Oyun her yerde ama en çok içimizde🎭

Konuğum Primat Atölye'nin kurucusu ve aynı zamanda DasDas Çocuk biriminin de yöneticisi Alper Baytekin'le 23 Nisan'ı bahane edip çocuk oyunlarının üretim süreçlerine dair konuşuyoruz.🌸
 Oyun her yerde ama en çok içimizde🎭

Alper'e ilk sorum izlediği ilk çocuk oyununu hatırlayıp hatırlamadığı üzerine oluyor.👀 İzlediği ilk çocuk oyununun hikâyesini hatırlayamasa da Bursa Devlet Tiyatrosu'nda oyun çıkışı, oyuncularla bir iletişim kurduğunu hatırladığını söylüyor, üstelik bu oyun sonrası onlarla konuşabilme fırsatının onun bugünkü oyunlarda çocuklarla iletişim kurmasında çok önemli bir yerde durduğunu da ekliyor. Onun oyunculuk mesleğine doğru yönelmesine bu anının bile etkisini olabileceğini de kayıtlara geçiriyor.

  • Oyunculuk eğitimi alırken, çocuk oyunlarına dair bir arayışta olup olmadığına dair sorduğum soruya ise şöyle yanıt veriyor.

"Eğitim öncesinde de çocuklarla çalışmak çok keyifliydi benim için. Okula girdikten hemen  sonra da yolum Tiyatro BeReZe ile birleşti. Orada da şimdi sahne arkadaşım olan hocam Tuğrul Tülek ile. Hayalimde olanın fazlası vardı orada. Çok şey öğrendim oradan. Aradığımız nitelik ki o nedir? Sorusunun cevabını halen arıyoruz, bu sorunun ateşini orada yaktım diyebilirim."


  • Primat Atölye ve DasDas'da çocuk oyunları şahane, eşit ve üretime, öğrenmeye alan açan bir ekosistem var diyebilirim, Alper'e sorum bu ekosistemi nasıl kurdukları üzerine oluyor.


"DasDas çocuk birimi bir hayalle başladı. Didem Balçın, Mert Fırat ve o zamanlar Volkan ile birlikte başladık bu hayale. Mert, bir kuluçka merkezimiz olması gerektiğini söylemişti o dönem. Mert zaten bir fikir de tıkanıklık yaşarsam danıştığım ilk insanlardan, bu yüzden anjiyo lakabı bile taktım ona😅"



                                Beceriksiz Kralın Öyküsü, DasDas


  • Konu, oyunlardaki dil algısının kırılmasına geliyor. 
    Olmayan bir dille oynanan oyunlar var. 🧐 Merak etmeden edemiyorum, sahi o metinleri nasıl yazıyorsun? Oyuncularla provalar nasıl geçiyor?

    "İletişim kurmak bu kadar zorken sözsüz oyun hayali kurmakla başladı her şey aslında. Örnekleri de çok vardı yurt dışında. Daha önce çalıştığım özel bir tiyatroda başlayan sözsüz oyunlar maceram DasDas’ta üretmekle devam etti. Gelelim metinlere; oluşurlarken hayatta birebir olanlarla ilişkilendirmeye çalışıyorum. Dilin sınırların içinde kalmak istemiyoruz. Birden fazla oyunda oynayan arkadaşlarla daha hızlıca oluyor prova süreçleri ama ilk kez oynayacak olanla dilimizin oturması biraz zaman alıyor tabii. Pandomim yapmıyoruz sözsüz bir performans aslında. Metot soruluyor evet ama aslında temel şey insanla üretim yapıyor olmamız.🙂 Dile ihtiyaç kurmadan da o iletişimi kurabiliyoruz."




                                            Uyku Nereye Kaçar?, DasDas


  • Peki, çocukların oyunu izlerken katılımcı olması, oyuncu olarak odağı nasıl dağıtmıyor? Ekipçe bunu nasıl başarıyorsunuz? 

    "Frene basmayarak.🙂 Bunu karda araba sürmek gibi düşünüyoruz,
    frene basarsak direksiyon hakimiyetimiz kaybolur o yüzden frene basmıyoruz. Yolunu kaybetmek üzereysek gazdan ayağı hafifçe kaldırıyoruz ama durmuyoruz sonra oyun tekrar akışını buluyor zaten. Bir de oyun kapı açıldığı an başlıyor, müzikle birlikte aslında seyircilerimizi oyuna hazırlıyoruz."




  • Senin hem yazıp, yönettiğin hem de anlatıcısı olduğun  Beceriksiz Kral’ın Öyküsü ve Prens Olmayan Prens’in konusundan biraz bahseder misin? Nasıl bir ilhamla çıktı bu iki oyun? Ne kadarlık bir sürede yazdın?

    "Beceriksiz Kralın Öyküsü, pandemi döneminde ortaya çıktı. Beceriksiz bir kral olsa (tabii çok uzak ülkelerde) nasıl olurdu? Neden bir kral beceriksizlikle anılır ki? Halkının ona, şarkılar bile yazdığı bu hikâyenin amacı ne olabilir? gibi sorular sorarak oluştu. Aslında "Usta-Çırak Masalı" oyunumuzun bir nevi devamı gibi de bir hareketti bu. Bir üçleme yapsak nasıl olur acaba dedik. "Göçebe", göçü dert eden bir oyundu, "Usta-Çırak Masalı" ise her türlü iktidarı dert ediyordu, "Beceriksiz Kralın Öyküsü" de ötekileştirmeyi kendine dert edindi. 
    Prens Olmayan Prens de ise toplumsal cinsiyet eşitliği temelli bir hikâye olmayı seçti. Bu oyunda Itır Erhat hocamızdan da danışmanlık aldık. Afişten oyun sonuna kadar aynı derdi biz de paylaştık "prens olmayan prens" ile. Yazım sürelerini tam olarak bilmiyorum ama genelde önce anlatarak oluşturuyorum hikâyeleri. Anlatırken gelen tepkilere göre de şekillendiriyorum."




                                   Pi Hanım'ın Tarifsiz Kurabiyeleri, DasDas


  • Dekor, oyunları izlerken ilgimi çeken bir diğer konu oluyor, dikkatli bakınca geri dönüştürülmüş eşyaları, kumaşların renklerinin güzelliğini fark etmemek mümkün değil.👀

    "Zamansız, mekânsız, ulaşılabilir, sürdürülebilir ve adil oyun mümkün. Kullandığımız tüm eşyaları çocuklar hayatlarında sıkça görebilirler ve kullanabilirler. Oyun oynamak arzusu olduktan sonra elinde ne varsa o materyal her şey olabilir. Kumaşları çok seviyorum. İçinde büyüdüğüm için belki de. Babamın işyerinde en renkli ve ilk oyun alanım onlardı. Kumaşları oyunlara yerleştirirken renklerine göre değil dokularına göre yerleştiyorum."


Kaydın sonunu 23 Nisan'a dair bir soruyla bitiyorum.

  • 23 Nisan’da bir gelenektir çocukları yönetici koltuğuna oturturlar, ben tam tersini yapacağım bugünkü Alper hangi yaşına geri dönmek isterdi ve o yaşında 23 Nisan’da ne yapardı?

    "Çocukluğum çok eğlenceli geçti her yaşım çok güzeldi ama bu soruya cevabım 8 yaşım olacak. Her 23 Nisan biz de tam anlamıyla bayram gibiydi. Geri dönmüşken tabii bir de altın alırdım.🙃"


DasDas'da yer alan tüm çocuk oyunlarının hikâyelerini ve gelecek gösterimlerini buradan inceleyebilirsiniz.


Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

NEREDE YAYIMLANDI?

Üretim Kaydı Üretim Kaydı

BÜLTEN SAYISI

Çocuk oyunlarına yakından bakmak👀

Bu sayıda oyunun kelime anlamını bana hatırlatan çocuk oyunlarına, biraz daha yakından bakacağız. Konuğum Primat Atölye'nin kurucusu ve aynı zamanda DasDas Çocuk biriminin de yöneticisi Alper Baytekin🌸 Biz oyundayız! Seni de bekleriz.

26 Nis 2022

İllüstrasyon:Pınar Öcel

YAZARLAR

Esra Ece Kuleci

Üreten insanların, süreçlerini kayıt altına almaya merak sarmış biri 👀

Üretim Kaydı

Kültür ve sanat alanında üreten insanlarla buluşarak “üretim süreçlerini” kayıt altına alan ve bu buluşmalardan kendine kalanların da kaydını tutmayı dileyen yayın.

İLGİLİ OKUMALAR