"Yerli ve millî" olarak sunulan yeni sosyal medya platformu Next'in, Mastodon'un açık kaynak koduna dayanması ve ardından Mastodon'un Selçuk Bayraktar'a attığı mesaj çok konuşuldu. Ancak yanıtlanması gereken başka bir soru daha var: Türkiye, stratejik odağını kopyalanması kolay tüketici uygulamalarında mı tutmalı yoksa kopyalanması zor ve daha yüksek katma değerli temel teknolojilere mi kaydırmalı?

Yazı: Ümit Alan

Sosyal medya tartışmalarının ortak bir özelliği var. Tartışılan konunun genellikle bir önemi yok. Orada önemli olan statü kazanmak ve takipçilerin önünde algısal olarak galip gelmek.

Hâliyle bu tartışmalara girerek veya izleyerek bir şey öğrenmek çok mümkün olmuyor. Çünkü eğer bir tartışmadan bir şey öğrenerek ayrılmak istiyorsanız öncelikle entelektüel tevazu sahibi olmanız gerekiyor. Siyasi ajandalarımız ve egolarımız bunun önünde bir engel. Bugünlerde süren ve basına da yansıyan “yerli ve millî sosyal medya” tartışması bunun bir örneği.

Bir kısır tartışma

Bir yazılım geliştirici, X’te, yerli ve ve millî olarak sunulan yeni sosyal medya platformu Next’in aslında Mastodon’un açık kaynak koduyla oluşturulduğunu yazmış ve olaylar gelişmiş.

Bu paylaşım aslında biraz yanıltıcı. Çünkü Next’in geliştiricisi Teknofest’in yönetim kurulu üyesi Selçuk Bayraktar, daha önce yaptığı bir paylaşımda uygulamanın Mastodon temelli olduğunu zaten vurgulamış. Ayrıca Mastodon’un açık kaynak kodlarını da herkes alıp kullanabilir, bunda da sorun yok.

• Burada olay, aslında X uygulamasındaki Mastodon resmî hesabının Selçuk Bayraktar’a mention yoluyla, yani herkesin göreceği şekilde, kendileriyle özel mesajdan iletişime geçme çağrısı yapmasıyla büyüdü. Bunun da sebebini Eray Özer’in T24’teki haberinden öğrendik.

Mastodon yetkilileri, Mastodon koduna ve telif haklarına yapılan atıfların kullanıcı arayüzünden ve siteden büyük ölçüde kaldırıldığını gözlemlemişler. Ayrıca mobil uygulamanın Mastodon uygulama koduna dayandığı konusunda da bilgilendirildiklerini söylüyorlar. Bu durumları konuşmak için Next geliştiricilerine e-posta yoluyla ulaşmaya çalışmış ama cevap alamamışlar.

Benim bu olaydan anladığım şu: Next tarafı bu uygulamanın Mastodon temelli olduğunu başlangıçta gizlememiş, hatta duyurmuş. Ancak lansman aşamasına doğru ilerledikçe “yerli ve millî algısı” yüzünden olsa gerek, çok da altını çizmek istememişler hatta Mastodon yetkililerinin de iddia ettiği gibi telif haklarına yapılan bazı atıfları kaldırmışlar. Bu da hem tartışma hem de yasal bir sorun yaratıyor hâliyle.

Bir de “Arayüz çok benziyor” gibi daha az önemli ayrıntılar var. Bence yeni bir sosyal medya platformu geliştirirken tartışılması gereken şeylerin başında bunlar gelmiyor. Karşılıklı algı yönetimi mücadelesi yüzünden yine konuyu en olmayacak yerinden tutmayı başarmışız.

Peki bir sosyal medya platformunun tutundurulması ve başarısı için aslen neleri tartışmalıyız?

YAZININ DEVAMI