Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları'nda 2021 Raporu Yayınlandı

Bu haftanın haberinde de değindiğimiz üzere, Birleşmiş Milletler tarafından 2015 yılında, 2030 yılı hedefi ile belirli ortak amaçlar belirlendi. 

Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları, diğer bir deyişle Küresel Amaçlar olarak adlandırılan bu ortak hedefler, yoksulluğu ortadan kaldırmak, gezegenimizi korumak ve tüm insanların barış ve refah içinde yaşamasını sağlamak için aslında bireyler ve kurumları da hedefleyen evrensel bir eylem çağrısıdır.

Küresel Amaçlar içerisinde 17 adet Amaç içeriyor ama altında 170’e yakın hedef barındırmakta. Bu hedefler hakkında detaylara kureselamaclar.org üzerinden ulaşabilirsiniz.

Biz gelin şimdi kısaca bu 17 amaca göz atalım.

Amaç 1: Yoksulluğa Son

"Yoksulluğa Son", yoksulluğun tüm biçimlerini her yerde sona erdirmek küresel hedefini ifade eder. 

Yoksulluğun her biçiminin ortadan kaldırılması insanlığın karşı karşıya olduğu en büyük sorun olmaya devam etmektedir. Dünya genelinde 800 milyondan fazla insan günde 1,25 ABD dolarından daha az gelirle geçinmeye çalıştığı; birçoğunun yeterli gıda, temiz içme suyu ve sıhhi koşullara erişimi bulunmadığından hareketle sürdürülebilir Kalkınma Amaçları, yoksulluğun her biçimi ve boyutunu ortadan kaldırmayı hedefler.

Amaç 2: Açlığa Son

Açlığa son, yeryüzünde açlığı bitirmek, gıda güvenliğine ve iyi beslenmeye ulaşmak ve sürdürülebilir tarımı desteklemek hedefini ifade eder.

Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları, 2030 yılına kadar açlık ve yetersiz beslenmenin her biçimini sona erdirmeyi, başta çocuklar olmak üzere tüm insanların yıl boyunca yeterli besine sahip olmasını hedefler. 

Amaçlar, küçük çiftçilerin desteklenmesi ve arazi, teknoloji ve piyasalara eşit erişimlerini destekleyen sürdürülebilir tarım uygulamalarının teşvik edilmesini kapsar. 

Amaç 3: Sağlık ve Kaliteli Yaşam

Sağlık ve kaliteli yaşam başlılğı, sağlıklı ve kaliteli yaşamı her yaşta güvence altına almak hedefini ifade eder. Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları; AIDS, verem, sıtma ve diğer bulaşıcı hastalık salgınlarını 2030 yılına kadar ortadan kaldırmaya yönelik bir taahhüttür.

Amaç 4: Nitelikli Eğitim

"Nitelikli eğitim", herkes için kapsayıcı ve eşitlikçi nitelikli eğitim sağlanması ve ömür boyu eğitim fırsatlarının teşvik edilmesine yönelik küresel amaçtır.

Herkes için kapsayıcı ve nitelikli eğitimin başarılması, eğitimin sürdürülebilir kalkınma için en güçlü ve denenmiş araçlardan biri olduğuna dair inancı yeniden vurgular.

Amaç 5: Toplumsal Cinsiyet Eşitliği

"Toplumsal Cinsiyet Eşitliği" başlığı, da toplumsal cinsiyet eşitliğini sağlamak ve tüm kadınlar ile kız çocuklarını güçlendirmek amacını belirtir.

Kadınlar ve kız çocuklarının güçlendirilmesinin çarpan etkisi yarattığı ve ekonomik büyümeyi ve her alanda gelişmeyi hızlandırdığı defalarca kanıtlanmıştır.

Bu küresel amaç, kadınlara ve kız çocuklarına karşı ayrımcılığı her yerde ortadan kaldırmayı hedefler.

Amaç 6: Temiz Su ve Sanitasyon

"Temiz Su ve Sanitasyon", herkes için erişilebilir su ve atık su hizmetlerini ve sürdürülebilir su yönetimini güvence altına almak küresel amacıdır.

Amaç 7: Erişilebilir ve Temiz Enerji

Erişilebilir ve temiz enerji hedefi, herkes için karşılanabilir, güvenilir, sürdürülebilir ve modern enerjiye erişimi sağlamayı içerir.

Gelişmekte olan ülkelerin tümünde temiz enerji sağlayacak altyapının genişletilmesi ve teknolojinin yükseltilmesi, hem büyümeyi teşvik edebilecek hem de çevreye katkıda bulunabilecek kritik önem taşıyan bir hedeftir.

Amaç 8: İnsana Yakışır İş ve Ekonomik Büyüme

"İnsana Yakışır İş ve Ekonomik Büyüme" hedefi, istikrarlı, kapsayıcı ve sürdürülebilir ekonomik büyümeyi, tam ve üretken istihdamı ve herkes için insana yakışır işleri desteklemeyi kapsar.

İnsan onuruna yakışır iş, herkesin üretken, adil bir ücret alınan, iş yeri güvenliğinin sağlandığı, aileler için sosyal koruma imkanının bulunduğu, insanların daha fazla kişisel gelişim ve sosyal entegrasyon beklediği iş fırsatları anlamına gelir.

Amaç 9: Sanayi, Yenilikçilik ve Altyapı

Bu amaçla dayanıklı altyapılar tesis etmek, kapsayıcı ve sürdürülebilir sanayileşmeyi desteklemek ve yenilikçiliği güçlendirmek hedeflenir.

Sürdürülebilir endüstrilerin desteklenmesi ve bilimsel araştırma ve yeniliğe yatırım yapılması, sürdürülebilir kalkınmayı mümkün kılan önemli yollardır.

Amaç 10: Eşitsizliklerin Azaltılması

Bu amaçla ülkeler içinde ve arasında eşitsizlikleri azaltmak hedeflenir. Gelir eşitsizliği, küresel çözümler isteyen küresel bir sorundur.

Amaç 11: Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar

Bu amaç şehirleri ve insan yerleşimlerini kapsayıcı, güvenli, dayanıklı ve sürdürülebilir kılmayı hedefler.

Amaç 12: Sorumlu Üretim ve Tüketim

Sorumlu Üretim ve Tüketim amacı sürdürülebilir üretim ve tüketim kalıplarını bireylere sağlar.. Ekonomik büyüme ve sürdürülebilir kalkınmayı başarmak için, malları ve kaynakları üretme ve tüketme biçimlerimizi değiştirmek suretiyle ekolojik ayak izimizi azaltmayı hedefler.

Amaç 13: İklim Eylemi

İklim Eylemi, iklim değişikliği ve etkileri ile mücadele için acilen eyleme geçmeyi ifade eder. İnsanlığı etkileyen en büyük risk olarak adlandırılan bu sorunun çözümleri sadece sıcaklığı düşürmek anlamına gelmez.

Amaç 14: Sudaki Yaşam

Bu amaç sürdürülebilir kalkınma için okyanusları, denizleri ve deniz kaynaklarını korumak ve sürdürülebilir kullanmayı hedefler. 

Amaç 15: Karasal Yaşam

"Karasal Yaşam" hedefi, karasal ekosistemleri korumak, iyileştirmek ve sürdürülebilir kullanımını desteklemek; sürdürülebilir orman yönetimini sağlamak; çölleşme ile mücadele etmek; arazi bozunumunu durdurmak ve tersine çevirmek; biyolojik çeşitlilik kaybını engellemek hedeflerini içerir.Amaç 16: Barış, Adalet ve Güçlü Kurumlar

Barış, Adalet ve Güçlü Kurumlar amacı, Sürdürülebilir kalkınma için barışçıl ve kapsayıcı toplumlar tesis etmek, herkes için adalete erişimi sağlamak ve her düzeyde etkili, hesap verebilir ve kapsayıcı kurumlar oluşturmak anlamına gelir. 

Amaç 17: Amaçlar için Ortaklıklar

Bu amaçla uygulama araçlarını güçlendirmek ve sürdürülebilir kalkınma için küresel ortaklığı canlandırmak hedeflenir. Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları ancak küresel ortaklık ve işbirliği için güçlü taahhüt ile gerçekleştirilebilir.

İşte bu 17 amacı ve hedeflerini, ülkeler bazında inceleyen ve puanlayan, Sürdürülebilir Kalkınma Raporu, 2021 yılı için de bir rapor hazırlamış ve sonucunu bir özet halinde bize sunmuş. Bu sonucun tam özetini EKOIQ’da yayınlanan İlerleme Tersine Döndü başıklı içerikte bulabilirsiniz.

Rapor, 2021 yılı için koronavirüs sürecine dikkat çekerek, Küresel Amaçlar’ın ilk defa geriye düştüğünü belirtiyor. Küresel Amaçlar endeksi olarak belirlenen bu ölçümleri, özellikle artan yoksulluk rakamları ve işsizlik etkilemiş durumda. 

Rapor, uluslararası istatistiklerin tüm ülkeler tarafından veri haline getirilemediğinden dolayı eksik olsa da, Küresel Amaçlar’daki gerilemenin düşündüğümüzden daha büyük olduğuna dikkat çekmiş.

Bu gerileme ise, insanlığı sadece ekonomik ve sosyal değil, çevre sorunları açısından da etkilemiş durumda. Zira rapor, koronavirüs sürecinin devam ettiği bir durumda, sürdürülebilir kalkınma ve ekonomik iyileşmenin söz konusu olamayacağını belirtiyor.

Daha önceden de Küresel Amaçları için hedeflerde ilerlemekte zorluk çeken düşü gelirli gelişmekte olan ülkeler, koronavirüs sürecinde gerekli acil kurtarma planlarını finanse edemedi.

Yüksek gelirli ülkeler borç alabilirken, düşük gelirli ülkeler bunu yapamadı. Rapor bu sürecin ancak düşük gelirli ülkelere nakit akışı, küresel vergi reformları, borç yardımı ve kalkınma finansmanları ile sağlanabileceğini belirtiyor.

Bununla beraber Küresel Amaçlar, koronavirüs sürecinde yaşanan gerilemede, Paris İklim Anlaşması ile beraber “daha iyi bir gelecek” için sürdürülebilir, kapsayıcı ve dayanıklı bir iyileşme sürecinin pusulası olabilecek kapasiteye sahip.

Rapor, bunun için, özellikle yüksek gelirli ülkeler tarafından hem iklim değişikliğinin önüne geçen hem de kalkınma sürecine destek veren dönüştürücü eylemler ve yatırımlar hedef alınarak teşvik edilmesini öneriyor.

Yüksek gelirli ekonomiler ise koronavirüs sonrası kalkınmada, finansal paketleri ile yine aynı şekilde yeşil, dijital ve kapsayıcı bir toparlamayı hedef alabilir.

Yalnız bu paketler diğer ülkeler ile beraber çok taraflı bu uluslararası sistemin daha iyi çalışmasını da desteklemesi gerekiyor. Çünkü bu süreç bize küresel ve ekolojik bir felakete hazır olmadığımızı gösterdi.

Var olan süreçte, iklim değişikliğinin etkileri ile beraber ekosistemlere verilen zararlar ve sosyal eşitsizlik ile beraber ilerleyen bir iklim krizine hazır değiliz. 

Rapor sonuç olarak, ulusal sağlık sistemlerinin geliştirilmesi ve dijital altyapının güçlendirilmesi böyle bir krizde kalkınmaya yönelik çözümler olarak bize sunuyor

Koronavirüs süreci, ulusal sağlık sistemleri olan ülkelerin daha az maliyet ile, etkili bir sosyal koruma sağladığını bize göstermiş durumda. 

O yüzden Küresel Amaçlar ülkelerin sosyal güvenlik ağlarını güçlendirmesini ve temel tıbbi hizmetler için ulusal sağlık sistemlerini geliştirmesini önermekte.

Buna ek olarak koronavirüs sürecinde öne çıkan dijital teknolojiler de raporun önerileri arasında. Özellikle sosyal mesafe ve karantina süreçlerinde sosyal hizmetlerin, ödemelerin ve hatta okul ve mesleklerin devamı için iyi bir dijital altyapının önemi ortaya çıktı.

Bu altyapı, sosyal katılıma ve ekonomik fırsatlara erişimi de kolaylaştırdığı için Küresel Amaçları iyileştirme konusunda ileride de pozitif bir rol oynayacak kapasiteye sahip. Rapor bu yüzden dijital altyapıların iyileştirilmesi ve internete bağlanmanın kolaylaştırılması gerektiğini belirtiyor.