Tipografinin Geleceği

Türkçe tipografi literatürüne katkı sağlayacağını düşündüğümüz makaleleri tercüme ediyoruz. Bu ayın dosya konusunda, Robin Rendle’ın gelenekselden günümüze tipografinin geleceğine ışık tuttuğu makalesi var.

© 42 Satırlık İncil

Ağda dizgi, ilginç bir düşünceden paha biçilmez uygulamaya dönüşmüştür. Yirmi yıl içinde, mecralarına uyum sağlayan karmaşık arayüzler çok sayıda yazıyüzü ile etrafımızda belirmeye başlamıştır. Aynı şekilde, güçlü açıkyazı özellikleri ile birlikte animasyonları ve geçişleri kullanmak ya da ekran metinlerini dengelemek yalnızca mümkün değil, aynı zamanda beklenen bir durum haline gelmiştir. Peki içinde bulunduğumuz durumdan nereye doğru gidiyoruz? Tipografinin geleceğine katkıda bulunmak için gereken beceriler nelerdir? 15. yüzyıldan kalma iki hayalet figürün bu gelecekle ne ilgisi var?

Robin Rendle, sorduğu sorular üzerinden Avrupa’da taşınabilir yazıyla basıma öncülük eden Gutenberg’in atölyesine bizleri konuk ediyor ve Gutenberg ile matbaasının tuhaf harfleri metalden nasıl yarattığını, 42 Satırlık İncil’in basımına kadar geçen yıllarda, Gutenberg’in önceden var olan teknolojileri kendi aletlerini yaratmak ve basım sürecini hızlandırmak için nasıl birleştirdiğinin üzerinde duruyor. Gutenberg’in mucitliği, çoğunluğun yanlış bildiği gibi matbaayı keşfetmesinde değil, kuyumculuk çalışmalarından gelen bilgilerini basım sürecini hızlandıran bir sürece dönüştürmesindedir. Gutenberg’in gerçek buluşu aslında yazı kalıbıdır. Metal harflerden alfabe yapmak yaklaşık bir yıl sürebileceğinden gizli tutulacak kadar önemli bir araçtır, böylece yazılar kalıp ile kolayca yeniden üretilebilir. Şöyle düşünün: Yazı kalıbı aslında küçük bir çoğaltma makinesidir ve Gutenberg, her bir harfin birden fazla kopyasını yaptığında, maliyetinin çok altında kitap basabilir. Rendle, bu mühendislik ve kültürel sentezin ardındaki tek ve asıl amacı Fred Smeijers’in “Counterpunch” adlı eserinden alıntılıyor: Dönemin geleneksel el yazımına benzer harfler yaratmaktır. Bu nedenle, tipografinin amacı öncelikle harf ya da tasarım değil, mesele tamamen zamandan tasarruf ile ilgilidir. Tipografinin amacı, kitabın yazıldığından daha hızlı çoğaltılmasıdır.

makalenin tamamı burada →


Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

NEREDE YAYIMLANDI?

BÜLTEN SAYISI

Tipografi Bülteni — Kasım 2021

Bu ayın bülteninde, dünyada ve Türkiye’de tipografiye dair önemli gelişmeler var.

01 Kas 2021

Tipografi Bülteni — Kasım 2021

YAZARLAR

İLGİLİ OKUMALAR