Genç olamayacak kadar yaşlı, yaşlı olamayacak kadar genç

Hayatın ilk büyük evresi kırk yıl sürer, sonra benlik yavaş yavaş yeni bir evreye geçer. Bu kez kendi iç doğumuna tanıklık ederek, üstelik bu kez anne rahminden değil, kendi inançlarından, savunmalarından doğarak… Kimileri bu dönemde değişimin içsel çağrısını duyarak içine dönerken kimileriyse o çağrının sesini bastırmak için dışarıda değişiklikler yapmaya gider.

Yazı: Tuğçe Isıyel

Çok sık duyarız, hayatın kırkından sonra başladığını. Bu cümleyi kim hangi motivasyonla söylemiş bilmiyorum, böyle genellemelere de şüpheyle yaklaşıyorum ancak kırkına merdiven dayamış biri olarak kırk yaş psikolojisinin düşünmeye değer olduğu kanısındayım.

40 sayısı dinlerde, çeşitli kültürlerde oldukça önemli. Örneğin yas tutmada kırk günün kritik olduğu biliyoruz. Bir alışkanlıktan kurtulmakta ya da bir şeyi alışkanlık hâline getirmekte de kırk günün geçirilmesi tavsiye edilir. Yeni doğan bebeğin kırkını uçurmak diye bir şey vardır, ölen birinin kırkı çıkması beklenir çünkü şaman inancına göre ruh, fiziki bedeni kırk gün sonra terk eder. Kadınlarda hamilelik genellikle kırk hafta sürer.

• Kutsal metinlerde kırk gün veya kırk yıl arınma, bekleme veya hazırlanma süresidir. Katolik kilisesine göre kırk, insanın kanonik çağıdır. Yani zeka, bu yaşta bütünüyle gelişmiş olur. Hıristiyanlar, Paskalya'ya kırk gün oruç tutarak hazırlanır.

Kırk sayısı, neredeyse bütün kültürlerde ve dinlerde bir eşiğe işaret eder. Tasavvuf inancına göre sufinin kırk günlük inzivaya katlanması şarttır. Hz. Muhammed’e peygamberlik, kırk yaşında gelmiştir. Ayrıca, Nuh tufanının kırk gün süren yağmurlardan sonra oluştuğuna, Hz. İsa’nın çölde kırk gün oruç tuttuğuna, Hz. Musa’nın kırk gün dağda kaldığına, Tanrı'nın Hz. Adem’in çamurunu kırk gün yoğurduğuna, dünyanın sonu yaklaştığında Mehdi’nin kıyametten önce kırk yaşında ortaya çıkacağına ve kırk yıl yeryüzünde kalacağına inanılır.

• Kırk sayısına eşlik eden hâller; çözülme, bekleyiş, arınma, yeniden doğuş olarak özetlenebilir.

Malumunuz içinde kırk geçen öyle çok deyim/atasözü var ki, ilk aklıma gelenleri sıralayayım: Kırk fırın ekmek yemek, kılı kırk yarmak, bir fincan kahvenin kırk yıl hatırının olması, kırk dereden su getirmek, kırk tarakta bezi olmak, kırk yıllık dost vs.

Kırk yaşın psikolojisine gelince... Bu dönemden hep "ikinci ergenlik" diye bahsetmemin bir sebebi var: Ergenlik öyle arafta bir dönemdir ki, artık ne çocuksunuzdur ne de tam olarak yetişkin. Çocukluktan çıkmanın tuhaf hüznünü hissedersiniz, yetişkinliğe geçiş yapmanın ise tedirginliğini, bilinmezliğini… Bir ayağınız çocukluğun hafifliğinde, bir ayağınız ise yetişkinliğin yüklü sorumluluklarında…

YAZININ DEVAMI