Hindistan-Pakistan gerilimi: Savaş nasıl başladı, ülkeler ne tepki verdi?

Hindistan, "Sindoor" adını verdiği askerî operasyonda Keşmir bölgesindeki dokuz farklı noktaya yönelik füze saldırıları düzenledi. Operasyonda, Keşmir'in Pakistan'ın kontrolündeki Azad Keşmir bölgesinin yanı sıra Pakistan'ın en kalabalık eyaleti olan Pencap'ın Bahavalpur ve Muridke kentlerindeki hedefler de vuruldu.

Pakistan ise Hindistan'ın düzenlediği saldırılarda 6 noktanın vurulduğunu ve hiçbirinin militan kampı olmadığını belirtti. Pakistan ordusu, söz konusu hava saldırılarında ve sınır bölgesinde açılan ateşte en az 26 sivilin öldüğünü, 46 kişinin de yaralandığını duyurdu. Buna göre öldürülenler arasında çocuklar da bulunuyor. Pakistan, 5 Hint savaş uçağını da düşürdüğünü açıkladı.

Hindistan polisi ve sağlık görevlileri ise Pakistan bombardımanı sonucu Hindistan kontrolündeki Keşmir'de en az 7 sivilin hayatını kaybettiğini aktardı. Hindistan merkezli bazı havayolu şirketleri, Keşmir'e ve Racastan ve Pencap gibi sınır eyaletlerindeki bazı şehirlere uçuşları iptal etti. Hindistan yönetimindeki Keşmir'deki Srinagar'a tüm uçuşların askıya alındığını ve havaalanının yalnızca askerî kullanıma ayrıldığı bildirildi.

Pakistan’dan ilk açıklama

Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, ülkesinin Hindistan'a karşılık verme hakkına sahip olduğunu ve karşılık verildiğini söyledi. Şerif, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, "Sinsi düşman Pakistan'da beş noktaya korkakça saldırılar düzenledi. Bütün millet Pakistan silahlı kuvvetlerinin yanındadır ve bütün Pakistan milletinin morali ve ruhu yüksektir. Düşmanın hain emellerine ulaşmasına asla izin vermeyeceğiz" dedi.

Ülkeler nasıl tepki gösterdi?

ABD Başkanı Donald Trump, Hindistan ve Pakistan arasında başlayan çatışma için "Umarım çok çabuk biter" açıklamasını yaptı. Trump, Hindistan'ın Pakistan'a yönelik saldırısına ilişkin açıklamasında, "Çok yazık. Oval Ofis'in kapısından girerken haberimiz oldu. Sadece duyduk. Sanırım insanlar biraz geçmişe bakarak bir şeyler olacağını biliyorlardı. Uzun zamandır savaşıyorlar. Onlarca yıldır savaşıyorlar. Ve yüzyıllar, aslında, eğer düşünürseniz. Umarım çok çabuk biter" dedi.

BM Genel Sekreteri'nin sözcüsü Stephane Dujarric dünyanın Hindistan ve Pakistan arasında askerî bir çatışmaya tahammül edemeyeceğini söyledi. Dujarric, "Genel Sekreter, Kontrol Hattı ve uluslararası sınır boyunca Hindistan'ın askerî operasyonları konusunda çok endişeli. Her iki ülkeye de azami askerî kısıtlama çağrısında bulunuyor" dedi.

Çin ise Hindistan ve Pakistan'ı barış ve istikrara öncelik vermeye, sakinliği korumaya ve itidal göstermeye çağırdı. Çin Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, Çin'in Hindistan'ın bu sabah erken saatlerde düzenlediği askerî eylemden üzüntü duyduğu ve mevcut gelişmelerden endişe duyduğu belirtildi.

Türkiye nasıl tepki verdi?

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, saldırının hemen ardından Pakistan Dışişleri Bakanı Muhammad Ishaq Dar ile telefonda görüştü. Dışişleri Bakanlığı'ndan da 7 Mayıs'ta yapılan açıklamada, "Hindistan tarafından düzenlenen saldırı topyekun bir savaş riskini ortaya çıkarmıştır. Bu tür kışkırtıcı adımları ve siviller ile sivil altyapıyı hedef alan saldırıları kınıyoruz" denildi.

Hindistan ordusunun Pakistan'a yönelik başlattığı askerî operasyonla birlikte güvenlik gerekçesiyle Türk Hava Yolları'nın İstanbul-İslamabad ve Pegasus Havayolları’nın İstanbul-Karaçi uçakları İstanbul’a geri döndü.

22 Nisan’dan beri bitmeyen gerilim

Hindistan ile Pakistan arasındaki ihtilaflı Keşmir bölgesinde 22 Nisan'da 26 sivilin öldürüldüğü silahlı saldırı sonrası iki ülke arasındaki ilişkiler iyice bozuldu. Hindistan, herhangi bir soruşturma ya da kanıt olmadan saldırganların “sınır ötesi bağlantıları” olabileceğini ima etmişti. Pakistan ise bu iddiaları kesin bir dille reddederek tarafsız bir soruşturma çağrısı yapmıştı.

Saldırının ardından Hindistan ile Pakistan askerleri arasında, "Kontrol Hattı" adı verilen ve Keşmir bölgesini fiilen ikiye ayıran sınır boyunca sık sık çatışmalar yaşanmıştı.

Birbirlerinin diplomatlarını ve vatandaşlarını sınır dışı eden Hindistan ve Pakistan, aralarındaki sınırın yanı sıra birbirlerine hava sahalarını da kapattı. Hindistan ayrıca Pakistan'la su paylaşımına yönelik kritik bir anlaşmayı da askıya aldı.

22 Nisan'daki saldırı bölgede son 20 yıldır sivilleri hedef alan en kanlı eylem olarak tarihe geçti. Hem Hindistan hem de Pakistan Keşmir bölgesinde hak iddia ederken, iki ülke bugüne dek Keşmir için 2 kez savaştı.

Hindistan dünyanın en büyük ordularından birine sahip

Hindistan, 1 milyon 455 bin asker sayısı ve 1 milyon 155 bin yedek personeli ile dünyanın en büyük ordularından birine sahip. Pakistan'ın ise 660 bin askerinin yanısıra 550 bin yedek askerî gücü bulunuyor. Hindistan'ın 2080 savaş uçağı, 4 bin 201 tankı, 16 denizaltısı ve 293 gemisi var. Pakistan’ın ise 498 uçağı, 2 bin 627 tank, 9 denizaltı ve 121 gemisi bulunuyor.

Nükleer güçte ise Hindistan'ın 164, Pakistan'ın 170 başlığı var. Hindistan "ilk kullanmama" politikasını benimserken Pakistan "tam spektrumlu caydırıcılık" stratejisi izliyor.