Unutulmuş halk yemeklerinden bir tarif: Şemşemotik

Fotoğraflar: Engin Emre Tokur

Şemşemotik 

Bölge:  Batman ve çevresi

İç harcı için malzemeler:

• 750 gram koyun budu (bıçakla kıyılmış)
• 150 gram pirinç (haşlanmış)
• 1 demet ince kıyılmış maydanoz
• 1 tatlı kaşığı pul biber
• 2 çay kaşığı karabiber
• yeteri kadar tuz
• 100 gram tereyağı

Hamur için malzemeler:

• 650 gram yerli buğday unu
• 1 şeker kaşığı tuz
• aldığı kadar su

Yapılışı

Yayvan bir tencereye üç litre su koyup, içerisine bir tatlı kaşığı tuz ilave edip kaynamaya bırakalım. Unumuza tuz ve suyunu ilave edip kulak memesi yumuşaklığında hamur haline getirelim. Hamurun üzerini nemli bir bezle kapatıp dinlenmeye bırakalım. Bu sırada geniş bir tavayı ısıtıp etimizi koyup, etin kendi suyu ve yağı çıkıncaya kadar kavuralım. İçine tuz ve baharatları ilave ettikten sonra ocağımızın altını kapatalım. Haşlanmış pirinç ve ince kıyılmış maydanozu ekleyip tüm malzemeleri nazikçe karıştırarak özleştirelim. İç harcımızı bir kenarda beklemeye bırakırken hamuru dört bezeye ayıralım. Oklava yardımıyla her bir bezeyi kırk santim çapında açalım. Su bardağının ağzıyla hamurları yuvarlak şekilde keselim. İç harcımızı kestiğimiz hamurların içine birer kaşık pay edip iki ucunu bastırarak sıkıca birleştirelim. Tüm harcımızı hamurlara pay ettikten sonra kaynamakta olan suya atalım. Üç-dört dakika kaynadıktan sonra kevgir yardımıyla tabaklara alıp üzerinde kızgın tereyağı gezdirelim.

Not

Bu yemeğin kızartması da yapılır. Ayrıca Güneydoğu ve çevresinde soğanlı, safranlı ve üzümlüsü de pişirilir. Bilinen diğer adları semsek, şemşamotik, şemsomatik, şemşemok (pasaklı anlamı da var) ve sembusektir. Bir tür mantı olduğu da söylenir.

Söylenti

Özel gün yemeği olmasının yanında ateş ve güneşe adanan yemek olarak da bilinirmiş. Güneş tutulması sırasında yapıldığında güneşin serbest kalmasını sağlarmış.