Doğduğu günde yanmış bir garip Meşhur Hanım

Beş öykü kitabı ve kadınlar, çocuklar ve hayatın türlü acılarına göğüs geren karakterleriyle tanıdığımız Polat Özlüoğlu'nun ilk romanı "Kalbin Durduğu Bütün Zamanlar" öyküsü, kurgusu ve dilinden çok romanı alıp götüren Meşhur Hanım'la anılacak. Kitabın hikayesini Özlüoğlu'ndan dinledik.
Söyleşi: Soner Can
"Seneler sürer her günüm
Yalnız gitmekten yorgunum...
İtilmiş tekmelenmişim
Doğduğum günde yanmışım..."
Sabahattin Ali'nin Eskisi Gibi şiirindeki bu dizeler, yeni doğmuş bir roman kahramanını neredeyse 94 yıl öncesinden tarif ediyor: Doğduğu günde yanmış, yalnızlıktan yorgun ve itilip tekmelenmiş bir kadın.
Beş öykü kitabı ve kadınlar, çocuklar ve hayatın türlü acılarına göğüs geren karakterleriyle tanıdığımız Polat Özlüoğlu'nun ilk romanı Kalbin Durduğu Bütün Zamanlar öyküsü, kurgusu ve dilinden çok sanırım romanı alıp götüren Meşhur Hanım'la konuşulacak.
Meşhur Hanım'ın ruh izini bir Simone Weill cümlesinde de hissedebiliriz:
"Bedbahtlık, doğası gereği dilsizdir. Bedbaht olanlar ona kendisini ifade edecek sözler verilsin diye yakarır durur... Canlının tenin ölümünden iğrenmesi kadar düşünce de mutsuzluğu düşünmekten iğrenir..."
Kim bu Meşhur Hanım?
Acı, korku ve yalnızlığı susarak karşılamış, 12 Eylül Darbesi'nin hayatını kararttığı sayısız gençten biri. Yetiştirme yurdunda kalmış, perdesi açık evlerdeki mutlu aile manzaralarına imrenerek büyümüş, gençliğinde devrimci hareketlere karışmış bir kadın. Gözaltılar, işkenceler, hapishane yıllarıyla birlikte öğrendiği onca dil, çevirdiği kitaplar—ki biz romanda "Külliyat" bölümlerinde bu kitaplar hakkında fikir ediniyoruz—kendisine annelik eden yetiştirme yurdunun iyi kalpli müdiresi, bile onu hayatın aydınlık yanına çekememiş.
Çevirdiği kitaplar da dünyanın acılar panoramasının birer parçası gibi. Yüreğindeki geçmişin fırtınalarını dindirmeye çalışırken işkencelerin izlerini taşıyan başını peruklarla gizler. Belki de bu yüzdendir bir Rum kadından peruk dükkanını devralması. Beyninde gürültü yapan şamatacı kızların sesleri, zihnini terk etmeyen işkence seansları, tarifsiz acılarıyla birlikte hayatını tıkıştırdığı dükkanındaki bulanık hayat nehrinde sürüklenip giderken günün birinde dükkanına gelen yaşlı bir adam ile torunu, onun hayatına farklı şekillerde dokunacaktır.
Kalbin Durduğu Bütün Zamanlar, 12 Eylül Askerî Darbesi'nin olanca karanlığıyla hâlâ yaşadığını ve yaşatıldığına dair bir hikayesiyle dikkat çekiyor. Yazar, yeni kuşaklara o dönemlerin bir peyzajını oluştururken o günleri görmüşlerden de o karanlığı unutmamalarını, unutturmamalarını istiyor.
İLGİLİ BAŞLIKLAR
NEREDE YAYIMLANDI?
Benny Safdie’nin ilk solo projesi "The Smashing Machine"den beklediklerimizi ve bulduklarımız aktardık. Taylor Swift'in "showgirl" olarak karşımıza çıktığı yeni albümüne kulak verdik.
20 Eki 2025

İLGİLİ OKUMALAR


