu kitap her ne kadar onun bu konudaki gözlemlerinden oluşsa da bence yolumuzu kaybedip, üretme gücümüzü beslemek istediğimiz o anlar için bir rehber görevi görüyor. Tabii anlatımında çizimlere de yer vermesi, ütopik gözüken fikirleri günlük hayata uyarlama tüyoları da bu kitabı benim için oldukça değerli kılıyor.
• Görme Biçimleri / John Berger: Sanat okumalarının en başına Berger'i alabiliriz bence, kendisinin de altını çizdiği gibi görme, konuşmadan önce geliyor. Sanat eserlerini anlama ve yorumlama biçimlerimiz aslında onları görüş biçimimizden doğuyor. Algılarımız da bu denli değişiyor ve evriliyor. İşte bu yüzden eserleri incelemeye başlamadan, onları görme biçimlerimize odaklanmamız gerekiyor. Bu sadece sanatı değil aslında hayatı algılama biçimimizi de değiştiriyor. O yüzden hem edebiyat hem sosyoloji hem de sanat alanında olmazsa olmazlarımın başında!
• Kadından Ressam Olmaz / Helen Gorrill: Disiplinlerarası kaynaklara daha kolay ulaşabilmek bence son dönemlerde sahip olduğumuz en güzel şeylerden biri! Postmodernizm ile alanlar arası duvarların kalktığı, daha geçirgen kaynaklara ulaşabildiğimiz bir döneme girdik. Özellikle toplumsal cinsiyet çalışmalarının ve ekolojinin diğer alanlarla paralellik gösterdiği kaynakları keyifle okuyorum. Çağdaş sanatta toplumsal cinsiyet olgusunun derinliklerine inen bu kaynak toplumsal değerler üzerinden bu konuyu ele alıyor. Sanat akademileri, müzeler ve resimlerde kadınsı dokunuşlara kadar farklı başlıkları ele alan Gorrill, bu ayrımı yer yer grafiklerle de anlatıyor.
• Modern Sanatın Kısa Tarihi / Osman Erden: Daha önce bir atölyede dinleme şansına sahip olduğum Osman Erden'in anlatımına hayran kaldıktan sonra koşarak bu kitabını aldım. Modernizm ve sonrasını ele alan Erden, tüm akımları detaylı bir şekilde ele alıyor. Resim kadar heykele de yer veren Erden'in özellikle yüzyıl başında Paris'te sanat ortamını ele aldığı bölümü keyifle okudum. Kitapta, anlatılan tabloların ve heykellerin renkli görselleri de yer alıyor.
• Modern Sanatın Yedi Anahtarı / Simon Morley: Yine bol görselli bir kaynakla karşınızdayım, Morley'nin modern sanatın öne çıkan isimlerini biyografik, kuramsal, deneyimsel, tarihî ve estetik anahtar gibi birçok başlıkta ele aldığı dolu dolu bir kaynak. Matisse'den Doris Salcedo'ya uzanan geniş bir sanatçı yelpazesi sizi bekliyor (birçok sanatçıyla bu kitap sayesinde tanışmış oldum.) Bu kitabı listeme alma sebebim ise her sanatçı için bölüm sonunda hazırlanan liste! Görülecek eserler, okuma ve film önerileri gibi her alan için dolu dolu listeler yer alıyor.