Türkiye’nin yüksek dağlarında zincirleme afet riski

İTÜ Avrasya Yer Bilimleri Enstitüsü’nden Dr. Bikem Ekberzade, Nepal-Tibet sınırında 26 Ağustos’ta yüzlerce kişinin hayatını kaybetmesine ve yaklaşık 3.000 kişinin kaybolmasına yol açan felaketin, heyelan sonrası buzul-kaya kütlesinin kopmasıyla başlayan bir olaylar zincirinden kaynaklandığını; benzer risklerin Türkiye’nin yüksek dağ sistemlerinde de bulunduğuna dikkat çekti.

• Ayrıntılar: Ekberzade, küresel ısınmanın buzulların küçülmesi, permafrostun çözülmesi ve kar ile yağmur rejiminin değişmesi gibi etkilerle dağ sistemlerinin hassasiyetini artırabildiğini, Cilo, Sat ve Ağrı Dağı gibi yüksek dağ sistemlerinde buz, kar, kaya ve suyun etkileşimi nedeniyle zincirleme afet risklerinin bulunduğunu vurguladı.
• Bilgi notu: 2024’te Fransız Alpleri’ndeki La Bérarde’da yaşanan sel felaketine ilişkin yeni bir çalışma, buzul gölünün altındaki su ceplerinde depolanan yüzbinlerce metreküp suyun afetin boyutunu artırmış olabileceğini ortaya koyuyor. Ekberzade, dağlık alanlardaki afet risklerinin tekil olaylar yerine zincirleme tehlikeler olarak değerlendirilmesi ve bu yaklaşımın ulusal politikalara dahil edilmesi gerektiğini belirtiyor.