Facebook çerçevesinde QAnon

QAnon, ABD çıkışlı bir komplo teorisi hareketi olarak son aylarda gerek ABD gerekse dünya dijital ve politik zemininde adından sıkça söz ettirdi. Topluluk, son olarak  Facebook’un kendilerine gerekli müdahaleyi ve hassasiyeti göstermediği gerekçesiyle, Facebook ve benzeri sosyal platformlar özelinde yeniden gündemde.

• QAnon? 2016 yılındaki ABD Başkanlık Seçimleri sürecinde ortaya çıkan Pizzagate Skandalı’na bağlı olduğu iddia edilen ve 2017 yılında ana akım olmayan bazı sosyal platformlarda ortaya çıkan QAnon, kısaca ABD Başkanı Donald Trump’a yönelik bir derin devlet mücadelesi verildiğini ve bu derin devletin zengin ve liberal çevreler tarafından desteklendiğini iddia ederek başkanı destekleyen bir radikal sağ görüş olarak biliniyor.
   
• Vekil Green: Geçtiğimiz günlerde ise QAnon gündeme, Georgia eyaletinden önümüzdeki kasımda gerçekleşecek seçimler sürecinde eyaleti temsilen seçilen vekil Marjorie Taylor Green’in açıkça QAnon takipçilerine ait fikirleri destekliyor oluşuyla geldi. Tartışmanın yeniden alevlenmesinin ardından ise gözler, geçtiğimiz ay QAnon destekçilerine yönelik ciddi önlemler alan ve ABD ve küresel çapta yaklaşık 150 bin takipçinin aktivilerini etkileyen adımlar atan Twitter’ın ardından, hâlihazırda yeterli önlemleri almadığı gerekçesiyle eleştirilen Facebook’a çevrilmiş durumda.
   
• Nasıl yayılıyor? Facebook gruplarının yapısı ve platformun algoritmik işleyişi, QAnon destekçilerinin fikirlerini yayma sürecini hızlandırıyor. QAnon takipçileri belli gruplar oluşturarak veya başka gruplara girerek bazı içerikler paylaşıyor. Facebook algoritmaları ise kullanıcılara, aynı gruplarda olduğu kişilerin de takip ettiği ve paylaştığı içerikleri ve oluşumları tavsiye ediyor. 
  
  
  • Rakamlarla: The Guardian’ın raporuna göre Facebook’ta hâlihazırda doğrudan QAnon bağlantılı 170 grup ve bu gruplara üye 4 ila 5 milyon arasında kullanıcı bulunuyor.
     
• Kafa karıştıranlar: Facebook mevcut duruma herhangi bir müdahale yapmıyor dersek doğru söylemiş olmayız; çünkü platform geçtiğimiz haftalarda QAnon bağlantılı yaklaşık 6 grup ve 20 profili kapatmıştı. Ancak Twitter’ın aldığı daha geniş çaptı önlemler, platformun eleştiri oklarını üzerine çekmesine devam ediyor. Facebook, “doğrunun savunucusu” olmadığını söyleyerek herhangi bir içeriğe müdahale etmeyeceğini söylüyor olsa da, yaklaşan ABD başkanlık seçimleriyle ilgili yanlış bilgi yaydığını tespit ettiği hesaplara olan müdahalesi, tepkilerin platformun tutarlı davranmadığı yönünde sürmesine neden oluyor.