Türk ve yabancı fakirlerin Türkiye gösterileri

1920 ve 30'larda sinema ve tiyatro gösterilerinin öncesinde fakirizm etkinlikleri konulmaya başlandı. Sinema ve tiyatrolar arasındaki rekabet için ortaya çıkan bu etkinlikler, seyircilerin sahneye laf attığı, hayretler içinde izlediği, çok rağbet gören gösteriler oldu. Gazeteler konu olmuş bazı fakirleri derledik:  

Aziz Bey

9 Aralık 1930 tarihli Cumhuriyet gazetesinde de Türk fakiri Aziz Bey ile ilgili bir habere yer verilmiş. Aziz Bey'in aslen İstanbullu bir Türk olduğu not düşülürken Cumhuriyet gazetesinde "Türklerden bu sahada da böyle bir şahsiyet çıkması her halde memnuniyete şayandır" yorumu yapılmış. Diğer Türk fakiri Tahra Bey'in hatırlatıldığı haberde "Aziz Bey'in onun gibi gürültüler çıkarmadığı"ndan övgüyle bahsedilmiş.   

18 Mart 1931 tarihli Vakit gazetesinde yer alan haberde ise Aziz Bey'in rufai şeyhinin oğlu olduğu iddia edilmiş.

Mustafa Rade

Cava'da Batavya Üniversitesi mezunlarından bir fakir olan Mustafa Rade, 1931 yılının Eylül ayında Türkiye'yi ziyaret ediyor. Kendisi aynı zamanda gazeteci ve üniversitenin talebe reisi.

Mustafa Rade, Vakit gazetesi muhabirine şu demeci veriyor:

"Batavya darülfünunundan mezunum. Seyahatim esnasında yazdığım gibi gittiğim şehirlerde fakirizm tecrübeleri yapmaktayım. Seyahatimin asıl maksadı bütün memleketlerdeki gençlik teşkilatını, spor ve beden terbiyesi müesseselerini de gezerek tetkikat yapmaktır. 6 Ocak 1929'ta Batavya'dan hareket ettim. Singapur, Cilon, Aden, Portsayit, Marsilya, Paris, Brüksel, Roterdam, Amsterdam, Bremen, Hamburg, Berlin, Layipzig, Zagrep, Sofya'ya uğrayarak İstanbul'a geldim. Türkiye'de gençlik teşkilatını tetkik ederek Cava gazetelerine makaleler yazacağım."

Tahra Bey

1900'lerin başında doğan, Ermeni asıllı Mısırlı bir fakir olarak kendini tanıtan Tahra Bey, 1920'lerde ve 30'larda belki de dünyanın en ünlü sihirbazlarından biriydi. Asıl adı Krikor Kalfayan olan Tahra Bey, İstanbul'da büyüdü, Fransa'da çok büyük üne kavuştu. Ölüm tarihi ise maalesef bilinmiyor.

Kendisiyle ilgili uzun bir yazı dizisi 27 Temmuz 1936 tarihinden itibaren Halkın Sesi gazetesinde yayımlanmış. "Tahra Bey: Akıllara durgunluk veren maceralar" başlıklı yazı dizisinde çoğunlukla Türkiye ile ilgili hikâyeler anlatılıyor.

Tevfik Özcan

1936 yılında gazetelere fakirizm, manyetizm, telepati gösterileri sunan, alanyatizör uzmanı bir isim konuk oluyor. Tevfik Özcan. 

I. Dünya Savaşı'nda Türk zabiti olarak Osmanlı ordusunda hizmet ederken esir düşen ve uzun müddet Hindistan'da kalan Özcan, burada tanıştığı Hintli bir Müslüman sayesinde fakirizm üzerine bilgiye sahip olmuş ve "Bu ilmin derin noktalarını öğrenmiş." Tevfik Özcan, "kendi bıçağı ile kafasını kesip üç dakika boyunca başsız kalabileceğini, tabanca kurşunu ile kendini vurabileceğini, kalbini durdurarak tekrar attırabileceğini" iddia ediyor.

İzmir'de yaptığı gösterilerin birinde kendisine sıkılan kurşunu eliyle yakalayıp tabancayı tutan kişiye iade ettiği de iddialar arasında...

Zati Sungur

Zati Sungur ya da tam adıyla Hasan Zati Sungur, 1898 yılında Bursa'da dünyaya geldi 1984'te İstanbul'da hayatını kaybetti.

Türk illüzyonist Zati Sungur'un, 1916 yılında denizaltı filosunda staj yapmak için Almanya'ya gitmesiyle hayatı değişir. Öğrencilik hayatının yanında ek iş olarak kabareler çıkmasıyla sahne hayatına ilk adımını atıyor, bundan sonra da kendisini illüzyonist yapan yolculuk başlamış oluyor.