Bakım veren nedir (ve ne değildir?)

Görsel betimleme: Görselde farklı kültürlerden ve toplumlardan aileler yer alıyor.

Aile kavramı, yaygın olarak heteroseksüel evli bir çifti ve onların biyolojik çocuklarını ifade etmek için kullanılıyor. Ancak aile kavramı farklılıklar gösteriyor. Gelenekselleşmiş aile tanımı, “aile” ve “ebeveynlik” kavramlarını tanımlamada yetersiz, eksik ve sorunlu kalıyor.

Bu bültende bakım verenleri, yalnızca heteroseksüel, evli ve çocuğun biyolojik anne ve babası olarak değil; çeşitli cinsel yönelimlerden, hiç evlenmemiş veya boşanmış, evlat edinen anne ve baba, ebeveyn, ücretli veya gönüllü koruyucu aile, ailenin bir üyesi veya bir büyüğü; kısacası bakım vermekle sorumlu kişi olarak tanımlıyoruz. 

“Bakım veren, çocuğu hayata hazırlayan ilk destekçi, ihmal ve istismardan koruyan, sosyal, duygusal, zihinsel, fiziksel gelişimini destekleyen kişi.” - Banu Yücetaş, Psikolojik Danışman

“Bence en genel anlamda bakım veren, belirli bir süre zarfında çocuğun üzerinde emeği geçen kişi ya da kişiler demek.” - Ali Osman Arabacı, Teyitçi

“Çocuğun sosyal, duygusal ve fiziksel anlamda bir bütün olarak gelişimine katkı sağlayan herkes bakım veren olarak tanımlanmalı.” - Meriç Dönmez, Eğitimci

Eğitim ekosisteminin önemli bir paydaşı olan bakım verenlerin eğitim ortamlarındaki rollerine ilişkin algı, yetersiz, yönlendirici, mükemmeliyetçi, koruyucu, kontrolcü, disiplin veren, sınırlayan, tüm sorumluluğu alan, endişeli, suçlu veya suçlayıcı olabiliyor. Çocuğun ihtiyaçlarını odağa alan bir eğitim anlayışında bakım verenlerin rolü kolaylaştırıcı, rehber, destekleyici, işbirlikçi, alan açan, fırsat veren, öğretmen ve öğrenci arasında köprü kuran bir noktaya evriliyor.

“Aslında bakım verenin özellikleri için uzun bir liste yapabiliriz, kısa bir şekilde belirtecek olursam bana göre bakım veren, çocuğun gelişiminde sorumluluk alan, gelişimini etkin bir şekilde destekleyen, kabule dayalı bir ilişki kuran, çocuğuna rehberlik eden kişidir. Kim olmadığı konusuna gelecek olursam da yine kısa bir betimlemede çocuğunun ‘kendi halinde’ büyümesine izin veren, onun ihtiyaçlarının farkında olmayan ve ihtiyaç duyduğu noktalarda destek olmayan, kendi beklentilerinin, hayallerinin, hayal kırıklıklarının faturalarını çocuğuna kesen, çocuğunu bir birey olarak kabul etmeyen, onun varlığına, kararlarına, tercihlerine, yönelimlerine ‘saygı’ duymayan kişi diyebilirim.” - Muhammet Ali Mert, Psikolojik Danışman