YURT İÇİ PİYASALAR
YURT DIŞI PİYASALAR
GÜNÜN HİKAYESİ
APOSTO PREMİUM

🏦 Gözler FOMC'de

Bugün gözler Fed'in FOMC toplantısından çıkacak karara çevrilmiş durumda. Beklenti, faizlerin sabit bırakılması yönünde olsa da toplantı sonrasında yapılacak açıklamalar, Fed'in yol haritasını anlayabilmek açısından fazlasıyla önemli.
Reuters

Reuters

7 Mayıs Çarşamba sabahından herkese günaydın.

Dün yurt içi piyasalarda nispeten sakin bir gündem mevcuttu. Haber akışında TCMB tarafından açıklanan reel efektif döviz kuru ve yine TCMB tarafından açıklanan aylık fiyat gelişmeleri raporunu takip ettik. Bir yandan da gözümüz TCMB Başkanı Karahan'ın TBMM'de yaptığı sunuma çevriliydi.

Yurt dışında ise çoğunlukla Trump tarafından veya Trump'a karşı yapılan açıklamalar ve alevlenmek üzere olan jeopolitik gerginlikleri dikkatle takip ettik.

Bugünse gözler Fed'in Mayıs ayı FOMC toplantısından çıkacak karara çevrilmiş durumda. Piyasa beklentisi faizlerin sabit bırakılması yönünde olsa da toplantı sonrasında yapılacak açıklamalar, Fed'in yol haritasını anlayabilmek açısından fazlasıyla önemli.

Günün Hikayesi'nde Eren Kuru tarafından kaleme alınan "Küresel piyasalarda belirsizliğin anatomisi" başlıklı yazıyı bulabilirsiniz. 

Bugün ayrıca bültende:
🗣️ TOBB'dan maliye tepkisi
💊 İlaçlara tarife
📦 Serbest ticaret 

İyi okumalar.

Emircan

EXANTE

EXANTE

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

YURT İÇİ PİYASALAR

Küresel piyasalarda son durum ve günlük değişimler.
Değerler piyasa kapanışının ardından Investing üzerinden sağlanmıştır.

•  BIST 100 endeksi günü 83,5 milyar TL hacim ve %0,25 kazançla 9.134 puan seviyesinden tamamladı. 

  • Güne yatay bir açılışla başlamasına rağmen sabah saatlerinde gelen güçlü alım dalgasıyla 9.200 direncini aşıp daha da yukarıya ilerleyen endeks, saat 15.00’e kadar bu noktalarda hafifçe dalgalanmış olsa da sonrasında gelen satışlarla kazançlarının önemli bir kısmını geri verdi. Endeks buna rağmen günü kazançla kapatmayı başardı. 
  • Endekste haftalık kayıp %0,98 seviyesinde olmakla birlikte, aylık kayıp %2,61, yılbaşından bu yana kayıp ise %7,08 seviyesinde.
  • BIST 100'e dahil olan şirket payları arasından günün en çok kazananları sırasıyla %9,97 kazanç yaşayan Agrotech Teknoloji (AGROT), %9,95 kazanç yaşayan Işıklar Enerji ve Yatırım Holding (IEYHO) ve %6,19 kazanç yaşayan Oba Makarna (OBAMS) payları oldu. 
  • Günün en çok öne çıkan sektörel endeksi %4,04 artış gösteren BIST Madencilik Endeksi (XMADN) oldu. BIST Sanayi Endeksi’nin (XUSIN) %0,04 kayıp yaşadığı günde, BIST Mali Endeksi (XUMAL) ise %0,62 kazanç elde etti.

•  Aylık fiyat gelişmeleri: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), enflasyon verilerini değerlendirdiği aylık fiyat gelişmeleri raporunda Nisan ayında aylık enflasyondaki artışta enerji ve temel mal gruplarının öne çıktığını, enerji grubundaki artışın elektrik fiyatlarında yapılan zamdan kaynaklandığını, temel mal grubundaki artışın ise TL’de yaşanan değer kaybının ve tekstil ürünlerindeki sezon geçişinin etkisiyle gerçekleştiğini vurguladı. 

  • Ayrıntılar: Gıda grubundaki fiyat artışlarının bir önceki aya göre nispeten yavaşladığına dikkat çeken Merkez, bu gelişmede sebze fiyatlarındaki düzeltmenin önemli rol oynadığını belirtti. TCMB aynı dönemde hizmet enflasyonunun aylık bazda arttığına da dikkat çekerken, bu artışta bayram etkisi nedeniyle ulaştırma ve lokanta-oteller alt gruplarının öne çıktığını ifade etti. 

•  TL'nin reel değeri azalıyor: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), TÜFE bazında reel efektif döviz kurunun Nisan ayında 1,55 puan azalışla 72,12 düzeyine gerilediğini açıkladı. 

  • Ayrıca: Böylece TL’nin reel değeri Ekim 2024’ten bu yana en düşük düzeye inmiş oldu. Aynı dönemde Yİ-ÜFE bazında reel efektif döviz kuru ise 2,34 puan gerileyerek 93,22 düzeyine indi. 

•  Karahan TBMM’de sunum yaptı: TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda sunum yapan TCMB Başkanı Fatih Karahan, yurt içi talepteki gelişmeleri yakından izlediklerini, dezenflasyon sürecinde enflasyon beklentilerinin büyük önem taşıdığını ancak özellikle Nisan ayında piyasalarda yaşanan gelişmeler sonrasında beklentilerde iyileşmenin durakladığını söyleyerek, “Bu görünüm para politikasındaki sıkı ve kararlı duruşumuzu korumayı gerekli kılıyor” ifadelerini kullandı. 

  • Ayrıntılar: Sunum sonrasında milletvekillerinden gelen soruları yanıtlayan Karahan, rezervlerle ilgili gelen soru üzerine, “Kısa vadeli borç oranına baktığımızda rezerv seviyesi yeterli seviyede değil. Rezerv biriktirmeyi düşünüyoruz. Rezervdeki erimenin bittiğini görüyoruz” yanıtını verdi. Karahan enflasyon tahminiyle ilgili bir revizyon yapılıp yapılmayacağıyla ilgili soruya ise, “Yıl sonunda tahminleri güncellenmeye gerek olup olmadığını değerlendiriyoruz şu anki değerlendirmemiz ciddi bir bozulma olmadığı yönünde” diyerek cevap verdi. 

•  TOBB'dan maliye tepkisi: Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu, sosyal medya üzerinden yaptığı bir açıklama ile Bakan Şimşek’in “ana arterlere maliyecileri yerleştireceğiz” sözlerine tepki göstererek, “Her işletmenin, her fabrikanın kapısına vergi memuru koyarak, polisiye tedbirler alarak, vergi gelirleri arttırılamaz. Hakkaniyet de sağlanamaz” açıklamasında bulundu. 

  • Hatırlatma dozu: Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, katıldığı bir yayında, “Bütün OSB'lerin giriş çıkışlarına, bütün illerin, ana arterlerin, bütün hallerin giriş çıkışlarına sürekli bir şekilde, kalıcı maliye kuracağız. Kayıt içinde çalışanların, vergi esasına uyanların mutlu olmaları lazım” ifadelerini kullanmıştı. 

•  Hazine borçlanması: Hazine dün düzenlediği iki tahvil ihalesi ile toplamda 35,3 milyar TL borçlandı.

  • Düzenlenen ilk ihale olan 2 yıl vadeli sabit kuponlu devlet tahvili ihalesinde toplam borçlanma 25,8 milyar TL olurken, ortalama yıllık bileşik faiz ise %47,19 düzeyinde belirlendi.
  • İkinci ihale olan 7 yıl vadeli değişken faizli devlet tahvili ihalesinde ise toplam borçlanma 9,5 milyar TL düzeyinde gerçekleşirken, ortalama yıllık bileşik faiz ise %50,73 oldu.
YURT DIŞI PİYASALAR

•  Rekor ticaret açığı: ABD Ticaret Bakanlığı, Mart ayında ülkenin dış ticaret açığının %14,5 artışla 140,5 milyar USD’ye yükselerek rekor seviyeyi kaydettiğini açıkladı. 

  • Ayrıntılar: Bakanlık verilerine göre söz konusu dönemde ABD’nin ihracatı %0,2 artışla 278,5 milyar USD’ye yükselirken, ithalatı ise %4,4 artışla 419,0 milyar USD’ye çıktı. Söz konusu dönemde ABD'nin Avrupa Birliği'ne karşı ticaret açığı 48,3 milyar USD’yle zirveye çıkarken, Çin'e karşı verilen açık ise 24,8 milyar USD olarak kaydedildi.
  • Cep bilgisi: Rekor dış ticaret açığının ana nedeni, şirketlerin ve tüketicilerin ek tarifelerin yürürlüğe girdiği 5 Nisan tarihinden önce ithalata yüklenmeleri oldu. İthalattaki bu güçlü artış, ABD ekonomisinin 2025'in ilk çeyreğinde %0,3 oranında daralmasına da katkıda bulundu. 

•  İlaçlara tarife: ABD Başkanı Donald Trump, ilaç sektöründe yerli üretimin kolaylaştırılmasına dair bir kararname imzaladı ve buna ek olarak ilaçlara uygulanacak tarifeleri iki hafta içinde duyuracağını söyledi.

  • Ayrıca: Bunun ilaç şirketlerini ABD’de üretim yapmaya mecbur bırakacağını söyleyen Başkan Trump, "Bunu duydukları zaman Çin'i terk edecekler. Diğer yerleri terk edecekler çünkü satış yapmak zorundalar. Ürünlerinin çoğu burada satılıyor” dedi. 

•  Çin AB'yi birleşmeye çağırıyor: Çin Devlet Başkanı Şi Jinping, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula van der Leyen’e ilişkilerinin 50. yıl dönümü dolayısıyla gönderdiği mesajda, “Çin ve AB'nin karşılıklı anlayışı geliştirmesi gereklidir, farklılıkları doğru şekilde yönetmelidir ve tek taraflı zorbalığa karşı çıkmalıdır” ifadelerine yer verdi. 

  • Ayrıca: Kaynaklar Çin’in Avrupa Parlamentosu’nun dört mevcut ve bir eski üyesi ile insan hakları alt komisyonuna uyguladığı yaptırımları kaldırma kararı aldığını da ifade ediyor. 

•  AB’nin misilleme planı hazır: Bloomberg’in haberine göre Avrupa Birliği, ABD ile süren ticaret görüşmelerinin başarısızlığa uğraması halinde toplam 100 milyar EUR’luk ürüne gümrük vergisi getirmeyi planlıyor.

  • Ayrıntılar: Habere göre misilleme önlemleri en erken Çarşamba günü üye devletlerle paylaşılacak. İstişarelerin bir ay sürebileceği belirtiliyor. 

•  Serbest ticaret: Hindistan ve İngiltere, üç yıldır devam eden müzakerelerin ardından kapsamlı bir Serbest Ticaret Anlaşması'na (STA) imzalamaya karar verdi.

  • Ayrıntılar: Anlaşma uyarınca Hindistan, İngiltere’den ithal edilen viski, kozmetik, tıbbi cihaz ve otomobil gibi ürünlerdeki gümrük vergilerini kademeli olarak düşürecek. Karşılığında İngiltere, belirli mesleklere sahip Hintli çalışanlara çalışma vizesi kolaylığı sağlayacak ve Hindistan’dan yapılan tekstil, gıda ve mücevherat ithalatına %99 oranında gümrük muafiyeti uygulayacak.

•  Çin'de hizmet aktivitesi: Çin’de Caixin/S&P Global hizmet PMI, Nisan ayında bir önceki aya kıyasla 1,2 puan azalışla 50,9 düzeyine gerileyerek hem piyasa beklentilerinin altında kaldı, hem de son 7 ayın en düşük seviyesine geriledi.

  • Ayrıntılar: Nisan ayında erilemesine rağmen 50 eşik değerinin üzerinde gerçekleşen endeks, hizmet sektöründe genişleme eğiliminin devam ettiğine ancak bu eğilimin hız kesmekte olduğuna işaret etti. 
GÜNÜN HİKAYESİ

Küresel piyasalarda belirsizliğin anatomisi

Eren Kuru


2025 yılının ikinci çeyreğine girerken, dünya piyasalarında alışıldık bir istikrardan söz etmek zor. ABD’nin agresif gümrük politikalarıyla alevlenen ticaret savaşları, sadece emtia fiyatlarını ya da sektör bazlı değerlemeleri değil; yatırımcı psikolojisini, ülkeler arası sermaye korelasyonlarını ve stratejik risk algısını da yeniden şekillendiriyor.

Piyasalarda hâkim olan korku sadece geçici bir oynaklık değil, sistematik bir güvensizliğin yansıması. Başkan Trump’ın “Liberation Day” olarak adlandırdığı yeni gümrük tarifeleri, kısa vadeli ulusal çıkar hesaplarına dayansa da, uzun vadede ABD’nin kendisini küresel piyasalardan kademeli olarak izole ettiğini gözler önüne seriyor.

Kazanç revizyonlarında 2020’ye dönüş: Kırmızı alarm

Eylül 2022’deki enflasyon kaynaklı düşüşten bile daha kötü bir tablo çizen kazanç revizyon momentumları, nisan ayında pandemi döneminden bu yana en düşük seviyesine geriledi. ABD’de revizyonlarda üst üste 10 haftalık düşüş serisi yaşanırken; Meksika, Çin ve Fransa gibi ülkelerde de kazanç tahminleri sert şekilde aşağı yönlü güncellendi. Bu veriler, şirketlerin önümüzdeki 12 ay için gelir ve kârlılık konusunda ne denli kötümser bir tablo çizdiğini ortaya koyuyor.


DEVAMINI OKU


APOSTO PREMİUM

Daha fazlası Aposto Premium'da

Aposto'nun farklı dikeylerdeki haberleriyle, gündem özetleriyle ve derlemeleriyle gündemi takip eden okurlarımız, Premium üyeliğini başlatarak alanında önde gelen isimlerin köşe yazıları, özel araştırmaları, derinlikli makaleleri, uzman görüşleri ve içgörü yazılarıyla entelektüel dünyalarını besliyor.

Aposto Premium üyeliğinizi %30 indirimle başlatmak için APOSTO2025 kodunu kullanabilirsiniz.

Sevgiler,
Aposto Ekibi

ŞİMDİ ÜYE OL


Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

EXANTE

EXANTE

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

YAZARLAR

EXANTE

EXANTE

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

İLGİLİ OKUMALAR

Bağlantıyı kopyala

Paylaş

Yayına git

Geri bildirim ver

Hata bildir