2010’lardan itibaren ABD’nin dikkatini Ortadoğu’dan çekerek Çin’in ekonomik yayılmacı yeni dönem politikalarına karşılık vermek için etkin olduğu bölgelere odaklanacağı yorumları yapılmaya başlandı. Venezuela'da yaşananlar bu iddiaları doğrular nitelikte. Peki ABD'nin Ortadoğu'dan çekildiği bir senaryo, Suriye ve Türkiye için ne anlama geliyor?

Yazı: Gökçer Tahincioğlu

Bütün dünya, ABD’nin Venezuela operasyonunu konuşuyor. Ülkeden bombardıman haberleri geldiğinde, alanın uzmanları bile ilk anda Maduro’nun bu sınavı da atlatabilmesi durumunda gücünü pekiştireceğini, konumunu daha kalıcı hâle getireceğini, aksi takdirde uzun yıllara yayılan bir kaos yaşanacağını düşünüyordu.

• Kimsenin aklında ABD’nin bir yatak odası operasyonuyla Maduro ve eşini kaçıracağı gibi bir senaryo yoktu.

ABD’nin geçmişinde benzer operasyonlar var elbette. Güney Amerika’yı arka bahçesi olarak gören ABD, kanlı tarihi boyunca buradaki ülkeleri diktatörler eliyle yönetmeyi denedi. Hesap tutmadığında devrim liderlerini devirmek için elinden geleni yaptı. Bu ülkelerin kaynaklarını acımasızca sömürebilmek için her yolu izledi. Önce Avrupalı sömürgecilerin sonra da ABD’nin baskısı altındaki bu ülkeler, başlarını bile kaldırmakta zorlandılar. Üzerine bir de az gelişmişlikle, uyuşturucu ticaretinin merkezi olmakla suçlandılar.

ABD’nin uluslararası hukuka ve bütün etik ilkelere aykırı operasyonunun bir yönünü bu kanlı tarihle açıklamak mümkün. Ancak diğer yönü yeni dünya düzenine yönelik bir hamle… Uzun bir süredir dünyadaki koşulların 2. Dünya Savaşı öncesine benzemeye başladığı, bir kıvılcımın yeni bir dünya savaşının kapılarını açabileceği yorumları yapılıyor.

• Bu yorumlara katılmayanlar, topyekûn bir savaşın olmayacağını, artık bölgesel savaşlar, çatışmalar ve vekalet savaşları döneminin yaşandığını ve yaşanacağını söylüyor.

Her iki tezin de doğruluk payı var. Yeni bir dünya savaşının olmayacağının garantisi yok ve dünyayı bir çatışma merkezi haline getiren vekalet savaşları uzun yıllardır devam ediyor. Meselenin kaynağında giderek talan edilen doğal zenginliklerin paylaşımı ve güç savaşları var elbette.

YAZININ DEVAMI