Pratiklerimizi takip ettiğimiz ve paylaştığımız sosyal uygulamalar, performans toplumunun arayüzleri mi? Duolingo, Strava ve benzeri uygulamalar, yalnızca alışkanlıklarımızı takip etmeyi sağlamıyor; gelişimi görünür ve paylaşılabilir kılarak kimlik kurma biçimimizi de dönüştürüyor olabilir.

Yazı: Elif Bayram

Streak, badge, leaderboard, kudos, challenge… Bu kelimeler tanıdık geliyor mu? Ya da arkadaşlarınızın kaç kilometreyi kaç dakikada koştuğunu, hangi dili ne kadar süredir öğrendiğini, bir yılda kaç kitap okuduğunu; siz bunları hiç konuşmamış olsanız bile biliyor musunuz? Sabah uyandığınızda dün içtiğiniz şarap veya izlediğiniz film üzerine yorum yazıp paylaşmayı günlük rutininizin bir parçası hâline getirdiniz mi? Veya getirdiğini bildiğiniz en az bir arkadaşınız var mı?

Kimsenin kimseye yap demediği (bildirimleri saymazsak), kimsenin kimseye (fiziksel olarak) madalya takmadığı, sade ve sadece “kendimizin daha iyi bir versiyonu” (en azından bize öğretilen en iyi) olma yolundaki yeni performans çağına hoş geldik. Artık yalnızca ne yaptığınız değil, ne kadar düzenli yaptığınız, ne kadar sürdürebildiğiniz, bunu nasıl görünür ve ölçülebilir kıldığınız da önem taşıyor.

Strava, Duolingo, Goodreads, Letterboxd, Vivino gibi pratiklerimizi takip etmeye, geliştirmeye ve paylaşmaya yarayan uygulamalarla uzunca bir süredir haşır neşiriz. Son dönemde teknoloji kültüründe, dikkati mümkün olduğunca uzun süre platformda tutmaya odaklanan ve giderek kişisel görünürlük alanlarına dönüşen ana akım sosyal medyalara alternatif olarak belirli bir ilgi alanı etrafında sosyalleşmeyi, aidiyet kurmayı ve gelişimi takip etmeyi sağlayan bu uygulamalara yönelik ilginin arttığı konuşuluyor.

30-40 yaş arası kullanıcılarla yaptığım küçük ankette katılımcıların neredeyse tamamı Strava, Goodreads veya Duolingo gibi uygulamaları kullanmaya başladıktan sonra ilgili alışkanlıklarının olumlu yönde değiştiğini söylüyor. En güçlü motivasyon kaynakları ise gelişimlerini görebilmek, başkalarıyla paylaşabilmek ve başkalarının ilerlemesini takip edebilmek. Peki insanları yalnızca içerik “tüketmeye” değil, kendi ilerlemelerini kaydetmeye, ölçmeye ve paylaşmaya yönelten ne? Yeni bir motivasyon ve kimlik altyapısı kuruluyor olabilir mi?

YAZININ DEVAMI