Basılı Gazetelerin Son Durağı

Dünyanın en eski günlük gazetesi Wiener Zeitung, 320 yıl sonra basılı yayımlarına son verdi. Avusturya başkenti Viyana merkezli olan Wiener Zeitung, 30 Haziran'da yayımladığı son baskısında "116 bin 840 gün, 3 bin 839 ay, 320 yıl, 12 Cumhurbaşkanı, 10 İmparator, 2 Cumhuriyet, 1 gazete" ifadelerine yer verdi. 

Neden? Avusturya parlamentosundan geçen bir yasa ile şirketlerin ticaret sicilindeki değişiklikleri Wiener Zeitung'un basılı yayınında yayımlama zorunluluğunu kaldırmış, bu da gazetenin ciddi bir gelir kaybına uğramasına sebep olmuştu. 

Ne denmişti? Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkan Yardımcısı Vera Jourova ise "durumdan memnun olmadığını" dile getirmişti. Karar, Viyana'da yüzlerce kişinin katıldığı eylemlerde protesto edilmişti. 

Şimdi ne olacak? Avusturya devletine ait olmakla birlikte editoryal olarak bağımsız olan Zeitung, bundan sonra yayımlarını internet üzerinden sürdürecek. 

• Basılı yayıma son vermeleriyle birlikte gazetenin sendikası, 200 çalışanının yarısının işten çıkarılabileceğini ifade etti.

Ne zaman başladı? Gazete, yayın hayatına Ağustos 1703'te başladı. 1703 yılında Wiennerisches Diarium adıyla kurulan ve 1780'de Wiener Zeitung adını alan gazetenin son sayısında, editörler basın hayatının 320 yıllık birikimine dikkat çekti.

Mozart detayı: Zeitung'un 1768'de konserinin haberini yaptığı 12 yaşındaki "çok yetenekli" çocuk, ileride dünyanın en ünlü bestecilerden biri olacak Wolfgang Amadeus Mozart'tı.

Tek zorunlu ara: Zeitung, 3 asırlık yayın hayatı boyunca sadece bir kez, Avusturya'nın Hitler Almanyası'na katılmasının ardından gazetenin 1939 yılında Naziler tarafından kapatılmasıyla zorunlu ara verdi. Gazete 1945 yılında, Avusturya hâlâ müttefiklerin işgali altındayken yeniden basılmaya başlandı.

Öte yandan: National Georgraphic dergisi, 135 yıl süren basılı yayımlarını noktalayacağını ve bundan sonra online olarak devam edeceğini açıkladı. CNN'in haberine göre 1,7 milyondan fazla aboneye sahip olan dergi, yaklaşık 20 kadrolu çalışanını bu hafta işten çıkardı. 

• Washington Post'un haberine göre, derginin gelecekteki editoryal çalışmaları, freelance yazarlar ve kadroda kalan birkaç editör tarafından yapılacak. 

Neden? Karar, National Geographic'in ana şirketi Walt Disney'in bu yıl farklı iş bölümlerinde binlerce çalışanı isten çıkarma planının ardından geldi.

"En çok okunan": ABD'nin en çok okunan dergileri arasında yer almaya devam eden dergi, Guardian'ın haberine göre, dijital çağda derin haberciliğiyle tanınmasını sağlayan kaynaklara sahip olmakta zorlanıyor.

• 1980'lerin sonunda zirveye ulaşan National Geographic, ABD'de 12 milyon aboneye ulaşırken diğer ülkelerde de milyonlarca aboneye sahipti.

İkonik sarı: 100 yılı aşkın bir süredir doğayı takip eden ikonik sarı çerçeveli derginin kurucuları arasında ise telefon mucidi Alexander Graham Bell de yer almış.

İşten çıkarılmalar: National Geographic dergisinde işten çıkarmalar son 9 ay içinde ikinci, 2015'te başlayan bir dizi sahiplik değişikliğinden bu yana ise dördüncü oldu. Eylül ayında ise Disney, derginin editoryal operasyonlarını yeniden düzenleyerek altı üst düzey editörü görevden almıştı.

Önümüzdeki yıl: Şirket geçen ay yaptığı bir iç duyuruda ise, bir maliyet düşürme hamlesi olarak, derginin önümüzdeki yıldan itibaren ABD'de gazete bayilerinde satılmayacağını söylemişti. 

Haber endüstrisi "ölüyor" mu? Basılı gazetelerin düşüşü, haber endüstrisinin ölmekte olduğu anlamına gelmese de, büyük bir yara aldığı aşikâr. Birçok şirket, dijitalleşme ile yeni gelir modelleri oluşturarak ayakta kalmaya çalışıyor. Dijital haber endüstrisi ise hızla büyümekle birlikte, dünyada çok sayıda dijital haber kuruluşu bulunuyor.

Bununla birlikte: Birçok basılı yerel gazetelerin kapanması ya da tamamen online olarak yayımlanmaya devam etmesi ise, yerel haberlere olan erişimin giderek azalmasına sebep oluyor. Yerel haberlerin toplumların bilgilendirilmesi ve katılımın sağlanması üzerine önemli bir rol oynaması sebebiyle yaşanan düşüş endişe verici görülüyor. 

Basılı gazete sektörünün düşüşte olması, insanların giderek daha fazla dijital haber kaynaklarına ve sosyal medyaya yönelmesiyle ilişkilendirilirken, önümüzdeki yıllarda daha da fazla gazetenin kapandığını görmemiz muhtemel.