Diyanet'e güveni zedeleyen istismar davaları

"Hem anneyim, hem teyzeyim. Çocuklarımız beraber okuyorlardı. Biz araştırdık. Köklü diye, Diyanet'in diye güvenerek verdik. Biz aileler suçluyuz belki, kabul ediyoruz. Ama Diyanet'in avukatının 'İsmimiz kirleniyor' demesi bizi yaraladı. 'Davanızı çekin' dediler. Bu, toplumun davası. Evlatlarımızın yaşadığını başka evlatlar yaşamasın... Biz İslamiyet'i yaşamaya çalışıyoruz. Çocuğumuz da yaşasın diye kuruma verdik. Ama yaşadıklarının İslamiyet'le ve insanlıkla alakası yok. 

Göz yummuşlar. Hiç mi görmediniz? Hiç mi fark etmediniz? Burası yolgeçen hanıysa biz niye içeriye giremedik?

Çocuk diyor ki 'Çay hazırlıyorduk, tuvalet temizliyorduk.' Neden tuvalet temizlesin? Tuvalet temizlesin diye vermedim. Biz güvenerek verdik. Güvenimiz boşa çıktı. Bu bir devlet kurumu ve canımızı yakıyor."

Bu cümleler Erzurum Hacı Bahattin Evgi Yatılı Erkek Kuran Kursu'nda cinsel istismara maruz kalan çocukların annelerine ait. Açılan istismar davasında mahkeme, altı çocuğa karşı "nitelikli cinsel istismar" ve "hürriyetten yoksun kılmak" suçlarından H.A.'ya 119 yıl 6 ay hapis cezası verdi. Gazeteci İsmail Saymaz konuya ilişkin üç davanın daha devam ettiğini, H.A'nın eziyetten, yurt müdürünün N.K.'nın görevi ihmal ve işkenceden, temizlik görevlisi N.G.'nin işkenceden yargılanacağını bildirdi. 

Kur'an kurslarında yaşanan cinsel istismar vakalarıyla ilgili bir araştırma yapıldığında -sadece internette arama motoruna yazıldığında- birçok farklı vakayla karşılaşmak mümkün. Özellikle tarikatlara bağlı kurs ve okullarda bu vakaların sayısı oldukça yüksek; ancak Diyanet'e bağlı kurumlarda da sıklıkla karşılaşılıyor. 

Ailelerin bakış açısı, Diyanet'in tavrı

Çocuğa yönelik istismar toplumun kanayan yarasıyken toplumun büyük kesiminin inancına yönelik "kontrol mekanizması" olan bir devlet kurumu altındaki kurslarda bu tip vakaların yaşanması hem inancı zedeliyor hem de kuruma olan güveni yok ediyor. Bu durumların tartışılması gereken iki önemli tarafı bulunuyor: Diyanet'in tavrı ve ailelerin bakış açısı. 

Ailelerin bakış açısı, çocuğun yaşadığı travmanın boyutunu dahi etkileyecek kadar önemli. Erzurum'da yaşanan olayda olduğu gibi ailelerin olayı ortaya çıkarması, bu büyük suçun cezalandırılması son derece önem teşkil ediyor; ancak her durumda bu mümkün değil. Zira kimi aileler şikâyetçi olmaktan ziyade olayın "üstünü kapatmak" için de çabalayabiliyor. Erzurum'daki aynı vakada sanık H.A. tarafından şiddet gören çocuklardan birinin babası S., İsmail Saymaz'a verdiği ifade de şu cümleleri söylüyor: 

"Çocuğum sanık tarafından kendisine birkaç kez terlikle ve tokatla vurulduğunu söyledi. Kur'an kursu olduğu için biz bu durumu normal karşıladık. Oğluma karşı başka eylemi olmamıştır. Davacı ve şikâyetçi değilim."

İnsanların inancı tartışılmayacak bir konuyken bu inancın boyutunun yarattığı düşünce şeklinin yol açtığı olay ve durumlar tartışmayı gerektiriyor. 

Öte yandan, yukarıda söylediğimiz gibi bu vakalarda Diyanet'in de tavrı büyük önem teşkil ediyor. Erzurum'da yaşanan olayda ailelerin ifadeleriyle değerlendirdiğimizde Diyanet suçlunun cezalandırılmasından ziyade "kurumun adının lekelenmesinin önüne geçmeye" çalışıyor. Peki asıl bu tavır, kurumun adını, kuruma olan güveni zedelemiyor mu?

Dindar aileler, olayların yaşanmasından ziyade bu olayların yargılanmasının önüne geçmeye çalışan bir devlet kurumuna nasıl güvenebilir? Hatta mağdur çocuklardan birinin annesinin sözleriyle bakalım olaya: "Senin neyine güveneyim? Ey müftü, seni seçeni ben seçtim. Elim bilekten değil, omuzdan kırılsın!"

Tabii durumu yalnızca ailelere yönelik ifadelerle ortaya çıkmıyor. Kur'an kursunda tecavüz ve şiddet nedeniyle ihmali görülerek görevden alınan eski Palandöken Müftüsü Abdulhalim Acar'a müftülük çalışanları ve Kur'an kursu hocaları tarafından veda programının düzenlendiği ve Acar'a, katkıları nedeniyle plaket verdiği de ortaya çıktı. 

En hassas konular, en büyük yanlışlar 

Bunun yanında toplumun en hassas yapıtaşı olan çocukların emanet edildiği kurumlarda güvenle yaşaması gerekiyor. Peki bu konuda Diyanet İşleri Başkanı Ali Erbaş ne düşünüyor? 

"Diyanet Başkanlığımızın toplumla iletişim kurduğu en güçlü zeminlerden birisi Kur'an kurslarımız. Kuran kursları üzerinde, sinsi düşmanlıklar üretmeye yönelik çalışmalar var. 2 bin civarında yatılı kuran kursumuz var, her zaman mücadele ettiğimiz, olmaması için gayret ettiğimiz bir olay oluyor, onun üzerinden bütün Kur'an kurslarımızı yıpratmaya çalışan bir takım çalışmalar var."