.zip
Yapay Zekâ
BUGÜNKÜ DESTEKÇİMİZ
Haftanın Girişimi

😈 Facebook adil değil ve bunun farkında

Şirketin yapay zekâ algoritmaları, yalan haber ve nefret söylemi için doyumsuz bir alışkanlık kazanmış olabilir mi?
Bitpanda - 25 Mart
Bitpanda ile birlikte

Avusturya’nın ilk unicorn’u Bitpanda’yla tanışın

ABD doğumlu yatırımcı Aileen Lee tarafından ilk kez 2013'te kullanıldığı bilinen unicorn kavramı, girişimcilik terminolojisinde değeri 1 milyar doları aşan şirketleri tanımlamak için kullanılıyor. Kullanıcı sayısı, gerçekleşen ya da…

Daha fazlasını öğren →

Ezgi Arslan

Ezgi Arslan

Merhaba!

Bugün gündemimizde Facebook'un yapay zekâ algoritmaları var. Şaşırtıcı mı? Hayır. 

Yanlış haberin ışık hızıyla seyahat ettiği ve nefret söylemlerinin ardı arkasının kesilmediği günümüz insanının hayatında, kendisinin bilumum sosyal medya platformlarındaki etkileşimini artırmaya yönelik algoritmalara maruz kalışını ve bu algoritmaların doyumsuz alışkanlıklarını anlattık. 

Her şeyin etkileşimin artması hedefiyle başladığı karanlık süreç, Facebook Responsible AI'ı kodlayan çalışanlarını da cevapsız sorularla yormaya başlamış görünüyor.

Bir distopya senaryosu çizmek niyetinde değiliz ama fikirlerinizi de merak ediyoruz. Yorumlarınızı bize yazın olur mu?

Sevgiler,

Handegül

Quando

Quando

Her salı ve cuma girişimcilik ve teknoloji ekosistemlerinden öne çıkan gelişmeler, paradigma değişimleri, inovasyon trendleri ve dijital dönüşüm e-posta kutunda.

.zip

Empatiden gittikçe daha uzakta

Sherry Turkle

Kaynak: Boston Globe/Getty Images

Bir psikanalist olan Sherry Turkle, MIT’nin Bilim ve Teknoloji Sosyal Bilimleri bölümünde profesör olarak görev yapıyor ve yaklaşık 40 yıldır teknolojinin insanla kesişimindeki psikolojik noktalar üzerine çalışmalar yürütüyor. Son röportajında ise dijital cihazların insani duygular üzerindeki, daha da spesifik olarak empati yeteneğimiz üzerindeki uzun yıllardır tartışılan etkilerini konuşuyor.

Turkle’a göre bizlerin birer obje olarak gördüğü dijital cihazlar, gün geçtikçe bizleri birer obje hâline getiriyor ve sonuç olarak empati yeteneğimizi elimizden alıyor. Empati, oldukça kompleks bir yapı olarak gelişiyor ve aktif olarak bizim “başka bir insanın yerine geçmemizi” gerektiriyor.

Ancak “ekran” kavramı, bizi başka insanlarla iletişim hâlindeyken gizliyor. Gizlenmek ise bizi daha hassas ve kırılgan yapıyor, insan ilişkilerindeki savunma mekanizmalarımızı azaltıyor. Bunun sonucunda ise, neye karşı hassas veya savunma durumunda olabileceğimizi anlamak, hissetmek ve bunu başka insanlar üzerinden yorumlamak zorlaşıyor.

Diğerleriyle birlikte

Kırmızı ışıkla çekilen bir çipin içi

Kaynak: Michael Dziedzic/Unsplash

Bu hafta başında içlerinde Mastercard, Softbank, IBM, Mercedes ve Toyota gibi şirketlerin de olduğu bir grup şirket, dünyanın en büyük yedi ekonomisini temsil eden G7 ülkelerini teknolojik iş birliğine çağırdı.

Veri ve Teknoloji Forumu ismiyle önerilen forum; devletlerin teknolojinin farklı alanlarındaki eylemlerini belirlemek, küresel çapta daha tutarlı ve istikrarlı bir teknoloji çağı yürütmek için önemli. Teknoloji yönetimi konusunda kararlar almak yerine tavsiyelerde bulunmak amacıyla oluşturulması hedeflenen forum, yapısını 2008 finansal krizinden örnek alıyor.

Ülkelerin teknoloji ve dijital politikalar noktasında gün geçtikçe birbirinden farklı davranışlar geliştirmesi ve faaliyetler yürütmesi, teknolojinin gittikçe karmaşıklaştığı ve doğrudan bireyin hayatını etkilediği bir dünyada işleri daha da zorlaştırıyor. Buna ek olarak hayatlarımıza hızla yeni teknolojilerin girmesi ve çıkması, bu döngünün ise birbirinden farklı sosyal ve politik ortamlarda gerçekleşmesi, çok daha kapsayıcı ve akılcı çözümler üretebilme olanağını kısıtlıyor. Gün geçtikçe devletlerin bu meseleye yönelik birlikte hareket etmesi, küresel olarak çok daha tutarlı ve empatik bir teknoloji çağı için önemli gibi gözüküyor. 

Düşünceyle kontrol

Akıllı bileklik

Kaynak: Facebook

Belki hatırlarsınız; yaklaşık iki hafta önce Facebook, henüz üzerinde çalıştığı artırılmış gerçeklik gözlükleri hakkında bazı açıklamalar yapmış ve gözlüklerin, örneğin yürürken yanından geçtiğiniz kahve dükkanını algılayarak size kahve menüsünü sunmak ve bir kahve teklif etmek gibi, çevresine duyarlı ve senkron bir iletişim hâlinde olacağını belirtmişti.

Şirket, geçtiğimiz hafta ise artırılmış gerçeklik cihazlarıyla birlikte çalışacak ve kullanıcının yalnızca düşünceleriyle bu cihazları kontrol edebileceği bir akıllı bileklik üzerinde çalıştığını duyurdu. Bu, fikir olarak heyecanlı çünkü giyilebilir teknolojilerin bir sonraki jenerasyona geçmesi anlamına geliyor.

Bileklik, kısaca kullanıcısının beynindeki motor elektrik sinyallerini okuyor ve dijital kodlara dönüştürerek kullanıcının dijital objeler üzerinde kontrol sahibi olmasını sağlıyor. Yine kahve dükkanı örneği üzerinden gidersek; akıllı gözlüğünüz size, yanından geçtiğiniz kahve dükkanının menüsünü sunduğunda herhangi bir fiziksel hareket yapmadan ve yalnızca düşünerek menünün içinde dolaşıp sipariş verebilme imkânı tanıyacak anlamına geliyor.

Kısa süre içinde açıklanan bu iki yeni artırılmış gerçeklik çalışması, Facebook’un geleceğini yalnızca bir sosyal medya ve iletişim platformu çatısı olmaktan çok daha fazlası olmak üzerine kurguladığının sinyalini veriyor. Ancak teknoloji editörü Tanya Basu’ya göre konu Facebook olunca ve şirketin veri gizliliğiyle ilgili karmaşık geçmişini göz önünde bulundurduğumuzda her zaman kuşkucu olmakta fayda var. Böyle bir teknoloji, çok fazla sayıda ve çok değerli veri setlerine erişim anlamına gelme potansiyeli taşıyor. Yine kahve örneğinden gidersek olası bir senaryoda Facebook ve reklam verenlerinin anlık olarak sizin nerede olduğunuz, hangi kahveyi tercih ettiğiniz, sağlığınız ve hatta bilgi akışınızla ilgili verilere erişme potansiyeli bulunuyor.

Kişiye özel sağlık verisi kartları

Biyolog Lee Hood

Görsel: MIT Technology Review

Pandemi elbette bir çok sektörü köklü bir şekilde değiştirdi, dönüştürdü ve bunu istikrarlı bir şekilde yapmaya devam ediyor. Ancak bu sektörlerden, doğrudan sorunun kendisine temas eden sektör olarak sağlık sektörü için bu dönemin çıktıları çok daha önemli.

Bugün 82 yaşındaki ABD’de yaşayan biyolog Lee Hood, 90’lı yıllarda 2016 itibarıyla bütün ABD vatandaşlarının sağlık verilerini taşıyan bir veri kartı sahibi olacağını, bir doktora veya hastaneye gittiklerinde bu kart üzerinden doktorun hastanın bütün sağlık geçmişi verisine ulaşabileceğini ve anlık olarak takip edebileceğini öngörüyordu. Hood’un tahmini henüz gerçekleşmemiş olsa da kendisi, Covid-19 pandemisini bu süreci hızlandırabilecek bir fırsat olarak görüyor.

Covid-19, herkeste farklı sonuçlar yaratıyor. Örneğin bir hastanın akciğerlerine hasar verirken bazı hastalarda ise kalp veya sinir sistemine hasar verebiliyor. Bu durum ise kişilerin birbirinden oldukça farklı gen dizilimlerinden kaynaklanıyor. Lee Hood’un ekibi, şu sıralar farklı hastaların genom ve protein dizilimlerini makine öğrenimi destekli bir dijital doku analiziyle ölçüyor ve kayıt tutuyor. Ekip, bu işlemler sonucunda gelecekte olası salgınlara karşı çok daha verimli aksiyonlar alınabileceğini öngörüyor. Hood, tam da bu nedenden dolayı kişiye özel dijital ortamda işlenebilen ve takip edilebilen sağlık kartlarının 21. yüzyıl itibarıyla oldukça işlevsel olabileceğini düşünüyor. 

Dijitaldeki nostalji

Sahil kenarındaki adamlar

Görsel: Screenshot Magazine

Nostalji, 2020’de neredeyse sağlığımız kadar değer verdiğimiz konulardan biri oldu. Bu trend, GlobalWebIndex’in raporuna göre toplumun dijital alışkanlıkları ve eğilimlerinde de açıkça kendini gösteriyor.

Nostalji kavramı genelde “eskinin bugünden daha iyi olduğu” algısıyla insanda yer ediyor. 2020’nin zorlu koşulları, bu yaklaşımın farklı platformlarda da daha önceki yıllara kıyasla daha çok ön plana çıktığını gösteriyor. Örneğin müzik, nostalji duygusunu en çok tetikleyen etken olarak öne çıkıyor. Spotify ise bu durumu avantaja çevirerek Spotify Wrapped ve Spotify Time Capsule altında kullanıcılarını bu nostalji duygusuna çağırıyor ve kendi istatistiklerini olumlu anlamda değiştiriyor. Rapora göre hem bu özellikler hem de pandemi koşulları, geçtiğimiz aralık ayında Spotify’ın kullanımını yalnızca bir önceki aya kıyasla %21 artırmış durumda.

Diğer yandan, işin görsel tarafında ise Facebook ve Instagram da Memories özellikleriyle kullanıcılarını tekrar tekrar platforma davet ediyor.

Screenshot dergisi; “nostalji pazarlamasının” 2021 yılını domine edeceğini, Instagram’ın geçtiğimiz ekim ayında yaptığı ve tercih eden kullanıcıların uygulamanın logosunu eski hâline dönüştürebilmesi gibi bazı “eskiyi çağrıştıran” yaklaşımların çok daha fazla bir şekilde kullanıcıların karşısına çıkacağını düşünüyor.

Yapay Zekâ

Facebook adil değil ve bunun o da farkında

Facebook yanlış bilgi yaymaya bağımlı mı?

Facebook adil değil ve bunun o da farkında

İllüstrasyon: Ezgi Arslan

Hepimizin bildiği yegâne olayla başlıyoruz meselemize; 2018'de Donald Trump'ın 2016 başkanlık seçim kampanyası için çalışan bir danışmanlık şirketi olan Cambridge Analytica'nın on milyonlarca ABD vatandaşının kişisel verilerini gizlice Facebook hesaplarından aldığı ve bu veriler sayesinde insanları manipüle ederek oyları nasıl etkilediği ortaya çıkmıştı.

Bu Facebook tarihinde yaşanan en büyük gizlilik ihlâliydi.

Sonra Mark Zuckerberg birtakım özürler dilemeye başladı. Facebook'un sorumluluklarına "yeterince geniş bir bakış açısı" ile sahip olmadığını ve bir CEO olarak yaptığı hatalar için üzgün olduğunu dile getirdi.

Son olarak, Facebook’un baş teknoloji sorumlusu Mike Schroepfer, Quiñonero Candela'dan şirketin algoritmalarının toplumsal etkisini incelemek için bir ekip kurmasını istedi. Grup kendisini Society and AI Lab (SAIL - Toplum ve Yapay Zekâ) olarak adlandırdı ve geçtiğimiz yıl veri gizliliği üzerine çalışan bir diğer ekiple birleşerek Responsible AI (Sorumlu Yapay Zekâ) ismini aldı.

Mark'ın amansız büyüme arzusu

Responsible AI'ın günümüzde üzerinde çalıştığı en önemli şey algoritmaların belirli kullanıcı gruplarına karşı ayrımcılık yaptığı ön yargısı. Bu duruma bir örnek olarak, belirli iş veya ev ilanı fırsatlarını siyahi azınlıklara değil beyaz insanlara gösteren reklam hedefleme algoritmalarını gösterebiliriz.

Responsible AI'ın ocak ayında ABD'de yaşanan bir grup Cumhuriyetçi seçmenin Kongre binasını basma olayındaki yanlış bilgi yayılımı ya da nefret söylemi yerine neden ısrarla yapay zekâ ön yargısı üzerine çalıştığının en kolay cevabı ise, Mark Zuckerberg'ün böyle istiyor oluşu.

Şirketin yaptığı ve yapmamayı seçtiği her şey tek bir motivasyondan kaynaklanıyor; Zuckerberg’in amansız büyüme arzusu. Responsible AI'ın yetenekleri bu büyümeyi güçlendiriyor. Facebook yönetimi, platformdaki yanlış bilgileri temizleme amaçlı birçok girişimi defalarca yavaşlattı veya durdurdu, çünkü böyle bir amaç büyümeyi baltalayacaktı.

Yani Sorumlu Yapay Zekâ ekibinin üzerinde çalıştığı yapay zekâ ön yargısı; yanlış bilgilendirme, aşırılık ve siyasi kutuplaşma gibi daha büyük sorunlardan bağımsız olarak ilerliyor. Ve bunun bedelini hepimiz ödüyoruz.

"Kullanıcıları en uzun süre platformda tutmak istiyorsanız gerçeklerle ilgilenmezsiniz. Zarar verenle, bölücü olanla, komplo kuranla ilgilenmiyorsunuzdur” diyor Berkeley Kaliforniya Üniversitesi'nde profesör olan ve platformdaki görüntü ile video tabanlı yanlış bilgileri anlamak için Facebook ile iş birliği yapan Hany Farid.

"Facebook her zaman basın açıklaması yayımlayacak kadar sorun çözüyor. Ancak birkaç istisna dışında sorunların çözüldüğünü düşünmüyorum. Temel sorunlarla gerçekten ilgilenmiyorlar."

Facebook'un algoritmaları

Mühendisler tarafından kodlanmış geleneksel algoritmalardan farklı olarak makine öğrenimi algoritmaları, içindeki korelasyonları öğrenmek için veriler üzerinde “eğitilir.” Makine öğrenimi modeli olarak bilinen eğitimli algoritma, daha sonra gelecekteki benzer kararları otomatik olarak alabilir. Örneğin reklam tıklama verileri üzerine eğitilmiş bir algoritma, kadınların yoga taytı reklamlarına erkeklerden daha sık tıkladığını öğrenebilir. Ortaya çıkan bu modelle bu reklamlardan daha fazlası kadınlara sunulacaktır. Bugün Facebook gibi yapay zekâ tabanlı bir şirkette mühendisler, belirli bir problemde hangisinin en iyi performansı gösterdiğini görmek için küçük varyasyonlara sahip sayısız model üretiyor.

Facebook’un muazzam miktardaki kullanıcı verisi de Responsible AI'a büyük avantaj sağlıyor. Yalnızca "kadınlar" ve "erkekler" gibi geniş kategoriler değil, "yogayla ilgili Facebook sayfalarını seven 25 ila 34 yaş arası kadınlar" gibi çok daha niş kategorilerin varlığını ortaya çıkarmayı öğrenen ve hedefleyen modeller geliştirilebiliyor, bu segmentlere de reklamlar hedeflenebiliyor. Hedefleme ne kadar ince ayarlıysa, tıklama şansı o kadar yüksek oluyor ve bu da Facebook'a reklam verenlerin paralarının karşılığını çok daha fazla almasını sağlıyor tabii.

Facebook'un yeni sorusu ise uzun zamandır bu öğrenen modelleri bireysel Facebook kullanıcıları üzerinde kullanıp kullanamamak. Her şey kişisel haber akışlarında kullanıcıların hangi gönderileri göreceğini belirlemeye çalışan bir ekibin, reklam modellerinde kullanılan teknikleri uygulamak istemesiyle başladı. Algoritmalar kimin hangi reklamı tıklayacağını tahmin etmek için eğitilebildiği gibi, kimin hangi gönderiyi beğeneceğini veya paylaşacağını tahmin etmek ve bu gönderilere daha fazla önem vermek için eğitilebilirdi. Model, bir kişinin köpekleri gerçekten sevdiğini belirlerse örneğin, arkadaşlarının köpeklerle ilgili gönderileri, o kullanıcının haber akışında daha üstte görünebilirdi bu da etkileşimi oldukça artırabilirdi.

Haber akışlarındaki bu manipülasyon Zuckerberg'ün ilgisini çekti ve bir gün herkesin Facebook kullanması gerektiği vizyonuna sahip üst yönetimce kullanıcılarını platformda daha uzun süreler tutabilmek için yapay zekâya daha fazla yatırım yapıldı.

İki yapay zeka ekibi oluşturuldu. Bunlardan biri, teknolojinin son teknoloji yeteneklerini geliştirecek temel bir araştırma laboratuvarı olan FAIR, diğeri yani Uygulamalı Makine Öğrenimi (AML), bu yetenekleri Facebook’un ürün ve hizmetlerine entegre edecek olan ekip olarak kurgulandı.

Her gün canlı olarak sunulan yeni makine öğrenimi modelleriyle şirket, etkilerini izlemek ve kullanıcı katılımını en üst düzeye çıkarmak için yeni bir sistem oluşturdu. Süreç bugün hâlâ aynı. Ekipler, yayınların sıralama sırasını değiştirmek ya da Facebook'un topluluk standartlarını (platformda neye izin verildiği ve neyin verilmeyeceğine ilişkin kuralları) ihlâl eden içeriği daha iyi yakalamak için makine öğrenimi modelleri geliştiriyor.

Bir model, etkileşimi azaltırsa iptal ediliyor. Durum böyle değilse canlı olarak kullanılıyor ve sürekli olarak izleniyor. Facebook eski müdürlerinden Krishna Gade, Facebook'ta mühendislerin birkaç günde bir beğeniler veya yorumlar gibi metrikler düştüğünde bildirim aldığını açıklamıştı. Ayrıca bu gibi durumlarda soruna neyin neden olduğunu ve herhangi bir modelin yeniden eğitilmesi gerekip gerekmediğini belirleyip üzerinde çalışmak, mühendislerin temel görevi.

Etkileşimi artırmayı hedefleyen modellerin insanlığa zararı

Ancak bu yaklaşım kısa sürede sorunlara neden oldu. Katılımı en üst düzeye çıkaran modeller aynı zamanda tartışmaları, yanlış bilgilendirmeleri ve aşırılığı da destekliyor. Bugüne kadarki en yıkıcı örnek, Rohingya Müslüman azınlığı hakkındaki viral yalan haberlerin ve nefret söyleminin ülkenin dinî çatışmasını tam anlamıyla bir soykırıma dönüştürdüğü Myanmar vakası oldu. Bunun üzerine ise Facebook, yıllarca rolünü küçümsedikten sonra 2018'de, "platformun bölünmeyi teşvik etmek ve fiziksel şiddeti kışkırtmak amacıyla kullanılmasını önlemek için yeterince şey yapmadığını" itiraf etti.

Facebook bu sonuçları hedefliyor olmasa da 2016'da da durumdan haberdardı. O yıla ait bir şirket araştırmacısı olan Monica Lee, Wall Street Journal tarafından kaleme alınan bir yazıda, Facebook'un yalnızca çok sayıda aşırılık yanlısı grubu barındırmadığını, onları kullanıcılarına da tanıttığını gösterdi: "Tüm aşırılık yanlısı grup katılımlarının %64'ü bizim öneri araçlarımızdan kaynaklanıyor" diyen Lee, ağırlıklı olarak "Katılmanız Gereken Gruplar" ve "Keşfet" özellikleriyle bu tür aşırı grupların etkileşiminin artırıldığını belirtti.

Facebook’un ürün sorumlusu olan Chris Cox 2017’de, Facebook’ta kullanıcı katılımını en üst düzeye çıkarmanın siyasi kutuplaşmaya katkıda bulunup bulunmadığını anlamak için yeni bir proje başlattı. Gerçekten bir korelasyon olduğunu ve kutuplaşmayı azaltmanın, etkileşimi de azaltacağı anlamına geleceğini buldu. Daha sonra bu projenin sonucunda ortaya çıkan bazı fikirlerin "anti-büyüme" olduğu üst yönetimce kabul edildi ve çözüm önerilerinin çoğu ilerleyemeden proje sonlandırıldı.

O zamandan beri, diğer çalışanlar bu sonuçları doğrulamaya devam ediyor. 2018'de şirkete katılmış bir Facebook yapay zekâ araştırmacısı, kendisinin ve ekibinin aynı temel fikri doğrulayan araştırmayı yaptığını söyledi: Etkileşimi en üst düzeye çıkaran modeller kutuplaşmayı artırır.

Durum ne olursa olsun, modeller, kullanıcıları giderek daha uç bakış açılarıyla beslemeyi öğrendi. Modeller zamanla ölçülebilir şekilde daha da kutuplaşmış hâle gelmeye başladı.

Başka bir ekip ayrıca, olası bir depresyon belirtisi olan melankolik içerik yayımlama veya bunlarla etkileşim kurma eğiliminde olan kullanıcıların akıl sağlıklarını daha da kötüleştirme riskine yol açan daha olumsuz içerikler tüketmeye kolayca kapılabileceklerini buldu. Ekip, bu kullanıcılar için içerik sıralama modellerini tek başına etkileşimi en üst düzeye çıkarmayı bırakacak şekilde değiştirmeyi önerdi, böylece bunaltıcı şeylerden daha az gösterilecekti.

Yani kapalı kapılar ardında tartışılan ilgili soru şuydu: "Birinin savunmasız bir zihin durumunda olduğunu fark etsek bile etkileşimi artırmak için haber akışını optimize etmeli miyiz?" (Bir Facebook sözcüsü bu soru için kayıtlı bir belge bulunamadığını belirtti.)

Zuckerberg de farkında

Zuckerberg de durumu itiraf etti. Facebook'un içerik denetleme planlarını özetleyen kamuya açık bir notta, şirketin etkileşim stratejisinin zararlı etkilerini bir grafikle açıkladı. Bir gönderinin Facebook'un topluluk standartlarını ihlal etme olasılığı ne kadar fazlaysa, o kadar fazla kullanıcının etkileşimini artırdığını gösterdi. Yani etkileşimi en üst düzeye çıkaran algoritmaların kışkırtıcı içeriği ödüllendirdiği belgelenmiş oldu:

Etkileşim stratejisinin zararlı etkileri

Kaynak: Facebook

Bu itirafın hemen ardından çözüm önerisi de sunan Zuckerberg ters ilişkiye sahip başka bir grafik gösterdi. Zuckerberg, topluluk standartlarını ihlal etmeye yaklaşan içeriği ödüllendirmek yerine, Facebook'un onu "cezalandırmaya" başlayıp daha fazla değil "daha az etkileşim" sağlamayı seçebileceğini yazdı. Bu nasıl halledilebilir? Daha fazla yapay zekâ ile. Facebook bu “sınırdaki içeriği” algılamak için daha iyi içerik denetleme modelleri geliştireceğini ve haber akışının viralliğini ortadan kaldırmak için geriye dönük olarak modellerini daha iyi eğitebileceğini açıkladı:

Etkileşim stratejisi

Kaynak: Facebook

Nasıl olacak?

Sorun şu ki, Zuckerberg’in tüm vaatleri için bu çözüm önerileri zayıf.

Yanlış bilgi ve nefret söylemi sürekli olarak gelişiyor. Yeni yalanlar ortaya atılıyor, yeni insanlar ve gruplar hedef hâline getiriliyor. Bir şeyleri viral hâle gelmeden önce yakalamak için, içerik denetleme modellerinin bu istenmeyen içeriği yüksek doğrulukla belirleyebilmesi gerekir. Ancak makine öğrenimi modelleri bu şekilde çalışmıyor. Örneğin, Holokost inkârını ayırt etmeyi öğrenen bir algoritma, Rohingya soykırımının inkârını hemen tespit edemez. Filtrelemeyi öğrenmeden önce, yeni bir içerik türünün binlerce, hatta çoğu zaman milyonlarca örneği üzerinde eğitilmesi gerekir. O zaman bile kullanıcılar, bir gönderinin metnini değiştirmek veya kışkırtıcı ifadeleri örtbas edip değiştirerek modeli alt etmeyi hızlı bir şekilde öğrenebilir ve bu tür olumsuz mesajlar bir insan için hâlâ anlaşılabilirken yapay zekâ için okunaksız hâle getirilebilir. Yeni komplo teorilerinin hızla kontrolden çıkabilmesinin ve kısmen bu tür içerikler yasaklandıktan sonra bile türevlerinin hâlâ platformda kalmasının sebebi de tam olarak bu.

Tüm bu karmaşık soruların doğru bir cevabı yok ve eski Facebook çalışanlarının çocuklarına Facebook kullandırtmadıkları günümüzde, sosyal medyanın potansiyel tehlikesiyle bıçak sırtında yaşamaya devam ediyoruz.

Hikâyeyi paylaşmak için:
BUGÜNKÜ DESTEKÇİMİZ

Avusturya’nın ilk unicorn’u Bitpanda’yla tanışın
 

ABD doğumlu yatırımcı Aileen Lee tarafından ilk kez 2013'te kullanıldığı bilinen unicorn kavramı, girişimcilik terminolojisinde değeri 1 milyar doları aşan şirketleri tanımlamak için kullanılıyor. Kullanıcı sayısı, gerçekleşen ya da öngörülen nakit akışları, üretilen teknolojiler, önceki yatırımlar, iyi bir ekip gibi çok sayıda faktör üzerinden değer biçilen şirketler, hedeflerine ulaştıkça ve başarılara imza attıkça daha değerli hâle geliyor. 2014 yılında Avusturya'da kurulan ve bugün 2 milyonu aşkın kullanıcıya ulaşan PSD2 lisanslı kripto para borsası Bitpanda; Avusturya’nın ilk unicorn’u unvanını kazanarak Avrupa’nın lider kripto para alım satım platformu olduğunu bir kez daha ispatlıyor. PayPal ve Palantir Technologies gibi şirketlerin kurucusu Peter Thiel'ın yatırım şirketi Valar Ventures'ın liderlik ettiği B serisi yatırım turunda 170 milyon dolar yatırım alan Bitpanda; bu yatırımla değerlemesini 1,2 milyar dolara çıkarıyor.

  • Bitpanda: Bitcoin, Ethereum başta olmak üzere 50'den fazla kripto para birimini, çok sayıda para yatırma çekme opsiyonu ve farklı para birimleriyle alıp satma olanağıyla sunan Bitpanda; Avusturya ve Fransa finansal piyasa otoritelerinin regülasyonlarına uyumlu biçimde faaliyet gösteriyor ve 330’u aşkın çalışanıyla bugün 2 milyonu aşkın kullanıcıya ulaşıyor. Geçtiğimiz yıl Fransa ve İspanya operasyonlarının ardından Türkiye'de de faaliyet göstermeye başlayan Bitpanda; İtalya ve Polonya’da da hizmet veriyor. Çok yakında Madrid, Barselona, Londra, Paris ve Berlin gibi yerlerde de merkezler kurmayı planlayan Bitpanda; Bitpanda Swap, Bitpanda Crypto Index, Bitpanda Savings, Bitpanda Pro gibi yenilikçi ürünleriyle hem yeni başlayanlara hem de profesyonel yatırımcılara hitap etmeyi başarıyor. Bir kripto sadakat programı olarak tasarladığı ve BEST adını verdiği yerli coin'ine ilgi de her geçen gün artan Bitpanda'da saniyeler içinde hesap açmak için bu bağlantıyı ziyaret edebilirsiniz.
     
  • Bitpanda’dan güncel haberler: Geçtiğimiz haftalarda Bitpanda'nın ekosistem token'ı BEST'in ne olduğundan ve Bitpanda platformunda sunduğu avantajlardan söz etmiştik. Portföylerinde tüm Bitpanda ekosisteminin yerli coin'i olan Bitpanda Ecosystem Token (BEST) bulunduran yatırımcıların işlem ücretlerinde çeşitli indirim avantajları yakaladığından, bir kripto sadakat programı olarak konumlanan BEST'e sahip olan yatırımcıların Bitpanda'nın yeni ürünlerine herkesten önce erişme fırsatına sahip olduğundan söz etmiştik. BEST'le ilgili güncel gelişmeleri paylaşan Bitpanda CEO'su Paul Klanschek, Bitpanda Blog'da yayımlanan makalesinde BEST'in CoinMarketCap sıralamasının ilk 10 kripto para spot borsasında listelendiğine dikkat çekiyor. BEST'i dünyanın en iyi 100 kripto para birimi arasında görmeyi beklediklerini belirten Klanschek; bir önceki ocak ayının sonunda gerçekleşen ve 12 milyon avro değerinde BEST'in yakılmasıyla (yok edilmesiyle) sonuçlanan BEST Burn etkinliğinin bir sonrakinin 29 Nisan 2021'de gerçekleşeceğini hatırlatıyor. 
     

Bitpanda’dan, BEST olanaklarından bugün faydalanmaya başlamak için Bitpanda’da hesabınızı saniyeler içinde oluşturabilirsiniz.

Haftanın Girişimi

Değişimin öncüsü çocuklar için yepyeni bir girişim, Hub21

Çocuklara girişimci bakış açısını kazandırmak için en önemli yetkinlikleri bir araya getiren platform.

Değişimin öncüsü çocuklar için yepyeni bir girişim, Hub21

Dünya Ekonomik Forumu’nun raporuna göre bugün ilkokula giden çocukların yaklaşık %65'i ileride şu an mevcut olmayan işlerde çalışacak. 21. yüzyılın en garip zamanlarını yaşadığımız yeni döneme hoş geldiniz!

Bir cümleyle Hub 21, 7-17 yaş arası çocukların canlı ve çevrim içi derslerle STEAM (bilim, teknoloji, mühendislik, sanat, matematik) yetkinliklerini keyif alarak geliştirdikleri bir eğitim teknolojileri platformu.

Nasıl?

  • Eğitmenler, teknoloji meraklısı ve tutkulu üniversite öğrencilerinden oluşuyor. New York Üniversitesi, Pantheon Sorbonne, Koç Üniversitesi, İTÜ, Boğaziçi, ODTÜ gibi teknoloji gelişiminde önde gelen üniversitelerden özenle seçilen eğitmenler, kendi ilgi alanlarında Hub21 ekibi tarafından yaratılan içerikleri takip ederek standart bir öğrenim süreci sunuyorlar.

  • Programlar çocukların yaş seviyelerine göre eğlenerek öğrenebilecekleri, seansların interaktif şekilde işlenebileceği şekilde geliştiriliyor. Tek kişilik seanslarda ya da 2 kişilik grup seanslarında etkileşim en yüksek seviyede tutulmaya gayret ediliyor.

  • Geliştirilen platform sayesinde, esnek programlama ve eş zamanlı kodlama özelliği sunulabiliyor. Eğitmen ve çocukların ortak takvimleri eşleştirilebiliyor, canlı çevrim içi derslerde anında geri bildirim alıp anlaşılmayan noktalarda eğitmenle eş zamanlı olarak kodlama imkânına sahip olunuyor.

Kuruculardan Didem'in ilk girişimi. ODTÜ Ekonomi mezunu olan Didem daha önce Türkiye'nin önde gelen kitlesel fonlama platformu Turkcell Arıkovanı'nda binlerce girişimle tanışmış ve onlarcasının hayata geçmesine destek olmuş. Diğer kurucu Sylvain ise Pantheon Sorbonne Hukuk mezunu. Uzun yıllardır çocuk gelişimi ve eğitimiyle ilgileniyor. Özellikle teknoloji ve dil eğitimi alanında Paris, New York ve İstanbul’da çocuklarla birebir çalışmış.

Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

Quando

Quando

Her salı ve cuma girişimcilik ve teknoloji ekosistemlerinden öne çıkan gelişmeler, paradigma değişimleri, inovasyon trendleri ve dijital dönüşüm e-posta kutunda.

YAZARLAR

Quando

Quando

Her salı ve cuma girişimcilik ve teknoloji ekosistemlerinden öne çıkan gelişmeler, paradigma değişimleri, inovasyon trendleri ve dijital dönüşüm e-posta kutunda.

İLGİLİ OKUMALAR

Bağlantıyı kopyala

Paylaş

Yayına git

Geri bildirim ver

Hata bildir