Android kullanıcılarına erken deprem uyarısı

AFAD'ın açıklamasına göre, 4 Aralık Pazartesi sabahı saat 10.42'de Marmara Denizi'nde 5,1 büyüklüğünde bir deprem meydana geldi. Bursa'nın Mudanya ilçesinin 4,73 kilometre açığındaki sarsıntının, deniz yüzeyinin yaklaşık 8,98 kilometre derinliğinde oluştuğu belirtildi. Depremin ardından en büyüğü 4,5 olmak üzere 13 artçı sarsıntı kaydedildi.

Depremden önce Android telefonlara gelen erken uyarı alarmı sosyal medyada gündem oldu. Türkiye'de 2022 yılında kullanıma açılan sistem, depremden 10-15 saniye önce kullanıcılara uyarıda bulundu. iOS kullanıcıları ise, deprem öncesinde herhangi bir uyarı sistemi dahilinde bildirim almadı.

• Pazar payı: Android, 2023 yılının üçüncü çeyreğinde %70,5'lik pazar payı ile dünya çapında, 2012 yılından beri sahip olduğu lider mobil işletim sistemi pozisyonunu korudu. Android'in en yakın rakibi Apple iOS ise aynı dönemde %28,8'lik bir pazara hükmetti. Türkiye tarafına bakıldığında ise kullanıcıların %80,44'ü Android işletim sistemli telefonları tercih ederken iOS %19'luk pazar payına sahip.

^{Kaynak: Sözcü}

Nasıl çalışıyor? Günümüz akıllı telefonları, cihaz hareketlerini ölçmekte kullanılan bir ivmeölçer sensörüne sahip. Android Deprem Uyarı Sistemi’ne dahil olan cihazlar, ivmeölçerlerinin saptadığı hareketlerin 4,5'ten büyük bir depremi andırması hâlinde deprem saptama sunucusuna sarsıntının yaklaşık konumunu içeren bir sinyal gönderiyor. Milyonlarca cihazın rapor ettiği verilerin sunucuda işlenmesiyle bir depremin meydana gelip gelmediği anlaşılabiliyor ve uyarı gönderilebiliyor.

• Android deprem uyarı sisteminden yararlanmak için kablosuz bağlantı veya veri bağlantısı açık olmalı. Kullanıcıların sarsıntı başlamadan önce, sarsıntı sırasında veya sonrasında bildirim alabilmek için telefonun Ayarlar uygulamasının Konum sekmesinden Gelişmiş kısmına girerek Deprem Uyarıları'nı açması gerekiyor.

Erken uyarı sistemleri: Google, 2020 yılında tanıttığı Erken Uyarı Sistemi ile kullanıcılarını depremden saniyeler önce uyarılarak daha güvenli bir yere geçmelerini sağlamayı hedefliyor. Türkiye’nin dışında Filipinler, Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan, Türkmenistan ve Özbekistan’da da Android deprem uyarı sistemi bir süredir kullanabiliyor. Japonya, Meksika, Kanada gibi bazı ülkelerde benzer erken uyarı sistemleri mevcut. Bu sistemlerin bir kısmı vatandaşlara uyarı gönderebiliyor fakat Android sistemi uyarı gönderme hızı açısından SMS ve benzeri yöntemlere göre daha avantajlı. Sistemlerin bir kısmı ise elektrik, su, gaz şebekelerini kesmek gibi önlemlerde kullanılıyor. Türkiye'de de erken uyarı telefon uygulamaları ve gaz şebekesi, toplu taşıma için erken uyarı ve müdahale sistemleri bulunduğu ifade edilse de sistemle ilgili soru işaretleri dile getiriliyor. 

• Değinmeye değer: Google, uyarı sistemiyle depremlerden bir dakika öncesine kadar Android tabanlı telefonlar üzerinden kullanıcılara bildirim gönderebilecek teknolojiye sahip olduğunu söylüyor. Ancak BBC'nin 27 Temmuz tarihli haberine göre Newsnight, deprem uyarı sisteminin 6 Şubat depremlerinde kullanıcılara bildirim göndermekte başarısız olduğunu ortaya çıkarmıştı.
• Devamında: Şirket, uyarının 6 Şubat gece 04.17’de meydana gelen deprem felaketinden önce milyonlarca kişiye gönderildiğini öne sürmüş, BBC depremden etkilenen üç bölgede yaptığı araştırmaları sırasında bu uyarıyı almış herhangi bir kişiye ulaşamamıştı. Google’ın bu sistemden sorumlu yöneticilerinden Micah Berman, sistemin çalıştığı konusunda ısrar etmiş ancak şirket bu uyarıların insanlara ulaştığına ilişkin herhangi bir kanıt sunamamıştı.