Kadın olmak, her daim tetikte olmak

Bir gün sokakta yürüyorum, yanımda eski sevgilim var. Karşıdan bir adam bana doğru geliyor ve fark ediyorum ki eli kalçama dokunma yolunda. Tam değmeden bileğinden tutuyorum ve elini geri fırlatıyorum. Adam, homurdana homurdana gidiyor. Sinirleniyorum ama şaşırmıyorum. Eski sevgilim, tam olarak neden bu kadar sinirlendiğimi anlamıyor, ‘tamam boşver geçti’ diyor.

Şaşırmıyorum… Bir yabancının benim rızam olmadan manavda meyve seçermişcesine, beni ellemeye çalışmasına şaşırmıyorum. Hep olan şeyler diyorum. Bir de kendimle gurur duyuyorum, ‘ne güzel yakaladın adamın elini, iyi refleksti,’ falan diye. Enteresan. 

Ama kadınlar bu farkındalıkla büyüyor. Gece yürürken anahtarı işaret ve orta parmağı arasında taşımalar, daha gençken metroya binmeden önce okul eteğinin üzerine eşofman geçirmeler, barlarda, partilerde içeceklerine birşey atılmasın diye bardaklarını üstten tutmalar ve liste uzuyor da uzuyor. Hayatta kalma becerilerimiz gelişiyor. Üzücü olan da bu. Eylemi gerçekleştirendense, eyleme maruz kalanın kendini geliştirmesi gereken bir dünyada yaşıyoruz. Parlamamız gerekirken, uyaran olmamaya çalışıyoruz. 

Yıllar önce Türk Dil Kurumu’nda ‘regl’ kelimesinin tanımlarından birinin ‘kirli’ olduğunu gördüğümde, ‘başlarlar böyle işe’ demiş ve dişlerimi göstermeye başlamıştım sanırım. Feminizmin anlamı zaman içinde değişse, genişlese ve farklı formlara girse de en temelinde tek bir şey savunuyor: her cinsiyetin, siyasal ve toplumsal haklar bakımından eşit olması. Bu neden bu kadar zor… Klasik soruma geri dönüyorum: Neden herkes birbiri ile anlaşamıyor?! 

Kendimi, geçmiş jenerasyonlara kıyasla, zihniyetin biraz daha bu konuları düşündüğü ve tartıştığı bir dönemde büyüdüğüm için şanslı hissediyorum. Ama hala önümüzde aşılması gereken uzun bir yol var. Arada unutuyorum, kabullenmiş bir eda ile hayatıma devam ediyorum. Sonra bir el geliyor, şşşt çok uyuştun diye bir hatırlatma pandiği atıyor ya da arabadan iğrenç sözler söyleyen bir grup beni kendime getiriyor, dişlerimi çıkarttırıyor. Sonra kendime diyorum ki, uyuşma. Hazır ol. Tetikte ol.