Bağda mevsim bahar olunca

^{Bağa baharın geldiğinin habercisi ilk yeşillenmeler. Fotoğraf: Venom Bağları}

Mevsimlerden bahar, asmanın en yeşil dönemi. “Bağdan al haberi!” diyor ve bağlara yolculuk yapıyoruz. Bahar gelince bağlarda neler oluyor?

Asmanın yıllık bir yaşam döngüsü var. Mevsimler değişirken asma da dönüşüyor. Kuzey Yarımküre’de kış aylarında uykuda olan asma baharda uyanıyor; tomurcukların patlaması, sürgünlerin oluşması, yaprakların büyümesi derken bahar sonuna doğru çiçeklenme ve meyve oluşumu gerçekleşiyor. Yaz aylarında üzümler gelişiyor, sonbaharda hasat, yaprak dökümü ve sonra yine uyku derken asma böyle bir döngüde her sene yaş alıyor. Bu büyüleyici bir süreç ve süregelen bir dönüşüm hâli.

Mevsim bahar olmadan önce kışa bir uğrayalım. Kışın asmalar uyuyor gibi düşünebiliriz. Sıcaklık 10°C’lerin altında, yeşilden eser yok. Bu uyku dönemi yaprak dökümünde başlıyor ve baharın ilk habercisi tomurcuklara kadar devam ediyor. Kuzey Yarımküre’de kasımdan marta kadar asmalar uykuda. Asmada yeşil yok, önceki dönemden kalan karbonhidrat depoları köklerde, gövdede ve dallarda.

Sonra Mart kapıdan baktırıyor ve ilk haberi dalda beliren ilk yeşil renk ile veriyor. Günlük sıcaklık ortalama 10°C'yi aştığında, bahar habercisi gibi tomurcuklar patlıyor. Asma uykudan uyanıyor. Kuzey Yarımküre’de bu adım mart ve nisan aylarına denk geliyor. Bu süreç büyüme döneminin de başlangıcı kabul ediliyor ve “Bağlar uyandı” ya da “Asma uyandı” deniliyor.

Bağda gözler uyanıyor

Tomurcuklara aynı zamanda “göz” de deniyor. Tomurcuklar ortaya çıkıyor, yeşil yeşil renkler beliriyor. Sonra bu tomurcuklar şişiyor, şişiyor ve patlıyor. Bağda “gözler uyanıyor”, “gözler şişiyor”, “gözler patlıyor” olarak da duyabilir. Patlama derken ufak çaplı ama çok heyecanlı bir değişimden bahsediyorum.

Bu patlama pek çok faktöre bağlı. Sıcaklıktan bahsettim: 10°C’leri görmeden asma uyanmıyor. Mevsimler arası sıcaklık farkı da bu noktada büyük etken. “Havada karada sıcaklık!” diyorum ve toprak sıcaklığından bahsetmeden geçmiyorum.

YAZININ TAMAMI İÇİN