Kara yollarında yürüyüş

Anayasa Mahkemesi, kara yollarında gösteri yürüyüşü düzenlenemeyeceğine ilişkin kanun hükmünü iptal etti. Yüksek Mahkeme gerekçeli kararını Soma maden işçilerinin hakları için Soma'dan Ankara'ya yürüyüş fotoğrafını kullanarak duyurdu.

• Anayasa Mahkemesi (AYM), 2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu’nun 22'nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan "şehirler arası kara yollarında gösteri yürüyüşleri düzenlenemez” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verdi. İptal kararında AYM Başkanı Zühtü Arslan’ın oyu belirleyici oldu. 16 üyenin katıldığı toplantıda, 8 üye karara karşı çıktı. Ancak Arslan’ın, iptal yönünde oy kullanması ve Anayasa Mahkemesi’nin görev kanununa göre başkanın oyunun eşitlik durumunda belirleyici sayılması sayesinde düzenleme iptal edilebildi. 18 Kasım 2020 tarihli Resmî Gazete’de ise iptal kararının gerekçesi yayımlandı. Kararda, “Anayasa Mahkemesi'nin önceki kararlarında da işaret edildiği üzere toplantı ve gösteri yürüyüşünün başkalarının günlük yaşamlarını bir miktar zorlaştırması kaçınılmaz olup demokratik toplumda bunun hoşgörüyle karşılanması gerekir” ifadesi kullanıldı.
   
• Bir adım geriden: Anayasa Mahkemesinin kanun hükmünü iptal etmesi üzerine İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, “Madem özgür bir ülkeyiz, ana caddelerde, sokaklarda özgürce yürüyüş hakkının ortadan kaldırılmasını onayladınız. Polis koruması almana gerek yok. Bisikletinle işe git gel bakalım. Anayasa Mahkemesi Başkanı'na söylüyorum kendi arabamla tek başına gitmeye ben varım sen var mısın?” ifadesini kullandı. Açıklamasının devamında ise AYM’yi PKK, IŞİD ve FETÖ gibi terör gruplarına karşı ülke güvenliğini savunmasız bırakmakla suçladı. Bu açıklamalar üzerine Başkan Zühtü Arslan ise “Yargı kararları, özellikle AYM kararları kutsal metinler değildir. Eleştirilebilir, dahası eleştirilmelidir. Bundan en fazla kurumsal olarak kararları eleştirilen yargı kurumu faydalanır. Bununla birlikte yargı kararlarına yönelik eleştirilerin faydalı olabilmesi için asgari iki hususun önemli olduğunu düşünüyorum. Birincisi herhangi bir metni eleştirmek için öncelikle onu okuyup anlamak gerekir. İkinci olarak eleştirinin eleştirilenler bakımından etkili ve faydalı olabilmesi büyük ölçüde kullanılan üsluba bağlıdır. Çoğu kez ‘nasıl’ söylediğiniz, ‘ne’ söylediğinizin önüne geçer.” ifadelerini kullandı.
   
• Soma madencileri: Soma maden faciasının ardından madenlerde alınmayan önlemleri ve maden şirketini protesto etmek isteyen işçiler Ankara’ya yürümek istemiş ancak Manisa Valiliği’nin, yasadaki “şehirler arası kara yollarında gösteri yürüyüşü düzenlenemeyeceği” düzenlemesine dayanarak göstererek yasak getirmesi üzerine kolluk kuvvetleri yürüyüşü engellemişti. Yasak kararının kaldırılması için işçilerin bağlı olduğu Bağımsız Maden-İş Sendikası’nın açtığı davada mahkemenin, söz konusu yasa maddesinin Anayasa’ya aykırı olduğu gerekçesiyle AYM’ye başvurmasını talep etmişti.
   
• 2014'ten bu yana ödenmeyen maaşları ve tazminatları için Ankara'ya yürüyen Soma ve Ermenek maden işçilerinden oluşan bir heyet kasım ayının ilk haftasında İçişleri Bakanı Süleyman Soylu ile görüşmüştü. Madenciler, Soylu'nun 15 Ocak'a dek "çözüm sözü" verdiğini ve eylemlerini o tarihe kadar durdurduklarını açıkladı. Öte yandan madenciler ocak ayının 15'ine kadar süreci aktif bir şekilde takip edeceklerini ve çözüm gerçekleşmezse 16 Ocak'ta tekrar Ankara yürüyüşüne başlayacaklarını ifade ediyor.