Bir soygunun siyasi izdüşümleri

Kamuoyunda bir soygun filminin senaryosuna ilham vereceğini düşündürtecek kadar ilgi çeken Louvre soygunu, ulusal düzeyde yarattığı toplumsal ve siyasi sonuçları ve uluslararası ilişkilerde kültür politikalarının konumunu düşündüren yönleriyle tarihe sadece bir hırsızlık olayı olarak iz bırakmayacak.

Yazı: Merve Özdemirkıran Embel

Dünya kültür-sanat mirasının hatırı sayılır bir bölümüne 35.000’den fazla eseri barındırarak ev sahipliği yapan ve dünyanın en çok ziyaret edilen müzesi unvanını taşıyan Bir soygunun siyasi izdüşümleri: Louvre Müzesi'nde neler oluyor?, 19 Ekim Pazar günü soyuldu.

• Dünya çapında yankı uyandıran soygunda çalınan sekiz parça arasında Fransa kraliyet ailesi mensuplarından Kraliçe Marie-Amélie ile Kraliçe Hortense’a ait safir ve elmastan oluşan kolyeler ve yaklaşık 2.000 elmas içeren, 3. Napoléon’un eşi İmparatoriçe Eugénie’ye ait taç yer alıyor.

Maddi karşılıklarının hesaplanamayacak ölçüde büyük olduğu söylenen ve kamuoyuna 88 milyon euro değerinde olabilecekleri açıklanan bu parçaların çalınma biçimi de soyguna ilgiyi iyice artırdı. Müzenin bir bölümünde devam eden tadilat işlerinin yarattığı karmaşadan yararlanan soyguncular, İçişleri Bakanı Laurent Nunez’in yaptığı resmî açıklamaya göre bir nakliye merdiveni kullanarak dışardan pencereye ulaşmış ve pencereyi kırarak içeri girmişlerdi. Aynı yoldan, mücevherlerle birlikte sadece 7 dakika içinde çıkan zanlılar, motosikletleriyle olay yerinden uzaklaştılar.

Dünyanın en kıymetli eserlerin saklandığı Louvre, bu kadar basit ve klasik bir yöntemle ve hatta biraz da kaba bir biçimde soyulunca soygunun kendisi ve Louvre Müzesi yönetiminin olası ihmalleri kadar son bir buçuk yıldır krizden krize koşan Macron hükümetlerinin güvenlik zafiyeti de gündeme oturdu. Özellikle Mart 2026’da yapılacak Belediye seçimlerinde Paris belediye başkanlığı için adaylığını koyan Kültür Bakanı Rachida Dati etrafında siyasi bir tartışma başladı.

Cumhurbaşkanı Macron, soygunun hemen ardından X üzerinden yaptığı açıklamayla kamuoyuna hırsızların yakalanması konusunda söz verdi. Yetkililer de “hiçbir güvenlik zaafiyeti olmadığını ve müze güvenliğinin soygunculara acil durum talimatları çerçevesinde müdahale ettiğini” hep bir ağızdan ifade ettiler.

Hatta kimi yetkililer soygunu “dış mihraklarla” bile ilişkilendirdiler. Öyle ki eski Paris Emniyet Müdürü şimdiki İçişleri Bakanı Nunez hırsızları “deneyimli” ve muhtemelen “yabancı” olarak tanımladı. Paris Cumhuriyet Savcısı Laure Beccuau ise hırsızlığın arkasında bir yabancı gücün “azmettirici” olma olasılığının “gözardı edilemeyeceğini” belirtti.

• Halihazırda polisin elinde soygunla ilişkisi araştırılan biri kadın biri erkek iki şüpheli var. Ne var ki olayı planlayanlar ve çalınan mücevherlerle ilgili henüz bir iz bulunabilmiş değil.

Louvre'un soygunlarla yazılan tarihi

Uluslararası medyada da profesyonellik düzeyi, güvenlik zafiyeti ve Fransa’nın kültür politikaları bağlamında geniş yer bulan olay, elbette Louvre Müzesi tarihinde bir ilk değil. Fransa Kraliyet ailesinin bu eski ikametgahı, Fransız İhtilali sonraında kademeli olarak müzeye dönüştürüldüğünden beri başka soygunlara da sahne oldu.

En ünlü hırsızlık olayı, 21 Ağustos 1911’de meydana gelen Mona Lisa (La Joconde) vakasıydı. Eseri çalan kişi, müze için boyacı ve cam ustası olarak çalışmış İtalyan Vincenzo Peruggia’ydı. Müzenin güvenlik düzenini iyi bilen Peruggia, müzenin kapalı olduğu bir günde içeri girdi ve tabloyu duvardan indirip götürdü. Rivayete göre, tabloyu iki yıl boyunca yatağının altında saklayan Peruggia, 1913’te Floransa’da eseri satmaya çalışırken yakalandı. Savunmasında, tabloyu çalma nedenini “çalınan eseri anavatanına iade etmek” olduğunu söyledi.

Bu hırsızlıktan önce, 1907’de şair Guillaume Apollinaire’in sekreterliğini yapan Belçikalı Géry Pieret, Louvre’dan bazı eserler çalmıştı. Apollinaire, onu 1910’da yayımladığı L’Hérésiarque et Cie adlı eserinde sahte soylu ve dolandırıcı Baron d’Ormesan karakterine dönüştürmüştü.

YAZININ DEVAMI