Günaydın! Sonbahar ciddi manada kendini hissettirmeye başladı. Yazdan kopmaya hazır değiliz ancak üzerimizdeki tatil havasını atıp işlerimize dönmek de bize iyi gelecek ve yaralarımızı saracak...
Hafif esen rüzgar ve her an gölgesiyle yürekleri ferahlatan gökyüzü sadece bizi mutlu ediyor olamaz. Evet, fark ettiğin gibi kışçı admin artık kontrolü ele almış durumda. Yaz boyunca güneş ve kum güzellemelerinden yorulmuş olmamıza rağmen bir vantilatörün berisine saklanarak bugünleri beklemiştik. Artık bizim dönemimiz geldi.
Yeterince mevsim muhabbeti yaptığımıza göre hadi Mercek Altı'na geçelim. Ama önce Don Carlos'tan Mr. Sun ve dans!
(Evet, şarkıyı yazcı admin seçti.)


İzliyor, gözlemliyor, öğreniyor, uyguluyor. Öğrenme süreçlerinin her aşamasında bizi taklit ediyor. Peki merak ediyorum, yağmur öncesi gökyüzünü kaplayan gri bulutlar yapay zekânın içini sıkıyor mu? Ya da bir akşam üzeri mutfaktan geçerken ansızın tüyleri ürperiyor mu? Öyle olmaz kardeşim, insan olmaya bu kadar hevesliysen yeri geldiğinde o depresyona da gireceksin.
Bir gün yenilmez diktatörler olarak karşımıza dikilmelerinden korktuğumuz robotların iç dünyasını hiç ama hiç önemsemiyoruz. Belki malum bilim kurgu senaryoları asla gerçekleşmeyecek ama illa bir gün insani duyguları taklit edebilen robotların çağı gelecek. Asıl soru, o gün geldiğinde robotlar ve insanlar bir Xanax’ın iki yarısı olabilecek mi?

Nörobilim ve yapay zekâ sempozyumunda sıradan bir gün
İnsan beyni büyüleyici bir yapı ve bugün yapay zekâ üzerine yürütülen çalışmaların büyük bir kısmı, bu büyüleyici yapının dinamiklerinin modellenmesine dayanıyor. Araba kullanmak, yazı yazmak, eşya taşımak; aklımıza gelebilecek fiziksel ve düşünsel işlerin bir çoğu nitelikli eğitim tedrisatından geçen sinir ağları sayesinde gerçekleştirilebiliyor.
Bir gün robotların kendilerini geliştirmeyi öğrenip bağımsızlıklarını ilan etmesinden çok korkuyoruz fakat belki de bundan önce onları hayatımızda nasıl konumlandırdığımıza odaklanmamız gerekiyor. Biz robotları ve yapay zekâyı bir gelecek tasvirinde aynı dünyayı paylaştığımız yeni bir tür olarak mı görüyoruz? Yoksa tüm bu yıkıcı teknoloji harikaları bizim için işimizi kolaylaştıran ve bir nevi “angaryalarımıza” koşan makinelerden mi ibaret? Tükenme noktalarının olmaması ve insani duyguları deneyimleyememeleri bir gün bunu yapamayacakları anlamına gelmez. Birazdan bahsedeceklerimizden sonra, bir sabah uyandığında ve robot süpürgenin koridorun başında öylece durduğunu gördüğünde halini hatrını sormak isteyeceksin.
Yapay zekâ ve depresyon, 2018 yılında New York’ta düzenlenen Beyin ve Makinelerde Kanonik Hesaplamalar (Canonical Computation in Brains And Machines) adlı bir sempozyumun konu başlıklarından biriydi. Gittikçe iç içe geçen nörobilim ve yapay zekâ ilişkisinin dinamiklerine eğilen araştırmacılar birbirimize ne kadar benzediğimiz ve ne kadar benzeyebileceğimiz üzerine tezlerini savundular. Sempozyumun bir katılımcısı olan sinirbilimci Zachary Mainen’ın ise yıkıcı bir iddiası vardı: İnsan gibi düşünen yapay zekâ günü geldiğinde depresyona girebilirdi.
Gereğinden fazla düşünen robotlar
Tanınmış bir sinirbilimci olan Zachary Mainen, halüsinasyonlar ve depresyon yaşayan hastaları gözlemlediği ve pekiştirmeli öğrenme gibi yapay zekâ algoritmaları kullanarak tedavi yöntemleri geliştirdiği hesaplamalı psikiyatri alanında çalışıyor. Yapay zekânın insan gibi depresyona girebileceğini belirten Mainen, bu düşüncesini yaptığı çalışmalardaki okun tersine dönebileceğine ve yapay zekâ bilgisayarlarının hastaların yaşadığı aynı sorunlara maruz kalabileceğine dayandırıyor.
Serotonin seviyemiz düştüğünde mutsuz, huzursuz ve keyifsiz hissederiz. Hatta açığı kapatmak için muz, çikolata gibi serotonin hormonu seviyemizi yükseltecek yiyecekleri tüketmeye daha eğilimli oluruz. Çoğu insan serotoninin direkt olarak mutlulukla ilgili olduğunu sansa da, aslında serotonin nöronları şaşkınlık yaratan durumlarda mesajlar gönderiyor. Beyin değişime hızla adapte olamadığında ise depresyon süreci başlamış oluyor.

Mainen’ın da içinde bulunduğu bir grup bilim insanı yapay zekâya serotonin hormonu benzeri bir sistem dahil etmenin sağduyu ve insan gibi düşünme yeteneklerini sağlayabileceğini savunuyor. Araştırmalara göre olası bir robotik hormon sistemi, makinelere belirli düzeyde bir duygusal bilinç kazandırabilir ve makineler yeni durumlara hızla adapte olmayı öğrenebilir. Ancak belirli kalıplara alışma ve akabinde depresyon gibi süreçler de bu hızlı adaptasyon sürecinin promosyonu olacaktır.
Bir Xanax’ın iki yarısı: Robotlar ve İnsanlar
"Hesaplamalı psikiyatri, pekiştirmeli öğrenme gibi yapay zekâ algoritmalarını inceleyerek depresif veya halüsinasyon gören bir hastayı öğrenebileceğimizi varsayıyor. Oku tersine çevirdiğimizde, bir yapay zekâ neden hastalarda ters giden şeye maruz kalmasın?" - Zachary Mainen
Makinelerde depresyon mümkün olsa da tam olarak insanlarda yaşanan duygusal yıkım süreci gibi olması öngörülmüyor. Şöyle açıklayabiliriz, araştırmacılara göre makinelerin beyninde de serotonin benzeri bir bileşen var olabilir. Ve bu serotonin benzeri bileşen muhtemelen makinelerde depresyondan sorumlu olacaktır. Ancak henüz duygusal bilinç kazanmayan makinelerin insanlar gibi depresyona girmesini bekleyemeyiz. Makinelerde yaşanan depresyon sürecinin en büyük belirtisi insan depresyonuna benzer şekilde belirli görevlerin yerine getirilememesine dayanıyor.

Yukarıda serotoninin şaşırtmalı durumlar ile ilgisi olduğundan bahsetmiştik. Hormon, insan beynine iyi veya kötü nitelikli bir mesajdan çok bir sürpriz unsuru iletiyor. Daha önce deneyimlemediği bir şey. Örneğin bir kaza sonrası uzuv kaybı yaşamak gibi. Fiziksel bir bozulma duygusu vücudun daha önce deneyimlemediği bir durum olduğu için insan bünyesinde şaşkınlık yaratıyor. Eğer kişi kendisine bakış açısını değiştirerek yeni hayat tarzını benimseyemezse depresyona giriyor. Araştırmacılar makinelerin üstesinden gelemeyecekleri bir durum ya da görevle karşılaştığında aynı davranışı sergileyeceklerini savunuyor.
Depresif yapay zekâ fikri gerçekten biraz garip. Ancak donanım arızası olan bir robotu ele alalım, belki de bilgiyi kavramanın yeni bir yolunu öğrenmesi gerekiyor. Eğer robotun öğrenme hızı yeterince yüksek değilse, algoritmalarını değiştirme esnekliğinden yoksun olabilir. Yeni hedefler benimsemesi gerekebilir ve eğer sürece uyum sağlayamazsa denemeyi bırakıp pes edebilir. Aynısı zorluklarla karşılaştığımızda bizim de başımıza gelmiyor mu?
Sonuçta depresyona yatkınlık, sürekli değişen çevre koşullarına uyum sağlama yeteneğinin bir faturası. Bir robot için depresyon hiçbir şekilde acı çekmeyi içermeyebilir ancak öğrenmeyle ilgili bir sorun yaşamak muhtemelen yapay zekânın en büyük kabusudur.
💘 Google Docs üzerinden flört CV’si hazırlamak? Bu yaklaşım bize evham verdiği kadar ilham da verdi, çok kararsız kaldık…
Airdrop ile metroda anlamsız görseller gönderenleri yargılamayı henüz yeni bırakmıştık ki, sosyal medya biyografisine flört CV’si ekleyenler boşluğu hemen doldurdu. Kör randevulara dün, dating app’lere bugün alıştığımız dünyamızda iş başvurusu dışında CV hazırlamak kökten bir sarsıntı yaratabilir. Sen yine de ne olur ne olmaz diye ‘Benimle Çık’ belgeni hazırda tut. Tinder’ı silmene de gerek yok tabii.

🦾 Futbolun öğretici olduğu bir dünya… Artık dersi ekme bahanesi olmaktan çok daha fazlası, dersin ta kendisi diyebiliriz.
Nike’ın 2014 Dünya Kupası için hazırladığı kısa film olan The Last Game’i hatırlıyor musun? Futbol endüstrisinin yenilmez robotlarla donatıldığı ve insanlar ile robotların savaştığı son bir maçı konu alıyordu. Söylediklerimiz gözünü korkutmasın bu sefer yapay zekânın futbolla ilgisi, tüm vücut koordinasyonunu sağlayabilmek için küçük bir antrenmandan ibaret.
Science Robotics dergisinde yayımlanan bir çalışma robotların insanlaştırılması için futbolun önemli bir eğitim yolu olabileceğini öne sürüyor. İnsansı robotlar yürüme ve koşma gibi fiziksel hareketleri gerçekleştirebilse de koordinasyon eksikliği nedeniyle bir insandan kolaylıkla ayırt edilebiliyor.
Yeni geliştirilen ve Nöral Olasılıklı Motor İlkeleri (NPMP) adı verilen öğrenme yöntemi ile algoritmalar izleyerek öğreniyor. Robotlar; koşma, top sürme ve topa vurma gibi temel aktiviteleri insanlardan gelen verilere göre taklit ediyor. Daha sonrasında bu verilerin analizi ile birlikte öğrenme başlatılıyor ve diğer robotların da arkadaşlarını taklit etmesi sağlanıyor. Bu şekilde belli bir grup tarafından insansı aktiviteler izleme yoluyla öğreniliyor.
Ayrıcalıklı kripto para alım satım hizmeti: WOO Network

WOOTR
Dünyadaki en yüksek hacimli kripto para borsaları arasında ilk 10’da yer alan WOO Network, ayrıcalıklı kripto para alım satım hizmetiyle Türkiye’de.
Neden WOO Network Türkiye? Türkiye kripto para ekosisteminin en çok ihtiyaç duyduğu ürünler için kolları sıvayan WOOTR, kripto para piyasasındaki profesyonel trader’lara ve yatırımcılara kullanıcı dostu bir alım/satım hizmeti sağlamak için alanında uzman ve güçlü bir ekiple bulunduğu ülkelerin düzenlemelerine uygun şekilde faaliyet gösteriyor.
Dahası: WOOTR, şirket sunucularını Türkiye’deki düzenlemelere uygun şekilde Türkiye’de kurarak müşterilerinin kişisel verilerini koruma sorumluluklarını yerine getiriyor. Böylelikle WOOTR, müşterilerinin işlemlerini daha hızlı ve güvenli gerçekleştirilmesini sağlıyor.
Siz de sıfır komisyon, derin likidite ve kişiselleştirilebilir arayüzlerle ayrıcalıklı bir kripto para işlem deneyimi yaşamak için WOOTR'yi ziyaret edebilirsiniz.
Çok yakında: Şu an beta sürümünde hizmet veren WOOTR, 2022 sonuna kadar risk yönetimi için yeni emir tipleri ve yeni ürün listemeleriyle güncel versiyonda hizmet vermeye başlayacak.

🔎 Bilgi kirliliği kafanı mı karıştırıyor? Parmağını kaldır, öğretmenine sor.
Doğru bilgiye erişim ve medyadan edinilen haberleri sorgulamak her yaş grubundan insanın zaman zaman sıkıntı çektiği bir durum olarak karşımıza geliyor. Amerika’nın farklı eyaletlerinde yer alan liselerde öğretmenler, medya okuryazarlığı üzerine dersler vererek bu algıyı kırmak için çabalıyor. Söz konusu ilerici okullardan birisi de Palmer Lisesi.
Matematik, sosyal bilgiler ve diğer disiplinlerdeki 350.000’den fazla öğretmeni temsil eden çeşitli eğitim grupları, çevrim içi ortamda yanlış bilgilerin artmasından endişe duyan ve medya okuryazarlığını artırmaya çalışan ekipleri bir araya getirdi. Kurucu gruplardan biri olan Ulusal Medya Okuryazarlığı Eğitimi Derneği, üye sayısının son beş yılda iki katından fazla arttığını söylüyor. Hatta birçok eğitmen, medya okuryazarlığı eğitiminin çok daha erken, çocukların çevrim içi dünyaya adım attığı ilkokul çağlarında başlaması gerektiğini savunuyor.
Geçen yıl yayınlanan bir araştırma için Stanford Üniversitesi’nden araştırmacılar, 3.446 lise öğrencisinden çeşitli içerik türlerini değerlendirmelerini istedi. Örnek vermek gerekirse, iklim bilimi hakkında gerçekler sunduğunu iddia eden ancak esasında fosil yakıt endüstrisi tarafından fonlanan bir internet sitesi öğrencilerin yaklaşık %97’sini kandırmayı başardı. O eğitimlere gerçekten ihtiyacımız varmış gibi görünüyor.
Peki elimizdeki gücü yanlış kullanmak için neden bu kadar ısrarcıyız? Sitemizde yer alan düşünce yazımızda buna eğiliyoruz.

🤯 Tek bir avatar ile AR/VR dünyasına açılmak…
Bak bakalım avatarım bana benziyor mu? Her farklı platforma adım atarken giriş yap, saç rengini seç, ten rengini ayarla, göz şekline aynada bir saat karar vermeye çalış. Sonuçta dijital dünyadaki temsilimiz olan avatarlarımızı olabildiğince kendimize benzetmek istiyoruz. Her platform için farklı efor sarf etmenin gereksiz olduğunu düşünen Ready Player Me, çoğu oyun ve platformda kullanılabilecek bir avatar oluşturmamıza imkân tanıyor.
İsteyen oyun yapımcıları selfie’den avatara özelliğini kendi sistemlerine yerleştirebiliyor. Eğer bir şirket bu özelliği kullanıyorsa, kendi selfie’mizi çekip yükleyerek anında bir 3D avatar oluşturabiliyoruz. Tabii ki 3D tarama ve makine öğreniminin gücü sayesinde.
Avatarlarımızı tek elde toplamamızı sağlayan Ready Player Me ve geleceğin dijital kimlikleri hakkında daha fazla bilgiye buradan erişebilirsin!
Bir haftayı daha devirdik! Hem hafta tatilini hem de Geleceğe Dönüş'ü iple çektiğin bir sonraki pazar günü görüşmek üzere.
👀 Annesinin ve arkadaşlarının baskısı altında yaşayan genç bir kızın doğaüstü güçleriyle tanışmasını konu alan Carrie, kendi türünde başarılı bir örnek sunuyor. Üstelik Stephen King'in kendi roman uyarlamaları arasında bu filmi favori gösterdiğini biliyor muydun?




