Mahkeme kararı beklenmedi: Samandağlılar ‘acele kamulaştırma’ krizini anlatıyor

6 Şubat depremlerinin üzerinden yaklaşık 2 buçuk yıl geçmesine rağmen hâlâ birçok problemin yaşandığı; barınma, eğitim gibi en temel ihtiyaçların bile karşılanmadığı Hatay Samandağ'da bu sefer de “acele kamulaştırma” kararıyla depremzedelerin tapulu mülklerine el konuldu.

Geniş açı: Toplu Konut (TOKİ) için bahçe ve tarım arazileri kamulaştırılan Samandağ'ın Mağaracık mahallesinde yüzlerce dönüm araziye iş makineleri girdi. Arazilere kolluk güçleri eşliğinde giren kepçeler arazideki ağaçları söktü. Mahkeme kararı olmadan yapılan müdahaleye direnen köylüler, narenciye ve zeytin ağaçlarının kesilmesine karşı kepçelerin önüne geçti. 

Arazilerini korumak isteyen Mağaracıklılara jandarma müdahale etti. Müdahale sırasında fenalaşan, yaralanan ve hastaneye kaldırılanlar oldu. Bir vatandaş kalp krizi geçirdi, iki kişi hastaneye kaldırıldı.

• Arazilerinin mahkeme süreci devam ederken kamulaştırılmasına tepki gösteren köylüler, “Bize haber dahi verilmeden ağaçlarımızı söktüler. Hak mı, hukuk mu, adalet mi bu? Zaten yeterince zarardayız. Şimdi bir de bahçelerimizi bu hâle getirdiler. Deprem bizi öldürmedi, hükümet öldürdü” dedi. Depremzedeler, “Geçim kaynağımızı elimizden alıyorlar” diyerek eylemlerine devam edeceklerini söyledi.

Belediye Meclisi üyesi Diker: ‘Bir kişi kalp krizi geçirdi’

Aposto’ya konuşan Samandağ ve Hatay Büyükşehir Belediyesi (HBB) Meclis üyesi Ferit Diker, 16 Nisan’da Samandağ Mağaracık’ta olanları ve jandarma müdahalesi sonucu hastaneye kaldırılan depremzedelerin yaşadıklarını anlattı:

“Gece yarısı insanların bahçesine girdiler. İnsanlar bahçelerinden yaka paça dışarı çıkarıldı. Yaşlı bir amca kalp krizi geçirdi, yanımdaydı o amca. Bir tansiyon hastası da var. 2 kişi hastanede, jandarmanın saldırısı sonrası fenalaşan, yaralanan ve hastaneye kaldırılanlar oldu.”

Depremzedelerin eylemlerine devam edeceğini belirten Diker, “Orada insanlar hâlâ bekliyor, nöbetleri devam ediyor. Ama insanlar eylem alanlarından yani kendi bahçelerinden de çıkarıldı” diyor.

‘Jandarma mahkeme kararını beklemedi’

Mahkeme kararı olmamasına rağmen depremzedelerin tapulu arazilerine el konulduğunu söyleyen Diker, yürütmeyi durdurma taleplerinin mahkeme tarafından reddedildiğini ancak esasa ilişkin duruşmanın 21 Nisan’da yapılacağını söylüyor:

“Jandarma mahkeme kararını beklemedi. Biz kaymakamla görüştük, az önce Kaymakamlığa da geçtik. Kaymakamlık ay sonuna kadar izin verdiği hâlde ağaçları kestiler, 40 dönümden fazla araziye girdiler kepçelerle. Daha mahkeme süreci tamamlanmamıştı. Kaymakam bize ay sonuna kadar bekleyeceğiz demişti. Ama komutanı aramamış kaymakam. Avukat arkadaşımız da komutanı aradı. Komutan ‘Ben kaymakam tarafından aranmadım’ dedi.

Diker, Samandağ’da depremzedelerin tapulu mülklerine “mesaj yoluyla” el konulduğunu söylüyor ve ekliyor:

“Samandağ'da insanlara kamulaştırma adı altında mülklerine el koyma mesajları geldi. İnsanlara sadece SMS gönderdiler, sonra insanlar uyurken gece yarısı kepçelerle bahçelerine girdiler. Elektrik ve sularını kestiler. Sulama şebekelerinin de hepsini kestiler, oradaydım gördüm. Tüm boruları patlattılar. Samandağ'da bunu önceden Hıdırbey, Vakıflı ve Mağaracık'ta da yaptılar.”

Avukat Irmak: 'Binbaşı ağaçlarınızı siz toplayın, köşeye atın dedi'

Avukat Cemal Irmak da sabah yaşananlardan sonra Kaymakam ve binbaşıyla yapılan görüşmeyi, “Bugün kaymakam ve  jandarmayla görüştük. Binbaşı, ‘Kaymakam ağaçlarınızı toplayın, devam edeceğiz biz’ dedi. Hatta ‘Ağaçları siz toplayın, bir köşeye atın’ demiş. Ben de kaymakama sordum. O da bu işin artık çocuk oyuncağı olmadığını ve yukarıdan sürekli baskı geldiğini söyledi” sözleriyle anlatıyor.

Avukat Irmak, bugün Mağaracık’ta yaşananların Samandağ’da başka mahallerde de yaşanabileceğinin uyarısını yapıyor:

“Kurtderesi mahallesine de kepçeler girdi ama orada henüz ağaç kesimi olmadı daha. Samandağ’da toplam 5-6 mahallede özel mülklere el koyacaklar. Bugün Mağaracık halkının başına gelenler yarın diğerlerinin de başına gelecek. Mağaracık halkı sabah bahçelerine gitmek için uyandı ama tüm ağaçlarının söküldüğünü gördüler.”

‘Davayı kazansak bile ağaçlar mahvoldu’

21 Nisan’da Hatay 3. İdare Mahkemesi’nde acele kamulaştırmanın iptali için duruşma görülecek. Avukat Irmak, 2024 Aralık’ta usulsüz bir şekilde acele kamulaştırmanın yapıldığını ve jandarmanın mahkeme kararını beklemeden mahalleye girerek ağaç kesimi yaptıklarını anlatıyor:

“Aralık’ta acele kamulaştırma yapıldıktan sonra bize herhangi bir tebligat da gelmedi bununla ilgili. Kaymakam Bey diyor ki, ‘burada yürütmeyi durdurma talebiniz reddedildi, yani mahkeme davanızı reddetti.’ Ancak hukuk bilmedikleri için yürütmeyi durdurmanın bir ara karar olduğunu da bilmiyorlar. Yani bu mahkeme devam ederken ve yargılama süresi bitene kadar ‘bahçelere girmeyin’ demek. Asıl mahkeme kararı 21’inden sonra belli olacak.

Ama bugün kaymakam ve kolluk, ellerindeki yürütmeyi durdurmanın reddine ilişkin kararı herkese ‘mahkeme kararı çıktı’ şeklinde göstermeye çalıştı. Hukuk danışmanlarınız gelsin onlarla konuşalım dedik, bunu da reddettiler. Ellerinde hiçbir şekilde haklı yanı olmayan mahkeme kararıyla uzaktan yakından alakası olmayan evraklar vardı. Buna istinaden bu usulsüzlüğü yaptılar.”

Avukat, binbaşı ve kaymakama, “Eğer mahkeme, acele kamulaştırmayı iptal ederse ne yapacaksınız?” diye sorduğunu da söylüyor:

“Orasını biz bilemeyiz, biz girdik bahçelere dediler. Ne anlamı kaldı davanın o zaman? Davayı kazansak bile ağaçlar mahvoldu. Biz en başından beri tarım arazilerini bırakın, hazine arazilerine gidin dedik. Devlet adına kayıtlı binlerce dönüm hazine arazisi var. Onlar ısrarla yok diyorlar ama Samandağ’da yaklaşık 1.500 dönüm hazine arazisi var. Onları kullanmıyorlar, insanların yıllardır uğraş verdiği ağaçlarına kast ediyorlar.”

‘Jandarma köyümüze gece girdi’

Hataylı üniversite öğrencisi Mehmet bugün mahallesinde yaşananları, “22 yıldır Mağaracık’ta yaşıyorum. MKÜ’de üniversite öğrencisiyim, TİP ilçe gençlik sorumlusuyum. Kolluk kuvvetleri arazilerin bulunduğu noktayı abluka altına aldı. Giriş ve çıkışlar yasak. Gece köye girildi, sabah saatlerinden itibaren de kolluk kuvvetlerinin müdahalesi başladı. Kolluk kuvvetlerinin sert müdahalesinden sonra biri kalp krizi geçirdi, şu anda Samandağ Devlet Hastanesi’nde. Kendisini ziyaret ettim, durumu gayet iyi” sözleriyle anlatıyor.

Üniversite öğrencisi mahallesinde eylemlerin devam edeceğini belirterek, “Tapulu arazilerine el konan Mağaracık halkı sesini yükseltmeye, direnmeye devam edecek. Bugün jandarmanın yaptıkları önceden Dikmece’de de olmuştu. Samandağ’da da 6-7 ay öncesine kadar da olmuştu” diyor.