Motivasyonum nerede? Kış günlerine hazırlıklı olmanın yolları!

Görsel: Giselle Dekel

Bahar ve yaz aylarından sonra içimizde oluşan coşku ve neşenin azaldığı, şarjımızın yavaş yavaş bittiği günlere girmek üzereyiz. Nasıl ki doğanın uyanmasıyla enerji kazanıyorsak, doğanın kış uykusuna yatmasıyla bizler de erken kararan havayla ve günlerin kısalmasıyla kendi yöntemlerimizle baş etmeye çalışıyoruz.

'Keşke kış uykusuna yatabilseydik' dediğinizi duyar gibiyim. Ama biz insanların mevsimler için bir kısayolu ne yazık ki yok. Uzun günlerin tadını çıkardıysak, güneşli teraslarda gün batımlarını izleyip enerjileri depoladıysak artık karanlık ve soğuk günlere karşı topladığımız enerjiyi kullanmanın vakti geldi.

Bahar aylarına yazdığım teşekkür mektubu niteliğindeki yazımda, kış aylarının görev bitirme odaklı oluşundan, bahar aylarının ise bir başlatma ve keşfetme dönemi olduğundan bahsetmiştim. Şimdi tam da o bitirme hissimizin yükseldiği aylara giriş yapıyoruz. Kış kapıda fakat artık güneş kendini her gün biraz daha geri çekmeye başladı. Biraz daha uyuşuk ve daha az motive olmaya başladığımı hisseder gibiyim. Eğer siz de öyleyseniz bu karmaşık duruma gelin birlikte bakalım.

Kış ayları motivasyonumuzu gerçekten çalıyor mu?

Ben kışı gerçekten çok severim ve bu sevgime bağlı olarak çevremdekilere de kışı sevdirme çalışmalarım hiç bitmez. Ama yalan söylemeyeceğim kışın yataklarımızdan zor kaldıran ürpertici doğasını hiç kimseye romantize edemem. Kışa girerken yapmak zorunda olduğumuz şeyler artarken bize lazım olan hazinelerimizden enerjimiz ve motivasyonumuzun gidişini izlemeyi hiçbirimiz sevmiyoruz.

Ulusal Ruh Sağlığı Enstitüsü'ne göre mevsimsel duygu durum bozukluğu (SAD) yaşayan insanlar, bu belirtileri sonbaharın ya da kışın başında hissetmeye başlıyorlar. "Peki ama kış aylarının vücudumuza ve zihnimize tam olarak yaptığı şey nedir?" diye sorduğumuzda karşımıza mevsimsel duygu durum bozukluğunun biraz daha az şiddetlisi olan "kış hüznü" kavramı çıkıyor.  Işığın azalması, sosyal olarak geri çekilme ve sıcak iç mekânlarda kalmak Sirkadiyen ritim olarak bilinen vücudumuzun uyku/uyanıklık ve ruh hlâi döngülerini bozarak bizi yeniden bir düzen kurmaya zorluyor. Hâliyle vücut da alıştığı düzenden çıkarken bir mutsuzluk ve keyif kaçması hissediyor.

Verywell Mind’da yayınlanan bir makalede Psikiyatrist ve Talkiatry’nin kurucu ortağı Georgia Gaveras’a göre, kış hüznü ile mevsimsel duygu durumu arasındaki temel fark, şiddet ve işlevle ilgili.

Gaveras kış hüznünü, "İnsanlar bazen üzgün hissederler ve bunda yanlış bir şey yok" şeklinde açıklayarak bunun insanların duygularını dışarı vurması olduğunu belirtiyor ve devam ediyor;

"Kış aylarında insanlar evlerini karanlıkta terk eder, bütün gününü penceresiz bir ofiste geçirir ve sonra karanlıkta tekrar eve gidip gelmek için işten çıkar. Bu, çoğu insanın eğilimlerini etkileyebilir."

Ben de evden çalışan bir serbest yazar olarak kış hüznünün getirdiği motivasyonsuzluğa zaman zaman düşüyorum. Bu durumla baş etmenin yolunu ise daha fazla hareket etmekte buldum. Kışın ısınmak isteyen vücutlarımız hâliyle hareketsiz kalmayı seçiyor ama ben çalışma aralarımda bir kahveyi ya da başka bir ödülü kendime bahane ederek sık sık dışarı çıkıyorum. Motivasyonsuzluğumun nedeninin hep aynı mekânda kalmak ve sosyal anlamda canlanamamak olduğunu göz önüne alırsak, mekân değiştirmek psikolojimi de olumlu yönde etkiliyor.

Soğukla arkadaş olmak zor. Ama bazen sevmediğimiz şeylerle de iyi geçinmemiz gerekiyor. Eh, işin toksik pozitiflik yönüne kaçmadan sevmediğim durumların sevdiğim yanlarını bulmak benim için her zaman kolay oldu. Erken kararan hava motivasyonumuza göz dikmiş olabilir ama soğuk havalar düşmanımız değil! Soğuk havanın dinç tutan taraflarını yanımıza alarak daha motive olmak her zaman olmasa da çoğu zaman mümkün.