Oyuna geri dönen NIO

Bir yıl önce iflasın eşiğinde olan Çin merkezli elektrikli araç üreticisi NIO, General Motors ve Daimler'i geride bırakarak 73,6 milyar dolarlık piyasa değeriyle dünyanın en değerli dördüncü otomobil üreticisi hâline geldi. Kurulduğu 2014 yılından bu yana bir sonraki Tesla'yı arayan yatırımcılar için mıknatıs haline gelen NIO’nun bu dönüşümü, otomotiv sektöründe elektrikli araçların getirdiği devrimin bir göstergesi olarak görülüyor. Ne var ki, sektördeki şirketlerin hisse fiyatlarının hızla artarak gerçeklikten kopması da burada bir balon olabileceğinin sinyallerini veriyor. 

• Ne olmuştu? Yerel medyada "Çin’in Tesla katili" olarak anılan şirket 2018 yılında New York Borsası’nda halka açıldığında hisseleri yaklaşık 10 dolar değerindeydi. Bu dönemde firma, ABD-Çin arasındaki ticaret savaşının ortasında kaldı ve bundan ciddi şekilde olumsuz etkilendi. Sürecin getirdiği belirsizlikten ötürü NIO, halka arzında beklentisinin yarısı olan 1 milyar dolar topladı ve bu dönemde yılda 32 binden az otomobil satarak 3,7 milyar dolar kaybetti. Böylece güven kaybeden firmanın hisseleri de yatırımcıların kaçmasıyla 1,39 dolara kadar geriledi.
   
• Darbeler: Şirketin finansal durumunu zorlayan bir etken, pil değiştirme politikalarının maliyetli olmasıydı. NIO bu yüzden 2019 yılında Çin’deki satışlarında %4’lük sürpriz bir gerileme yaşadı. Bu zor dönemde ekonomik geçişi yumuşatmak isteyen Şanghay merkezli şirketin küresel çapta personel sayısını 7.500’e indirme çabası yüzünden de üst düzey yöneticiler şirketten göç etti.
   
• Geri dönüş: Hükümet destekli NEV Eyalet İzleme Merkezi'ne göre 2019'da Çin, kâğıt üzerinde elektrikli araçlar sektöründe faaliyet gösteren 635 girişime sahipti. Bu girişimlerin bir kısmı ancak tek bir araba üretebilirken çoğu da hükümet sübvansiyonları ve özel finansman desteklerini verimli kullanamayarak ilerleme kaydedemedi. NIO'nun diğer girişimlere kıyasla sahip olduğu bir avantaj, şirketin istikrarlı olarak satışlarını devam ettirmesiydi. Şirket, müşteri kaybı yaşasa da geçtiğimiz yılın dördüncü çeyreğinde teslim ettiği yaklaşık 8 bin araçtan 400 milyon dolar gelir elde etti. 
   
• İvme: NIO CEO’su William Li’nin doğduğu eyalet olan Anhui'deki Hefei şehrinin hükümeti, nisan ayında şirkete 683 milyon dolar değerinde finansman sağlamak üzere bir anlaşma imzaladı. Gelişmenin ardından Li, bu sermaye enjeksiyonunun esas olarak tedarikçilere ve müşterilere şirketin bir geleceği olduğuna dair güven vererek NIO'yu kurtardığını belirtti. NIO hisseleri, hafifçe gerilemeden önce 25 Kasım'da 57 dolara yükseldi. Geçtiğimiz cuma günü itibarıyla şirketin piyasa değeri yaklaşık 73,6 milyar dolara ulaşarak General Motors ve Daimler'i geride bıraktı.
   
• Şirket hisselerinde yaşanan bu ralli, yeniden yapılanma çabalarının yanı sıra geçen yılın sonlarında Şanghay'da üretime başladığından beri Çin'in elektrikli araç pazarını canlandıran Tesla sayesinde de gerçekleşti. Pazarı büyüten Tesla’nın etkisiyle NIO, altı aylık dönemde 24 binden fazla araç sattı ve ekim ayında aylık satışlar ilk kez 5 bini aştı.
   
• Perspektif: Son dönemde elektrikli araç üreticilerinin hisselerine olan yatırımcı talebi hızla artış gösterdi. New York'ta işlem gören üç Çin merkezli elektrikli araç üreticisi NIO, XPeng ve Li Auto’nun toplam piyasa değeri, şirketlerin kâr etmemelerine karşın 154 milyar dolar civarında oldu. Tesla'nın piyasa değeri ise bu hafta 540 milyar doları aşarken firmanın hisseleri beklenen kârının 250 katından işlem gördü. Böylece Tesla, Bloomberg verilerine göre dünyanın halka açık en değerli 10. şirketi oldu. NIO’nun piyasa değeri olarak General Motors ve Daimler gibi iki köklü firmayı geçmesi etkileyici gözükse de arz ve talebin çok sık değiştiği bu dönemi refarans alarak gelecek için öngörü yapmak şimdilik pek mümkün değil.