Küçük Bir Tarih Dersi

Görsel: Stéphane Humbert-Basset

1 Nisan (ya da ‘April Fools’)’ın birkaç farklı başlangıç hikayesi var ama en yaygın olanlarından biri Fransa’nın 1582 yılında Jülyen takvimden, Miladi takvime geçişine dayanıyor. Jülyen takviminde yeni yıl, bahar ekinoksu, yani 1 Nisan gibi kutlanıyordu. İletişim ve haber alışverişinin güvercin, mektup ve konuşma ile kısıtlı olduğu bu dönemde birçok insan Fransa’nın yeni yılı 1 Ocak’a alışından bihaberdi ve bu özel günü 1 Nisanda ( ya da Mart ayının son haftası) kutlamaya devam ettiler. Bu habersiz insanların kutlamaları da ‘April fools’ yani Nisan aptalları ( mütercim tercümanlık mı okusaydım?) denen ve sayısız şakaya ev sahipliği yapan güne dönüştü. 

Bir başka inanışa göre, 1 Nisan, Antik Roma’da mart ayının sonunda kutlanan Hilaria ( latince neşeli) festivalinden geliyor. Bu festivalde, ana tanrıça Kibele’nin takipçilerinin kılık değiştirerek yurttaşlar ve yargıç gibi devlet büyükleri ile dalga geçtiği düşünülüyor. 

Yani 1 Nisan gününün özünde, hatalarına ve kendinle beraber başkalarına gülebilmek var. Sanırım günümüzde de beni ayakta tutan şeylerden biri insanların kendi haline gülebilmesi. Gündemimiz kasvetli ve endişe verici. Kara mizah, derin kesiklerimize dikiş atamasa da çocukken pahalı olduğu için yılda bir kere aldığımız renkli yara bantları gibi fani bir gülme hissi yaratıyor. Buradan kara mizah, ya da humour noir terimini 1935’te kullanan Fransız yazar André Breton’a teşekkürlerimi iletiyorum. 

İnternet ile ilgili en sevdiğim şeylerden biri de bu — haber ne olursa olsun, Twitter gibi birçok sosyal medya platformunda olanlar ile ilgili ağlanacak halimize güldüğümüz paylaşımlar oluyor. Bizim jenerasyonumuz bence negatif gelişmeleri şakaya vurma konusunda gerçekten çok başarılı. Farkındayız, durumlar fena. Ciddiye alınması gerekiyor. İnanın alıyoruz ama dalga geçebilmek de önemli. Olanları beraber yaşamaktan gelen bir birlik hissi var. Örnekler, bakınız Haftanın Gündemi'nde.