AÇIKLAMALAR
SAHADAN BİLGİLER
TARTIŞILANLAR
BUGÜNKÜ DESTEKÇİMİZ
GÜNÜN HİKAYESİ
EKİPTEN ÖNERİLER

🗞 Deprem özel #6: “Yüzyılın en şiddetlisi”

Kahramanmaraş merkezli depremlerde can kaybı 20 bine yaklaştı. Aposto ekibi afet bölgesinden izlenimlerini ve bölgedeki gönüllülerden aldığı bilgileri paylaşmaya devam ediyor.
10 Şubat - Konuşmamız Gerek Derneği
Konuşmamız Gerek Derneği ile birlikte

Afet bölgelerinde regl bakımı hakkında Konuşmamız Gerek

Deprem felaketi sonrası kısıtlı kaynaklara sahip afet alanlarında regl bakımı sağlamanın zorlayıcılığına dikkat çeken Konuşmamız Gerek Derneği , hijyenik ped ve tampon gibi menstrüel ürünlerin ve tuvalet kağıdı, sabun, bez gibi regl…

Daha fazlasını öğren →

Fotoğraf: Twitter

Fotoğraf: Twitter

Aposto Altı Otuz | 10 Şubat Cuma - Deprem özel: “Yüzyılın en şiddetlisi”

Aposto Gündem

Aposto Altı Otuz | 10 Şubat Cuma - Deprem özel: “Yüzyılın en şiddetlisi”

Kahramanmaraş merkezli depremlerin beşinci gününde çalışmalar devam ediyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın saat 15:30 sıralarında yaptığı son açıklamaya göre; can kaybı 19 bin 388'e ulaştı. Yaralı sayısının 77 bin 711 olduğunu söyleyen Erdoğan, 76 bin kişinin bölgeden tahliye edildiğini açıkladı. Bölgedeki personel sayısının 141 binden fazla olduğu biliniyor. 

  • Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün (MGM) yayımladığı hava tahmin raporlarına göre afet bölgesinde birçok noktada buzlanma ve don bekleniyor:
Malatya'da hava sıcaklığının en düşük -11 derece, en yüksek -1 derece,
Kahramanmaraş'ta hava sıcaklığının en düşük -4 derece, en yüksek de 4 derece,
Hatay'da hava sıcaklığının en düşük -1, en yüksek de 10 derece,
Adıyaman'da ise hava sıcaklığının en düşük -3, en yüksek 7 derece,
Osmaniye'de hava sıcaklığının en düşük -13, en yüksek de 13 derece,
Gaziantep'te hava sıcaklığının en düşük -2, en yüksek 6 derece olması bekleniyor.
  • Canlı bildirimler | Gün içerisinde yaşanan gelişmeleri kaçırmamak için Aposto mobil uygulamasını indirmeyi ve bildirimlere izin vermeyi unutmayın.
Aposto Gündem

Aposto Gündem

Her sabah 06.30'da 5 dakikalık gündem özeti e-posta kutunda. Piyasalar, ekonomi, iş dünyası, politika, teknoloji ve hafta sonu ekleri; kısa, yalın, öz bir şekilde.

AÇIKLAMALAR

• Adıyaman ve Malatya'da açıklamalarda bulunan Cumhurbaşkanı Erdoğan, "Biliyoruz ki bizim inancımıza göre bu tür afetlerde vefat edenlerin makamı şehadettir, şehitliktir" dedi.

  • Can kaybı ve yaralılar: Erdoğan can kaybı ve yaralanmalara ilişkin "Son tespitlere göre 10 ilimizde hayatını kaybeden vatandaşlarımızın sayısı 19 bin 388'e yükseldi. Yaralı vatandaşlarımızın sayısı 77 bin 711'dir. Kurtarılanların sayısı 75 bin 523'e ulaştı. Ayrıca bölgeden, 76 binin üzerinde vatandaşımız talepleri üzerine, ülkemizin diğer illerine tahliye edilmiştir, gönderilmiştir. Adıyaman'da ise yıkılan 1944 binada 3 bin 225 vatandaşımız vefat ederken, 12 bin 432 vatandaşımız da yaralı olarak kurtarılmıştır." açıklamasında bulundu.
  • Soygunlar: Erdoğan, yağma olaylarına ilişkin "Bazı maalesef kendini bilmezler soygun yapıyorlar, marketleri soyuyorlar, iş yerlerine saldırıyorlar. Bazıları da maalesef suistimaller peşinde koşuyorlar. Olağanüstü hâl ile devlet, bu konudaki yetkileri eline almış ve bundan sonraki süreçte bu suistimalleri yapanlar yakalandığı anda bunlara gerekli olan müeyyideler uygulanacaktır." dedi.
  • Destek: "Çadırlarda kalmayan, kalmak istemeyen vatandaşlarımızın da kira bedelini ödemek suretiyle konutlara geçmelerini sağlayacağız. İster Adıyaman'da gidilebilecek konutlar varsa, oralarda kira olarak veya farklı illere geçmek suretiyle, farklı illerde de kiralama suretiyle bir yıl itibariyle buralarda benim vatandaşlarım kalabilecek." diyen Erdoğan ev sahibi olan depremzedelere 5 bin, kiracı olanlara ise 2 bin lira destekte bulunulacağını açıkladı.
  • Yardım çağrısı: AFAD Acil Yardım Ödeneği'nden hane başına taşınma masrafları için 15 bin lira yardımda bulunulacağını da açıklayan Erdoğan ayrıca "Nakdi yardımların AFAD üzerinden yapılması, istismarları ve tereddütleri ortadan kaldıracak bir yöntemdir. İş dünyamızdan, esnafımıza her kesimden insanımızın AFAD hesaplarına yaptıkları yardımların her kuruşu, deprem bölgesindeki faaliyetler için harcanmaktadır." ifadeleriyle nakdi yardımların AFAD'a yapılması çağrısında bulundu.
  • Personel: Erdoğan, yurtdışından gelen kurtarma ekipleri de dahil olmak üzere sahada 141 binden fazla kişinin görev yaptığını açıkladı.

• Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, "Depremlerden etkilenen 10 ilde Cumhuriyet tarihinin en büyük afet konut seferberliğini başlatacağız" açıklamasında bulundu. Gaziantep'te yaptığı açıklamada Kurum, kentte can kaybının 2 bin 529'a ulaştığını, 12 bin 468 yaralının tedavi altında olduğunu 108 binada arama kurtarma çalışmalarının devam ettiğini söyledi. 

Reuters/BBC Türkçe

• Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, deprem bölgelerindeki sağlık çalışanlarına ilişkin "10 ildeki sağlık tesislerimizde 18 bin 22'si hekim, 111 bin 699'u sağlık personeli, 14 bin 435 UMKE ve 112 çalışanı olmak üzere, toplam 144 bin 156 kişi görev yapıyor" açıklamasında bulundu.

• Adalet Bakanlığı, depremlerden etkilenen illerdeki hırsızlık olaylarına ilişkin Cumhuriyet Başsavcılıklarına ilettiği yazıda "Soruşturmaların fiziki ortamda yürütülmesini" ve "deprem felaketi neticesinde ortaya çıkan korku ve kargaşadan yararlanarak enkaz ve binalardaki değerli eşya, yardım malzemelerine yönelik hırsızlık eylemi yapan kişiler hakkında derhâl soruşturmaya yönelik tedbirlerin alınmasının önem arz ettiğini" bildirdi.

• Türkiye Barolar Birliği, "asrın felaketi" olarak nitelenen depremlerdeki yıkımlara ilişkin etkin bir soruşturma yürütülebilmesi için avukatların gönüllü görev almaya hazır olduğunu bildirdi. TBB, depremde yıkılan binaların yapımında yetkili ve sorumlu olan müteahhitler ve diğer görevliler hakkında suç duyurusunda bulunduklarını açıkladı.

• Millî Eğitim Bakanı Mahmut Özer, LGS ve YSK sınavlarıyla ilgili "Bu yıl LGS’ye girecek öğrencilerimiz 2. dönemin konularından, YKS’ye girecek öğrencilerimiz ise 12. sınıfın 2. dönem konularından sorumlu tutulmayacak" açıklamasını yaptı.

• AA'nın haberine göre; Kahramanmaraş merkezli depremlerden etkilenen Suriye'de hayatını kaybedenlerin sayısı 3 bin 384'e yükseldi. 

• Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, Kahramanmaraş merkezli depremler için "Zamanımızın en büyük doğal afetlerinden biri" dedi.

  • Yüzyılın en şiddetlisi: ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ned Price depreme ilişkin "Bu deprem yüzyılın en şiddetli depremlerindendi ve bundan etkilenen kurbanlara, hayatta kalanlara, kurtarma ekiplerine, yardım ekiplerine, ailelere, komşu ve arkadaşlarına taziyemizi iletiyoruz." açıklamasında bulundu.
  • 85 milyonluk yardım: ABD Uluslararası Kalkınma Ajansı (USAID), Türkiye ve Suriye'de oluşan acil insani yardım ihtiyacı kapsamında 85 milyon dolarlık ek yardım yapılacağını duyurdu.
  • Ayrıca bakın: BBC Türkçe, ülkelerin ve uluslararası kuruluşların gönderdiği personel desteği ve türlü yardımları derledi. 

• DHA'nın haberine göre; depremin ardından depremzede çocuklara koruyucu aile olmak için 95 binden fazla aile, son iki günde Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'na başvuruda bulundu.

SAHADAN BİLGİLER

• Depremden etkilenen Hatay'ın İskenderun ilçesinde bulunan ekibimizden Kaan Walsh, bölgeye ilişkin izlenimlerini aktardı. Walsh şunları anlattı: 

"Sırf görmek de değil; insanların kendi aralarında konuştuklarını duyunca durumu daha iyi anlayabiliyorsun. Sokakta bir kız tek başına 'memleketim yok artık benim, memleketim gitti' diyerek ağlayarak yürüyor, hatta yürümeye çalışıyordu. Devam ediyorsun sonrasında, yapacak bir şey yok çünkü. Yıkılmış bir binayı cama yansımasından gördüm; ama dönüp baktığımda yansıma bir yere yansımıyordu. Gerçeğini göremedim o yüzden içeri girdim. İçeride bir masada 6-7 kişi oturuyordu ve resmen içeri gelmem için yalvardılar. İçeri girince 'fotoğraf çekmek için mi geldin?', 'nereden geldin?' diye sordular. Konuştuk, Süryani kilisesiymiş. Yarıdan yıkılmış. Sadece insanların oturduğu yerler ve İsa sağlam, arkası tüm duvar çökmüş içeri Güneş ışığı giriyordu. Korkunç bir manzaraydı, insanlar pes etmiş zaten. Çıktım geçen bir kişiye cadde ismi sorarken yanına sanırım tanıdığı biri geldi ve 'kayıp var mı?' diye sordu. 'Oğlum ve karım öldü sadece' diye cevap verdi, zaten sonrasını dinlemek istemedim."

Kaan Walsh

• Ekibimizin konuştuğu ve Yalova'dan gelip doğrudan Antakya'ya geçtiklerini belirten biri kadın biri erkek iki gönüllü bölgede yaşadıklarını, gözlemlerini ve duydukları iddiaları paylaştı.

  • Kadın gönüllü: Suriye halkında evinde çok fazla parası olanların bulunduğunu, gizli zenginler bulunduğunu duyuyoruz. Bu kişiler ekiplerle, dozerlerle anlaşmışlar, halkı almıyorlar, içeri sokmuyorlar. Dozerler parası olmayan halka değil, onlara çalışıyor. Şu anda orada enkaz kaldırma, kurtarma diye bir şey yok; şu an orada zenginin malını kurtarma var.
  • Kaç gündür oradasınız?
    Kadın gönüllü: 3
  • Peki can kaybı durumu?
    Kadın gönüllü: TIR'ın kapağı açıldı -keşke çekseydim- balık istifi şeklinde cesetler. Kaç kişinin öldüğü söyleniyorsa iki katıdır.
    Erkek gönüllü: Şu anda can kaybı kimsenin umrunda değil. Herkes altın aramanın peşinde. Kepçelerin içine parayla oturtmuşlar adamları, tehditle, silah zoruyla. Diyor ki "burayı kazacaksın", adam orayı kazıyor. Bir de hep şu şekilde; içerde yaşayanımız var diyorlar, yok; yaşayan dedikleri şey altın. Ölüleri umurlarında değil.
    Kadın gönüllü: Cesetler sokağın ortasına dizilmiş, bir tane almaya gelen ne bir ambulans ne bir şey. Çağırmıyorlar, amaçları farklı. Jandarmaya diyoruz ki, siz yetkili değil misiniz, dozere söyleyin buraya gelsin. "Biz hiçbir şey söyleyemeyiz onlara" diyorlar.
    Kadın gönüllü: Çadırlar Suriyelilerde. Biz Suriyelileri kurtarmaya gidiyoruz, Suriyeliler bizi tehdit ediyor. Elektrikleri de var sobaları da var. Sen kaldırımda kartonun üzerinde yatıyorsun onların çadırlarının içi battaniye dolu.
    Kadın gönüllü: (Antakya'nın yerli halkını kastederek) Aklı olan gitsin diyorlar, çünkü burada Hatay halkıyla Suriyeliler arasında çatışma çıkacak diyorlar. Burada kirli para dönüyor diyorlar, uyuşturu, silah kaçakçılığı, aklınıza ne gelirse. Buraya bir tek ne lazım biliyor musunuz: Ceset torbası.
TARTIŞILANLAR

•  Kahramanmaraş'ta meydana gelen depremde yıkılan Hatay Antakya'daki 250 daireli Rönesans Rezidans isimli yapıyı inşa eden Antis Yapı'nın ortağı mimar Mehmet Yaşar Coşkun, İstanbul Havalimanı'nda yurt dışına çıkarken yakalanarak gözaltına alındı.

• Gazeteci Mehmet Şafak Sarı, Gaziantep Nurdağı yakınlarındaki yüzlerce metre uzunluğundaki fay kırılımını gösteren Maxar uydu görüntülerini paylaştı. Görüntülerde 4 metrelik yatay yer değiştirme gözleniyor.

• Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Denizcilik Genel Müdürlüğü, İskenderun Limanı'ndaki yangının söndürüldüğünü ve denizcilik faaliyetlerinin başlatıldığını duyurdu.

• Bilim Akademisi Üyesi Yer Bilimci Prof. Dr. Naci Görür, Kahramanmaraş merkezli depremler için şunları söyledi: 

"Elazığ depremi olduğu zaman sizlere beyanat verdim. Elazığ depremi Doğu Anadolu fayı üzerinde oldu, o fay uyandı. Daha önce deprem üretmiyordu. Elazığ depremi de olunca, Elazığ depreminde açığa çıkan enerjinin bir kısmı da Doğu Anadolu fayının Maraş tarafına transfer edildi. Zaten Maraş'ta önemli bir enerji birikmişse, bir de siz ekstra bir enerjiyi oraya transfer etmişseniz, Maraş'tan korkmaya başlarız. İşte o korkudan, beklentiden dolayı ‘Maraş'a dikkat edin' dedim. ‘Deprem hazırlıklarına başlayın, kentsel dönüşümü burada ihmal etmeyin' diye yazdım, çizdim, söyledim. Maalesef 6 Şubat geldi, 7.7 ve 7.6 büyüklüğünde iki deprem oldu. Bu ikinci deprem, ‘tetiklenme' ile oldu. Oradaki fay sistemleri birbirlerini tetikledi. Böyle 9 saat arayla iki deprem olması çok ender görülen bir durum. Baktığımız zaman, binaların çoğu sefer tası gibi çökmüş."

  • Ayrıca: Naci Görür İstanbul depremine ilişkin düşüncelerini de aktardı. de aktardı.
BUGÜNKÜ DESTEKÇİMİZ

Afet bölgelerinde regl bakımı hakkında Konuşmamız Gerek


Deprem felaketi sonrası kısıtlı kaynaklara sahip afet alanlarında regl bakımı sağlamanın zorlayıcılığına dikkat çeken Konuşmamız Gerek Derneği, hijyenik ped ve tampon gibi menstrüel ürünlerin ve tuvalet kağıdı, sabun, bez gibi regl bakımını destekleyici ürünlerin afet bölgesine gönderimini önceliklendiriyor.

  • Nedir? Konuşmamız Gerek Derneği 2016 yılından bu yana Türkiye’deki regl yoksulluğu ve tabusuyla mücadele ediyor.

Türkiye’de var olan regl tabusunun afet bölgelerinde menstrüel ürünlere duyulan ihtiyacın dile getirilmesini zorlaştırabileceğinin farkında olan Konuşmamız Gerek Derneği, uzun vadeli ihtiyaçlara cevap verebilmek için bağış çağrısında bulunuyor.

Konuşmamız Gerek Derneği’nin saha çalışmalarına para veya menstrüel ürün yardımlarınızı iletmek için bu bağlantıyı ziyaret edebilirsiniz.

GÜNÜN HİKAYESİ

Deprem bölgelerinde hijyen krizi: Sorunlar, riskler ve çözümler

Deprem bölgelerinde temiz su ve hijyen malzemelerine erişim sorunları devam ediyor.

Deprem bölgelerinde hijyen krizi: Sorunlar, riskler ve çözümler

Ege Öztokat & Sinem Uğurdağ 

Deprem bölgelerinde temiz su ve hijyen malzemelerine erişim sorunları devam ediyor. Sahadaki eksiklikleri ve yaşanan sorunları Uçan Süpürge Vakfı Yerel Kadın Muhabirler Ağı’ndan öğrendik ve deprem bölgelerindeki hijyen koşullarının risklerini ve bu koşulların iyileştirilmesi için yapılması gerekenleri halk sağlığı uzmanı Doç. Dr. Aslı Davas ile konuştuk.

Sahadaki temel hijyen sorunları

Uçan Süpürge Vakfı Yerel Kadın Muhabirler Ağı muhabirleri bölgelerdeki hijyen sorunlarını bildirdi. Gaziantep’te Deniz Yılmaz, Hatay’da Dilay Bozkurt ve Kahramanmaraş’ta ismini kullanmak istemeyen Muhabirler Ağı üyesinden aldığımız bilgilere göre sahada hijyen sıkıntıları yoğun olarak devam ediyor. Bebek bezi, hijyenik ped, temiz su, tuvalet kağıdı, temiz iç çamaşırı ve dezenfektan konusunda kritik derecede eksiklik var. Hatay’da kefen ve torba olmadığı için cesetler sokakta, ortada kalıyor. Kahramanmaraş’ta da kefen ve torba ihtiyacı dile getiriliyor. Kahramanmaraş’tan bildiren muhabir “Sokakların ceset koktuğunu” söylüyor.

Tuvaletler

  • Hatay’da sahra tuvaletleri yaygın değil, umumi tuvaletler ise her yerinde dışkı olduğu ve bunlar temizlenemediği için kullanılamaz durumda. İnsanlar tuvalet ihtiyacı duymamak için yemek ve su tüketimini minimuma indirmeye çalışıyor.
  • Gaziantep’te 3 gündür sular kesik olduğu için tuvaletler tıkandı. Toplu kullanıma açık olan yerlerde tıkanan tuvaletler taştı. Kullanım suyunun açılmasıyla birlikte onarım ve temizleme işlemlerine başlanması bekleniyor ancak henüz kötü koku hakim ve her yerde dışkı var. Erkekler arsa ve benzeri yerlerde tuvaletlerini yaparken kadınlar tuvalet ihtiyaçlarını gideremiyor.
  • Diyarbakır, Adıyaman ve Kahramanmaraş’ta portatif tuvalet eksikliği var, ped ve diğer menstüel ürünlerde de ciddi bir eksiklik var. Üç gündür kullanım suyu olmadığı için tuvaletler tıkanmış durumda.

Yardım süreçlerinde sıkıntılar

  • Gönderilen desteklerin bir kısmı da hijyenik olmadığı için kullanılamıyor. Bölgelere yollanan ikinci el eşyaların büyük bir kısmı kullanılamaz hâlde. Aynı zamanda gönderilen çoğu battaniye ve kıyafet yol kenarında bırakılıyor ve eşyalar yağmurda ıslandığı için çürümeye başlıyor.
  • Hatay’daki muhabir yardımların ulaşamadığını çünkü çok sayıda aracın yolu tıkadığını, enkazların yollara devrildiğini ve şeritlerin sıkıştığını bildirdi. Zarar gören binalar artçılar yüzünden devrilmeye devam ediyor.

Koordinasyon eksikliği

  • Hatay’da doktorlara erişim sınırlı, toplu alanlarda sağlık görevlileri var ama sıcak ve güvenli alan sayısı çok sınırlı olduğu için temel sağlık çalışmaları yapılamıyor. 
  • Kahramanmaraş’ta muhabirlerin en sık duyduğu sorun koordinasyon problemi. İnsanlar kolinin içeriğini bilmeden alabildiklerini alıyor. Kimi depremzedeler hiçbir destek alamıyor. Hava -17 dereceye kadar iniyor. Elektrikli ısıtıcı gönderiliyor ancak elektrik olmadığı için bunlar kullanılamıyor. Bölgede, kömür ve soba ihtiyacı devam ediyor.

Olası Riskler, Tarihten Vakalar

Deprem felaketlerinden sonra nüfusun plansızca aşırı kalabalık barınaklara yerleştirilmesi, gıda ve temiz suya sınırlı erişim gibi sebeplerle bulaşıcı hastalık salgınları ortaya çıkabiliyor. Salgın riski aynı zamanda su ve kanalizasyon sistemlerinin tahrip olması sebebiyle de yükseliyor.

Dünya Sağlık Örgütü (WHO) Türkiye ve Suriye’yi etkileyen depremlerden sonra, özellikle yıllardır koşulların zorlu olduğu Suriye’de ishalli hastalıklar, kolera, solunum hastalıkları ve parazit hastalıkları görülebileceğine karşı uyarı yaptı.

TİHV Akademi’den halk sağlığı uzmanı Doç. Dr. Aslı Davas’a depremden sonra görülen hastalıkları ve bu hastalıklara karşı alınabilecek önlemleri sorduk. Dr. Davas, depremden sonra riski yüksek olan hastalıkları şu şekilde özetledi:

“İlk dört günde travma sonrası yara yerlerinde oluşan deri enfeksiyonları görülebilir. Dördüncü günden sonra kalabalık ortamda yaşama, temiz suyun ve sağlıklı gıdanın sağlanmaması, tuvaletlerin iyi planlanmaması, çöplerin toplanmaması gibi nedenlerle enfeksiyonlar görülür. Solunum yolu enfeksiyonları, su ve gıda kaynaklı enfeksiyonlar, vektör kaynaklı enfeksiyonlardır. Kalabalık yaşam uyuz ve bitlenme riskini arttırır. Afet sonrası infeksiyona bağlı en sık ölüm nedenleri; ishaller, akut solunum yolu infeksiyonları (zatüre) ve kızamıktır.”

Afet sonrası salgınlar dünyada karşılaşılan bir kriz. Haiti’de yaklaşık 200 bin kişinin ölümüyle sonuçlanan 7.0 büyüklüğündeki 2010 depreminden dokuz ay sonra büyük bir kolera salgını başladı. Bilim insanları, bunun sebebinin evlerini kaybeden yaklaşık 1,5 milyon insanın aşırı kalabalık olan ve hijyen koşullarının sağlanamadığı çadır kentlerdeki yaşama koşulları olduğunu öne sürüyor.

Afet sonrası hastalıklar Haiti örneğiyle sınırlı değil, Endonezya’da 2004 yılında neredeyse 2 milyon insanın evini kaybettiği tsunamiden sonra kontamine su nedeniyle ishalli hastalıklar yaşandı. Japonya’da 2011 yılında 9.0 büyüklüğündeki deprem ve sonrasında çıkan tsunami sonrası influenza ve norovirus salgınları tespit edildi, ABD’de 2001 ve 2005 yıllarında yaşanan Allison ve Katrina kasırgalarından sonra cilt hastalıkları, üst solunum yolu hastalıkları, zatürre ve ishalli hastalıklar görüldü. Pakistan’da 2005 yılında gerçekleşen 7.6 büyüklüğündeki deprem sonrası ishalli hastalık vakaları yüzde 42 arttı.

Ne Yapmalı?

Su güvenliği

Dr. Davas “Aksi söylenene kadar şebeke suyu ve kaynağı belirsiz sular doğrudan kullanılmamalı.” dedi. Su güvenliği için yapılması gerekenleri şu şekilde sıraladı:

  • Kapalı sular kullanılmalı, imkân yoksa su kaynatılıp soğutulduktan sonra içilebilir.
  • Kullanım suyunda klor tabletleri kullanılabilir.
  • Hızla tankerlerle temiz su taşınmalı, hijyenik koşullarda dağıtılmalı, su depoları sık sık dezenfekte edilmeli.
  • Suyun güvenliği açısından en önemli tehlike su kaynağının insan dışkısıyla kontaminasyonu olduğu unutulmamalı.

Tuvaletler

  • İlk dönemde seyyar tuvaletler kullanılmalı.
  • Toplu barınma yerlerinde yeterli sayıda ve nitelikte tuvalet yapılmalı.
  • Bu tuvaletlerin alt yapıya bağlanması mümkün olmadığı durumlarda sahra tuvaleti şeklinde uygulama yapılmalı ve bu durumda tuvalet çukurlarının üzeri günlük olarak toprakla kapatılmalı ve tuvaletler yeni çukurlara bağlanmalı.
  • Tuvaletlerin günlük olarak kireç kaymağı vb. maddelerle yöntemine uygun olarak dezenfeksiyonu sağlanmalı.
  • Tuvalet çıkışında ellerin yıkanması için hijyenik koşullara uygun yerlere yapılmalı ve bu yerlerin susuz ve sabunsuz kalmamasına özen gösterilmeli. Buralarda mümkünse sıvı sabun kullanılmalı.
  • El yıkama sularının birikinti oluşturmadan akacak şekilde düzenlenmesine dikkat edilmeli.
  • Kadınların güvenliği için tuvaletler iyi aydınlatılmalı, yerleşim yerlerinden uzak olmamalı ve kilitli tuvaletler yapılmalı. 
  • Kadın-erkek tuvalet oranı üçe bir olarak hesap edilmeli.

Çöpler

Dr. Davas, ilk günlerde afet yaşanan yerde belediye çalışanları da zarar gördüğü için çöp toplamada aksamalar olabileceğini hatırlatıyor. Bu noktada hızlı organize olmak ve çöpleri düzenli olarak toplamak önemli. Çöp sisteminin hijyenik bir şekilde kurulabilmesi için şunlar gerekiyor:

  • Ulaşımın zor ya da olanaksız olduğu durumlarda sokak aralarına ve dar yerlere ulaşabilecek el arabaları, ulaşım hayvanları vb.’den yararlanılmalı.
  • Afetten önce bölgeye hizmet veren çöp dökme alanları uygunsa çöpler toplanarak buraya dökülmeye devam edilmeli, bu alanlara ulaşım mümkün değilse veya bu alanlar bizzat afet nedeni olmuşsa bu iş için belirlenmiş uygun çöp biriktirme yerlerine dökülmeli.
  • Afetzedelerin barındığı yerlerin uygun noktalarında çöp toplama alanları oluşturulmalı. Bu alanlar günlük olarak kireç kaymağı, klor eriyiği, çamaşır suyu gibi dezenfektanlarla dezenfekte edilmeli.
  • Çöpler bulaşıcı hastalıkları taşıyabilecek haşarat ve kemirgenlerin üreme alanlarıdır. Karasineklerle mücadelede canlının yumurta bırakacağı çöp, gübre gibi ortamların üstlerinin açık olmaması gerekir (sağlıklı çöp toplama kapları, 20 cm. kalınlığında toprakla çöp ve gübre yığınlarının üstü örtülebilir).
  • Haşere ve kemiricilerin oluşması ve üremesi önlenmeli, bu zararlılarla mücadele amacıyla kullanılan pestisid ve insektisidlerin de bir kirlilik unsuru hâline gelmemesine dikkat edilmeli.
  • Çöp toplama alanlarının su kayaklarından en az 60 metre ve besin maddelerinin dağıtım ve depolama yerlerinden en az 1 kilometre uzakta; yaya ve araçların geçişme engel olmayacak bir yerde olmalı.
  • Çöp toplama alanlarında çocukların ve hayvanların dolaşmasına izin verilmemeli, buralara hayvan leşleri atılmamalı. 
  • Çöp yığınlarından şıra sızmasının önüne geçilmeli, sızma varsa bu yerler çamaşır suyu ya da benzeri bir dezenfektan ile yıkanmalı. 
  • Her 200 kişi için 2 metre derinlikte ve 1,5x1 metre çukur açılmalı. Bu söz konusu nüfus için bir hafta yetebilir. Çukur içindeki organik materyalin bozunumu 4-6 hafta gerektirir. Üzeri 40 cm kalınlığında sıkıştırılmış toprakla örtülmeli.
Hikâyeyi paylaşmak için:
EKİPTEN ÖNERİLER

 ÖNERİYORUZ 

Deprem.io ile yardım alabilir, yardım sağlayabilirsiniz: Türkiye’de meydana gelen büyük deprem felaketinde, bilişim teknolojileri alanında çalışan gönüllüler arama kurtarma çalışmaları ile yardım ve destek taleplerini ortak bir veri tabanında toplayarak yetkili arama kurtarma kuruluşları ve sivil toplum kuruluşlarıyla paylaşıyor. Depremzedelerin gıda/ısınma ihtiyaçlarını paylaşmasını, köylere gereken yardımlar konusunda bilgilendirmeyi, iş makinesi kullanabilen kişilere ulaşılmasını ve ulaşım ihtiyacı olanların o bölgeye giden kişilerle bağlantı kurmasını mümkün hâle getiriyor. Sitede depremden etkilenen vatandaşları evlerinde misafir etmek isteyenler için “Evim Müsait” sekmesi bulunuyor, ayrıca ücretsiz konaklama sağlayan otellerin bilgisi paylaşılıyor.

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

Aposto Gündem

Aposto Gündem

Her sabah 06.30'da 5 dakikalık gündem özeti e-posta kutunda. Piyasalar, ekonomi, iş dünyası, politika, teknoloji ve hafta sonu ekleri; kısa, yalın, öz bir şekilde.

YAZARLAR

Aposto Gündem

Aposto Gündem

Her sabah 06.30'da 5 dakikalık gündem özeti e-posta kutunda. Piyasalar, ekonomi, iş dünyası, politika, teknoloji ve hafta sonu ekleri; kısa, yalın, öz bir şekilde.

İLGİLİ OKUMALAR

Bağlantıyı kopyala

Paylaş

Yayına git

Geri bildirim ver

Hata bildir