Set Haftasında Değişim Rüzgarları

Sinema TV Sendikası dün Instagram üzerinden bir paylaşımda bulundu. Birkaç haftadır sirküle olan; ama resmi bir açıklama yapılmayan bir konuya ışık tuttu.

Kaynak: Sinema TV Sendikası Instagram Hesabı

Set Çalışanı Gözünden

Kiminiz biliyordur, standart bir set çalışma haftası 6 gündür ve kalan 1 güne de repo adı verilir. 6 günlük çalışma haftası ise genellikle 12 saat set, ortalama 2 saat de yoldan oluşarak kişi başı günlük en az 14 saatlik bir çalışma hayatı demek olur. Önemli bir detay daha var tabii, o da her set gününün ve mekanının birbirine benzememesidir. Örneğin pazartesiden perşembeye Şile'desinizdir; ama perşembeden cumartesiye de Şişhane'desinizdir. Gündüz çekiminin üzerine gece çekimi binebilir ve tüm uyku düzeniniz ters yüz olur. Tecrübeyle sabit bir şekilde söyleyebilirim ki, bu düzende akıl sağlığınızı korumak pek de mümkün değil.

Sendika aslında senelerdir böyle olan ve aslında dünyanın çoğu yerinde sabit olan bu sistemin miadını doldurduğuna işaret ediyor. Her sistemde olduğu gibi bunun da işe yaradığı bir televizyon dönemi var. Her hafta 2 saatlik bölüm yetiştirme telaşı olan bir yapımcının alabildiği her güne ihtiyacı olur, aksi takdirde bölüm yetişmez. Ancak artık dijital platformlara da içerik üretiliyor ve çekim takvimleri çok daha geniş bir zamana yayılıyor. İşin hacmine bağlı olarak haftada bir bölüm çekmek yerine blok olarak 2 ayda 8 bölüm çekilebiliyor. Şartlar böyle olunca da bambaşka araştırmalar devreye gidiyor haliyle...

İşin bir diğer boyutu da tüm bu zorlu çalışma koşulları günün sonunda eğlence sağlamak için. Set hayatına ilk girdiğimde bana en absürt gelen şey bu olmuştu. Yaşanan tüm gerginlikler, soğukta donmanın kıyısından dönmeler, çeşitli kas zedelenmeleri ve duruş bozuklukları günün sonunda hızlıca tüketilebilecek diziler yapmak için. Çok ilginç aslında!

Kaynak: T24

Yapım Şirketi Gözünden

İşin sosyal yanını bir kenara bıraktığımızda ise bambaşka bir resim var. Bir haftalık iş yükünün 6 günden 5 güne indirgenmesi, 1 günlük çekimin artması anlamına geliyor. 8 haftalık bir çekimde bu 8 gün, ya da 1 hafta daha çekim yapılması demek. Bu da 1 haftalık ekipman, mekan kirası, ekip kaşeleri gibi ücretlerin artması anlamına geliyor. "8 haftayı ödeyen 1 haftayı da öder" açısından bakıyor olabilirsiniz, haklı da bir nokta. Ancak dönem işlerinde 1 günlük maliyetin 150-200 bin lira bandında olabildiğini göz önünde bulundurursak bu epey yüklü bir maliyete çıkıyor.

Bu noktada da yapım şirketleri veya stüdyoların da durdukları noktadan bir alternatif aradıklarını görebiliyorum. Çalışan sağlığını koruyor olmak yapılması gereken bir şey; ancak bunun yapım tarafının nasıl idare edileceği konusunda pek bir tartışma henüz yok. Öte yandan, her şeyi hazır olup çekimi bekleyen projelerde hemen bunu uygulamak da çok güç. Çünkü bütçeler onaylanmışken böyle bir ayarlama yapmak için bütçeyi veren merciinin bir karar alması gerekiyor.

Dağıtımcı Gözünden

Bu noktada iş biraz dağıtımcıya da düşüyor. Dijital platformlarda işler genelde peşin para ile ilerliyor. Eğer bütçe çoktan onaylanmışsa, bu sefer dağıtımcı firmanın bütçe arttırımını değerlendirmesi ve onaylaması gerekiyor. Bu da aslında platformun senelik içerik bütçesi ve dağılımıyla ilgili yeniden yapılanması anlamına gelebilir.

Uzun lafın kısası, daha gidilecek çok yol var. Ancak böyle bir gelişme dizi yapım süreçlerini epey değiştirebilir. Türkiye'de sinema-televizyon sendikaların etkisi ABD kadar güçlü değil; fakat günümüz dünyasında bu tip olayların etki yaratması çok kolay da olabiliyor. Bekleyip göreceğiz.