Yeni Ramazan estetiği

Helyumlu hilal balonlar, pleksi yazılar ve Instagram sofralarıyla yeni bir Ramazan estetiği doğuyor. Farklı sektörlerin birleşerek doğurduğu bu yeni ve capcanlı görsel geleneğin referansları arasında ise yılbaşı süsleri var gibi görünüyor. Sonuçta Ramazan artık yalnızca nefis terbiye eden bir ay değil, süslenerek nefis görüntüler de sunan, altın hilalli bir aya dönüşüyor.
Yazı: Ç. Begüm Soydemir
Şark Han’ın merdivenlerini çıkarken önce ışıklar çarpıyor göze. Bir dükkanın kapısında gümüş rengi bir pleksi tabela: “Hoş geldin on bir ayın sultanı.” Yanında altın rengi süslemeli hilal balonlar, LED’li cami silüetleri, ışıklı dekor setleri... Bir rafta şeffaf çantalar içinde satılan hediyelik seccadeler, bir başka rafta taşlı zikirmatikler, az ileride "iftar sofrası dekoru" olmak için paketlenmiş ürünler...
- Bir an durup bakıyorsunuz. Bu görüntü size bir şeyi hatırlatıyor. Ama neyi? Sonra yavaş yavaş dank ediyor: Yılbaşı süsleri.
Aslında ilk kıvılcımları geçen yıl fark ettim; demek ki üç-dört senedir bir şeyler usul usul kımıldanıyor. “Christmas ruhu temellük edildi” diyecek kadar cesur değilim. O yüzden en azından Türkiye’de iki ucu birleştirebilen nadir kutlamalardan biri olan yılbaşıyla bir akrabalık kuracağım. Bir süredir Ramazan’a hafif bir "nivyirizeyşın" ayarı çekildi.
Tüketim kültürüne göz kırpan Ramazan ve dinî bayramlar
Süslü pleksi levhalar, altın rengi fenerler, yeşil ve cami oymalı mumlar, tematik balonlar, tek kişilik besmeleli hurma stantları, Ramazan ışıkları… “Hayırlı iftarlar” yazılı peçetelerde sayısız model... İftariyelik sunumlukları, lokumluklar, üstü yazılı bayram keseleri ve “el öpenlerin çok olsun” kartları... Koca fiyonguyla hediyelik tasarım seccadeler, minik Fatiha eşliğinde yapay teraryum görünümlü hatıra eşyaları... Yeni değil ama artık taş işlemeleriyle çıtayı arşa çıkaran tespihli zikirmatik setlerini de unutmayalım.
NEREDE YAYIMLANDI?
Ramazan'ın ve bayramın görsel bir deneyim ve paylaşım mecrasına dönüşmesini inceledik. COP31 öncesi Türkiye'nin "sıfır atık" yaklaşımını Sedat Gündoğdu ile konuştuk.
21 Mar 2026

İLGİLİ OKUMALAR


