Hemen hemen tüm takımlar dayanıklılıkla ilgili sorunlar yaşıyor/yaşayacak. Bunun temel nedeni, arabaların tamamının yaşadığı vibrasyon sorunları. Yunuslama (porpoising) olarak dilimize çevirebileceğimiz arabanın dalgalanması hareketi, tüm arabayı etkiliyor. Polimer, kompozit, metal alaşım fark etmeksizin tüm parçalar zorlanıyor. Bu durum da yorulma hasarlarının artmasına neden oluyor.Fakat dayanıklılık açısından olumsuz anlamda çok dikkat çeken üç tane takım var: Alpine, Alpha Tauri ve Alfa Romeo. Bu üç takım saf performans sıralamasında Haas’tan hemen sonra geliyor.Fakat arabaların karakter anlamında çok dikkat çeken özellikleri var. Alpine özellikle yüksek hızlı yön değişimlerinde çok iyi bir araba. Bu, geçen seneden bu seneye taşıdıkları bir kalite. Aracın ağırlık dağılımıyla, ağırlık merkezinin alçaklığıyla ve süspansiyon sisteminin başarısıyla açıklayabileceğimiz bir özellik. Çok küçük bir arka kanat kullanmaları yön değişimlerindeki hızlarını çok az etkiledi. Aşağıdaki grafiğin Alpine’in yüksek hızlı yön değişimlerindeki başarısını göstermesi açısından çok önemli olduğunu düşünüyorum. Kare içindeki bölge 4. virajla 9. viraj arası. Grafikte:Açık mavi renk: Alonso (Alpine)Koyu mavi renk: Gasly (Alpha Tauri)Gri renk: Magnussen (Haas)<img src="https://images.aposto.com/2022/2/4/1648724579122.png" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" ratio="1.11" width="550" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Grafik 5: İlk sektördeki virajlı bölüm.Yüksek yere basma kuvveti isteyen bu bölgede, daha küçük kanatlara rağmen genellikle Alpha Tauri ile benzer hızlara sahip oldular. Zaman zaman da daha hızlılardı. Daha küçük arka kanatlara rağmen Alpha Tauri’den daha hızlı olmalarını önemsiyorum. Yere basma kuvveti üretme konusunda sorunları pek yokmuş gibi.Ancak aşağıdaki grafikte Alpine takımının handikabı ortaya çıkıyor. Alpine, daha küçük kanatlara rağmen düzlüklerde Alpha Tauri’den ve Haas’tan yavaş. Yavaş kalmaları (DRS ve hava koridoru kullanmadıkları zamanlarda) motorun güç anlamında geride kaldığını göstermesi açısından çok önemliydi.Aşağıdaki grafikte (grafik 6) Alonso’nun yarış dışı kalmadan birkaç tur önceki hız değerleri var. Grafikte:Açık mavi renk: Alonso (Alpine)Koyu mavi renk: Gasly (Alpha Tauri)Gri renk: Magnussen (Haas)<img src="https://images.aposto.com/2022/2/4/1648724623304.png" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" ratio="2.78" width="550" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Grafik 6: Alonso yarış dışı kalmadan hemen önceki performans değerleri.Öncelikle arka kanat büyüklüklerini konuşalım, sonrasında hızlar üzerinde duralım. Haas, bu hafta sonu ağabey takımı Ferrari ile aynı yöne gitti. Nispeten büyük arka kanatlarla piste çıktılar. Alpha Tauri de Haas ile benzer bir yön çizdi. Alpine ise bu üçlü arasında en küçük kanatları takan takımdı.Seçtiğim turda pilotların lastik ömürleri benzerdi ve sert lastikler takılıydı. Ayrıca pilotların DRS ve hava koridoru yardımı yoktu.Hızları karşılaştıralım: İlk okun olduğu bölge (grafikte y eksenine en yakın bölge) birinci virajdan hemen öncesi. Burada Alpha Tauri en yüksek hıza ulaşırken, Haas ve Alpine’in hızları benzer.İkinci okun olduğu bölge 13. virajın hemen öncesi. Burada tüm takımların hızları benzer. Alpha Tauri sadece çok küçük bir farkla önde.Üçüncü okun olduğu bölge 22. virajın hemen öncesindeki yüksek hızlı bölüm. Burada da Alpha Tauri’nin belirgin bir fark yarattığını görüyoruz. Haas ve Alpine yine çok benzer hızlara sahip. Dikkat çekici diğer konu hem Alpine’in hem de Haas’ın frenlemeden önce hız kırılması yaşaması. Mercedes motoruyla benzer bir durum.Dördüncü ve son ok 27. virajın yani son virajın hemen öncesi. Burada da Alpha Tauri’nin hızı belirgin şekilde fazla. Haas ve Alpine takımlarının hızları benzer. Burada da hem Alpine’in hem de Haas’ın frenlemeden önce hız kırılması yaşaması.Bu verilerden şu çıkarımları yapabiliriz: Alpine en küçük arka kanada sahip olmasına rağmen Haas ile benzer düzlük hızlarına ulaşıyor. Alpha Tauri’den ise geride kalıyor. Bu durumda en zayıf motorun Alpine’de olduğunu iddia edebiliriz.Haas ile Alpha Tauri karşılaştırmasında, Haas’ın geride kalmasını pek çok nedene bağlayabiliriz. Bu nedenler;<ul fr-original-style="" style="margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; list-style-position: inside; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Honda motoru, Ferrari motorundan güçlü olabilir. Bu ihtimal dahilinde. Ama Ferrari’nin daha rezervi olduğunu takımın kendisi açıkladı. Red Bull ise motoru üst performans haritalamasında kullandığını açıkladı.</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Haas takımının motoru Alpha Tauri ile benzer güç modunda kullanmamış olması olabilir.</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Haas daha yüksek sürüklenmeye sahip olabilir. Alpha Tauri ile Benzer büyüklükte arka kanatlara rağmen Haas’ın son hızda geri kalması arabanın toplam sürüklenme değeriyle ilgili olabilir.</li></ul>Tüm bu 3 olasılık arasında en yüksek olasılık bence (sübjektif değerlendirme) Haas’ın daha yüksek sürüklenme değerine sahip olması. Ferrari motorunu kullanan diğer takımları da incelediğimizde durum biraz daha belirginleşiyor. Ferrari’yi ele alalım. Geçtiğimiz hafta sonu en büyük arka kanatları Ferrari kullandı. Buna rağmen Ferrari, son hız olarak aynı motoru kullanan Haas’ın önünde.Alfa Romeo da Ferrari motoru kullanan diğer bir takım. Bottas henüz 36. turda yarış dışı kaldı. Bottas'ın hava koridoru kullanmadığı ve sorun yaşamadan gazladığı son turu 31. turdu. Yani yarış dışında kaldığında arabası oldukça ağırdı. Magnussen ise en hızlı turunu 48. turda attı. Yani arabası oldukça hafiflemişti. Buna rağmen Bottas’ın son hız değerleri bile Magnussen’den iyi. Burada Alfa Romeo’nun Haas’dan daha küçük arka kanatları kullandığını belirtelim. Fakat yine de küçük arka kanatlar bile farkı açıklamak için yetersiz kalıyor. Çünkü 31. turdaki Bottas’ın aracıyla 48. turdaki Magnussen’in aracı arasında yaklaşık 35 kg yakıt farkı var. Bu, oldukça büyük bir fark. Buna rağmen Haas’ın düzlüklerde yavaş kalması arabanın sürüklenme (rüzgâr direnci) değeriyle açıklanabilir. İngilizler bu tip arabalar için “a little bit draggy” (biraz sürüklenmeli) ifadesini kullanır.Elbette bu bir tahmin. Net emin olabilmek için birkaç yarış daha beklemek lazım.Kısaca Alfa Romeo’ya odaklanacak olursak bence saf performans olarak orta sıraların liderliğine oynayabilirler. Fakat dayanıklılıkla ilgili çözmeleri gereken çok büyük sorunları var şimdilik. Çözerlerse keyif katacaklar.

vibrasyon ile ilgili hikayeler