İklim Sözlüğü
İklim Masası
Arkadaşım Dünya
Türlerin Hikayeleri
Kültürel Miras
Gelecek Bizim Elimizde
Geleceğin Umutları
İlham Veren Girişimler
Yuvayı Kurtarma Sanatı
"İyi ki Var"lar

105: Dünya Ayı 🌍

Dünya Günü, Afet Sonrası Kültürel Miras, Türlerin Hikayeleri
105: Dünya Ayı 🌍

Dünyahali'nden herkese merhaba. 

Dünya Ayı içerisinde, Dünya Günü'ne yaklaşırken dünyayı farklı yönlerden kutladığımız bir seçkiyle geldik.

Birlikte nicelerine diyor, keyifli okumalar diliyoruz!

Dünyahali

Dünyahali

Dünyahali bültenine hoşgeldiniz! Burada sadece iklim krizinden değil; havadan sudan da konuşuyoruz. Yuvamız dünyamızdan bahsediyoruz. O zaman, haydi başlıyoruz!

İklim Sözlüğü

Yeşil Tarife

Yenilenebilir enerji kaynaklarından elde edilen elektrik tarifesi.

İklim Masası

Haberler

Neler oluyor?

Haberler

22 Nisan Dünya Günü yaklaşırken, gezegenimizin kaynaklarını sınırsızca kullanmayı nasıl durduracağımızı düşünmenin zamanı geldi. Dünya Günü, Su Günü, Çevre Günü... Her yıl dünyanın çeşitli yerlerinde farklı şekillerde kutlanıyor. Peki değişiklikler olumlu mu? Yapılanlar yeterli mi? Bilmek ve yapmak arasındaki farkı hatırlamak da önemli. Bugün küçük de olsa bir değişiklik yapmaya ne dersiniz? Gelelim haftanın haberlerine...

Plastik kirliliği krizini çözmenin üç yolu

Yirmi yıl önce Almanya plastik atıkları azaltmak için basit bir program başlattı. İnsanlar tek kullanımlık plastik şişede içecek satın aldıklarında küçük bir ekstra ücret ödüyorlar ve kullanılmış şişeyi bir iade merkezine bırakarak bunu geri alıyorlar. Diğer pek çok ülkede de benzer teşvikler var. Bu uygulama insanları plastik şişelerini geri vermeye teşvik ederek çöp atmayı azalttı. Ancak insanlar geri dönüştürülecek plastik şişelerde içecek satın almanın sorun olmayacağına dair güven duydukları için, bu uygulama tek kullanımlık şişelerde istenmeyen bir artışa da neden oldu. Dünya plastiklerin akıbeti hakkında artan endişelerle boğuşurken, bu gibi politikaların plastik kullanımını azaltmaya yardımcı olup olmayacağı çok önemli bir soru. Tahminlere göre, 1950-2021 yılları arasında üretilen 8,7 milyar ton plastik atığın sadece yüzde 11'i geri dönüşüme girdi.

Nature bilimsel dergisinde yayımlanan yeni bir yazıda, daha iyi politikalar, daha akıllı geri dönüşüm ve yeni malzemelerin plastik atık dalgasını  olumlu yönde nasıl  etkileyebileceği ele alındı. Çevreye karışan plastikleri azaltmaya yönelik politikaların uygulanmasındaki en büyük zorluklardan biri, plastiklerin nerede üretildiği, kullanıldığı ve nerede son bulduğuna dair veri eksikliği. Şirketlerin karbon ayak izlerini raporlamalarını sağlayan sistemlere benzeyen bir plastik raporlama sistemi faydalı olabilir.

Mekanik geri dönüşüm gıda ve katkı maddeleri gibi kirleticilere karşı hassastır ve süreç polimerlerin uzunluğunu azaltarak plastiğin özelliklerini ve yeni malzemelere dönüştürülme kabiliyetini etkileyebilir. Aşağı dönüşüm olarak da bilinen bu bozulma, sonunda plastikleri geri dönüştürülemez hale getirebilir. Plastikleri enzimlerle parçalamak, bu sorunu çözmeye yardımcı olabilecek bir alternatif.

Son olarak, biyoplastikler gibi malzemeler sorunun çözülmesine katkıda bulunabilir. Günümüzde, en büyük iki biyoplastik kategorisi olan polihidroksialkanoatlar (PHA'lar) ve polilaktik asit (PLA'lar), hem biyo-bazlılar hem de biyolojik olarak parçalanabiliyorlar; gıda paketleme, çatal bıçak takımı ve tekstil gibi uygulamalarda kullanılmaktalar. Çeşitli şirketler biyoplastik yapmak için milyarlarca dolar yatırım yapıyor. Ancak biyoplastikler şu anda yılda üretilen 400 milyon tondan fazla plastiğin yalnızca yüzde 1'ini oluşturuyorlar.

Elit kesimin sürdürülemez tüketiminden kaynaklanan kentsel su krizleri

Son yirmi yılda dünya genelinde 80'den fazla metropol kent, kuraklık ve sürdürülebilir olmayan su kullanımı nedeniyle ciddi su kıtlığı ile karşı karşıya kaldı. Gittikce artan kentsel su krizlerinin en çok sosyal, ekonomik ve siyasi açıdan dezavantajlı olanları etkilemesi bekleniyor. Bu durum oldukça endişe verici. 

Nature sustainability bilimsel dergisinde yeni yayımlanan bir bilimsel makalede,  farklı gruplar veya bireyler arasındaki sosyal eşitsizliklerin bu tür krizler açısından nasıl önemli bir rol oynadığı ele alındı. Keskin sosyoekonomik eşitsizlikler bu bağlamda çarpıcı bir öneme sahip. Örneğin, kentlerde yaşayan elit kesim suyu aşırı tüketebilirken, daha az ayrıcalıklı nüfuslar temel erişimden maruz kalabiliyor. 

Çalışmada kullanılan disiplinler arası yaklaşım ile, kentsel alanlarda eşit olmayan evsel su kullanımı modellendi ve farklı sosyal gruplar için su tüketim eğilimleri tahmin edildi. Sonuçlara göre, Cape Town'da yaşayan elit kesimin sürdürülemez su kullanımı kentsel su krizlerini ciddi derecede etkileyebiliyor. Çarpıcı bir şekilde bu durum, sorunu en az iklim değişikliği veya nüfus artışı kadar şiddetlendirebilir.

Hikâyeyi paylaşmak için:
Arkadaşım Dünya

Göle Dönen Bahar

Baharı nerede karşıladığına sen karar ver Dünyahali okuru!

Göle Dönen Bahar

Sima Özkan

Kış kışlığını pek göstermese de kuş kuşluğunu her zaman gösterir. Kışı kurak atlatmışken halk takvimi neyse ki bu yıl da haklı çıktı. Kışın bahara dönen döngüsü tüm aşinalığıyla yine tamamlanıyor. Nisan ayının kırlangıç fırtınası ve akabinde Mart Dokuzu’yla kışın acısı çıktı. Dileriz ki çıktı… Gerçekten de bu haftayı, “korktuk aprilin beşinden, camızı ayırabilir eşinden, hele hele on beşinden…” deyişi gibi, buz gibi yaşıyoruz. Bu ay güneşin gül yüzünü gösterdiği nadir günlerden birinde, rotamı bir ova gölü olan Apolyont Gölü kıyısındaki iki nam salmış köye çevirdim. Biz Bursalılar gölün yeni ismi Uluabat ismine pek alışamayıp gölü de Gölyazı Köyü’nün eski adıyla anarız. 

İlk durak Türkiye’nin en meşhur leyleği Yaren’in, Adem Amca’nın kayığına, köyün semasına ve her zamanki yuvasına dördüncü cemre olarak düştüğü ve Narin’inine kavuştuğu Eskikaraağaç Köyü’ydü. Sevgili Alper Tüydeş’in ikonik fotoğraflarıyla her yıl belgelediği bu dostluğun namı, basında bu yıl yine büyük ses getirince köy oldukça kalabalıktı. Türkiye’nin tek Avrupa Leylek Köyü’nün köy meydanındaki kuş gözlem kulesi ve tahnit sergi salonu, köyün etrafını saran, göl kıyısındaki keyifli yürüyüş yoluyla ziyaretçileri kendine çekmek için haklı gerekçeleri var.  Yaren’le Narin’i bu yıl beslenme saatlerine denk geldiği için, yuvasında değil yerde ve gökte görsem de baharın döndüğünü gözlerimle görmüş oldum. 

Göçmen kuşların dönüşü, gölle yaşam bulan köylere de baharı geri getirmişti adeta. 

Yeryüzüyle gökyüzünün birleştiği yer, bence gölün kıyısında uçan tüm kuşların kanadındaydı. Kuşlar, pusarık mavi gölle, berrak erkan bahar göğünü birbirine yamıyordu sanki. Her dalda bir sarı kuyruksallayan, kaldırımlarda hop hop zıplayan ak kuyruksallayanlar selamlıyordu beni. Bir de sapsarı düğün çiçekleri… Doğanın renkten renge girip, yine gözümüze girmeye çabaladığı bu dönemde, iki balıkçı köyünün doğal hayatına tanıklık etmek gözlemlediğim kadarıyla tüm çocuklar için de benzersiz bir deneyimdi. Pelikanla leyleği bir kitaptan ya da belgeselden değil, tam karşılarında görerek ayırt etmeyi öğreniyorlardı. Hatta tepeli pelikanla ak pelikanı… İlkokul çağındaki çocukların ebeveynlerine “bu ne kuşu?” diye sormalarına, ebeveynlerden bazılarının emin olamamasına; fotoğraflarını sosyal medyada paylaşmaya yeltenen gençlerin pelikanları leylek sanmasına tanık olmaksa not düşmemiz gereken detaylar. 

Bursa’nın en büyük kuş sığınaklarından biri olan Apolyont Gölü’nün kıyısındaki Gölyazı Köyü’ndeyse bizi bir kuş iskelesi karşıladı. İskelenin etrafında yüzen bahriler, üstünde cirit atan karabaş martılar, güneşlenen karabatak, ördekler, ak pelikanlar, tepeli pelikan… Gölün üzerindeki on bir adacığın sayısız kuşun yuvalama alanı olduğunu eski Gölyazı muhtarından dinledikçe, bir sonraki gezimde sandal turuna çıkıp sazlıkları ve köyün yer aldığı Nilüfer ilçesine ismini de veren nilüfer çiçeklerini görmeye gitmeye karar verdim. Göl, fotoğrafçılık için bir cennet gibi. Kendimizi gölün içinde kök salan zeytin ağaçları, rengârenk balıkçı sandalları, tarihi kalıntılar, kale surları, Osmanlı’dan kalma yel değirmeni, 700 yaşını devirmiş Ağlayan Çınar, eski Rum evleri, günümüze dek ulaşabilmiş ve restore edilmiş Aziz Panteleimon Kilisesi, bir pelikan ve kediyi temizlediği balıklarla besleyen balıkçı kadın gibi samimi insan-doğa kareleri içinde buluyorum. 

Baharı nerede karşıladığına sen karar ver Dünyahali okuru! Çünkü doğa kendini tekrarlamaz. Sen gittiğinde, göle dönen bu bahar kim bilir seni ne gibi sürprizlerle karşılayacak… Baharın telafisi yok.

Hikâyeyi paylaşmak için:
Türlerin Hikayeleri

Anadolu Sıvacısı ve Yeşil Ağaçkakan'ın Öyküsü

Sitta krueperi, Picus viridis

Anadolu Sıvacısı ve Yeşil Ağaçkakan'ın Öyküsü

Prof. Dr. Utku Perktaş

Anadolu sıvacısı (Sitta krueperi) ya da küçük sıvacı kuşu çoğunlukla Anadolu'nun kıyı kuşağı boyunca dağılan ötücü bir kuş türüdür ve deniz seviyesinden yaklaşık 2400 m'ye kadar olan iğne yapraklı ormanlarda yaşar. Anadolu'da bu kuş türü esas olarak karaçam Pinus nigra, göknar Abies cilicica, sedir Cedrus libani, kızılçam Pinus brutia ve ardıç Juniperus spp. ormanlarında bulunurken, Kafkasya'da türler esas olarak ladin Picea ve Kafkas göknarı Abies nordmanniana, aynı zamanda çam ormanlarında da bulunur. Anadolu sıvacısının üreyen popülasyon büyüklüğünün 80.000 –170.000 üreyen çift olduğu BirdLife tarafından tahmin edilmektedir. 

Bu türün Anadolu’daki tarihi oldukça ilginç bir biyocoğrafi hikayeye sahiptir. Bu tür, 20 bin yıl önce, Son Buzul Maksimumu sırasında neredeyse Anadolu'nun kıyı kuşağı boyunca hayatta kaldı. 20 bin yıl önce neredeyse günümüz dağılımı ile özdeş bir dağılıma sahipti. Şaşırtıcı bir şekilde, ılıman kuşaktaki türlerin gösterdiği biyocoğrafi hikayenin aksine 130 bin yıl önce, Son Buzullar Arası dönemde dar bir sığınakta yer aldı ve bu sığınak da Güney Anadolu’da yer alıyordu. Bugün türün genetik çeşitliliğinin de türün Güney Anadolu popülasyonlarında yüksek olduğunu biliyoruz. Ayrıca yapılan analizler, türün 2100 yılına kadar, küresel ısınma nedeniyle dağılımını özellikle Doğu Karadeniz Bölgesinde daraltacağı yönünde.

Yeşil Ağaçkakan

Yeşil Ağaçkakan (Picus viridis) - Fotoğraf: Utku Perktaş

Yeşil ağaçkakan (Picus viridis) ilginç bir ağaçkakan türüdür. Bu kuş türü, genellikle dağılım alanının büyük bölümünde yeşil rengi ve boyutuyla gözden kaçmayacak bir kuş türü olarak dikkat çeker. Türün kırmızı taç kısmı, soluk gözleri ve siyah göz çevresi dikkat çekicidir ve erkeklerin kırmızı bıyıkları vardır. Yeşil ağaçkakan, açık ormanlık alanlar, fundalıklar, park alanları ve dağınık büyük ağaçların bulunduğu tarım arazilerinde yaşar. Diğer ağaçkakan türlerinin aksine, bazı zamanlar yerde beslenmeyi tercih ederler. 

Yeşil ağaçkakan, Batı Avrupa'dan Kafkasya ve İran'a kadar geniş bir alanda yayılır. Son Buzul Maksimumu süresince buz, tundra, bozkır veya uygun olmayan yaşam alanları ile kaplı olan Orta ve Kuzey Avrupa'daki yeşil ağaçkakanların yaşam alanları, son 15 bin yılda bugünkü hallerini almaya başlamış ve bu türün popülasyonları Akdeniz ve Anadolu’daki sığınaklarından çıkarak bugünkü dağılım alanlarını oluşturmuş olmalıdır. Bugüne kadar yapılan genetik analizler bu durumu doğrulamış ve türün Kuzey Afrika'daki popülasyonunun Avrupa'daki popülasyonla yakın akraba olduğunu ortaya koymuştur. Ayrıca, çok daha ilginç olarak Avrupa'daki popülasyonun İberya popülasyonu ile neredeyse bir milyon yıl önce ayrıldığı da ortaya konmuştur. İberya popülasyonu dışında kalan Avrupa popülasyonu ve Orta Doğu ile yakın akrabadır. İran'daki popülasyon ise genetik açıdan Batı Avrupa'daki popülasyonlardan farklıdır. Bu durumda bilinen biyocoğrafi senaryolardan farklı olarak türe ait farklı bir sığınağın İran’da yer aldığını doğrulamaktadır. Türün İberya popülasyonu artık farklı bir tür olarak kabul edilmektedir ve bu türün latince ismi Picus sharpei olarak bilinir. Türün dağılım desenin iklimle olan ilişkisi de gelecekte küresel ısınmaya bağlı olarak türün dağılımında değişikler olabileceğini göstermektedir.

Hikâyeyi paylaşmak için:
Kültürel Miras

Afet Sonrasında Kültürel Miraslar

Kültürel mirasların korunması ve sürdürülmesi

Afet Sonrasında Kültürel Miraslar

Saro Dadyan

6 Şubat günü Cumhuriyet tarihinin en büyük felaketlerinden birini yaşadık, yıkılan binlerce yapı, kaybedilen on binlerce yaşam, evlerini, işlerini kaybeden birçok ailenin yanı sıra her afette olduğu gibi bu sefer de insanlık tarihinin ortak değerleri olan kültürel miraslar da büyük oranda etkilendi. Her afet eserlere büyük zarar vermekle beraber, aynı zamanda mevcut eserlerin korunması ve gelecek nesillere taşınması ile ilgili ders verici ve yönlendirici bir nitelik de taşır. Nitekim, UNESCO ve ICOM gibi Kültürel Miras’ın tanımını yapan, bu eserlerin bir ulusun ve devletin ötesinde tüm insanlığın ortak değeri olduğu olgusunu inşa eden ve bu eserlerin korunması için çalışmalar yürüten uluslararası örgütler de İkinci Dünya Savaşı’nın yıkıcı ortamında yok edilen eserlerin, Münih Müzesi gibi bombardımana maruz kalan merkezlerin öğrettiği acı tecrübeler neticesinde kurulmuştur. 

Afetler öncesinde, her müzenin afet sırasında uygulayacağı bir eylem planı ve afet sonrasında koleksiyonu bir arada tutabilmek ve eserlerin kimliğini kesin olarak belirleyebilmek için sıkı bir şekilde tuttuğu envanterleri mevcuttur. 

Afetlerde ilk 72 saat büyük önem taşır. Bu süre boyunca müzeler, 

  • ellerindeki eserleri mümkün olduğunca güvenli bölgelere taşımak, 
  • yağmanın önüne geçmek, 
  • eserlerin restorasyonu ve tekrar insanlığa kazandırılması için hasar değerlendirmeleri ve öncelik sıralamaları yaparlar. 

6 Şubat depremi için artık bu aşamaları geçmiş olmakla birlikte, bu süreçler de müzeler ve müze personeli için oldukça önemli deneyimlerdir. Çünkü afet öncesinde hazırlanan acil durum planları ile alandaki çalışmalar örtüşmüyor, planlar ihtiyaçlara cevap vermiyor, yetersiz kalıyor olabilir. Buralarda kazanılan deneyimle gelecek dönemlerde daha kapsamlı ve gerçekçi planlar hazırlanabilir, hatta görülen boşluklar neticesinde ulusal kanunlar ve uluslararası sözleşmeler devreye girebilir. 

Bugün Türkiye’de tamamen yıkılmış, büyük hasar görmüş, rekonstrüksiyona ve restorasyona muhtaç birçok kültürel eser mevcut. 

Bu süreçlerde yerli uzmanların yanı sıra konunun uzmanı yabancı uzmanlar ve uluslararası kuruluşlar da yer alacaktır. Fakat tüm bu sayılanlardan daha da önemlisi tüm bu süreçlerde eserlerin korunması, olası başka tehditlere karşı daha güçlü hale getirilmesi için yapılması gereken çalışmalardır. Bunun için;

  • yeni kentler inşa edilirken kültürel mirasların çevresinde kentleşmeye izin verilmemesi, 
  • etrafının bir meydan haline getirilmesi, 
  • hem eserin ön plana çıkarılması, hem de olası tehditlere karşı korunması  hayati öneme sahiptir.

Afetten sonra yapılacak risk değerlendirme ve azaltma çalışması önemlidir. 

Bu noktada dünya miras alanlarından biri olan İran’ın Bam şehri güzel bir örnek teşkil edebilir. 2003 yılında yaşanan ve iç kaleye zarar veren depremin ardından kalenin restorasyon sonrası planlamaları için altı ay çalışılmış ve dünyanın birçok yerinden uzmanlara başvurulmuştur. Neticede iç kalenin etrafında yapılaşma yasaklanmış ve kültürel mirasın etrafı bir park haline getirilerek hem eser ön plana çıkarılmış, hem de yapıda oluşabilecek kalabalık dağıtılmıştır. Çarpık kentleşme kadar fazla ziyaretçi sayısı da kültürel mirasları tehdit etmektedir. Bunun için ziyaretçileri dağıtmak düşüncesiyle kalenin farklı köşelerinde de sergi alanları düzenlenmiş ve günlük ziyaretçi kotaları getirilmiştir. 

Özellikle Hatay gibi zemini tehlike arz eden deprem bölgesindeki eserlerin de restorasyon ve yeniden ziyarete açılma süreçlerinde bu gibi uygulamaların göz önüne alınması ve gelecekteki olası tehditlere karşı önlemler alınması arzu edilmektedir. 

Hikâyeyi paylaşmak için:
Gelecek Bizim Elimizde

Gezegenimize Yatırım Yap!

#GezegenimizeYatırımYap #InvestInOurPlanet

Gezegenimize Yatırım Yap!

Ayşe Erenel Margossian

2023 Dünya Günü için, cesurca harekete geçmeli, yenilikçi olmalı ve bu adımları adilce yürürlüğe geçirmeliyiz. Şirketler, devletler ve bireyler olarak hepimiz gezegenin  bugününden bir o kadar da dününden sorumluyuz. 

Dünya’nın geleceği için hepimiz ortağız. 

22 Nisan 2023 Dünya Günü’nün teması “Gezegenimize Yatırım Yap” olarak belirlendi. Bu tema, tüm dünyadaki şirketleri, devletleri ve bireyleri çevre şartlarını iyileştirmeye ve gelecek nesillere daha iyi ve güvenli bir gelecek bırakmak için her konuda yatırım yapmaya teşvik ve ikna etmek için ortaya koyuldu. Ayrıca earthday.org sosyal medyada #InvestInOurPlanet hashtag’i ile yer alarak, 1 milyardan fazla bireyin bilgilenmesini ve harekete geçmesini hedefliyor.

Özellikle kış aylarından yaz aylarına geçtiğimiz bu günlerde, bu hareket beni “Dünyamıza gerçekten yeterince yatırım yapıyor muyuz?” diye düşündürüyor. Örneğin, vazgeçilemeyen kış sporları için çevreye ne kadar adil davranıyoruz? Ya da ülkemizde önümüzdeki günlerde bizi bekleyen kavurucu sıcaklar için nasıl adil çözümler bulabiliriz? Kayak sporsuz bir İsviçre’yi hayal etmek mümkün değil. Ancak kayak merkezleri için harcanan enerjide ortada. İşte bu yüzden İsviçre Hükümeti uzun vadede hem çevreye hem de insanlara pozitif faydaları olacak yeni teknolojilere yatırım yapmış. Başlangıç olarak 11 kayak merkezinde sürdürülebilirliği hedef almış. Örneğin, enerji üretiminde yenilebilir enerji olan hidroelektrik enerji kullanılıyor. Yüksek rakımda bulunan su kaynaklarından yararlanılan bu yöntemin biyoçeşitliliğe zarar verebileceğini tartışmak zor. Üretilen enerjinin başka alanlarda kullanılabileceği tartışılabilir ama en azından kış sporları kültürünün önemli bir parçası olan İsviçre, kendi payına düşen yatırımı yapmış görünüyor.

İklim kriziyle her geçen sene kendini daha da çok hissettiren kavurucu sıcaklar kapımızda. 

Peki, biz üstümüze düşenleri yapmaya hazır mıyız? Yazları düşünmeden bolca klima kullanabiliyoruz. Klimalar açıkken çoğu zaman temiz hava için kapı ve pencereleri aynı anda açık tutuyoruz. Oysa ki klima kullanmamız gerekiyorsa bunu sorumluluk hissi ile yapmalıyız. Bu sene kendi konfor alanımızdan çıkıp klima kullanmayı sınırlamayı deneyebilir miyiz? İklim krizinin en büyük sonuçların biri olan aşırı sıcaklardan korunmak için klimalarımızı açarken, korunmaya çalıştığımız iklim krizini etkilerini arttırıyoruz. Peki, yaşam alanlarımıza daha çok yatırım yapıp yalıtım sistemlerini iyileştirsek? Biz yalıtımı hep kış ayları için düşünüyoruz ama iyi bir yalıtımla yaz aylarından aşırı sıcaklardan korunmak mümkün. 

Şüphesiz devletler yenilenebilir enerjiye daha çok yatırım yapmalılar. Biz bireyler olarak gezegenimiz ve geleceğimiz için ne gibi yatırımlar yapmalıyız? Payımıza düşeni ciddi olarak düşünme ve harekete geç zamanı artık! 

Hikâyeyi paylaşmak için:
Geleceğin Umutları

Dünya Günü

İklim Şampiyonları Eğitim Programı'mız mezunlarından 16 yaşındaki Beyza Şener, Dünya Günü'nü anlatıyor!

Dünya Günü

Beyza Şener

22 Nisan 1970’te 20 milyon Amerikalıyı gezegenimizi korumak amacıyla sokaklara döken bir olay gerçekleşti: Dünya Günü.

Dünya Günü fikrinin kurucusu aynı zamada bir çevre aktivisti olan Amerikalı Senatör Gayrold Nelson’un, o dönem yaşanan bazı çevre sorunları ile karşı karşıya kalan halk harekete geçmediği için aklına Dünya Günü fikri düşmüş. Bu hareketliliğe üniversitelerden başlayarak, her ülkenin her üniversitesindeki gençleri bilinçlendirmek istemiş. Bu önerisini destekleyen bazı yöneticiler bu fikri toplantılarda da dillendirerek, gazetelerde yayımlayarak halk tarafından kabul görmesini sağlamıştır.

Peki, biz gezegenimiz için neler yapıyoruz?

Bizler İklim Şampiyonları olarak çok güzel bir projenin içinde yer alıyoruz. Çok büyük bir krizin önüne geçebilmek için, donanımlı eğitmenler tarafından eğitimler aldık. Birlikte çok güzel bilgiler, çözümler ürettik. Bu projede edindiğimiz deneyimleri ailemizle , arkadaşlarımızla ve öğretmenlerimizle paylaştık.  Ne kadar çok insana erişebilirsek, bu küresel sıkıntıyı o kadar alt seviyeye indirmiş oluruz. O zaman işe, önce insanların bilinçlenmesiyle başlayabiliriz.

Gezegenimizi daha yaşanılır kılmak için neler yapmalıyız?

  • Yeryüzünün tertemiz berrak sularına kimyasal atıklar dökmemeliyiz.
  • Gerekmedikçe paketli gıda  ve plastik kullanmamaya özen göstermeliyiz. Onun yerine  doğa dostu ürünler ve geri dönüştürülebilir ürünler kullanabiliriz.
  • Masmavi gökyüzüne zehirli gazlar salmamalıyız. 
  • Bize güzel nimetler sunan toprağımıza zarar verecek şeyler dökmemeliyiz. 
  • Bol bol ağaç dikmeliyiz. Bitkilerimizle konuşmalıyız.

Yeryüzünün en verimli enerji kaynağı olan Güneş dünyamızı ısıtır. Güneş, aynı zamanda yenilenebilir bir enerji kaynağımızdır . Yeryüzünde birçok yenilenebilir enerji kaynağımız var. Fakat biz insanlar, bu yaşam kaynaklarını sanki sınırsız gibi kullanıyoruz. Oysa ki bu kaynakları doğru kullanır ve tüketmezsek o zaman dünyamızı koruyabiliriz.

Gezegenimizin Kıymeti

Yeryüzündeki sular buharlaşır ve buluta dönüşür. Bulutlar yağmura dönüşür. Yağmur, ormanların üzerine yağar. Ormanlar beslenir, büyür ve meyve verirler. Meyveler çiftçiler tarafından toplanır ve  dünya’nın dört bir yanına insanlar meyve yiyebilsin diye dağıtır.

İnsanlar musluktan su içer Musluklar borularla nehirlere bağlanır. Nehirler böceklerin evidir. Bu böcekler de balıkların akşam yemeği. Balık ise kuşun akşam yemeği. Yani anlatmak istediğim, Dünya’da muazzam bir yaşam döngüsü var. Dünya bizim yuvamız, ona zarar vermemeliyiz.

Hep birlikte el ele. Dünyamızı korumazsak kaybederiz. 22 Nisan Dünya Günü şimdiden kutlu olsun!

Hikâyeyi paylaşmak için:
İlham Veren Girişimler

Sürdürülebilir Markalaşma

Nedir? Neden önemlidir?

Sürdürülebilir Markalaşma

Selin Persentili Aral

Bir markanın "sürdürülebilir" olması, çevre dostu, sosyal ve ekonomik (kurumsal), yani ESG olarak tanımlanan yönetim ve üretim kurallarını başarıyla entegre etmiş bir marka olması anlamına gelir. Bu entegrasyon, dünya üzerinde olumlu bir etki yaratmak ve rekabetçi küresel platformda konumunu sürdürmek isteyen tüm markalar için hayati bir önem taşır.

Sürdürülebilir marka danışmanı olarak, bugüne kadar beraber çalışma imkanı bulduğum birçok markanın kendilerini sadece çevresel anlamda sürdürülebilir olarak tanımladıklarını gördüm. Bu sürdürülebilirlik yolculuğuna elbette çok iyi bir başlangıç, ancak çevre dostu olmak sürdürülebilir bir marka olmanın önemli unsurlarından sadece biri.

Ayrıca dikkat edilmesi gereken bir nokta da ‘sürdürülebilir’ kelimesinin gerçek anlamını iletişimde kaybetmemesi. Sürdürülebilir markaların bu anlamı koruyabilmesi için iletişim ve pazarlamalarında ‘sürdürülebilir’ kelimesinin sadece çevre dostu anlamı üzerinden yürütülmesi, yeşil aklama icin kullanılmaması gerekiyor.

Gerçek anlamda sürdürülebilir bir marka yaratmak için, sürdürülebilirlik ve inovasyonun şirketin merkezinde olması, tüm birimler tarafından benimsenmiş olması, şirket tarafından alınan her kararda göz önünde bulundurulması gerekiyor. Markaların sürdürülebilir marka vaatlerini ve değerlerini şeffaf bir iletişim ve eylemlerle gostermesi gerekiyor. Atılacak bu adımlar dünyamız için olumlu bir etki yaratmak ve yeni sürdürülebilir bir ekonomiye geçiş yapmak için şart.

Çevre ve toplum bilincine sahip şirketlerin her geçen gün sayısının artması beni cesaretlendiriyor. Bir optimist olarak, sürdürülebilir ekonomiye geçiş için kesinlikle umut olduğuna inanıyorum; iş dünyası ve bilinçli tüketicilerin de bu geçişte güçlü ve olumlu etkileri olduğunu düşünüyorum.

Yapılan araştırmalara gore, ABD'deki CEO'ların %90'dan fazlası iş dünyasında sürdürülebilirliğin başarı için şart olduğunu söylüyor. Bu modern yönetici bakış açısının, şirketlerin sürdürülebilir stratejilere gercekten ne kadar önem verdiklerini ve bunları gerçekleştirmek için ne kararlılıkta harekete geçtiklerini zaman içerisinde göreceğiz. Yine aynı araştırmaya göre şu anda işletme fakültelerinde okuyan geleceğin yöneticilerinin %80'i çevresel ve sosyal konuların öncelikli olduğunu düşünüyor. Bilinçli girişimciler, dayanıklı, çevre dostu ve geri dönüştürülmüş prensiplerle çevreyi koruyan ürünler üretiyor, şirketler kuruyor. İş arayanlar ya da iş değiştirenler artık çevre dostu, sosyal eşitliğe saygılı, toplumsal katkı yaratan ve gelişim amaçlayan işletmelerde çalışmak istiyor.

Aynı zamanda, tüketicilerin de sürdürülebilir markalara talebi her geçen gün artiyor. PWC’nin tüketici araştırmasına göre, tüketicilerin ESG değerlerine sahip markalardan ürün veya hizmet satın almaları ve bu şirketlerle çalışma olasılıkları diger markalara gore %80 daha yüksek. Wharton School of Business, UPENN tarafından özellikle Y kuşağı, Z kuşağı ve X kuşağı için 2021'de yapılan bir araştırmaya göre, sürdürülebilirlik markanın isminden daha fazla satın alma kararını etkileyen bir faktör haline gelmiş durumda. Tüketicilerin %70 ila 75'i bir ürün veya hizmet satın alırken şirketlerin sürdürülebilir performansını önemli bir faktör olarak göz önünde bulunduruyor. Buna ek olarak %66'sı ise sürdürülebilir ürünlere veya hizmetlere daha yüksek bir ücret ödemeyi de uygun buluyor.

Açıkça görülüyor ki tüketiciler her geçen gün sürdürülebilir markaları daha fazla tercih ediyorlar. Bu tüketicilere ulaşmak için de markaların dürüst, şeffaf ve güvenilir bir marka iletişimi kurmaları gerekiyor. Tüketiciler dünyanın bir değişimden geçmekte olduğunu ve birçok markanın henüz %100 sürdürülebilir olmadığının bilincinde ve bu durumu anlayışla karşılıyor; ancak kesinlikle acil ve etkili çabalar sarf ederek sürdürülebilirliği tam anlamıyla gerçekleştirme yolunda olduklarını ve bu çabalarını doğru içerik ve mesajlarla iletmelerini de istiyorlar.

Artık değişim zamanı. Geçtiğimiz on yılda sürdürülebilirliğin önemini anlatmak için pek çok çaba harcandı ve bu çabaların hiç hız kesmeden devam etmesi gerekiyor. Artık tüm gücümüzle harekete geçmenin zamanı geldi, sürdürülebilir bir gelecek için, edindiğimiz tüm bilgiyi uygulamaya geçirmeliyiz. 

Bu doğrultuda sürdürülebilir marka danışmanı olarak gurur duyduğum çalışmalarımdan bir tanesi de Positive Luxury'nin pozitif etki ağı içinde yer alıyor olmak. Positive Luxury ile seyahat, turizm, moda, mücevher, aksesuar ve "wellness" sektörlerinde markaların sürdürülebilir ekonomiye geçmelerine ve adapte olmalarına yardimci olurken, bir yanda da adım adım marka gelişim çerçevesi inşa ediyor; sürdürülebilirlik danışmanlığı, sektör analizi, Butterfly Mark sertifikasyonu ve marka iletişim danışmanlıkları veriyoruz.

Artık tüm markaların sürdürülebilir bir gelecek için rollerinin ne kadar kritik olduğunun bilincine varması, sorumluluk alması ve görevlerini sahiplenmesi gerekiyor. Bu markaların sadece çevreye önem vermesiyle değil, ayrıca ülke ekonomisi ve toplum üzerinde olumlu bir etki yaratmaları gerektiği anlamına da geliyor. Ancak entegre bir biçimde hareket edersek ve etkileşimde olursak sürdürülebilir bir gelecek inşa edebiliriz.

Dünya büyük bir değişimden geçerken olumlu etkiler yarattığımız ve değişimin bir parçası olmak icin çalıştığımız, attığımız her adımda gurur duyacağımız bir gelecek diliyorum.

Hikâyeyi paylaşmak için:
Yuvayı Kurtarma Sanatı

Dört Element

Gülşah Leyla Genç, G Sanat Galerisi



Sizi "Biz, Kendimiz için Değilsek, Kim, Bizim İçin?" teması ile Dört Element Toplumsal Bellek adlı sergiye davet ediyoruz. Sergide, dört element olan toprak, su, hava ve ateşin  insandaki paralel temsili olarak görülen ruh, beden, zihin ve fikirler bileşkesi irdeleniyor.

"İyi ki Var"lar

Yuvayı Kurtaran Yol Arkadaşı

Otokoç Otomotiv & Yuvam Dünya Yolculuğu

Yuvayı Kurtaran Yol Arkadaşı

Otokoç Otomotiv olarak 95 yıllık köklü geçmişimizden aldığımız güçle ve sürdürülebilirlik yaklaşımımızla dünyaya olan etkimizi azaltmak, paydaşlarımızı desteklemek ve sektörümüzde liderliğimizi bu alanda da devam ettirmek için var gücümüzle çalışıyoruz. Yarınlarımızı sürdürülebilir kılmak adına iklim krizini dikkate alıyoruz. İklim krizi, gezegenimiz için en büyük tehditler arasında yer alıyor. Artan felaketler alışkanlıklarımızın değişimini kaçınılmaz kılıyor. Sürdürülebilirlik çatısı altında iklim kriziyle mücadeleyi stratejilerimiz ile bütünleştiriyoruz, yaptığımız işlerin en temel odağı olarak ele alıyoruz.

İklim kriziyle mücadelede enerji verimliliği ve yenilenebilir enerjinin öneminin bilincindeyiz. 

ISO 14064 sera gazı hesaplama ve doğrulama standardı kapsamında karbon ayak izimizi hesaplıyor ve bağımsız akredite kuruluşları tarafından doğrulanmasını sağlıyoruz. Koç Topluluğu olarak 2050 yılında karbon nötr olma yönünde başlatılan programı destekliyor, çalışmalarımızı düşük karbon ekonomisine geçiş yönünde planlıyoruz. 

Otokoç Otomotiv bünyesinde  hızla değişen dünyada yalnızca ekonomik rakamlarla var olmanın yetmediğini görüyoruz. 

Gezegenimizin geleceği için sürdürülebilir büyüme ve değer yaratma anlayışıyla çevresel sorunların çözümünde yer almaya gayret ediyoruz. Doğal kaynakların sorumlu tüketilmesi gerektiğinin bilincindeyiz. Bu doğrultuda faaliyetlerimiz kapsamında tükettiğimiz enerjiyi en etkin şekilde yönetmeyi ve hayata geçirdiğimiz enerji verimliliği projeleriyle gelişmeyi amaçlıyoruz. 

Elektriği yenilenebilir enerji kaynaklarından temin etmek için 2022 yılı Ağustos döneminde Genel Müdürlük ve şubelerimizde elektrik kullanımında yeşil tarifeye geçiş yaptık. Kullandığımız elektriği çevreye zarar vermeden üretilen enerji kaynaklarından satın alarak belgeliyoruz. 2021 yılı Mayıs ayında ilk olarak Antalya Ford şubede GES sistemini kurduk. Bugüne kadar toplamda 861 bin kw elektrik ürettik. Şube elektrik ihtiyacımızı, ürettiğimiz GES’ten karşılayarak 19 ayda 263 ton karbon salınımının önüne geçtik. 2022 yılında Adana Fiat şubede GES sistemi kurulumunu tamamlayarak Ağustos ayında devreye aldık. 2022 yılında şube elektrik ihtiyacının 112 bin kilovatını GES’ten karşılayarak 49 ton karbon salınımının önüne geçtik. Yenilenebilir enerji kullanımının yaygınlaştırılmasına yönelik yatırımlarımız devam ediyor.

Çok büyük ve geniş bir aile olarak bugünden yapacaklarımızın yarına etki edeceğine inanıyoruz. Kamu ve özel sektör ayrımı olmaksızın toplumun her kesiminin harekete geçmesi gerektiğinin farkındayız. İklim krizi gibi dünyayı etkileyen küresel sorunlarla mücadele için ihtiyaçlar doğrultusunda üzerimize düşen sorumlulukları yerine getirmeyi önemsiyoruz. Çözümün bir parçası olmayı, çalışanlarımız ve ailelerimiz başta olmak üzere tüm paydaşlarımızı bu konuda bilinçlendirmeyi önceliklerimiz arasına aldık. Birlikte hareket ederek farkındalığımızı artıracağız. 

İklim krizine yönelik farkındalık yaratma konusunda Yuvam Dünya Derneği ile “Gönül Birliği” yaptık.

 “Yuvayı Kurtaran Yol Arkadaşı” ismini verdiğimiz yolculuğumuz kapsamında iklim krizi üzerine eğitimler, yararlı söyleşiler gerçekleştiriyor, kitap kulübü ve saha gezileri gibi aktiviteler ile bilgilerimizi pekiştiriyoruz. Çalışma arkadaşlarımızın farkındalıklarını artırmak ve bireysel alışkanlıkların dönüşümü ve kazanımların artırılması yönünde birlikte düşünerek, çözüm yolları bulmaya çalışıyoruz. Birlikte çok güzel katma değerli projeler hayata geçirmenin haklı gururu ve mutluluğunu yaşıyoruz, daha güzelleri için de heyecanlı bir şekilde çalışmaya devam ediyoruz!

Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

Dünyahali

Dünyahali

Dünyahali bültenine hoşgeldiniz! Burada sadece iklim krizinden değil; havadan sudan da konuşuyoruz. Yuvamız dünyamızdan bahsediyoruz. O zaman, haydi başlıyoruz!

YAZARLAR

Dünyahali

Dünyahali

Dünyahali bültenine hoşgeldiniz! Burada sadece iklim krizinden değil; havadan sudan da konuşuyoruz. Yuvamız dünyamızdan bahsediyoruz. O zaman, haydi başlıyoruz!

İLGİLİ OKUMALAR

Bağlantıyı kopyala

Paylaş

Yayına git

Geri bildirim ver

Hata bildir