İsrail, hem Filistin’de hem Lübnan’da gündeme getirilen ateşkesleri kısa süre içerisinde sembolik gerekçelerle bozuyor. Buna rağmen ABD başta olmak üzere bölge siyasetinde etkili diğer güçler ısrarla "ateşkes" müjdesi vermeyi sürdürüyor. Peki İsrail, ateşkesi nasıl çatışmanın devamını meşru ve mümkün kılan bir savaş aracı olarak kullanıyor?

Yazı: Kavel Alpaslan

Tarihte bozulan ateşkeslerin kaçında taraflardan bir tanesi çıkıp ihlalin sorumluluğunu kendi üzerine almıştır? Masanın dağılmasında çıkarı olan taraf ya da taraflar ateşkesi bozar. Ardından uydurma bazı gerekçelerle savaşa devam etme kararını meşrulaştırmaya çalışır.

İsrail de bir süredir bunu yapıyor. Hem Filistin’de hem Lübnan’da gündeme getirilen ateşkesleri kısa süre içerisinde sembolik gerekçelerle bozuyor. Buna rağmen ABD başta olmak üzere bölge siyasetinde etkili diğer güçler ısrarla "ateşkes" müjdesi vermeyi sürdürüyor. İşin ilginci, coşkuyla ateşkes duyuruları yapılırken İsrail, savaşı genişleterek devam etmeyi tartışıyor. Durmaksızın dağıttığı masalar ve genişleyen cephe hatları düşünüldüğünde, gerçek bir ateşkesin belki de hiç masaya gelmediğini düşündürüyor.

Peki İsrail, ateşkesi nasıl çatışmanın devamını meşru ve mümkün kılan bir savaş aracı olarak kullanıyor? Gazze’de ilan edilen ateşkes bir kez daha bozulurken, Lübnan’da İsrail’in tek taraflı savaşı şiddetini artırırken yakın geçmişe göz atarak başlamak gerekir.

‘Ben ateş edeyim, sen kes'

İsrail’in Gazze’deki soykırım savaşında son iki yılda neredeyse 80 bin Filistinli hayatını kaybetti. İsrail, ABD’nin verdiği dokunulmazlık halesi sayesinde bu süreçte literatürdeki tüm savaş suçlarını birbiri ardına işledi. Lübnan’ı karadan işgal etti, havadan saldırılarını bir an olsun kesmedi. Suriye’de halihazırda işgal ettiği toprakları da genişleterek Şam yakınlarına kadar ilerledi. İran’a karşı 12 günlük bir savaş başlattı. Yemen’de geniş çaplı hava saldırıları düzenledi. Bu süre içerisinde düzenlediği suikastlar Katar’a kadar ulaştı.

• Tüm bu süreç içerisinde Tel Aviv yönetimi, uluslararası güçlerin şemsiyesi altında bir dizi ateşkesi yarım ağızla kabul etti ya da etmek zorunda kaldı.

Yaklaşık bir ay önce ABD Başkanı Donald Trump, Mısır’da düzenlenen görkemli bir törenle Gazze’de ateşkes anlaşmasının sağlandığını duyurmuştu. Katar, Türkiye, Mısır ve ABD’nin de masada bulunduğu görüşmeler sonrasında rehine takası ve İsrail’in Gazze’nin bazı bölgelerinden geri çekilişi gibi bir dizi adım atıldı. Trump, Gazze ve bölge için ortaya koyduğu barış planını daha henüz müjdelemişken rehineleri teslim alan İsrail, saldırılarına kaldığı yerden devam etti.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 20 Ekim’de yaptığı konuşmada askerlerine yapılan saldırıları gerekçe göstererek “Hamas hemen gevşediğimizi hissetti. Gazze Şeridi'nin dört bir yanındaki onlarca hedefi 153 ton bombayla vurduk” ifadeleriyle bozulan ateşkesi doğruladı. Fakat saldırılar 153 ton bombayla da sınırlı kalmadı. Çeşitli kaynakların aktarımına göre İsrail, 10 Ekim'den 2 Kasım’a kadar Gazze’deki ateşkesi 194 kere ihlal etti.

YAZININ DEVAMI